I OSK 1543/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-05-13
Skład orzekający: Barbara Adamiak, Joanna Runge – Lissowska, Roman Ciąglewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu administracyjnym dotyczącym ustalenia uposażenia funkcjonariusza Służby Więziennej można orzekać o odsetkach za opóźnienie w wypłacie tego uposażenia?Ratio decidendi
Roszczenie o odsetki z tytułu opóźnienia w wypłacie uposażenia funkcjonariusza Służby Więziennej nie jest sprawą administracyjną podlegającą rozstrzygnięciu w postępowaniu administracyjnym. Materiał prawny dla tego roszczenia znajduje się w Kodeksie cywilnym (art. 481 KC), a sprawa ta ma charakter cywilny, właściwy dla sądu powszechnego. Postępowanie administracyjne dotyczy ustalenia uposażenia, a nie odsetek od jego nieterminowej wypłaty.Stan faktyczny
A. Z., funkcjonariusz Służby Więziennej, kwestionował decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Olsztynie dotyczącą ustalenia jego uposażenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat. Skarżący domagał się również orzeczenia o odsetkach za opóźnienie w wypłacie uposażenia oraz o dodatek za stopień. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił jego skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną A. Z.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Barbara Adamiak Sędziowie sędzia NSA Joanna Runge – Lissowska sędzia del. NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Protokolant Kamil Strzępek po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 1 września 2009 r. sygn. akt II SA/Ol 710/09 w sprawie ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Olsztynie z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie uposażenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 1 września 2009 r., sygn. akt II SA/Ol 710/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, oddalił skargę A. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Olsztynie, z dnia [...] czerwca 2009 r., Nr [...], w przedmiocie uposażenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat.
Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r., Nr [...], Dyrektor Aresztu Śledczego w B., na podstawie art. 31 ust.1 pkt 4, art. 100 ust.1 pkt 1 i ust.2 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.), § 1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz.474) oraz § 1 ust.1 pkt 1, ust.2 i 3, § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.137), z dniem 1 stycznia 2009 r. ustalił A. Z. uposażenie zasadnicze w wysokości 1864 zł i dodatek za wysługę lat w wysokości 280 zł. Rozstrzygnięciu nadał, na podstawie art. 108 § 1 K.p.a., rygor natychmiastowej wykonalności. Dyrektor wskazał, że w dniu 8 kwietnia 2009 r. weszło w życie w/w rozporządzenia w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy SW, zmieniające stawki uposażeń zasadniczych od dnia 1 stycznia 2009 r. Powołując się na art. 97 ustawy o Służbie Więziennej, Dyrektor stwierdził, że wynagrodzenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Zgodnie z art. 100 ust.1 pkt 2 ustawy, funkcjonariusze otrzymują dodatki o charakterze stałym do uposażenia, do których należy m.in. dodatek za wysługę. Organ podał następnie, że starszemu strażnikowi, którym jest A. Z., przysługuje uposażenie wyżej przyznane. Wysokość dodatku za wysługę lat wynika zaś z okresu pełnienia przezeń służby – 10 lat i 8 miesięcy.
W odwołaniu A. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i stwierdzenie jej nieważności. Zarzucił, że organ nie rozstrzygnął o innych dodatkach o charakterze stałym. Nadto, organ powinien był orzec o odsetkach od uposażenia. Wypłata świadczeń nastąpiła dopiero w dniu [...] kwietnia 2009 r., mimo, że nowe rozporządzenie weszło w życie z dniem 8 kwietnia 2009 r. Podniósł, iż art. 31 ustawy o SW odnosi się nie tylko do roszczeń z tytułu prawa do uposażenia i innych należności, ale również do odsetek ustawowych. Według odwołującego się, ustawodawca wskazał, jako właściwą dla spraw związanych z dochodzeniem przez funkcjonariusza SW odsetek od nieterminowej wypłaty należności finansowych, drogę postępowania administracyjnego, co wynika kolejno z art. 31 na skutek art. 103 ustawy o SW. Zarzucił brak orzeczenia o dodatku za stopień. Dodatek ten, zdaniem skarżącego, Dyrektor miał obowiązek ustalić ze względu na treść § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, jak i treść art. 31, 96, 97 i 100 ustawy o Służbie Więziennej.
Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Olsztynie utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powołał przepis art. 31 ust.1 i 2 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.). Pierwszy z tych przepisów określa przełożonych właściwych w sprawach osobowych funkcjonariuszy, zaś drugi definiuje pojęcie spraw osobowych. Należy do nich m.in. ustalanie uposażenia. Organ odwoławczy przytoczył także art. 97 w/w ustawy, zgodnie z którym uposażenie funkcjonariusza składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Wysokość uposażenia zasadniczego określa w drodze rozporządzenia Minister Sprawiedliwości (art. 98 ustawy o SW). Podstawą prawną nowej (wyższej) stawki uposażenia zasadniczego oraz dodatku za wysługę lat było wejście w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz.474), zmieniającego z dniem 1 stycznia 2009 r., stawki uposażeń zasadniczych funkcjonariuszy na poszczególnych stanowiskach, w tym także na stanowisku starszego strażnika, zajmowanym przez skarżącego. Dyrektor Okręgowy ocenił, że decyzja personalną Nr [...], z dnia [...] kwietnia 2009 r. ustalono uposażenie zasadnicze i dodatek za wysługę lat, dla skarżącego, zgodnie z przepisami w/w rozporządzenia. Dodatek za stopień ustalany jest na podstawie art. 100 ust.1 pkt 2 ustawy o Służbie Więziennej oraz w oparciu o rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej. W myśl § 3 ust.1 tego rozporządzenia, funkcjonariusz otrzymuje dodatek za stopień w wysokości ustalonej w relacji procentowej do najniższego uposażenia, natomiast przez najniższe uposażenie zasadnicze funkcjonariusza rozumie się miesięczne uposażenie zasadnicze funkcjonariusza ustalone według stawki przewidzianej dla najniższej grupy zaszeregowania (§ 3 ust.2 cyt. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r.). Wraz z wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. uległy zmianie stawki uposażeń zasadniczych, ale stawka uposażenia zasadniczego najniższej grupy nie uległa zmianie. W związku z tym nie uległa zmianie stawka otrzymywanych przez funkcjonariuszy dodatków za stopnie służbowe. Zdaniem organu odwoławczego, który przywołał uchwałę składu siedmiu sędziów SN z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt III PZP 1/05, funkcjonariusz może żądać odsetek za czas opóźnienia w wypłacie uposażenia na drodze postępowania cywilnego. Do rozpoznania takiej sprawy cywilnej (art. 2 § 1 K.p.c.) właściwy jest sąd pracy.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, stwierdzenie, że wydane zostały z naruszeniem prawa jak i stwierdzenie ich nieważności. Zarzucił naruszenie prawa, tj. art. 6, 7, 9, 10 § 1, 11 oraz 77 § 1 wraz z art. 107 § 3 K.p.a., na skutek niedostosowania się przez organy do ich treści. Nadto zarzucił błędną interpretację art. 31 i art. 103 ustawy o Służbie Więziennej, odnośnie prawa do odsetek z tytułu nieterminowej wypłaty uposażenia. Podniósł nieuwzględnienie w sprawie art. 96, 97 ustawy o SW w związku z art. 52 ust.1 pkt 1 lit. c i d ustawy o SW na skutek art. 57 ustawy o SW i w związku z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej, z powodu zaniechanego działania. Zarzucił nieprecyzyjne wskazanie przez organ podstawy prawnej z art. 100 ust.1 pkt 1 ustawy o SW. Jego zdaniem, w uzasadnieniu nie wskazano do której kategorii zaliczono skarżącego celem wymiaru jego uposażenia zasadniczego i nie wskazano podstawy wyliczenia wysługi lat. Nadto, wystąpiły przesłanki do zmiany wysokości dodatku za stopień. Skarżący, jak wynika z 52 w związku z art. 57 ustawy o SW i rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej, jest uprawniony do zmiany stopnia służbowego, ze stopnia plutonowego SW (art. 52 ust.1 i 2 pkt 1 lit. c) na stopień sierżanta SW (art. 52 ust.1 i 2 pkt 1 lit. d). Skarżący ponowił twierdzenie o obowiązku orzeczenia przez organy o odsetkach za opóźnienie w wypłacie uposażenia, do którego jego zdaniem doszło. Brak decyzji ustalającej odsetki nie pozwala mu skierowanie sprawy na drogę postępowania cywilnego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Olsztynie wniósł o oddalenie skargi. Podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Nawiązując do art. 48 oraz art. 52 ust.2 ustawy o SW oraz § 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej, Dyrektor stwierdził, że funkcjonariuszowi nie przysługuje roszczenie o nadanie wyższego stopnia, a decyzję uznaniową w tej sprawie podejmuje przełożony w sprawach osobowych funkcjonariusza.
Skarga została rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że zgodnie z art. 96 ust.1ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.), z tytułu służby funkcjonariusz otrzymuje uposażenie i inne świadczenia określone w ustawie. Uposażenie funkcjonariusza, według art. 97, składa się z uposażenia zasadniczego i dodatków do uposażenia. Szczegółowe regulacje dotyczące uposażenia zawarte są w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz.474), wydanym w oparciu o delegację zawartą w art. 98 ustawy. Stawki uposażenia zasadniczego zawarte są w załączniku do rozporządzenia i na stanowisku starszego strażnika uposażenie to wynosi 1864 zł. Skoro skarżący był starszym strażnikiem, to, jak skonstatował Sąd pierwszej instancji, organ przyznał mu uposażenie w prawidłowej wysokości. Sąd przytoczył treść art. 100 ust.1 pkt 1 lit. a-e ustawy o Służbie Więziennej. Za prawidłowe uznał ustalenie o trwającej 10 lat i 8 miesięcy służbie skarżącego oraz o przyznaniu mu dodatku za wysługę lat w prawidłowej wysokości. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uchybieniem organu, ale niemającym wpływu na wynik sprawy, było niezawarcie w decyzji zapisu dotyczącego dodatku za stopień i dodatku służbowego, choćby w postaci stwierdzenia, że pozostałe składniki uposażenia pozostają bez zmian. Sąd wskazał, że rozporządzenie z dnia 7 kwietnia 2009 r. pozostawiło na takim samym poziomie "najniższe uposażenie". W myśl zaś § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.137), dodatek za stopień funkcjonariusz otrzymuje w wysokości ustalonej w relacji do najniższego uposażenia. Dodatek służbowy reguluje § 4 rozporządzenia w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia funkcjonariuszy Służby Więziennej. Wynosi do 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień, a jego wysokość jest uzależniona od wyników uzyskiwanych w służbie, posiadanych kwalifikacji zawodowych oraz charakteru i zakresu wykonywanych zadań służbowych. Jest to dodatek w znacznej mierze uznaniowy. Skarżący miał przyznany dodatek służbowy, który był obniżany i ponownie przyznawany w wyższej kwocie. Dodatek ten przyznany był kwotowo, a nie procentowo, zatem nowa wysokość uposażenia zasadniczego nie miała wpływu na wysokość tego dodatku. Sąd pierwszej instancji stwierdził również, iż żądanie skarżącego, aby organ w trakcie postępowania o ustalenie uposażenia w związku ze zmianą przepisów regulujących wysokość tego uposażenia przeprowadził postępowanie skutkujące awansem na wyższy stopień służbowy nie znajduje oparcia w przepisach. Sąd powołał w tym zakresie przepis art. 52 ust.1 i 2 ustawy o Służbie Więziennej oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.143 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zaaprobował stanowisko organów, według którego roszczenie odsetkowe funkcjonariusza Służby Więziennej ma charakter sprawy cywilnej i może być dochodzone przed sądem pracy. Dodał, że wytoczenie powództwa przed sądem powszechnym nie wymaga wcześniejszego wydania przez organ decyzji administracyjnej.
Skargę kasacyjną wniósł A. Z. Zaskarżył wyrok w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenie reformatoryjne w trybie art. 188 P.p.s.a. przez stwierdzenie wydania decyzji wydanych przez organ administracyjny I oraz II instancji z naruszeniem prawa bądź uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie naruszenie:
- art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c i pkt 3 P.p.s.a., polegające na oddaleniu skargi, w sytuacji gdy obowiązkiem Sądu było stwierdzenie wydania decyzji odwoławczej i poprzedzającej z naruszeniem prawa i ich uchylenie z powodu nieuwzględnienia i odniesienia się przez organ odwoławczy do odwołania skarżącego, pominięcia jego osoby przed postępowaniem pierwszoinstancyjnym i naruszenia art. 52 ust.1 i 2 pkt 1 lit. c i d ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.) do obligatoryjnego uprawnienia do awansu na stopniu służbowym, do którego kasator już od 26 kwietnia 2008 r. był uprawniony i z tego tytułu zwiększenia na podstawie art. 100 ust.1 pkt 2 ustawy o SW uposażenia dodatku za stopień służbowy należnego obligatoryjnie w związku z art. 96 ust.1 i 2, 97, 100 ust.1 pkt 2 ustawy o SW w związku z art. 52 ust.1 pkt 2 lit. c i d ustawy o SW na skutek art. 57 ustawy o SW i w związku z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.143), gdyż w zaistniałym stanie faktycznym w sprawie jako podstawa materialna rozstrzygnięcia powinien i mógł być on zastosowany, albowiem funkcjonariusz SW otrzymuje kolejne stopnie służbowe obligatoryjnie po wypełnieniu przesłanek do ich nadania, które to kasator od kwietnia 2008 r. spełniał w 100% i zgodnie z tym awansem otrzymałby też obligatoryjne uprawnienie do zwiększonego dodatku za stopień służbowy, art. 96 ust.1 i 2 w związku z art. 100 ust.2 ustawy o SW;
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a. w związku z art. 7, 107 § 3 i 138 § 1 pkt 2 i § 2 w związku z art. 139 K.p.a. wobec nieuwzględnienia skargi w sytuacji gdy zaskarżone decyzje nie wyjaśniały – zgodnie ze słusznym interesem strony oraz prawidłowym uzasadnieniem – dlaczego organ pierwszej instancji wydał zaskarżoną decyzję bez rozstrzygnięcia sprawy o obligatoryjnym uprawnieniu kasatora do awansu na stopniu służbowym SW, do którego to rozstrzygnięcia z mocy prawa organ był zobligowany z powodu wystąpienia przesłanek do awansu i ich spełnienia w 100% przez skarżącego i dlaczego nie było możliwe wydanie rozstrzygnięcia o odsetkach, gdy w świetle przepisów prawa art. 31 ust.1 pkt 4 i ust.2 ustawy o SW, w razie celowości, zasadności i słuszności, organ mógł i musiał dokonać w tym zakresie, stosownym administracyjnym aktem rozstrzygnięcia, bowiem stosunek służbowy funkcjonariusza SW jest stosunkiem administracyjnym, a należne mu uposażenie i z jego tytułu odsetki mają swą podstawę w publicznoprawnym (administracyjnoprawnym) stosunku służbowym (art. 96 ust.1 i 2 i 103 ust.1 w związku z art. 31 ust.1 pkt 4 i ust.2 ustawy o SW i art. 104 § 1 i 2 K.p.a.) rozstrzyganym w formie decyzji administracyjnej;
- art. 141 § 4 P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a. poprzez niewystarczające przedstawienie stanu sprawy i rzetelnego dokonania ustaleń faktycznych sprawy i oceny zebranych w sprawie dowodów, jak i przez zbyt ogólnikowe uzasadnienie części konkluzji Sądu, a także odstąpienie od uzasadnienia ważnych dla wyniku sprawy zarzutów skarżącego, które to uchybienia doprowadziły do takiego rozstrzygnięcia, czym naruszono art. 3 § 1 P.p.s.a. To przyczyniło się do bezzasadnego oddalenia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. Poza rozwagą Sądu pozostały zarzuty stanowiące o brakach i wadach postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Odmienna ocena dowodów i rzetelne rozpoznanie dowodów skutkowałoby uchyleniem zaskarżonych decyzji. Sprawa została zainicjowana przez organ i z urzędu co wymaga od organów zachowania należytej staranności i poprawności w działaniach z zachowaniem poprawnych zasad postępowania administracyjnego (art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 w związku z art. 139 K.p.a. i w związku z art. 7, 107 § 3 K.p.a.);
- art. 134 § 1 P.p.s.a. wobec tego, że Sąd I instancji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie wyszedł poza ich granice, mimo, że mógł i powinien to uczynić, gdyż skarga podlegała ocenie w pełnym zakresie i wskazywała na niejasne i niezgodne z podstawą prawa uzasadnienie zaskarżonych decyzji i brak rozstrzygnięcia o dopuszczalności rozstrzygnięcia o należnym obligatoryjnie skarżącemu wyższym stopniu służbowym SW (sierżanta SW), jak i brak rozstrzygnięcia stosownym aktem prawa o należnych odsetkach z powodu zwłoki w wypłacie uposażenia i brak odniesienia się przez organy w tym zakresie, jak i pominięcie podstawowych zasad postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący zaakcentował rolę wskazania i wyjaśnienia, w uzasadnieniu wyroku, podstawy faktycznej i prawnej. Podkreślił konieczność wszechstronnej analizy stanu faktycznego. Powtórzył zawarte w postawach kasacji zarzuty częściowego tylko odniesienia się przez Sąd do zarzutów skargi. Dodał, że Sąd pierwszej instancji orzekał na podstawie niekompletnych akt osobowych skarżącego, które organy przekazały do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z innymi skargami skarżącego, przy czym akta te były także w posiadaniu Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wymieniając także pozostałe zarzuty wskazane w podstawach kasacyjnych, skarżący konkludował, że uchybienia te miały wpływ na wynik sprawy.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Olsztynie wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Powtórzył argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skonstatował, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i poprawnie dokonał wykładni obowiązujących przepisów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Sąd ten bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, ale przesłanki stwierdzenia nieważności w niniejszej sprawie nie zostały stwierdzone.
Nie jest usprawiedliwiony, podniesiony w skardze kasacyjnej, zarzut naruszenia art. 52 ust.1 i ust.2 pkt 1 lit. c i d, art. 57, art. 96 ust.1 i 2, art. 97, art. 100 ust.1 pkt 2 i ust.2 ustawy o z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. Nr 207, poz.1761 ze zm.) w związku z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 stycznia 2003 r. w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.143) poprzez nienadanie skarżącemu stopnia sierżanta Służby Więziennej i w konsekwencji niezwiększenie dodatku do uposażenia za stopień. Od razu dostrzec trzeba wadliwość zgłoszonej podstawy kasacji w części odnoszącej się do wymienionego w niej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej. Nie może stanowić podstawy skargi kasacyjnej powołanie całego aktu prawnego. Naczelny Sąd Administracyjny związany podstawami skargi kasacyjnej, nie może wyprowadzać jej podstaw (patrz: wyrok NSA z dnia 24 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 1313/06, niepublikowany, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 310881).
Wadliwe jest także jednoczesne zarzucenie, w drugiej podstawie skargi kasacyjnej, naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Między dyspozycjami tych norm występuje alternatywa rozłączna. Uchylenie zaskarżonego aktu i stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa oparte są o inne stany faktycznoprawne. Stwierdzenie przez wojewódzki sąd administracyjny zaistnienia przesłanek skutkujących wydanie orzeczenia stwierdzającego wydanie zaskarżonego aktu z naruszeniem prawa uniemożliwia uchylenie tego aktu.
Wadliwy jest nadto taki sposób sporządzenia skargi kasacyjnej, w którym dochodzi do zatarcia granicy między podstawą kasacji, a jej uzasadnieniem. Z taką sytuacją mamy do czynienia w odniesieniu do omawianej skargi kasacyjnej. Wbrew konstrukcji pisma, uzasadnienie podstaw występuje nie tylko w części rozpoczynającej się od tytułu: "uzasadnienie". Elementy polemiki ze stanowiskiem Sądu i organów, wyrażanie stanowiska skarżącego, odnośnie różnorodnych ( nie tylko dotyczących zgłoszonej podstawy) zagadnień prawnych i okoliczności faktycznych, występują na przemian z zarzutami, nawet w tych samych zdaniach wielokrotnie złożonych.
Przywołane wadliwości nie uniemożliwiły jednak merytorycznej oceny zgłoszonych zarzutów.
Ocenę tę zacząć trzeba od konstatacji, że przedmiotem rozstrzygnięć podejmowanych w niniejszej sprawie nie było nadanie stopnia. Organy nie stosowały zatem przepisów art. 52 ust.1 ust.1 i 2 pkt 2 lit. c i d ustawy o Służbie Więziennej oraz przepisów w/w rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie szczegółowego trybu nadawania stopni funkcjonariuszom Służby Więziennej. Przepisów tych organy administracyjne pierwszej i drugiej instancji nie mogły stosować. Podstawą prawną decyzji w sprawie uposażenia skarżącego, będącego funkcjonariuszem Służby Więziennej pełniącym służbę w areszcie śledczym, były przepisy art. 31 ust.1 pkt 4, ust.2 i 4, przepisy Rozdziału 7 tej ustawy: art. 96 ust.1, art. 97, art. 100 ust.1 pkt 1 lit. c, ust.2 oraz § 1 i § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2009 r. w sprawie uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 57, poz.474) wraz z Załącznikiem – "Tabele uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej – Tabela 3 Areszty śledcze, zakłady karne, niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej działające przy jednostkach organizacyjnych Służby Więziennej L.p. 17". Sąd pierwszej instancji nie naruszył przepisów materialnych stanowiących podstawę ustalenia uposażenia skarżącego. Zarówno uposażenie zasadnicze, jak i dodatek za wysługę lat przyznane zostały w zgodzie z wyżej powołanymi normami ustawowymi i przepisami wykonawczymi. Nie doszło także do naruszenia przepisu materialnego art. 100 ust.1 pkt 2 ustawy o Służbie Więziennej w związku z przepisem § 3 ust.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. Nr 14, poz.137), regulujących wysokość dodatku za stopień. Skarżący nie mógł otrzymać dodatku w wysokości przewidzianej dla funkcjonariusza będącego sierżantem SW, skoro był plutonowym SW. W związku z omawianą kwestią można jeszcze dodać, że nadanie stopnia nie należy do spraw osobowych, o których mowa w art. 31 ust.2 o Służbie Więziennej. Zagadnienie nadania lub nienadania skarżącemu wyższego stopnia nie tylko więc nie było, ale także nie mogło być przedmiotem decyzji w przedmiocie uposażenia funkcjonariusza Służby Więziennej, zaskarżonych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Trafne jest stanowisko Sądu pierwszej instancji o braku podstaw do rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym o żądaniu przyznania odsetek z tytułu opóźnienia w wypłacie uposażenia funkcjonariusza Służby Więziennej. Przepis art. 31 ust.4 ustawy o Służbie Więziennej stanowi, że w drodze decyzji administracyjnej można rozstrzygać tylko o sprawach osobowych funkcjonariusza Służby Więziennej określonych w art. 31 ust.2 tej ustawy. Przez sprawy osobowe należy rozumieć m.in. ustalanie uposażenia. Chodzi o uposażenie w rozumieniu ustawy o Służbie Więziennej. Przepisy Rozdziału 7 ustawy o Służbie Więziennej – "Uposażenie i inne świadczenia pieniężne funkcjonariuszy" – nie zawierają normy regulującej przysługiwanie odsetek z tego tytułu.
Przywoływany przez skarżącego przepis art. 103 ust.1 ustawy o Służbie Więziennej reguluje przedawnienie roszczeń z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych określonych w ustawie o Służbie Więziennej. Nie wynika z niego, iż roszczenie o odsetki z tytułu nieterminowego wypłacenia uposażenia jest należnością wymienioną w tej ustawie.
Należność z tytułu odsetek nie jest więc świadczeniem pieniężnym określonym w ustawie o Służbie Więziennej. Sprawa o odsetki od uposażenia funkcjonariusza Służby Więziennej nie jest zatem sprawą administracyjną, której rozpoznanie należy do organów administracji publicznej (patrz: uchwała NSA z dnia 5 marca 2001 r., sygn. akt OPS 17/00, ONSA 2001/3/100; por. uzasadnienie uchwały SN z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II PZP 7/09, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 530821 oraz Biuletyn SN 2009/11/24; uzasadnienie wyroku SN z dnia 2 lipca 2008 r., sygn. akt II PK 8/08, OSNP 2009/23-24/305). Roszczenie odsetkowe funkcjonariusza Służby Więziennej znajduje oparcie materialne w art. 481 K.c. (por. wyrok TK z dnia 10 lipca 2000 r., sygn. akt SK 12/99, OTK 2000/5/143; uchwała SN z dnia 26 stycznia 2006 r., sygn. akt III PZP 1/05, OSNP 2006/15-16/227 – podjęta w stanie prawnym przed dodaniem, z dniem 11 czerwca 2007 r., przepisu art. 111 ust.4 do ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej). Sprawa o odsetki z tytułu opóźnienia w wypłacie uposażenia funkcjonariuszowi Służby Więziennej, oparta o art. 481 K.c., jest sprawą cywilną w rozumieniu art. 1 K.p.c. Do jej rozpoznania, w braku przekazania tej sprawy do właściwości sądów administracyjnych, właściwy jest sąd powszechny (art. 2 § 1 K.p.c.).
Wbrew zarzutom proceduralnym skargi kasacyjnej, podstawa faktyczna i prawna orzeczenia Sądu, a co za tym idzie rozstrzygnięć administracyjnych, zostały w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wyczerpująco przedstawione, łącznie z odnotowaniem uchybienia proceduralnego organów – niemającego wpływu na wynik sprawy – polegającego na niezamieszczeniu w decyzji ustalającej nową wysokość uposażenia zasadniczego i dodatku za wysługę lat, adnotacji o pozostawieniu na dotychczasowym poziomie dodatku za stopień oraz dodatku służbowego. Zaskarżonemu wyrokowi nie można więc zarzucić naruszenia art. 134 P.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c i pkt 3 P.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a. w związku z art. 7, art. 107 § 3 i art. 138 § 1 pkt 2 i § 2 w związku z art. 139 K.p.a., art. 141 § 4 i art. 151 P.p.s.a. Kontrola legalności została przeprowadzona w sposób prawidłowy i w jej wyniku Sąd pierwszej instancji podjął trafne orzeczenie o oddaleniu skargi.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło