I SA/Kr 2/09
WyrokWSA w Krakowie2009-09-09
Skład orzekający: Stanisław Grzeszek, Maria Zawadzka, Urszula Zięba
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prokurent samoistny spółki z o.o. jest uprawniony do samodzielnego złożenia wniosku o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prokurent samoistny, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego i Kodeksu spółek handlowych, jest uprawniony do reprezentowania spółki, w tym do złożenia wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego. Organy podatkowe, kwestionując to uprawnienie, naruszyły przepisy prawa materialnego i postępowania, co skutkowało koniecznością uchylenia ich postanowień.Stan faktyczny
Spółka z o.o. złożyła wniosek o interpretację przepisów podatkowych, podpisany przez prokurenta samoistnego. Organy podatkowe wezwały do uzupełnienia braków formalnych, domagając się podpisów osób uprawnionych do reprezentacji i aktualnego odpisu z KRS. Spółka przedłożyła odpis KRS, ale organ uznał go za niekompletny, ponieważ brakowało strony wskazującej na status prokurenta samoistnego. W konsekwencji wniosek został pozostawiony bez rozpatrzenia. Spółka zaskarżyła postanowienia organów, argumentując, że prokurent samoistny był uprawniony do złożenia wniosku.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Ministra Finansów oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Zasądzono od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 2/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 września 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Maria Zawadzka (spr), WSA Urszula Zięba, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2009r., sprawy ze skargi "A" Spółka z o.o. w K., na postanowienie Ministra Finansów, z dnia 9 maja 2008r. Nr [...], w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o udzielenie pisemnej interpretacji w zakresie podatku dochodowego od osób, fizycznych, I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji, II. zasądza od Ministra Finansów na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 357 zł ( trzysta pięćdziesiąt siedem złotych).
W dniu 16 stycznia 2008r. do Izby Skarbowej Biuro Krajowej Informacji Podatkowej wpłynął wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie sposobu opodatkowania wypłaconych odsetek od pożyczki zaciągniętej u nierezydenta.
Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, o których mowa w art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, w związku z czym pismem z dnia 1 lutego 2008r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia braków w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. W ww. piśmie wezwano do uzupełnienia poz. 55 i 56 formularza ORD-IN o podpisy osób, które zgodnie z dokumentami rejestrowymi są uprawnione do reprezentowania spółki oraz o załączenia aktualnego odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego
W dniu 13 lutego 2008r. wpłynęło ww. pismo z dnia 07 lutego 2008r. wraz z aktualnym odpisem z Krajowego Rejestru Sadowego (Nr KRS[...]stan na dzień 7 stycznia2008r.) oraz kserokopią ww. wniosku nie uzupełnioną w poz. 55 i 56 o podpisy osób, które zgodnie z dokumentami rejestrowymi są uprawnione do reprezentowania spółki. Z treści ww. odpisu jednoznacznie wynika, że organem uprawnionym do reprezentowania Spółki jest zarząd. Do reprezentowania Spółki w przypadku zarządu jednoosobowego upoważniony jest każdy członek zarządu samodzielnie, a w przypadku zarządu wieloosobowego upoważnieni są dwaj członkowie zarządu łącznie albo jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Ponadto z przedłożonego odpisu wynika, że prokurentem Spółki jest A.P..
Postanowieniem z dnia 10 marca 2008 roku Nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej działając z upoważnienia Ministra Finansów pozostawił wniosek "A". bez rozpatrzenia motywując to tym, iż w wyznaczonym terminie wnioskodawca nie uzupełnił braków formalnych ww. wniosku.
Na powyższe postanowienie "A." Sp. z o.o. za pośrednictwem pełnomocnika wniosła zażalenie, w którym zarzucono:
1) naruszenie przepisów postępowania poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 14g § 1 Ordynacji podatkowej, polegające na pozostawieniu wniosku bez rozpoznania w sytuacji, gdy brak było podstaw takiego rozstrzygnięcia, w szczególności wniosek spełniał wymogi określone w art. 14b § 3 powołanej ustawy,
2) błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, polegający na przyjęciu, że prokurent nie był upoważniony do podpisania w imieniu spółki wniosku o wydanie pisemnej interpretacji prawa podatkowego.
W konsekwencji strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i wydanie pisemnej interpretacji prawa podatkowego zgodnie z treścią wniosku.
Strona skarżąca podniosła, że wniosek został podpisany został przez prokurenta Spółki, a zatem przez osobę uprawnioną do reprezentowania Spółki.
Postanowieniem z dnia 9 maja 2008 roku Nr [...]Dyrektor Izby Skarbowej działający w imieniu Ministra Finansów utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu stwierdzono, że prokura jest szczególnym, wyraźnie odrębnym rodzajem pełnomocnictwa, bowiem wynikający z niej zakres umocowania do działania w cudzym imieniu i na cudzą rzecz (na rzecz spółki, przedsiębiorstwa) jest w porównaniu z "podstawowym" typem pełnomocnictwa możliwie najszerszy i określony ustawowo. Instytucję prokury regulują przepisy Kodeksu cywilnego, należy jednak zaznaczyć, że zgodnie z art. 137 § 4 Ordynacji podatkowej, przepisy prawa cywilnego stosuje się w zakresie nieuregulowanym w § 1-3a tegoż artykułu. Tryb postępowania w sprawie pełnomocnictwa przed organem podatkowym jest natomiast wyraźnie określony w art. 137 Ordynacji podatkowej. Stosownie do treści art. 137 § 1, § 2, § 3 Ordynacji podatkowej, pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna mająca pełną zdolność do czynności prawnych, pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu natomiast pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. W przypadku gdy pełnomocnikiem jest adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy może sam uwierzytelnić odpis udzielonego mu pełnomocnictwa.
Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził również, że z dołączonego przez Spółkę odpisu z KRS nie wynika by była to prokura samoistna. Tym samym nie można jednoznacznie ustalić zakresu umocowania prokurenta do reprezentacji "A." Sp. z o.o. Zatem jedyną osobą upoważnioną do należytej reprezentacji podmiotu przed organem podatkowym według odpisu z KRS jest Prezes Spółki. Wskazanie innej osoby do reprezentacji podmiotu wymagałoby zatem udzielenia osobnego pełnomocnictwa na zasadach określonych w art. 137 Ordynacji podatkowej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie "A." Spółka z o.o. w K. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I Instancji, zarzucając im:
1. naruszenie przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 137 § 1, 2 i 3 Ordynacji podatkowej,
2. naruszenie przepisów postępowania poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 14g § 1 i art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej działając w imieniu Ministra Finansów podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej uchylenie.
Na wezwanie Sądu pełnomocnik skarżącej Spółki przedłożył pełny odpis z KRS, z którego wynika, że udzielona A. P. prokura, jest prokura samoistną. Jednocześnie wniósł o rozważenie możliwości złożenia przez Sąd doniesienia o możliwości popełnienia przestępstwa stosownie do treści art. 304 k.p.k.
W odpowiedzi na powyższe pismo Dyrektor Izby Skarbowej działając w imieniu Ministra Finansów stwierdził, że organ podatkowy nie kwestionuje i nigdy nie kwestionował faktu, że prokurent samoistny może samodzielnie reprezentować Spółkę, bez współdziałania z członkiem zarządu. Doręczona na wezwanie organu kserokopia odpisu z KRS nie pozwala uznać, że zostały spełnione warunki określone w art. 137 Ordynacji podatkowej, bowiem z przedłożonego odpisu nie wynika, aby A. P. była prokurentem samoistnym, a w konsekwencji osobą uprawnioną do występowania w imieniu wnioskodawcy. Organ stanowczo sprzeciwił się twierdzeniu skarżącego, jakoby urzędnicy usunęli z akt brakująca stronę nr 4 odpisu z KRS.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej z punktu widzenia legalności tj. z punktu widzenia zgodności zaskarżonych decyzji i innych aktów administracyjnych z przepisami powszechnie obowiązującego prawa.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt l w/w ustawy, sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości lub części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, gdy naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego oraz gdy sąd stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Analiza akt prowadzonego postępowania oraz zarzutów podniesionych w skardze doprowadziły Sąd do przekonania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które skutkowały koniecznością wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego.
Z przedłożonego przez skarżącą Spółkę odpisu z KRS wynika, że organem uprawnionym do reprezentowania Spółki, w przypadku zarządu jednoosobowego jest każdy członek zarządu samodzielnie, a w przypadku zarządu wieloosobowego dwaj członkowie zarządu łącznie albo jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Prokurentem Spółki w chwili złożenia wniosku o udzielenie przedmiotowej interpretacji była A. P., jako prokurent samoistny. Zgodnie z art. 1091 § 1 k.c. prokura jest pełnomocnictwem udzielonym przez przedsiębiorcę podlegającym obowiązkowemu wpisowi do rejestru przedsiębiorców, które obejmuje umocowanie do czynności sądowych i pozasądowych, jakie są związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Umocowanie prokurenta jest szersze od umocowania wynikającego z najszerszego pełnomocnictwa powszechnego, czyli pełnomocnictwa ogólnego, które obejmuje umocowanie do dokonywania czynności zwykłego zarządu (art. 98 KC). Przyjmuje się, że "z ustawowego zakresu prokury wynika możliwość i dopuszczalność prawna występowania prokurenta w postępowaniu podatkowym w imieniu podatnika będącego przedsiębiorcą podlegającym obowiązkowi wpisu do rejestru przedsiębiorców, w tym do podpisywania deklaracji oraz protokołów z kontroli" (por. Bielecki Leszek, Malinowski Paweł, Instytucja pełnomocnictwa w praktyce organu podatkowego, CASUS 2007/1/22).
W związku z powyższym stwierdzić należy, że regulacja zawarta w art. 109 1 k.c., a także treść art.1093 k.c., wskazując czynności, których prokurent na podstawie samej prokury dokonać nie może oraz art. 205 § ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (Dz. U. Nr 94, Nr 1037 ze zm.) przewiduje możliwość wnioskowania w imieniu przedsiębiorcy (a więc także spółki z ograniczoną odpowiedzialnością) o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego przez prokurenta samoistnego. (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 1 czerwca 2009 roku sygn. akt I SA/GL 1128/08)
Faktem jest również, że wniosek "A." Sp. z o.o. z dnia 09 stycznia 2008 r. (data wpływu 16 stycznia 2008r. ) o wydanie indywidualnej interpretacji podpisany był przez P. A., jako prokurenta Spółki. Do wniosku nie dołączono odpisu z KRS, z którego wynikałoby, że A. P. jest prokurentem samoistnym, zatem organ prawidłowo wezwał stronę o uzupełnienie wniosku w trybie art. 169 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej o uzupełnienie wniosku o podpisy osób, które zgodnie z dokumentami rejestrowymi są uprawnione do reprezentowania Spółki oraz przedłożenie odpisu z KRS. W zakreślonym terminie strona przedłożyła kserokopię aktualnego odpisu z KRS, jednak odpis ten nie jest kompletny, ponieważ brakowało strony czwartej odpisu, na której powinna widnieć adnotacja, o tym czy A. P. jest prokurentem samoistnym. Zdaniem Sądu nie da się w chwili obecnej ustalić czy strona dołączyła kompletny odpis z KRS i strona czwartej tego odpisu zaginęła w urzędzie, czy też to strona nie dołączyła kompletnego odpisu KRS. Gdyby bowiem Spółka dołączyła oryginalny odpis z KRS, byłby on zszyty i opieczętowany, zatem jedna z kart odpisu nie mogłaby ulec zagubieniu. Spółka jednak dołączyła kserokopię odpisu KRS, zatem odpis ten mógł być niekompletny. Dodatkowo podkreślić należy, iż na żadnym dokumencie nie jest zaznaczone, dołączony odpis KRS liczył stron.
Z treści postanowień wydanych przez organ I instancji wynika, że organy początkowo kwestionowały możliwość samodzielnego złożenia wniosku o wydanie interpretacji przez prokurenta. Skoro jednak, jak wynika z pisma Dyrektora Izby Skarbowej działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia 27 sierpnia 2009 r. organy nie kwestionują możliwości złożenia samodzielnie przez prokurenta samoistnego wniosku o wydanie interpretacji, a dołączony odpis z KRS nie był kompletny, gdyż brakowało czwartej strony, to organ powinien ponownie wezwać stronę o uzupełnienie tego braku, poprzez przedłożenie kompletnego - najlepiej pełnego odpisu z KRS. Pozwoliłoby to uniknąć wzajemnych oskarżeń o zagubienie lub zniszczenie jednej ze stron odpisu z KRS. Tym bardziej, że po uzupełnieniu przez stronę skarżącą wniosku organy nie uczyniły na żadnym dokumencie adnotacji, ile załączników dołączonych jest do złożonego pisma strony.
Wobec powyższego, działając na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w/w. ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło