IV SA/Wr 213/09
WyrokWSA we Wrocławiu2009-08-20
Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Henryk Ożóg, Mirosława Rozbicka – Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o uchyleniu zasiłku stałego, wydana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, może mieć skutek wsteczny (ex tunc) w przypadku uzyskania jednorazowego dochodu przekraczającego kryterium dochodowe?Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja uchylająca zasiłek stały na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, w związku z uzyskaniem jednorazowego dochodu przekraczającego kryterium dochodowe (art. 8 ust. 11 ustawy), może mieć skutek wsteczny (ex tunc). Sąd oparł się na art. 8 ust. 11 ustawy, który nakazuje rozliczenie jednorazowego dochodu w równych częściach na 12 miesięcy, co oznacza, że osoba nie spełniała kryteriów dochodowych w okresie, za który zasiłek został przyznany. W związku z tym, zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która uchyliła decyzję organu I instancji i odmówiła przyznania zasiłku, została uznana za wadliwą z innych przyczyn niż wskazane w skardze, co skutkowało jej uchyleniem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku stałego P. C. po tym, jak otrzymał on jednorazowe odszkodowanie w kwocie 15 300 zł z tytułu wypadku komunikacyjnego. Organ pierwszej instancji pierwotnie przyznał zasiłek, ale następnie uchylił decyzję, uznając, że odszkodowanie stanowi dochód, który przekracza kryterium dochodowe i powinien być rozliczony na 12 miesięcy wstecz. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu I instancji i odmówiło przyznania zasiłku od dnia wydania swojej decyzji, argumentując, że decyzja na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej ma charakter konstytutywny i może działać tylko na przyszłość. P. C. wniósł skargę, podtrzymując swoje zarzuty.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi P. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i art. 37 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 3 i ust. 11 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania P. C. od wydanej z upoważnienia Prezydenta W. decyzji Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] nr [...] orzekającej o uchyleniu decyzji nr [...] , przyznającej zasiłek stały w wysokości 444 zł miesięcznie "ze skutkiem na okres od 01.04.2008 r. do 31.03.2009 r.", Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. uchyliło decyzję organu I instancji w całości i – orzekając co do istoty sprawy – zmieniło wydaną z upoważnienia Prezydenta W. decyzję Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. (nr...) z dnia [...] przyznającą P. C. zasiłek stały w wysokości 444 zł miesięcznie w ten sposób, że odmówiło przyznania P. C. zasiłku stałego od dnia wydania niniejszej decyzji.
W uzasadnieniu podało, że na wniosek P. C. organ pierwszej instancji - decyzją z dnia [...] nr [...] - przyznał zasiłek stały w wysokości 444 zł miesięcznie, na okres od 1 kwietnia 2008 r. do 28 lutego 2010 r.
Decyzją z dnia [...]nr [...] organ pierwszej instancji orzekł, że należność w kwocie 444 zł z tytułu wydatku na świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego w kwietniu 2008 r. podlega ściągnięciu w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w terminie 29 sierpnia 2008 r. Decyzją z dnia [...] nr [...] , po rozpatrzeniu odwołania P. C. od powyższej decyzji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło w/w decyzję z dnia [...] w całości i umorzyło postępowanie organu pierwszej instancji, stwierdzając, że zawarte w niej rozstrzygnięcie nie znajduje podstaw prawnych w ustawie o pomocy społecznej. Kolegium stwierdziło również, że ewentualna weryfikacja decyzji z dnia [...] może nastąpić w trybie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej.
W dniu [...] przeprowadzono z P. C. wywiad środowiskowy, a następnie decyzją z dnia [...] nr [...] uchylono decyzję nr [...] ze skutkiem na okres od 01.04.2008 r. do 31.03.2009 r. Jako podstawę takiego rozstrzygnięcia organ pierwszej instancji wskazał m.in. art. 163 k.p.a. i art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej. W uzasadnieniu decyzji podał, że pismem z dnia 16 kwietnia 2008 r. PZU S.A. zawiadomił P. C. o przyznaniu świadczenia z obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych w kwocie 18 000 zł. W dniu 30 kwietnia 2008 r. na konto żony P. C. wpłynęła kwota 15 300 zł z tytułu odszkodowania (po potrąceniu kosztów za prowadzenie sprawy przez [...] ). Organ pierwszej instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy, kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł, katalog odliczeń od przychodów ma charakter zamknięty oraz, że wszystko, co się otrzymuje w formie pieniężnej, np. kredyty, pożyczki, stanowi dochód. W przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego, przekraczającego pięciokrotnie kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony (art. 8 ust. 11). Zgodnie z wolą ustawodawcy należy więc - zdaniem tego organu - uznać, że przez 12 miesięcy dochód strony stanowiła kwota 1 500 zł, co jest przeszkodą formalną do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej. Organ pierwszej instancji zaznaczył, że P. C. podpisał oświadczenie pod odpowiedzialnością karną, zobowiązując się do zwrotu przyznanych zasiłków stałych po otrzymaniu odszkodowania. Kwestionowanie obecnie wypłaconego zadośćuczynienia jako dochodu jest więc nieuzasadnione.
W odwołaniu od tej decyzji P.C. podniósł, że po raz drugi odwołuje się od tej samej decyzji, tj. dotyczącej pozbawienia go świadczeń socjalnych, ponieważ organ pierwszej instancji nie uszanował woli Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 11 września 2008 r., która była dla niego korzystna, a która to decyzja wobec niezaskarżenia jej przez Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stała się prawomocna i ostateczna. Skarżący podtrzymał stanowisko, że dochód to miesięczne pobory obciążone podatkiem i składki na ubezpieczenie zdrowotne, w związku z czym uzasadnienie słowa dochód nie jest dla niego zasadne, ponieważ nie poniósł w/w kosztów.
Rozpatrując powyższe odwołanie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze miało na względzie następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Wyjaśniło, że w decyzji własnej z dnia 11 września 2008 r. stwierdziło, że zawarte w decyzji organu pierwszej instancji z dnia 29 lipca 2008 r. rozstrzygnięcie nie znajduje podstaw w ustawie o pomocy społecznej, ani w żadnym przepisie powszechnie obowiązującego prawa. Przepisy prawa nie przewidują bowiem wydawania decyzji administracyjnych zawierających w istocie informację o ściągnięciu należności w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym. Kolegium nie twierdziło, że organ pierwszej instancji nie może dalej procedować w sprawie otrzymania przez P. C. kwoty 15 300 zł w okresie pobierania zasiłku stałego. Przeciwnie, wskazało, że ewentualna weryfikacja decyzji z dnia 8 kwietnia 2008 r. może nastąpić w trybie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej.
Wskazało dalej, że w sprawie mają zastosowanie następujące przepisy prawa materialnego.
Przepis art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, zgodnie z którym zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy).
Stosownie do art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty:
1) kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w przypadku osoby samotnie gospodarującej (477 zł),
2) kryterium dochodowego rodziny, w przypadku osoby w rodzinie
- kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] organ pierwszej instancji przyznał P. C. zasiłek stały w kwocie 444 zł, ustaliwszy m.in., że nie uzyskuje on żadnego dochodu i jest osobą samotnie gospodarującą. Wcześniej, w dniu 2 kwietnia 2008 r. P. C. oświadczył, że zobowiązuje się zwrócić zasiłek stały w przypadku otrzymania odszkodowania z PZU. W 2007 roku odwołujący się został bowiem potrącony przez samochód na przejściu dla pieszych.
W dniu 30 maja 2008 r. P. C. oświadczył, że w dniu 30 kwietnia 2008 r. otrzymał zadośćuczynienie za doznaną krzywdę w kwocie 15 300 zł, przy czym kwota przyznana to 18 000 zł. Fakt ten potwierdza pismo, [...] . z dnia 16 kwietnia 2008 r. oraz wydruk z rachunku bankowego.
Organ wskazał, że zgodnie z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody m.in. w przypadku zmiany sytuacji dochodowej strony. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody. W stanie faktycznym sprawy taki przypadek miał miejsce, ponieważ P. C. przez 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym zadośćuczynienie zostało wypłacone, tj. w kwietniu 2008 roku, uzyskiwał dochód w wysokości 1 500 zł, który przekraczał ustawowe kryterium dochodowe, tj. kwotę 477 zł. Tym samym, P. C. od kwietnia 2008 roku nie posiadał uprawnień do otrzymywania zasiłku stałego.
Odnosząc się do zarzutów odwołania Kolegium wskazało, że zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania. W tej sytuacji pogląd odwołującego się, że dochód stanowią jedynie miesięczne pobory obciążone podatkiem i składką na ubezpieczenie zdrowotne, jest zdaniem Kolegium pozbawiony podstaw prawnych.
Z tych względów, w ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, odwołanie nie może zostać uwzględnione.
Zdaniem tego organu, decyzja organu pierwszej instancji zaskarżonej treści nie może jednak pozostać w obrocie prawnym.
Kolegium wskazało, że na gruncie ustawy o pomocy społecznej, wzruszenie decyzji na podstawie art. 106 ust. 5 dokonuje się poprzez wydanie decyzji konstytutywnej. Decyzja taka wpływa bowiem na dotychczasowy zakres uprawnień strony. Ze względu na ten konstytutywny charakter decyzji, może ona wywierać wyłącznie skutki ex nunc (od chwili obecnej). Brak jest więc jakichkolwiek podstaw, by w trybie art. 106 ust. 5 ustawy uchylać lub zmieniać decyzję pierwotną z mocą wsteczną (ex tunc). Konsekwentnie, nie jest dopuszczalne uchylanie lub zmiana decyzji z chwilą zaistnienia zmiany sytuacji uprawionego, jeśli zmiana ta nastąpiła przed wydaniem decyzji zmieniającej lub uchylającej. Skutki uchylenia decyzji administracyjnej wstecz (ex tunc) doktryna i prawodawca wiąże wyłącznie z decyzjami o charakterze deklaratoryjnym. Oznacza to, że wystąpienie przesłanek wymienionych w art. 106 ust. 5 ustawy legitymuje właściwy organ do wydania decyzji orzekającej o utracie lub zmianie wysokości świadczenia, czy też okresu, na jaki świadczenie zostało przyznane, jednak z zastrzeżeniem, że takie działanie możliwe jest jedynie ze skutkiem na przyszłość.
Skoro niedopuszczalna jest zmiana, bądź uchylenie decyzji od chwili zaistnienia zmiany w sytuacji dochodowej strony, jeśli zmiana ta nastąpiła przed wydaniem decyzji zmieniającej lub uchylającej, co ma miejsce w niniejszej sprawie (w grudniu 2008 roku uchylono decyzję z dnia [...] ze skutkiem od 1 kwietnia 2008 r.), Kolegium uznało, że zobligowane było uchylić decyzję organu pierwszej instancji w całości. Jednocześnie, wobec zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej i niespełnienia ustawowych warunków przyznania zasiłku stałego (art. 37 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 pkt 1 i ust. 11), Kolegium zobligowane też było do zmiany decyzji z dnia 8 kwietnia 2008 r. i odmowy przyznania tego świadczenia.
Zdaniem Kolegium, w stosunku do świadczeń pobranych przez P. C. w okresie od kwietnia 2008 roku do dnia wydania decyzji ostatecznej - po przeprowadzeniu odrębnego postępowania przez organ pierwszej instancji - możliwe jest wydanie decyzji stwierdzającej, że świadczenie zostało pobrane nienależnie, o ile organ wykaże, że zachodzą przesłanki określone w art. 6 pkt 16 ustawy.
Kolegium jednocześnie poinformowało odwołującego się, że po ustaniu przyczyny, z powodu której konieczne jest odmówienie mu prawa do zasiłku stałego, a więc po upływie 12 miesięcy od uzyskania dochodu, o którym mowa w art. 8 ust. 11 ustawy, może on zwrócić się z nowym wnioskiem o przyznanie tego świadczenia, który będzie przedmiotem odrębnego postępowania.
Mając powyższe na uwadze Samorządowe Kolegium Odwoławcze orzekło jak w zaskarżonej decyzji.
W skardze na powyższą decyzję P. C. podtrzymał zarzuty zawarte w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga jest zasadna, lecz z innych przyczyn, niż w niej wskazano.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728 ze zm.). Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 owej ustawy, zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej wynosi 477 zł (art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy).
Zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy o pomocy społecznej, za dochód uważa się sumę miesięcznych przychodów z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku, bez względu na tytuł i źródło ich uzyskania, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, pomniejszoną o:
1) miesięczne obciążenie podatkiem dochodowym od osób fizycznych;
2) składki na ubezpieczenie zdrowotne określone w przepisach o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia(5) oraz ubezpieczenia społeczne określone w odrębnych przepisach;
3) kwotę alimentów świadczonych na rzecz innych osób.
Stosownie do art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej, w przypadku uzyskania w ciągu 12 miesięcy poprzedzających miesiąc złożenia wniosku lub w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej dochodu jednorazowego przekraczającego pięciokrotnie kwoty:
1) kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, w przypadku osoby samotnie gospodarującej (477 zł),
2) kryterium dochodowego rodziny, w przypadku osoby w rodzinie
- kwotę tego dochodu rozlicza się w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony.
W myśl art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody m.in. w przypadku zmiany sytuacji dochodowej strony. Zmiana decyzji administracyjnej na korzyść strony nie wymaga jej zgody.
Z niekwestionowanych okoliczności faktycznych niniejszej sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] nr[...], organ pierwszej instancji przyznał P. C. zasiłek stały w kwocie 444 zł miesięcznie na okres od 1 kwietnia 2008 r. do 28 lutego 2010 r. Organ ten ustalił m.in., że P.C. nie uzyskuje żadnego dochodu i jest osobą samotnie gospodarującą. Decyzja ta jest ostateczna i prawomocna. W dniu 2 kwietnia 2008 r. P. C. oświadczył, że zobowiązuje się zwrócić zasiłek stały w przypadku otrzymania z [...] odszkodowania tytułu wypadku komunikacyjnego jakiemu uległ on w 2007 roku. W dniu 30 maja 2008 r. P. C. oświadczył, że w dniu 30 kwietnia 2008 r. otrzymał z [...] zadośćuczynienie z tytułu wypadku w kwocie 15 300 zł, przy czym kwota przyznana to 18 000 zł. Fakt ten został potwierdzony pismem [...] z dnia 16 kwietnia 2008 r. oraz wydrukiem z rachunku bankowego.
W tych okolicznościach sprawy organ pierwszej instancji decyzją z dnia [...] r. nr [...] , z powołaniem się m.in. na przepis art. 163 k.p.a. w związku z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej uchylił decyzję własną z dnia [...] nr [...] za okres od 1 kwietnia 2008 r. do 31 marca 2009 r.
Trafnie organ pierwszej instancji uznał, mając na względzie wyżej powołane przepisy prawa, że zachodzi w sprawie podstawa do zmiany, na podstawie art. 163 k.p.a. w związku z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej, ostatecznej i prawomocnej decyzji własnej tego organu z dnia [...] skoro w dniu 30 kwietnia 2008 r. skarżący otrzymał z [...] jednorazowe świadczenie w związku z wypadkiem komunikacyjnym jakiemu uległ w 2007 roku, w kwocie 18 000 zł, które to świadczenie, w myśl art. 8 ust. 3 omawianej ustawy, wbrew odmiennemu stanowisku skarżącego, podlega zaliczeniu do dochodu. Katalog obciążeń pomniejszających dochód, jak i katalog przychodów odliczanych od dochodu jest na gruncie ustawy o pomocy społecznej zamknięty (por. wyrok NSA z dnia 17.07.2007 r. sygn. akt I OSK 700/06, Lex nr 320923). W związku z dotyczącymi tej kwestii zarzutami skarżącego wskazać należy, że jednorazowe odszkodowanie (zadośćuczynienie) przyznane stronie w związku z wypadkiem komunikacyjnym, stanowiące dochód jednorazowy przekraczający pięciokrotnie kwotę kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, podlega rozliczeniu zgodnie z regułą wyrażoną w art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej.
W tej sytuacji należało przyjąć, że P. C. przez 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym zostało mu wypłacone zadośćuczynienie, tj. od kwietnia 2008 roku do końca marca 2009 r., uzyskiwał dochód w wysokości 1 500 zł, który to dochód przekraczał ustawowe kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej, jaką jest skarżący, tj. kwotę 477 zł. Tym samym, P. C. poczynając od 1 kwietnia 2008 r. przez kolejnych 12 miesięcy, tj. do 31 marca 2009 r. nie posiadał uprawnień do otrzymywania zasiłku stałego. Istniała zatem podstawa do zmiany decyzji ostatecznej i prawomocnej organu pierwszej instancji nr [...] , przyznającej skarżącemu zasiłek stały na okres zamknięty od 1 kwietnia 2008 r. do 28 lutego 2010 r. przez uchylenie tejże decyzji i odmowę przyznania skarżącemu zasiłku stałego za okres od 1 kwietnia 2008 r. do 31 marca 2009 r., a to w związku z treścią art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej. Przepis art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej jest przepisem szczególnym, dającym podstawę do przyjęcia fikcji prawnej polegającej na rozliczeniu jednorazowego świadczenia - o jakim w nim mowa, wypłaconego w okresie pobierania świadczenia z pomocy społecznej – w równych częściach na 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony. Skutkiem powyższej fikcji jest przyjęcie, że w okresie 12 kolejnych miesięcy, poczynając od miesiąca, w którym dochód został wypłacony, skarżący nie spełniał przesłanek z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej do przyznania świadczenia w postaci zasiłku stałego albowiem w tym czasie jego dochód był wyższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, tj. od kwoty 477 zł. Istnienie w ustawie o pomocy społecznej przepisu szczególnego, jakim jest art. 8 ust. 11, daje podstawę do przyjęcia, że decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 tej ustawy, to jest decyzja zmieniająca lub uchylająca na niekorzyść strony, bez jej zgody, dotychczasową decyzję przyznającą świadczenie z pomocy społecznej, zawiera w sobie zarówno element deklaratoryjny, jak i konstytutywny. O deklaratoryjnym charakterze powyższej decyzji przesądza przepis art. 8 ust. 11 ustawy o pomocy społecznej. Dla skutecznego pozbawienia strony świadczeń z pomocy społecznej, w razie zaistnienia przesłanek z art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej w związku z art. 8 ust. 11 tej ustawy, konieczne jest jednak wydanie decyzji pozbawiającej stronę świadczeń z pomocy społecznej przyznanych jej uprzednio inną decyzją administracyjną. W tym znaczeniu decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej zawiera w sobie także element konstytutywny. Zatem decyzja wydawana na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej może być wydana ze skutkiem ex tunc.
W świetle powyższego nie można zgodzić się ze stanowiskiem zawartym w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, co do konstytutywnego charakteru wydanej w sprawie decyzji, a tym samym uznania za prawidłową decyzji zaskarżonej treści. Gdyby stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji dotyczące charakteru prawnego decyzji wydawanej na podstawie art. 106 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej uznać za prawidłowe, to po upływie okresu pobierania świadczenia nie byłaby możliwa zmiana, na podstawie w/w przepisu prawa, decyzji ostatecznej przyznającej świadczenie z pomocy społecznej na okres zamknięty.
W tej sytuacji uznać należało, że wydana w sprawie decyzja zaskarżonej treści została podjęta z naruszeniem wyżej wymienionych przepisów prawa, które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe uchybienie dawało podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji, co orzeczono na podstawie 145 § 1 pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ odwoławczy, mając na względzie to, co powiedziano wyżej odnośnie meritum, wyda w sprawie właściwe rozstrzygnięcie.
Podstawę orzeczenia w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło