III SA/Wa 679/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Wesołowska, Sędziowie Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Sędzia WSA Marek Kraus, Protokolant Agata Rogosz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 września 2009 r. sprawy ze skargi W. O. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne. 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Ministra Finansów na rzecz W. O. kwotę 340 zł (słownie: trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. III SA/Wa 679/09 Uzasadnienie Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. wszczął postępowanie egzekucyjne do majątku W. O. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r., obejmującego należności z tytułu podatku od towarów i usług. Odpis tego tytułu wykonawczego został zobowiązanej doręczony w dniu 23 października 2006 r. wraz z zawiadomieniem o zajęciu rachunku bankowego w [...] Banku S.A. Oddział w R. z dnia [...] października 2006 r., nr [...]. Wierzyciel w dniu 21 grudnia 2007 r. dokonał aktualizacji tytułu wykonawczego nr [...]. Poborca skarbowy tego samego dnia doręczył bezpośrednio zobowiązanej odpis zaktualizowanego tytułu wykonawczego. Pismem z dnia 24 stycznia 2008 r. pełnomocnik zobowiązanej I. K. wniósł zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do ich wniesienia oraz skargę na czynność polegającą na bezpośrednim doręczeniu W. O. aktualizacji tytułu wykonawczego nr [...] z pominięciem ustanowionego pełnomocnika wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia tejże skargi. Z akt sprawy wynika, że w organie przed dniem 21 grudnia 2007 r. zostało złożone pełnomocnictwo uprawniające I. K. do reprezentowania skarżącej w postępowaniach prowadzonych w stosunku do skarżącej w tym także we wszelkich postępowaniach egzekucyjnych. Dyrektor Izby Skarbowej w L. postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne oraz pozostawił skargę bez rozpatrzenia. Skarżąca nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem pismem z dnia 23 kwietnia 2008 r. wniosła zażalenie do Ministra Finansów, żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz nakazania niezwłocznego rozpatrzenia skargi. Minister Finansów postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...]uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w całości oraz umorzył postępowanie organu pierwszej instancji w sprawie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne oraz pozostawienia skargi bez rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że przedmiotem skargi jest doręczenie skarżącej zaktualizowanego tytułu wykonawczego. Organ wskazał, że skarga na podstawie art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym administracji (t.jedn. Dz. U. z 2002 r., Nr 110, poz. 968 ze zm.) w dalszej części uzasadnienia powoływanej jako u.p.e.a. przysługuje na czynności organu egzekucyjnego lub egzekutora. Definicję czynności egzekucyjnych zawiera przepis art. 1a pkt 2 u.p.e.a., który stanowi, że "ilekroć w ustawie jest mowa o ... czynności egzekucyjnej - rozumie się przez to wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Organ stwierdził, że dokonane w niniejszej sprawie w stosunku do skarżącej czynności związane z aktualizacją tytułu wykonawczego nie były czynnościami egzekucyjnymi w rozumieniu powołanego przepisu art. 1a pkt 2 u.p.e.a., gdyż były to czynności techniczne. W tej sytuacji wobec braku w niniejszej sprawie czynności egzekucyjnej należało uznać, że toczące się w tej sprawie postępowanie dotyczące przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. Na postanowienie organu drugiej instancji pełnomocnik skarżącej wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art.: 7, 8, 9 i 12 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. Zdaniem skarżącej do naruszenia tych przepisów doszło przez wydanie przedmiotowego postanowienia, po blisko dziewięciomiesięcznym okresie od otrzymania zażalenia i ostateczne uchylenie się od wszelkich działań zmierzających do rzetelnego wyjaśnienia sprawy. Z tych względów zdaniem skarżącego uzasadnione było również stwierdzenie, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem: - art. 138 Kpa, poprzez uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w L. (odmawiającego stronie przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynności egzekucyjne i pozostawienie skargi bez rozpatrzenia), bez żadnego odniesienia się do zasadności uzasadnienia rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym postanowieniu DIS w L. znak [...], - art. 105 k.p.a. w związku z art. 54 § 1 u.p.e.a. w administracji przez bezpodstawne uznanie, że w sytuacji omówionej w zażaleniu, stronie nie przysługiwała skarga na czynności egzekucyjne i bezpodstawne umorzenie postępowania, - art. 23 § 1 u.p.e.a. poprzez uchylenie się w przedmiotowym postępowaniu - od podjęcia obowiązków organu nadzoru, wynikających z przywołanego przepisu prawa; - art. 58 § 1 k.p.a. przez nieodniesienie się do prawa strony dotyczącego przywrócenia terminów do złożenia środków zaskarżenia i uznanie w tym postępowaniu, że stronie takie środki zaskarżenia w ogóle nie przysługiwały - co w postępowaniu nie stanowiło przedmiotu sporu. W uzasadnieniu skargi wywodzono, że I. K. przez cały czas był pełnomocnikiem skarżącej i organ miał obowiązek doręczyć mu tytuł wykonawczy. W związku z tym doręczenie tytułu wyłącznie skarżącej w dniu 21 grudnia 2007 r. było niezgodne z treścią art. 32 i 42 k.p.a. które to przepisy miały zastosowanie w niniejszej sprawie na podstawie art. 18 u.p.e.a. Ponadto w skardze wywodzono, że w niniejszej sprawie organ drugiej instancji nie miał podstaw do stwierdzenia bezprzedmiotowości toczącego się postępowania w sprawie przywrócenia terminu do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną. Minister Finansów w odpowiedzi na skargę zarzuty w niej wywiedzione uznał za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. Pełnomocnik skarżącej złożył do Sądu pismo z dnia 8 września 2009 r. do którego dołączył kserokopię postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] sierpnia 2009 r., którym umorzono postępowanie egzekucyjne prowadzone w stosunku do skarżącej na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 21 grudnia 2007 r. oraz uchylono czynność egzekucyjną w postaci doręczenia skarżącej w dniu 21 grudnia 2007 r. zaktualizowanego tytułu wykonawczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: skarga jest zasadna. Zdaniem składu orzekającego doręczenie zobowiązanemu tytułu egzekucyjnego jest czynnością egzekucyjną, o której mowa w art. 1a pkt 2 u.p.e.a. Celem doręczenie tytułu wykonawczego jest prowadzenie egzekucji obowiązku wskazanego w tytule. Egzekucja administracyjna jest prowadzona przez stosowanie środków egzekucyjnych, zatem brak jest podstaw do twierdzenie, że doręczenie zaktualizowanego tytułu wykonawczego jest czynnością techniczną nieobjętą zakresem powołanego przepisu. Z tego względu Sąd uznał, że w rozpoznanej sprawie organ niezasadnie z naruszeniem art. 105 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. uznał, że postępowanie toczące się na podstawie wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia skargi na czynność egzekucyjną jest bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie została złożona skarga na czynność egzekucyjną w rozumieniu przepisu art. 1a pkt 2 u.p.e.a. i wniosek o przywrócenie terminu do złożenia tej skargi, który organ obowiązany był rozstrzygnąć w sposób merytoryczny. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że w skardze zasadnie wykazywano z powołaniem się na art. 138 k.p.a., art. 105 k.p.a. w zw,. z art. 54 § 1 u.p.e.a., art. 23 § 1 u.p.e.a. i art. 58 § 1 k.p.a., że brak było podstaw do stwierdzenia zaskarżonym postanowieniem bezprzedmiotowości postępowania. W rozpoznaj sprawie załatwienie sprawy przez organ drugiej instancji nastąpiło ze znacznym przekroczeniem terminu wskazanego w art. 35 § 3 k.p.a., co czyni zasadnym podniesiony w skardze zarzut wydania zaskarżonego postanowienia z naruszeniem zasady postępowania administracyjnego określonej w art. 12 § 1 i 2 k.p.a. W ocenie Sądu stan faktyczny sprawy został wyjaśniony w sposób odpowiedni zatem nie było podstaw do podnoszenia zarzutu naruszenia określonej w art. 7 k.p.a. zasady prawdy obiektywnej. Zdaniem składu orzekającego zaistniałe w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa nie uzasadniają stwierdzenia, że postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie naruszało zasady określone w art. 8 i 9 k.p.a.. Strona skarżąca poza ogólnym sformułowaniem tego zarzutu nie uzasadniła na czym konkretnie naruszenie tych zasad w rozpoznanej sprawie miałoby polegać. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie zaskarżonym postanowieniem nie oceniono wskazywanych przez skarżącą przesłanek przywrócenia terminu do wniesienia skargi i umorzono postępowanie w sprawie, Sąd nie mógł odnieść się do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących zasadności pominięcia I. K. przy doręczeniu zaktualizowanego tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie brak jest rozstrzygnięcia organu w tym zakresie. Dlatego organ drugiej instancji w prowadzonym ponownie postępowaniu obowiązany będzie rozpoznać skargę w sposób merytoryczny i dopiero wówczas wystąpią podstawy do oceny przez Sąd legalności tego rozstrzygnięcia z uwzględnieniem argumentacji strony odnoszącej się do kwestii reprezentacji jej w postępowaniu przez pełnomocnika I. K.. Dodatkowo Sąd chciałby podkreślić, że istotą rozpoznania skargi, o której mowa na podstawie art. 54 § 1 u.p.e.a. jest ocena czynności egzekucyjnej organu egzekucyjnego lub egzekutora pod względem ich zgodności z prawem, na dzień dokonania czynności. Z tego względu, zdaniem Sądu, uchylenie czynności egzekucyjnej po wniesieniu skargi na tę czynność nie czyni bezprzedmiotowym postępowania w sprawie tej skargi. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c), art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.