III SA/Wa 366/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hieronim Sęk, Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Góraj (spr.), Sędzia WSA Jarosław Trelka, Protokolant Lidia Wasilewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 września 2009 r. sprawy ze skargi C. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług 1) uchyla zaskarżone postanowienie, 2) stwierdza, że uchylone postanowienie nie może być wykonane w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz C. W. kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją z dnia [...] października 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. określił C. W. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za październik 2003 r. w kwocie 1.174,00 zł, zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za listopad 2003 r. w kwocie 4.447,00 zł i za grudzień 2003 r. w kwocie 6.294,00 zł. Decyzja ta została wysłana za pośrednictwem poczty na adres wskazany przez Skarżącego. Przesyłka wróciła nieodebrana do organu pierwszej instancji. Z koperty wynika, że przesyłka pocztowa została nadana w dniu 16 października 2008 r., następnie w dniu 17 października 2008 r. z uwagi na niemożliwość doręczenia przesyłki, dokonano jej awizowania wskazując adres placówki pocztowej, w której pozostawiono przesyłkę do dyspozycji adresata. Następnie w dniu 25 października 2008 r. dokonano powtórnego awizowania i z uwagi na upływ terminu, z dniem 4 listopada 2008 r. zwrócono przesyłkę do organu podatkowego. W konsekwencji zgodnie z art. 150 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.), dalej Ordynacja podatkowa, decyzję z dnia [...] października 2008 r. organ uznał za doręczoną w sposób zastępczy z dniem 31 października 2008 r. Termin czternastodniowy na złożenie środka odwoławczego upływał z dniem 14 listopada 2008 r. W dniu 3 grudnia 2008 r. w Urzędzie Skarbowym w P. Skarżący złożył osobiście odwołanie od tej decyzji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Skarżący zarzucił decyzji organu I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 120, art. 121, art. 122, art. 123 oraz art. 181 w związku z art. 216 Ordynacji podatkowej. Skarżący zarzucił organowi podatkowemu skorzystanie z trybu określonego w art. 272 Ordynacji podatkowej i przeprowadzenie czynności sprawdzających, który to tryb jest ograniczony jedynie do sprawdzenia terminowości, formalnej poprawności dokumentów oraz ustalenia stanu faktycznego zamiast przeprowadzić kontrolę podatkową wraz z pełnym postępowaniem dowodowym. Zarzucił też równoczesne wydanie dwóch postanowień - o wszczęciu postępowania podatkowego oraz w sprawie zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym. W ocenie Skarżącego nie dopełniono również obowiązków formalnych wynikających z art. 181 w związku z art. 216 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłączenie do postępowania podatkowego materiałów zgromadzonych w toku postępowań prowadzonych przez Urząd Kontroli Skarbowej czy też Prokuraturę. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, i postanowieniem datowanym na ten sam dzień stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, iż jedną z podstawowych kwestii, która podlega badaniu w postępowaniu odwoławczym przed merytorycznym rozpatrzeniem sprawy jest okoliczność wniesienia środka prawnego w ustawowym terminie. Zgodnie bowiem z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, odwołanie od decyzji organu podatkowego wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia. Termin do wniesienia odwołania jest terminem zawitym i jego przekroczenie, niezależnie od rozmiarów i przyczyn, powoduje, że czynność ta - jako spóźniona - jest bezskuteczna z mocy prawa. Terminy zawite mogą być jedynie przywrócone w trybie i na zasadach określonych w stosownych przepisach. W przedmiotowej sprawie przewidziany ustawowo 14 dniowy termin do wniesienia środka odwoławczego od decyzji z dnia [...] października 2008 r. upłynął w dniu 14 listopada 2008 r. Natomiast odwołanie od skarżonej decyzji zostało złożone osobiście do organu pierwszej instancji w dniu 3 grudnia 2008 r., zatem nie został zachowany ustawowy termin do jego wniesienia. Równocześnie wraz z odwołaniem złożono wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Jednakże Dyrektor Izby Skarbowej w W. postanowieniem z dnia [...] grudnia 2008 r. odmówił przywrócenia tego terminu. Zatem uznać należy, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu określonego ww. przepisem art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Konsekwencje uchybienia terminu do wniesienia odwołania są takie, że powodują zamknięcie drogi do dalszego rozpatrywania sprawy. Jeżeli organ odwoławczy stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do merytorycznego rozpoznania sprawy, zaś rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji stało się ostateczne. W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze, Skarżący wniósł o uchylenie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w W.. W uzasadnieniu podkreślił, iż wydanie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 228 jest bezprzedmiotowe, ponieważ Skarżący wnosząc odwołanie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, a zatem rozstrzyganie w zakresie zasadności przywrócenia terminu następuje na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej a nie na podstawie art. 228 Ordynacji podatkowej. Na potwierdzenie swojego stanowiska wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 czerwca 2007 r. sygn. akt I GSK 1221/06 W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : Zaskarżone postanowienie nie może się ostać. Istota sprawy w niniejszym postępowaniu sprowadzała się do ustalenia tego, czy zaistniały przesłanki do uznania, iż doszło do uchybienia terminowi na złożenie odwołania. Organ istnienie tej okoliczności wywodził z faktu, iż w obrocie prawnym funkcjonuje postanowienie o odmowie przywrócenia terminu do złożenia przedmiotowego odwołania. Podkreślić jednak należy, iż na obecnym etapie postępowania nastąpiła zmiana stanu faktycznego sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając odwołanie od postanowienia o odmowie przywrócenia terminu, uchylił to postanowienie. W ten sposób zostało ono wyeliminowane z obrotu prawnego. Odpadła więc przesłanka wskazywana przez organ jako uzasadnienie wydania skarżonego postanowienia. Powyższe sprawia, iż skarżone postanowienie jawi się jako pozbawione podstawy faktycznej i jako przedwczesne. Na obecnym etapie postępowania istnieje bowiem wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania, który wskutek w/powołanego wyroku, nie jest merytoryczne rozpoznany. Stąd, do chwili rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu, brak jest przesłanek umożliwiających rozstrzyganie w kwestii stwierdzenia uchybienia terminu. W tym stanie sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku, na podstawie art.145 par.1 pkt.1a p.p.s.a. O kosztach rozstrzygnięto na podstawie art.200 p.p.s.a.