II OSK 65/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Protokolant: Kamil Buliński po rozpoznaniu w dniu 16 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej S. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 września 2010 r. sygn. akt II SA/Kr 1073/09 w sprawie ze skargi S. M. oraz małoletnich K. M., P. M., M. M. i G. J. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenie kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania oddala skargę kasacyjną II OSK 65/11 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 21 września 2010 r., sygn. II SA/Kr 1073/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi S. M. oraz małoletnich K. M., P. M., M. M. i G. J. na postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia [...] kwietnia 2009 r., w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu nielegalnego użytkowania - skargę oddalił. W uzasadnieniu orzeczenia podano, iż Postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie z dnia [...] października 2008 r. wydanym na podstawie art. 57 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), wymierzono inwestorowi E. M. karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego - budynku myjni samochodowej, zlokalizowanego na działce nr [...] w Z., w kwocie 75.000 zł. Budynek myjni samochodowej zaliczany jest do XVII kategorii obiektów, a ponadto w pozwoleniu na budowę z [...] października 2007 r. zobowiązano inwestora do uzyskania pozwolenia na użytkowanie przed przystąpieniem do użytkowania myjni. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył E. M. zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie art. 7 Kpa poprzez niewysłuchanie inwestora a także, niewskazanie przez organ naruszenia jakichkolwiek norm bezpieczeństwa osób przebywających w miejscu kontroli. Kwota kary pieniężnej w wysokości 75 000 zł przewyższa wartość budynku i dochody inwestora i spowoduje zlikwidowanie działalności gospodarczej. Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2009 r. Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Tarnowie z dnia [...] października 2008 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że wskutek pisma Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia 13 października 2008 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Tarnowie w dniu [...] października 2008 r. przeprowadził na działce nr [...] w Z. kontrolę w sprawie użytkowania budynku myjni samochodowej. W trakcie kontroli ustalono, że przedmiotowy obiekt jest użytkowany, ponieważ została wykonana usługa polegająca na umyciu służbowego samochodu organu I instancji, za co Firma Handlowo-Usługowa "A." E. M. [...] Z., ul. M. [...] wystawiła fakturę. W trakcie kontroli ustalono również, że do budynku myjni został wprowadzony kolejny samochód celem jego umycia. Ustalenia przeprowadzonej kontroli objęły również spostrzeżenie, że inwestycja nie została zakończona. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo zastosował przepisy Prawa budowlanego dotyczące konsekwencji przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Ze zgromadzonego przez organ I instancji materiału dowodowego jednoznacznie wynika, że inwestor E. M. użytkuje budynek myjni samochodowej bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie tego obiektu. Kara z tytułu nielegalnego użytkowania w ocenie organu odwoławczego została ponadto nałożona we właściwej wysokości. Odnosząc się do zarzutów skarżącego organ odwoławczy stwierdził, że nie zasługują one na uwzględnienie. Jakkolwiek organ I instancji popełnił pewne uchybienia procesowe (w aktach sprawy nie ma zawiadomienia o wszczęciu postępowania, czy o jego zakończeniu) - nie mają one wpływu na prawidłowość wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Protokół przeprowadzonej kontroli został przez skarżącego podpisany i nie zawiera jakichkolwiek zastrzeżeń czy innych oświadczeń. Strona postępowania - stosownie do art. 10 Kpa - miała zapewnioną możliwość czynnego udziału w postępowaniu. Wskazano również, że w świetle jednoznacznego charakteru kary administracyjnej przewidzianej w art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego nie mają możliwości odstąpienia od jej wymierzenia lub miarkowania jej wysokości. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie złożył E. M. zarzucając naruszenie art. 7 Kpa polegające na niewysłuchaniu inwestora oraz art. 10 § 1 Kpa polegające na nie powiadomieniu go o wszczęciu i zakończeniu postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumentację z odwołania od decyzji organu I instancji akcentując pominięcie wysłuchania inwestora jako istotną okoliczność przemawiającą za błędnie ustalonym stanem faktycznym sprawy. Ponadto, zdaniem skarżącego, konieczność zapłaty orzeczonej kary pieniężnej spowoduje likwidację dotychczasowej działalności. W odpowiedzi na skargę Małopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krakowie podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że skarga nie jest zasadna. W uzasadnieniu wyroku podano, że postanowienie Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 24 kwietnia 2009 r. zostało zaskarżone przez inwestora, przy czym po wniesieniu skargi, a przed jej rozpoznaniem, E. M. zmarł, w związku z czym odpowiedzialności z tytułu orzeczonej kary pieniężnej ponoszą następcy prawni skarżącego. Sąd I instancji dostrzegł, że organ I instancji nie zawiadomił inwestora o możliwości zapoznania się i wypowiedzenia się co do zgromadzonego materiału dowodowego, czym naruszył art. 10 § 1 Kpa. Takie naruszenie nie uzasadnia jednak uchylenia zaskarżonego postanowienia i postanowienia organu I instancji. Nie każde bowiem naruszenie przepisów prawa procesowego skutkuje uchyleniem zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa sąd uznając skargę za zasadną, uchyla zaskarżone postanowienie wówczas, gdy stwierdzi naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie art. 10 § 1 Kpa tylko wówczas może być podstawą uchylenia zaskarżonego aktu, gdyby przynajmniej uprawdopodobniono, bądź sąd doszedłby do przekonania, że brak tego naruszenia mógłby skutkować wydaniem aktu w danym postępowaniu o innej treści. W przedmiotowej sprawie jednak nie wskazano na jakiekolwiek okoliczności, które mogłyby, w świetle powołanych art. 55, art. 57, art. 57f Prawa budowlanego, mieć wpływ na wymiar kary, czy też na samo jej wymierzenie. Sam skarżący nie wskazał przy tym, na czym miałoby polegać "błędne" ustalenie stanu sprawy. Prawidłowo zakwalifikowano myjnię samochodową do kategorii XVII obiektu, współczynnik kategorii takiego obiektu wynosi 15, a współczynnik wielkości tego obiektu, o kubaturze mniejszej niż 2500 m3 wynosi 1,0. Prawidłowo zastosowano stawkę (500 zł) powiększając ją dziesięciokrotnie. Orzeczona kara jest wyliczana w sposób precyzyjnie określony przez ustawodawcę. Skargę kasacyjną od tego wyroku wnieśli następcy prawni inwestora podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest art. 134 § 1 ppsa oraz art. 1 § 2 pusa poprzez jego niezastosowanie polegające na wydaniu orzeczenia bez uwzględnienia treści art. 81 Kpa, pomimo, iż zarzut takiego naruszenia strona dodatkowo zgłosiła w trakcie rozprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że żadna z ustalonych przez organ okoliczności nie może zostać uznana za udowodnioną bowiem strona nie miała możliwości wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, co powoduje, iż nie było podstaw do nałożenia kary pieniężnej. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Zarzuty skargi kasacyjnej zostały oparte na jednej tylko podstawie, naruszenia przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy i koncentrują się wokół nieuwzględnienia – zdaniem wnoszącego tą skargę kasacyjną - przez Sąd I instancji, treści art. 81 Kpa, odnosząc się wyłącznie do zarzutu naruszenia art. 10 § 1 Kpa. Tak postawione zarzuty nie mogły skutecznie podważyć prawidłowości rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Otóż jak prawidłowo stwierdził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie każde naruszenie prawa procesowego skutkuje uchyleniem zaskarżonego aktu. Warunkiem niezbędnym uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania jest wykazanie, że takie naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, przy czym do strony stawiającej ten zarzut należy wykazanie związku przyczynowego między naruszeniem przepisów postępowania a wynikiem sprawy. Sąd I instancji dostrzegł pewne mankamenty postępowania administracyjnego, stwierdzając jednak, że pozostały one bez wpływu na wydane w sprawie rozstrzygnięcie. Skoro zatem, dostrzeżone naruszenie art. 10 § 1 Kpa nie miało wpływu na wynik sprawy to tym bardziej takiego wpływu nie mógł mieć zarzut naruszenia art. 81 Kpa, zwłaszcza, że strona skarżąca nie wykazała w jaki sposób niezawiadomienie jej o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym i możliwości wypowiedzenia się co do tego materiału wpłynęło na kształt rozstrzygnięcia. Okoliczność powyższa, jak zasadnie uznał Sąd I instancji, nie miała w przedmiotowej sprawie jakiegokolwiek znaczenia, zwłaszcza, że jak wynika ze znajdujących się w aktach sprawy materiałów, inwestor złożył pod protokołem kontroli podpis bez zastrzeżeń, uczestniczył w czynnościach kontrolnych organu. Miał tym samym możliwość czynnego udziału w postępowaniu. W postępowaniu odwoławczym także nie podniesiono zarzutów mogących prowadzić do uznania, że stan faktyczny został w sprawie ustalony wadliwie. Te wszystkie okoliczności były przedmiotem rozważań Sądu I instancji, który w sposób prawidłowy uzasadnił swoje stanowisko. W związku z powyższym należy uznać, że strona wnosząca skargę kasacyjną nie wykazała, iż podniesiony w tej skardze zarzut naruszenia przepisów postępowania mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zwłaszcza gdyby do zarzucanego naruszenia przepisów nie doszło, wyrok Sądu I instancji byłby inny. Skarga kasacyjna jest więc pozbawiona jakiegokolwiek uzasadnienia w tym zakresie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 184 ppsa.