I OZ 803/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-10-21

Skład orzekający: Sędzia NSA Janina Antosiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący może skutecznie domagać się wyznaczenia kolejnego adwokata z urzędu, jeśli dotychczas wyznaczeni pełnomocnicy odmawiali podjęcia się obowiązków z uwagi na treść pełnomocnictwa, a prawo pomocy zostało już przyznane w zakresie ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Trzykrotne wyznaczenie adwokatów przez radę adwokacką, którzy odmawiali podjęcia się obowiązków z uwagi na treść pełnomocnictwa ograniczającą ich działania, oznacza, że prawo pomocy zostało już skonsumowane. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje możliwości żądania wyznaczenia kolejnego adwokata, gdy dotychczasowy nie spełnia oczekiwań strony.
Stan faktyczny
Skarżący R.S. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które oddaliło jego wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Sąd I instancji wskazał, że prawo pomocy zostało już przyznane wcześniej, a wyznaczeni adwokaci odmawiali podjęcia się sprawy z uwagi na treść pełnomocnictwa przedstawianego przez skarżącego, które ograniczało ich działania. Skarżący domagał się uchylenia postanowienia, argumentując, że pełnomocnicy powinni działać zgodnie z jego wolą.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 22 lipca 2010 r. sygnatura akt II SA/Sz 236/08 o oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi R.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 22 lipca 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek R.S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż skarżącemu przyznane było już prawo pomocy we wnioskowanym zakresie postanowieniem tego Sądu z dnia 19 czerwca 2008 r. Sąd zauważył też, że Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w Szczecinie trzykrotnie wyznaczał dla skarżącego pełnomocników, którzy jednak wnosili o zwolnienie ich z obowiązku reprezentowania strony w postępowaniu z uwagi na brak zaufania do działań pełnomocników, a także z powodu takiego sformułowania pełnomocnictwa, przedstawianego przez skarżącego, które uniemożliwiało wyznaczonym adwokatom de facto podejmowanie prawidłowych czynności w sprawie. Sąd wskazał ponadto, iż w dniu 5 maja 2009 r. pouczono skarżącego, że sprawa z jego skargi zostanie rozpoznana merytorycznie na rozprawie, bowiem nie skorzystał on z przyznanego mu prawa pomocy, zaś pismem z dnia 12 maja 2009 r. Dziekan ORA w Szczecinie poinformował stronę, iż brak jest podstaw do wyznaczenia kolejnego pełnomocnika z urzędu. Mimo tych informacji skarżący, na rozprawie w dniu 22 lipca 2010 r., wystąpił z ponownym wnioskiem o przyznanie mu prawa pomocy przez wyznaczenie adwokata z urzędu. Rozpoznając ten wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, iż rozpoznawanie kolejnego żądania w tym zakresie jest bezprzedmiotowe, bowiem nie zmienił się stan faktyczny sprawy, a zatem nie ma podstaw do zmiany prawomocnego postanowienia z dnia 19 czerwca 2008 r., którym przyznano skarżącemu prawo pomocy. Zażalenie na to postanowienie wniósł R.S., domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przyznania mu prawa pomocy w żądanym zakresie. W zażaleniu skarżący odniósł się między innymi do działań ustanowionych pełnomocników, którzy odmawiali podejmowania działania w sprawie. Zdaniem strony wyznaczeni pełnomocnicy zobligowani byli do podjęcia czynności zgodnie z wolą i intencją ich mocodawcy, którą wyrażał on w przedkładanym pełnomocnictwie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W toku niniejszego postępowania sądowego skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata na mocy postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 19 czerwca 2008 r. Co do zasady, uwzględniając wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, sąd administracyjny decyduje jedynie o przyznaniu takiego prawa, natomiast kwestia wskazania konkretnego pełnomocnika należy do kompetencji właściwej rady adwokackiej. W przedmiotowej sprawie Dziekan Okręgowej Rady Adwokackiej w Szczecinie trzykrotnie wyznaczał kolejnych adwokatów do pełnienia obowiązków pełnomocnika z urzędu dla R.S., jednakże odmawiali oni podejmowania się obowiązków z uwagi na treść pełnomocnictwa, którego uwzględnienia domagał się skarżący, a które ograniczało możliwość działania pełnomocników, obligując ich do podejmowania czynności wykraczających poza ramy postępowania sądowoadministracyjnego. Mając na uwadze powyższe okoliczności zauważyć trzeba, że w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma przepisu, który uprawniałby stronę do żądania wyznaczenia kolejnego adwokata w sytuacji, gdy dotychczas wyznaczony pełnomocnik z urzędu nie spełnia jej oczekiwań. Wyznaczenie adwokata z urzędu przez korporację prawniczą i podjęcie przez niego czynności procesowych tj.: udział w rozprawie i sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, stanowi z jednej strony wykonanie wydanego w danej sprawie postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w tym zakresie, z drugiej zaś strony stanowi o skorzystaniu przez skarżącego z prawa pomocy przyznanego postanowieniem z dnia 19 czerwca 2008 r. W powyższej sytuacji R.S. nie może skutecznie domagać się wyznaczenia przez Sąd kolejnego adwokata z urzędu, bowiem przyznane mu prawo pomocy w tym zakresie zostało już skonsumowane. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło