I SA/Wa 718/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie: Sędzia WSA Daniela Kozłowska (spr.) Sędzia WSA Maria Tarnowska Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2009 r. sprawy ze skargi M. D., W. K. i A. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie uznania swojej niewłaściwości do rozpoznania sprawy oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] utrzymało w mocy własne postanowienie z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], którym na podstawie art. 66 § 3 i art. 19 k.p.a. uznało woją niewłaściwość do rozpoznania sprawy i zwróciło podanie A. i W. K., M. i A. D. oraz M. i A. L. W uzasadnieniu postanowienie Kolegium podało, że w postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. wydanym na podstawie art. 66 § 3 i art. 19 k.p.a. uznano niewłaściwość tego organu do rozpoznania sprawy i zwrócono podanie wnoszącym wyjaśniając, że sprawa dotyczy zbycia nieruchomości W. w trybie bezprzetargowym, a więc ma charakter cywilnoprawny. Wszystkie spory i roszczenia stron związane z ustanowieniem prawa użytkowania wieczystego nie są sprawami o charakterze administracyjnym i muszą być rozpatrywane wyłącznie w trybie postępowania cywilnego. Po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy Kolegium podniosło, że nie jest legitymowane do podejmowania czynności w sprawach cywilnych regulowanych przepisami Kodeksu cywilnego i Kodeksu postępowania cywilnego. Bezczynność organu podlegająca nadzorowi Kolegium musi dotyczyć prowadzonego postępowania administracyjnego, tymczasem przypuszczalna bezczynność na jaką wskazują strony odnosi się do sprawy o charakterze cywilnym, czyli nie podlega kontroli i nadzorowi tego organu. Tylko takie postępowanie, które kończy się wydaniem orzeczenia administracyjnego może być przedmiotem nadzoru organu wyższej instancji. W niniejszej sprawie postępowanie wszczęte przez wnioskodawców podaniem z listopada 2007 r. przed Prezydentem W. nie zostanie zakończone wydaniem decyzji, lecz jedynie w razie uwzględnienia żądań zawarciem umowy cywilnoprawnej ustanowienia prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. W piśmie przewodnim, przy którym przekazano Kolegium akta sprawy wyjaśniono, że działki nr [...], [...] i [...] z obrębu [...], o których nabycie w trybie bezprzetargowym na podstawie art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ubiegają się wnioskowawcy, przylegają nie tylko do ich nieruchomości, lecz także do działki nr [...] stanowiącej współwłasności innych osób. Ewentualne zbycie działek [...], [...] i [...] może nastąpić, w przypadku takiego ich przeznaczenia, tylko w drodze przetargu. Szczegółowy zakres kompetencji kolegiów formułuje art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.). W przepisie tym nie mowy o kontroli nad czynnościami o charakterze cywilnoprawnym. Z podanych przyczyn należało utrzymać w mocy postanowienie z [...] stycznia 20009 r., bowiem zgodnie z przepisem art. 66 § 3 k.p.a., jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a organu właściwego nie można ustalić na podstawie danych podania albo gdy z podania wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, to organ do którego podanie wniesiono, zwraca je wnoszącemu. Zwrot podania następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. D., W. K. i A. L. obszernie opisali przebieg własnych starań o nabycie w trybie bezprzetargowym działek nr [...],[...] i [...] z obrębu [...] w W. Skarżący wnieśli o uchylenie stanowiska Biura Gospodarki Nieruchomościami zawartego w piśmie z 14 sierpnia 2008 r., podtrzymanego przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. i domagają się czynności organu polegających na wydaniu decyzji w sprawie bezprzetargowego nabycia nieruchomości. W ocenie skarżących ich pisma z 23 listopada 2007 r. i 20 listopada 2007 r. do Biura Gospodarki Nieruchomościami stanowią podania w rozumieniu przepisów k.p.a. Organ nie wydał decyzji ani postanowienia w tej sprawie, a odpowiedzi udzielił po ok. 9 miesiącach. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o jej oddalenie wyjaśniając, że wniosek skarżących dotyczy nabycia w trybie art. 37 ust. pkt 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) użytkowania wieczystego niezabudowanej części gruntu stanowiącego własność W. Z przesłanych dokumentów wynikał bezsporny brak właściwości Kolegium do rozpatrzenia sprawy, ponieważ zbycie nieruchomości w trybie bezprzetargowym należy do spraw o charakterze cywilnym. Wbrew twierdzeniem skarżących zbycie nieruchomości nie następuje w formie decyzji administracyjnej. Ze względu na cywilny charakter sprawy, zwrot wniosku stronie był w pełni uzasadniony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu. Po wniesieniu żądania wszczęcia określonego postępowania administracyjnego, obowiązkiem organu jest dokonania oceny formalnej i procesowej wniesionego podania. Przez ocenę formalną należy rozumieć sprawdzenie, czy podanie odpowiada wymogom formalnym dla tego rodzaju pisma (art. 63 § 1 k.p.a.). Natomiast przez ocenę procesową należy rozumieć stwierdzenie istnienia przesłanek koniecznych do wszczęcia postępowania (art. 1 pkt 1 k.p.a. i art. 28 k.p.a.), w tym także ustalenie zdolności organu do prowadzenia postępowania w sprawie i wydania stosownej decyzji (art. 19 i 27 k.p.a.). W przypadku negatywnej oceny złożonego podania, a zwłaszcza w przypadku ustalenia, iż sprawa objęta treścią żądania nie jest sprawą administracyjną w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a., czy też pochodzi od podmiotu niebędącego stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a., bądź gdy została skierowana do organu niewłaściwego, obowiązkiem organu administracji publicznej jest podjęcie stosownych czynności procesowych określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Oczywistym jest, że w przypadku ustalenia, iż sprawa objęta treścią podania nie dotyczy sprawy indywidualnej, o której mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a., to mamy do czynienia z bezwzględną przeszkodą we wszczęciu postępowania, czyniącą niedopuszczalnym wszczęcie postępowania administracyjnego w tej sprawie przed organem administracji publicznej. Jeżeli zaś żądanie strony zostało skierowane do organu niewłaściwego, organ winien podjąć czynności, o jakich mowa w art. 66 k..p.a. Uwzględniając przedstawione wyżej uwagi, Sąd ocenił, że postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. i [...] marca 2009 r. odpowiadają prawu. Prawidłowo też zostało ustalone, że żądanie skarżących nie ma charakteru sprawy administracyjnej w rozumieniu art. 1 pkt 1 k.p.a, który stanowi, że Kodeks postępowania administracyjnego normuje postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych. Żądanie skarżących dotyczyło sprawy cywilnej. Spory i roszczenia stron związane z ustanowieniem użytkowania wieczystego nie są sprawami administracyjnym i mogą być rozpatrywane wyłącznie w trybie postępowania cywilnego. Dlatego też podanie skarżących podlegało, na podstawie art. 66 § 3 k.p.a. w związku z art. 19 k.p.a. podlegało zwrotowi. Zwrotu podania dokonano w formie postanowienia stosownie do art. 66 § 3 k.p.a. Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).