II SA/Bd 188/09
WyrokWSA w Bydgoszczy2009-09-09
Skład orzekający: Grażyna Malinowska-Wasik, Małgorzata Włodarska, Wojciech Jarzembski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może wydać nakaz rozbiórki samowolnie wybudowanej instalacji przemysłowej, jeśli inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów do legalizacji, mimo że postępowanie dotyczące warunków zabudowy zostało wznowione?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo wydał nakaz rozbiórki instalacji przemysłowej, ponieważ inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów do legalizacji w wyznaczonych terminach. Brak możliwości przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, wynikający z niedostarczenia przez inwestora dokumentacji, uzasadnia nakaz rozbiórki na podstawie art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, nawet jeśli postępowanie dotyczące warunków zabudowy zostało wznowione.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. M. na decyzję Kujawsko-Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę instalacji przemysłowej (betoniarki i dwóch silosów) wykonanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Inwestor nie przedłożył wymaganych dokumentów do legalizacji, w tym zaświadczenia o zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o warunkach zabudowy, pomimo wyznaczania kolejnych terminów. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, wskazując na błędne wydanie decyzji przed rozstrzygnięciem sprawy o warunki zabudowy, która została wznowiona.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
9 września 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grażyna Malinowska-Wasik Sędziowie : Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Sędzia WSA Wojciech Jarzembski (spr.) Protokolant Justyna Straka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 9 września 2009r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Kujawsko - Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki instalacji przemysłowej oddala skargę.
II SA/Bd 188/09
Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. decyzją z [...] listopada 2008 r. – [...], na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 48 ust. 4, art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm. – tekst jednolity), oraz art. 104 Kpa nakazał M. M. zam. w B. na ul. I. [...] jako właścicielowi firmy [...] rozbiórkę instalacji przemysłowej składającej się z betoniarki ustawionej na ramowej konstrukcji stalowej na fundamencie żelbetonowym i dwóch silosów na cement o pojemności 60 ton każdy, wykonanej na działce nr [...] w m. Ł., bez wymaganego pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że wobec ustalenia, że zachodzą okoliczności wskazane w art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego, urząd nadzoru budowlanego wstrzymał roboty budowlane i nakazał M. M. dokonanie niezbędnych zabezpieczeń terenu oraz nałożył obowiązek przedstawienia w terminie do [...] lipca 2008 r. zaświadczenia Wójta Gminy Ł. o zgodności ww. budowy z ustaleniami obwiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, 4 egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego i oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. We wskazanym terminie skarżący nie przedłożył dokumentów i wystąpił o wyznaczenie nowego terminu ich dostarczenia. Organ wyznaczył nowy termin do dnia [...] września 2008 r. Wskazano, że w tym nowym terminie skarżący również nie przedłożył żadnych dokumentów. Dlatego nie zaistniała możliwość przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego i należało nakazać dokonanie rozbiórki.
M. M. w złożonym odwołaniu o tej decyzji wniósł o jej uchylenie i unieważnienie postępowania. Podkreślił, że podjął starania, ażeby uzyskać potrzebne dokumenty, ponieważ złożył wniosek o ustalenie warunków zabudowy, ale Wójt Gminy Ł. wydał decyzję odmowną, którą zaskarżył.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z [...] grudnia 2008 r. [...], na podstawie art. 138 § 1 kpa oraz 48 ust. 1 i ust. 4, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ww. ustawy Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że nie znalazł podstaw do jej uchylenia, ponieważ inwestor nie wykonał żadnego obowiązku nakazanego ww. postanowieniem PINB, i że o orzeczonym nakazie rozbiórki zadecydował nie tylko brak decyzji o warunkach zabudowy ale również brak pozostałych dokumentów, bowiem z treści art. 48 ust. 4 wynika konieczność wykonania wszystkich obowiązków określonych w ust. 3, a nie tylko jednego wybranego przez inwestora.
Na powyższą decyzję M. M. złożył skargę, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w szczelności art. 7 oraz art. 77 § 1 kpa poprzez wydanie orzeczenia bez zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego i wniósł o uchylenie obu decyzji, wstrzymanie ich wykonania, orzeczenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów. Wskazał, że decyzja Wójta odmawiająca wydania warunków zabudowy została uchylona przez organ odwoławczy i sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem skarżącego organ I instancji wydał decyzję z naruszeniem art. 7 i 77 § 1 kpa, ponieważ nie poczekał na rozstrzygnięcie odwołania skarżącego złożonego do SKO. Niekorzystna decyzja została wydana przed ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy o warunkach zabudowy a Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien powstrzymać się od wydania niekorzystnej dla strony decyzji. W sytuacji, gdy postępowanie dotyczące warunków zabudowy nie zakończyło się, wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę jest niedopuszczalne, szczególnie, że rodzi bardzo poważne konsekwencje związane z koniecznością zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej. Takie stanowisko skarżącego zostało potwierdzone orzeczeniem SKO, które nakazało ponowne rozpatrzenie sprawy wydania decyzji o warunkach zabudowy. Również decyzja organu odwoławczego była błędna z tych samych przyczyn. W dniu wydania tej decyzji, decyzja SKO już funkcjonowała w obrocie prawnym. Tak więc decyzja utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji jest obarczona wadą, ponieważ opiera się na błędnym stanie faktycznym zakładającym, że kwestia decyzji o warunkach zabudowy nie została jeszcze ostatecznie zakończona.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, odwołując się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazał, że decyzja wydana przez SKO w T. dotycząca decyzji nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia wydanego przez organy I instancji, ponieważ z decyzji SKO nie wynika, że istnieją przesłanki do uzyskania przez inwestora pozytywnej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla samowolnie pobudowanego węzła betoniarskiego, a uchylenie nastąpiło ze względów formalno – prawnych. Ponadto skarżący nie dostarczył organom nadzoru żadnych dokumentów określonych w ww. postanowieniu w ustalonym terminie, zatem obligatoryjnie należało wydać nakaz rozbiórki przedmiotowej samowoli budowlanej, co wynika wprost z przepisów Prawa budowlanego – art. 48 ust. 1 w zw. z ust. 4.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w B. zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego jak i procesowego w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji.
Zgodnie natomiast z treścią art. 134 § 1 i art. 133 § 1 zd. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.
Z akt sprawy w szczególności protokołów kontroli z [...] sierpnia 2007 r. i [...] sierpnia 2007 r. wynika, że M. M. jako właściciel firmy [...] na nieruchomości gruntowej oznaczonej w ewidencji gruntów nr działki [...] w m. Ł. realizował instalację przemysłową - węzeł betoniarski – składający się z betoniarki ustawionej na ramowej konstrukcji stalowej na fundamencie żelbetonowym i dwóch silosów na cement o pojemności 60 ton każdy, bez wymaganego pozwolenia na budowę, tj. z naruszeniem przepisu art. 28 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane stanowiącym, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 -31 ww. ustawy. Tego rodzaju przedsięwzięcie jako wolno stojąca instalacja przemysłowa stanowi budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Z akt wynika także, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] wstrzymał prowadzone bez wymaganego pozwolenia na budowę, roboty budowlane na działce nr [...] w m. Ł. i nakazał skarżącemu dokonanie niezbędnych zabezpieczeń terenu, na którym realizowana była budowa, a także nałożył - co szczególnie istotne - na skarżącego obowiązek przedstawienia w terminie do [...] lipca 2008 r.:
- zaświadczenia Wójta Gminy Ł. o zgodności ww. budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego;
- czerech egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, oraz zaświadczeniem o wpisie projektanta na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, aktualnym na dzień opracowania projektu;
- oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w zakreślonym terminie skarżący nie przedłożył ww. dokumentów, i że pismem z dnia [...] lipca 2008 r. wystąpił o wyznaczenie nowego terminu dostarczenia dokumentów wyszczególnionych w postanowieniu z dnia [...] maja 2008 r., wskazując jako powód zwłoki brak decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego dla węzła betoniarskiego. Organ przychylając się do prośby wyznaczył skarżącemu nowy termin wykonania obowiązku dostarczenia dokumentów wymaganych dla legalizacji węzła betoniarskiego do dnia [...] września 2008 r. W tym terminie również skarżący nie przedłożył wymaganych dokumentów. Z akt wynika także, że w dniu [...] października 2008 r. wpłynęło do organu pismo skarżącego, w którym wniósł o ponowne przedłużenie terminu dostarczenia dokumentów wymaganych postanowieniem z dnia [...] maja 2008 r. nr [...], z uwagi na przedłużający się okres oczekiwania na decyzję o warunkach zabudowy. Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. nr [...], organ odmówił ponownej prośbie skarżącego.
W związku z powyższym należy zauważyć, że przepisy ww. ustawy z 7 lipca 1997 r. Prawo budowlane przewidują oczywiście możliwość legalizacji samowolnie zrealizowanych obiektów tzn. zrealizowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę, jednakże tylko wówczas gdy zostały spełnione ściśle określone przepisami warunki. Jednym z nich jest m.in. przedłożenie dokumentacji stwierdzającej możliwość doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Z akt sprawy natomiast jednoznacznie wynika, że w przedmiotowej sprawie z powodu niedostarczenia przez skarżącego wskazanych dokumentów nie zaistniała możliwość, przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego. Powyższy stan faktyczny wypełnił zatem w pełni dyspozycję wynikającą z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego, co z kolei zezwalało organowi wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę przedmiotowej instalacji przemysłowej. Dodać jeszcze należy, że zakreślony skarżącemu termin do realizacji nałożonego obowiązku przedłożenia wskazanych dokumentów (dwumiesięczny) przedłużony na jego wniosek o kolejne pełne dwa miesiące był w ocenie Sądu terminem realnym, tj. umożliwiającym wywiązanie się z nałożonych obowiązków, czytelnie eksponowanych w postanowieniach Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W tym stanie rzeczy trudno mówić, aby doszło do naruszenia przepisów prawa i dlatego z uwagi na brak przesłanek z art. 145 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na podstawie art. 151 skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło