II FZ 641/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-12-15

Skład orzekający: Włodzimierz Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, bez wykazania zmiany okoliczności faktycznych lub prawnych w stosunku do poprzedniej odmowy, uzasadnia przyznanie prawa pomocy?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie może odstąpić od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy zawartej we wcześniejszym prawomocnym postanowieniu, chyba że nastąpiła zmiana okoliczności sprawy. Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy bez wykazania takich zmian nie uzasadnia przyznania prawa pomocy. Sama strata bilansowa spółki nie oznacza braku środków finansowych, zwłaszcza gdy skarżący sprawuje nad nią kontrolę i spółka obraca znacznymi kwotami.
Stan faktyczny
Skarżący złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od kosztów sądowych). Skarżący zarzucił naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., twierdząc, że wykazał niemożność poniesienia kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wskazał na nowe okoliczności, takie jak strata spółki R. Sp. z o.o. i obciążenie wynagrodzenia żony zajęciami komorniczymi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Włodzimierz Kubiak, , po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2010 r. zażalenia K.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 20 września 2010 r. sygn. akt I SA/Łd 684/09 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 15 czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że obecnie rozpatrywany wniosek jest już kolejnym złożonym przez skarżącego. Poprzednio złożony wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym samym zakresie został oddalony przez Sąd pierwszej instancji, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd wojewódzki wskazał, że w jego ocenie, w ponownie złożonym wniosku skarżący nie wskazał na zmianę okoliczności faktycznych czy prawnych w stosunku do tych, które stanowiły podstawę odmowy przyznania skarżącemu prawa pomocy. Powyższe postanowienie K.S. zaskarżył w całości, zarzucając naruszenie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej ppsa) poprzez odmowę przyznania skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie w sytuacji, w której skarżący wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu zażalenia podkreślono, że w ponownie złożonym wniosku strona wskazała na nowe okoliczności, które nie były przedmiotem badania przez Sąd. Zwrócono uwagę na fakt złożenia bilansów R. Sp. z o.o., z których wynikało, że już w 2008 r. spółka przynosiła stratę, co oznaczało, że skarżący fizycznie nie miał żadnych zysków związanych z jej działalnością. Wskazano także na nie badane wcześniej dokumenty potwierdzające fakt obciążenia wynagrodzenia żony skarżącego z tytuł zajęć komorniczych. W ocenie skarżącego znajduje się on w bardzo trudnej sytuacji. Od kwietnia nie uzyskuje żadnych dochodów z działalności gospodarczej, zaś jego dochody osiągane we wcześniejszych latach nie pozwalały na poczynienie większych oszczędności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności wypada przypomnieć, za Sądem pierwszej instancji, że sąd, rozpoznając kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie może odstąpić od oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy zawartej we wskazanym wcześniej prawomocnym postanowieniu. Możliwość zmiany bądź uchylenia wspomnianego orzeczenia daje art. 165 p.p.s.a., jednakże tylko i wyłącznie przy spełnieniu wskazanego w nim warunku, czyli zmiany okoliczności sprawy. Należy podzielić stanowisko Sądu wojewódzkiego, że skarżący takich okoliczności nie wykazał. O niemożności poniesienia kosztów postępowania na obecnym etapie postępowania nie przesądza fakt, że prowadzona poprzednio przez skarżącego spółka cywilna została przekształcona w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością. Wykreślenie z rejestru faktycznie niefunkcjonującego podmiotu gospodarczego w żadnej mierze nie wpływa na pogorszenie kondycji finansowej skarżącego. Podobnie okoliczność, że R. Sp. z o.o. w ostatnich dwóch latach działalności przyniosła straty, nie decyduje o braku możliwości poniesienia przez skarżącego kosztów sądowych. Strata w zakresie prowadzonej przez spółkę działalności jest jedynie wynikiem bilansowym nadwyżek kosztów nad przychodami, nie oznacza natomiast braku środków finansowych. Rozliczenie wyniku finansowego za 2009 rok wskazuje, że Spółka obraca znacznymi kwotami środków pieniężnych. Jej przychody ze sprzedaży w 2009 roku wyniosły 2.652.746 zł. Skarżący zaś nadal jako prezes zarządu sprawuje faktyczną kontrolę nad majątkiem tejże spółki. Analiza tych wyciągów dowodzi, że Spółka w ubiegłym roku co miesiąc dysponowała środkami kilkukrotnie przekraczającymi należności sądowe, w tym należności wynikające ze wskazanej obecnie łącznej kwoty wpisów od wszystkich skarg wniesionych przez skarżącego. Z wyciągów tych w szczególności wynika, że tylko w październiku 2009 roku z rachunku tego podjęto ponad 400.000 zł, przy czym większa część tej kwoty (ponad 300.000 zł) została podjęta w formie wypłaty gotówkowej. Fakt obciążenia dochodu żony skarżącego w związku z zajęciami komorniczymi został już przez skarżącego wskazany we wcześniej złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, wobec nie stwierdzenia, aby Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi naruszył prawo w zaskarżonym postanowieniu, należało zażalenie oddalić, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło