I SA/Wa 317/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędziowie Sędzia WSA Maria Tarnowska Sędzia WSA Agnieszka Miernik (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi E. K. i B. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] grudnia 2008 r., nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy utrzymało w mocy postanowienie z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] o zawieszeniu postępowania w sprawie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. nr [...] dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym: Nieruchomość położona przy ul. [...] znajduje się na terenie objętym działaniem dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50 poz. 279). Dotychczasowy właściciel złożył wniosek w trybie art. 7 ust. 1 cyt. dekretu o ustanowienie prawa własności czasowej - obecnie użytkowania wieczystego do przedmiotowej nieruchomości, który nie został dotychczas rozpoznany. Następcy prawny dawnego właściciela – B. T. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. nr [...] dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] odmówiło stwierdzenia nieważności powyżej wskazanej decyzji. B. T. i E. K. wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy. E. K. na podstawie umowy z dnia [...] grudnia 2006 r. zawartej w formie aktu notarialnego nabyła udział w prawach i roszczeniach do nieruchomości dekretowej położonej w W. przy ul. [...]. Z wnioskiem o rozważenie zawieszenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. wystąpił Uniwersytet W. wskazując, że w dniu 29 lutego 2008 r. wystąpił do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1999 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę W. własności nieruchomości położonej przy ul. [...] z dniem 27 maja 1990 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., zawiesiło postępowanie z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Postępowanie zostało zawieszone do czasu rozpatrzenia przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1999 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez Gminę W. własności nieruchomości położonej przy ul. [...] z dniem 27 maja 1990 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, że w sprawie niniejszej właściwość organu zależy od ostatecznego rozstrzygnięcia, czy grunt którego postępowanie dotyczy jest gruntem komunalnym, czy gruntem Skarbu Państwa. W ocenie Kolegium, w razie stwierdzenia nieważności decyzji komunalizacyjnej decyzja wydana przez Kolegium w odniesieniu do gruntu niebędącego własnością komunalną, będzie nieważna, bowiem Kolegium nie jest właściwe do orzekania w sprawach gruntów, które są własnością Skarbu Państwa. Postępowanie to zatem stanowi, w ocenie organu, zagadnienie wstępne, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy zawieszenia postępowania wystąpiła E. K., twierdząc, że w rozpatrywanej sprawie nie istnieje zagadnienie wstępne. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...], w wyniku rozpoznania wniosku E. K. – utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie. Organ w uzasadnieniu postanowienia podniósł, że ustalenie jaki organ jest właściwy do rozstrzygnięcia przedmiotowego wniosku dekretowego uzależniona jest od stwierdzenia, kto jest właścicielem nieruchomości. Zatem kompetencja organu nadzorczego zależy od rozstrzygnięcia innego organu, które określi czy grunt, którego postępowanie dotyczy, jest w istocie gruntem komunalnym, czy gruntem Skarbu Państwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podzieliło pogląd zawarty w pierwszym postanowieniu, że jeżeli zostanie stwierdzona nieważność decyzji komunalizacyjnej, decyzja Kolegium wydana w odniesieniu do gruntu niebędącego własnością komunalną będzie nieważna, Kolegium bowiem nie jest właściwe do orzekania w sprawach gruntów, które nie stanowią własności komunalnej. Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosła E. K., działając w imieniu własnym oraz B. T. Wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia z dnia [...] grudnia 2008 r. Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem organu, że w sprawie występuje zagadnienie wstępne i zauważyła, że takie stanowisko prowadziłoby do tego, że żadne postępowanie administracyjne nie mogłoby zakończyć się. Ponadto podniosła szereg argumentów odnoszących się do postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Wniosła także o ustalenie czy wydanie tej decyzji, przed rozpatrzeniem wniosku dekretowego, bez powiadomienia byłego właściciela i bez wywłaszczenia, rażąco narusza prawo. Pismami z dnia 16 lipca 2009 r. i 8 sierpnia 2009 r. skarżąca uzupełniła swoje stanowisko zawarte w skardze. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując w całości argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Do akt sprawy wpłynęło także stanowisko Uniwersytetu W. uczestnika postępowania z wnioskiem o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest do zbadania, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku dotyczącego ustalenia przez Sąd kwestii czy wydanie decyzji z dnia [...] grudnia 1981 r. o przekazaniu Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...] rażąco narusza prawo, wskazać należy, że sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270). Oznacza to, że kontrola sądowoadministracyjna w niniejszej sprawie sprowadza się do zbadania prawidłowości zawieszenia postępowania. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów stwierdzić należy, że skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienia z dnia [...] grudnia 2008 r. nie są zgodne z prawem. Przepis art. 97 § 4 k.p.a. pozwala organowi prowadzącemu postępowanie na jego zawieszenie wówczas, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Tak więc, od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego musi zależeć rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji. Zależność, o której mowa w treści art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., będzie istnieć między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a "wydaniem decyzji". Przez pojecie zagadnienia wstępnego należy rozumieć sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Z akt sprawy wynika, że w skład dawnej nieruchomości hipotecznej położonej w W. przy ulicy [...] wchodzi obecnie szereg działek, które zostały skomunalizowane. Z dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych wynika też, że przed Ministrem Spraw Wewnętrznych i Administracji toczy się postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1999 r. nr [...] stwierdzającej nabycie przez dzielnicę Gminę W. własności nieruchomości położonej przy ul. [...] z dniem 27 maja 1990 r. Jednakże zdaniem Sądu toczące się przed Ministrem Spraw Wewnętrznych i Administracji postępowanie dotyczące zgodności z prawem decyzji komunalizacyjnej dotyczącej gruntu położonego w W. przy ul. [...] nie stanowi zagadnienia wstępnego, od którego zależy wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Na dzień dzisiejszy właściwym organem do wydania decyzji w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika W.z dnia [...] grudnia 1981 r. nr [...] dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...] jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. i to ono powinno rozpoznać tę sprawę. A zatem ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji komunalizacyjnej, nie może, zdaniem Sądu, skutkować nieważnością decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. Ewentualna zmiana właściwości rzeczowej nie będzie miała wpływu na ważność orzeczeń wydanych w wyniku rozpoznania sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika W. z dnia [...] grudnia 1981 r. nr [...] dotyczącej przekazania Uniwersytetowi W. w użytkowanie terenu położonego w W. przy ul. [...]. Obecnie nie można wskazać, że decyzja wydana przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., będzie nieważna z tego powodu, że Kolegium nie będzie organem właściwym do rozpoznania sprawy po ewentualnym stwierdzeniu nieważności decyzji komunalizacyjnej. Z przedstawionych względów Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.