II SA/Bk 320/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Elżbieta Trykoszko (spr.),, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 sierpnia 2009 r. sprawy ze skargi W.D. na postanowienie P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie uznania za nieuzasadnione zarzutów do postępowania egzekucyjnego oddala skargę Skarga została wywiedziona na tle następujących zdarzeń faktyczno-prawnych. W dniu [...] marca 2009r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wystawił przeciwko skarżącemu W.D. tytuł wykonawczy. Podstawę dla tytułu wykonawczego stanowiła ostateczna decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z [...].11.2006r. Nr [...] nakazująca skarżącemu rozbiórkę wiaty znajdującej się na działce numer [...]/2, położonej we wsi O. Wystawienie tytułu wykonawczego poprzedziło upomnienie zobowiązanego wzywające do wykonania obowiązku wynikającego z opisanej decyzji, wystawione 7 sierpnia 2007r., doręczone stronie 13 sierpnia 2007r. Tytuł wykonawczy doręczono skarżącemu 10 marca 2009r. a w dniu 12 marca 2009r. skarżący zgłosił do organu egzekucyjnego zarzuty do postępowania egzekucyjnego, w których powołując się na art. 33 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wniósł o odroczenie na okres 2 lat wykonania obowiązku, a podnosząc zarzut naruszenia art. 27 "c" ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stwierdził, że tytuł wykonawczy pomija współwłaścicielkę spornego obiektu budowlanego żonę skarżącego I.D. W dalszej części zarzutów podniósł, że całe postępowanie administracyjne jest dotknięte nieważnością, ponieważ nie brała w nim udziału współwłaścicielka działki i spornej wiaty, a także, iż nie ma środków pieniężnych na wykonanie robót rozbiórkowych Dodał, że natychmiastowa rozbiórka narazi na straty materialne, bo pozbawi miejsca garażowania maszyn rolniczych. Postanowieniem z dnia [...] marca 2009r. organ egzekucyjny działając na podstawie art. 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji uznał zarzuty za nieuzasadnione. Stwierdził, że zarzuty mogą być oparte wyłącznie na przesłankach wymienionych w art. 33 ustawy egzekucyjnej, a skarżący nie wykazał, aby którakolwiek z przesłanek wymienionych w przepisie zaistniała. Podważanie trafności skierowania tytułu wykonawczego wyłącznie przeciwko skarżącemu jest na etapie egzekucji niedopuszczalne, albowiem organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku wynikającego z decyzji. Inne kwestie podniesione w zarzutach, w rzeczywistości ustawowych przesłanek zarzutów do postępowania egzekucyjnego nie tworzą. W zażaleniu na to postanowienie skarżący podniósł, że nie wzięto pod uwagę iż wyszły na jaw nowe istotne okoliczności, a mianowicie możliwość legalizacji wiaty, w kierunku której podjął działania i dlatego domaga się odroczenia wykonania obowiązku. Nadto podtrzymał twierdzenie o niewystarczalności tytułu wykonawczego wystawionego jedynie przeciwko skarżącemu do egzekucji skierowanej do przedmiotu stanowiącego współwłasność. W uzasadnieniu zażalenia podniósł jakoby nie było zakończone postępowanie w sprawie legalizacji wiaty a także powtórzył argumentację, na którą się powołał w zarzutach. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. po rozpatrzeniu zażalenia postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009r. orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia pierwszoinstancyjnego. Organ II instancji przypomniał chronologicznie postępowania administracyjne prowadzone względem spornej wiaty, w tym prowadzone w trybach nadzwyczajnych, prawomocnie zakończone w sposób niezmieniający decyzji ostatecznej o obowiązku rozbiórki. Rozwijając prawną argumentację organ przytoczył brzmienie art.. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i stwierdził, że skarżący nie wykazał zaistnienia wymienionych w art. 33 przesłanek zarzutów egzekucyjnych. W skardze wniesionej do sądu administracyjnego W.D. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucając: - naruszenie art. 7 i 8 kpa poprzez nieuwzględnienie słusznego interesu obywatela, który w przypadku wszczęcia egzekucji byłby narażony na poważne straty, a chciałby zalegalizować obiekt i dostosować się do zaleceń organu nadzoru budowlanego, - niezasadne uznanie, że nie podał uzasadnionych zarzutów egzekucyjnych, mimo, iż z istoty sprawy wynika, że wyszły na jaw nowe okoliczności, a mianowicie możliwość legalizacji wiaty, - niezasadne przyjęcie braku przeszkód do wykonania obowiązku w sytuacji gdy strona podjęła kroki legalizacyjne i dlatego domaga się odroczenia wykonania obowiązku, - niezasadne przyjęcie, że tytuł wykonawczy wystawiony tylko przeciwko W.D. jest wystarczający do wszczęcia postępowania egzekucyjnego, mimo, iż współwłaścicielem nieruchomości jest także małżonka skarżącego, która powinna być też uczestnikiem m postępowania Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje; Skarga jako bezzasadna podlegała oddaleniu. Zarzuty w niej podniesione, stanowiące powtórzenie zarzutów dotychczas podnoszonych, nie podważają zgodności z prawem skarżonego postanowienia. W sprawie niniejszej jest bezspornym, że w stosunku do skarżącego wydana została w dniu [...].11.2006r. decyzja administracyjna nakazująca mu rozebranie wiaty stojącej na działce o numerze [...]/2, położonej we wsi O., oraz to, że decyzja ta stała się ostateczna w dacie wydania przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego tj. w dniu [...].12.2006r. decyzji utrzymującej w mocy nakaz rozbiórki. Ostateczny nakaz rozbiórki nie został wzruszony mimo zainicjowanego później przez skarżącego jednego z nadzwyczajnych trybów postępowania. Nie ulega też wątpliwości, że mimo upływu ponad dwóch lat od wydania nakazu rozbiórki, nałożony na skarżącego obowiązek nie został wykonany. W tej sytuacji wystawienie w dniu 5.03.2009r. tytułu wykonawczego, poprzedzone doręczeniem upomnienia wzywającego do wykonania decyzji, stało się konieczne dla uruchomienia postępowania egzekucyjnego zmierzającego do przymuszenia zobowiązanego do dokonania orzeczonej rozbiórki. Środki ochrony prawnej przysługujące uczestnikom postępowania egzekucyjnego po jego wszczęciu, w tym zarzuty do postępowania egzekucyjnego, prawo zgłoszenia których służy zobowiązanemu, mają na celu ochronę uczestników postępowania egzekucyjnego w zakresie prawidłowości samego postępowania egzekucyjnego, co w konsekwencji oznacza, że nie służą one weryfikacji ostatecznych decyzji, czy postanowień, stanowiących podstawę tytułu wykonawczego. Powyższą zasadę wyraża art. 29 par. 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiący, iż organ egzekucyjny bada z urzędu wyłącznie dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Badanie dopuszczalności egzekucji obejmuje sprawdzenie prawidłowości wszczęcia egzekucji tj. istnienie wniosku wierzyciela, o ile wierzyciel nie jest jednocześnie organem egzekucyjnym oraz poprzedzenie wszczęcia egzekucji wcześniejszym upomnieniem (zgodnie z art. 15 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji egzekucja administracyjne może być wszczęta, jeżeli wierzyciel po upływie terminu do wykonania obowiązku przez zobowiązanego przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do realizacji obowiązku, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego). Jest oczywistym też, że egzekucję można wszcząć dopiero po upewnieniu się, iż nie doszło do wykonania obowiązku wynikającego z decyzji a sam obowiązek podlega egzekucji administracyjnej. W sprawie niniejszej kwestia dopuszczalności wszczęcia egzekucji jest oczywista. Podstawą zarzutu do postępowania egzekucyjnego mogą być tylko ściśle określone okoliczności, których zamknięty katalog zawarty jest w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarżący w swoich zarzutach podniósł okoliczności, które nie mieszczą się – jak trafnie uznały organy egzekucyjne obu instancji – w żadnej z ustawowych podstaw zarzutów, wymienionych enumeratywnie w art. 33 ustawy egzekucyjnej. Wprawdzie formalnie przywołał art. punkt 2 art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, ale nie w kontekście twierdzenia, że nastąpiło odroczenie terminu wykonania obowiązku wynikającego z decyzji z [...].11.2006r., a tym samym nie można póki co go egzekwować, ale w kontekście prośby skierowanej do organu egzekucyjnego, aby ten odroczył na okres 2 lat termin dokonania rozbiórki. Tymczasem zarzuty do postępowania egzekucyjnego nie mogą być oparte na zdarzeniach przyszłych, ale na zdarzeniach już zaistniałych, opisanych w art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skuteczne powołanie się na podstawę zarzutu wymienioną w punkcie 2 art. 33 ustawy egzekucyjnej wymagałoby wykazania, że doszło bądź do odroczenia terminu wykonania egzekwowanego obowiązku, bądź stało się on niewymagalny z innego powodu. Skarżący tych okoliczności nie wykazał. Pozostałe twierdzenia zawarte w zarzutach nawet formalnie nie nawiązywały do ustawowych podstaw zarzutów, a ich treść, abstrahując od braku formalnego przywołania konkretnej podstawy prawnej, nie "pasowała" do żadnej z pozostałych ustawowych podstaw. Zarzut błędnego skierowania egzekucji jedynie w stosunku do skarżącego, nie będącego wyłącznym właścicielem wiaty objętej nakazem rozbiórki, sugerujący błąd co do osoby zobowiązanego, która to okoliczność może być podstawą zarzutu z punktu 4 – go art. 33 ustawy egzekucyjnej, jest - jak słusznie oceniły organy - zarzutem nietrafnym. Tytuł wykonawczy został bowiem wystawiony w stosunku do osoby wskazanej w ostatecznej decyzji administracyjnej. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego nie może zmierzać do ustalenia, kto jest zobowiązanym, ponieważ takie ustalanie na etapie postępowania egzekucyjnego byłoby równoznaczne z badaniem zasadności i wymagalności tytułu wykonawczego, co jest, jak wyżej podkreślono, niedopuszczalne. Wystawienie wyłącznie przeciwko skarżącemu tytułu wykonawczego jest konsekwencją treści ostatecznego nakazu rozbiórki, nałożonego też wyłącznie na skarżącego. Zarzuty skargi sądowej są całkowicie nietrafne. Akcentując zamiar zalegalizowania samowoli budowlanej skarżący zdaje się nie pamiętać, że nakaz rozbiórki wiaty został wydany w następstwie niewykonania czynności legalizacyjnych tj. czynności mających na celu doprowadzenie wiaty do zgodności z projektem technicznym zatwierdzonym pozwoleniem na budowę. Błędnie skarżący, zarzucając naruszenie art. 7 i 8 kpa, pojmuje zasady ogólne procedury administracyjnej, wynikające z tych przepisów. Słuszny interes obywatela nie może być interesem sprzecznym z porządkiem prawnym, kształtowanym także przez funkcjonujące w obiegu prawnym ostateczne, a tym samym nadające się do wykonania decyzje administracyjne, których prawidłowa i szybka realizacja zawsze leży w interesie społecznym. Mając powyższe na uwadze skargę jako bezzasadną oddalono (art.151 ustawy z dnia 30.08.2002r. Dz. U. Nr 153, poz. 1270 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi)