I OZ 344/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, , , po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. U. i W. U. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 427/09 o odmowie przywrócenia terminu w sprawie ze skargi J. U. i W. U. na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 marca 2002 r. Nr LXXV/1765/02 w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu Gminy Łódź postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Pismem z dnia 9 lutego 2010 r. skarżący J. U. i W. U. wnieśli o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 16 września 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 427/09 o odrzuceniu ich skargi na uchwałę Rady Miejskiej w Łodzi z dnia 6 marca 2002 r. Nr LXXV/1765/02 w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu Gminy Łódź. Jako okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu podano, iż pełnomocnictwo ustanowionemu z urzędu pełnomocnikowi zostało udzielone przez skarżących w dniu 3 lutego 2009 r. wobec czego dopiero wówczas miał on możliwość zapoznania się z aktami sprawy. Postanowieniem z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 427/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił przywrócenia terminu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że wnioskiem z dnia 16 października 2009 r., złożonym na urzędowym formularzu PPF, skarżący wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz wyznaczenie pełnomocnika z urzędu. Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt III SA/Łd 427/09 skarżącym przyznano prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Pismem procesowym z dnia 26 października 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w Łodzi o wyznaczenie dla skarżących adwokata z urzędu. Pismem z dnia 4 listopada 2009 r. Okręgowa Rada Adwokacka w Łodzi poinformowała Sąd, że pełnomocnikiem z urzędu dla skarżących został wyznaczony adwokat J. M.. W dniu 21 grudnia 2009 r. do Biura Podawczego Sądu wpłynęło pismo adwokata J. M., w którym poinformował on, że nie może skontaktować się ze skarżącymi w celu udzielenia stosownych pełnomocnictw. Oświadczył, iż pismem z dnia 9 listopada 2009 r. poprosił skarżących o niezwłoczny kontakt w celu umówienia spotkania i udzielenia pełnomocnictwa. Powyższe pismo pozostało bez odpowiedzi. Mając powyższe na uwadze wystąpił do Sądu z zapytaniem, czy Sąd dysponuje innym adresem skarżących. Pismem z dnia 22 grudnia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi poinformował adwokata J. M., że nie dysponuje innym adresem skarżących poza tym, który znajduje się w aktach sprawy. Ponadto sąd poinformował, że wszystkie pisma sądowe kierowane do skarżących na podany adres były przez skarżących podejmowane. W dniu 2 lutego 2010 r. do Sądu wpłynęły pełnomocnictwa J. i W. U. udzielone adwokatowi J. M. Wobec powyższych ustaleń faktycznych Sąd I instancji stwierdził, że wniesiony pismem z dnia 9 lutego 2010 r. wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie i postanowieniem z dnia 18 marca 2010 r., sygn. akt III SA/Łd 427/09 odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W ocenie Sądu I instancji skarżący nie uprawdopodobnili okoliczności wskazujących na brak ich winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Sąd stwierdził, że przedstawione we wniosku okoliczności wskazujące na brak winy skarżących w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, tj. brak możliwości udzielenia pełnomocnictwa adwokatowi wyznaczonemu z urzędu, są okolicznościami wskazującymi na brak winy pełnomocnika skarżących w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli skarżący, zaskarżając postanowienie w całości. Zażalenie oparte zostało na podstawie naruszenia przepisu postępowania, mającego istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 87 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie wniosku, podczas gdy brak winy skarżących w uchybieniu terminowi jest uprawdopodobniony. W uzasadnieniu zażalenia wywodzono, że skarżąca J. U. była poddana leczeniu szpitalnemu w okresie pomiędzy 30 października 2009 r. a 2 lutego 2010 r. Mając na uwadze skomplikowany charakter choroby, konieczność leczenia szpitalnego a następnie potrzebę zapewnienia należytej opieki przez męża, skarżący nie mogli wcześniej udzielić stosownego pełnomocnictwa do reprezentowania ich w postępowaniu dotyczącym zaskarżenia uchwały Rady Miejskiej w Łodzi w przedmiocie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu Gminy. Skarżący zobowiązali się do przedłożenia stosownego zaświadczenia lekarskiego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "§1 Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. §2 W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. §3 Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. §4 Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. §5 Po upływie roku od uchybionego terminu, jego przywrócenie jest dopuszczalne tylko w przypadkach wyjątkowych". Powyższy artykuł normuje przesłanki przywrócenia terminu. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że to na stronie spoczywa wykazanie okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu. Ocena tych okoliczności - która spoczywa na Sądzie - nie może być jednak dowolna. W sprawie Sąd I instancji nie ustalił przyczyny uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, a w konsekwencji nie ustalił kiedy przyczyna ta ustała, tym samym nie ustalił czy wniosek został wniesiony w terminie. Kwestią, która wymaga określenia jest data udzielenia przez stronę pełnomocnictwa adwokatowi ustanowionemu z urzędu. Stanowisko Sądu, który odstąpił od jej ustalenia nie może zostać zaakceptowane. W zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji obszernie opisał postępowanie z wniosku o przyznanie prawa pomocy – złożonego przez stronę, jednak nie ocenił czy postępowanie to mogło mieć wpływ na brak winy skarżących we wniesieniu skargi kasacyjnej. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 §1 w związku z art. 197 §2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.