II SA/Go 524/09

WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2009-09-23

Skład orzekający: Mirosław Trzecki, Marek Szumilas, Barbara Rennert

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stwierdzającą brak przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku w zakresie usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego instalacji wodno-kanalizacyjnej, podczas gdy skarżąca podnosiła, że nieprawidłowości te wynikają z wadliwie przeprowadzonej adaptacji lokalu nr 1 i dotyczą części wspólnych budynku?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy nie wykonał w pełni wskazań zawartych w poprzednim wyroku sądu, naruszając tym samym art. 153 p.p.s.a. oraz przepisy k.p.a. dotyczące postępowania dowodowego i oceny materiału dowodowego. Organ nie zbadał wystarczająco związku między adaptacją lokalu nr 1 a nieprawidłowościami w lokalu skarżącej, a przedłożona opinia techniczna była wadliwa i niepełna. Brak dokładnego ustalenia stanu faktycznego uniemożliwia wydanie prawidłowej decyzji.
Stan faktyczny
Skarżąca S.Z. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o braku przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku w związku z nieprawidłowościami w instalacji wodno-kanalizacyjnej w jej lokalu. Skarżąca twierdziła, że problemy z odpływem wynikają z wadliwie przeprowadzonej adaptacji lokalu nr 1 na parterze, która dotyczy części wspólnych budynku. Organy administracji uznały, że nieprawidłowości dotyczą instalacji wewnętrznej lokalu skarżącej i nie obciążają zarządcy.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję, stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej S.Z. kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosław Trzecki Sędziowie Sędzia WSA Marek Szumilas Sędzia WSA Barbara Rennert (spr.) Protokolant sekr. sąd. Elżbieta Dzięcielewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2009 r. sprawy ze skargi S.Z. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, III. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej S.Z. kwotę 500 zł ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Go 524/09 UZASADNIENIE W dniu [...] czerwca 2009 r. S.Z. wniosła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w sprawie stwierdzenia braku przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku. Z akt sprawy wynika następujący stan faktyczny: Decyzją z [...] października 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie nieprawidłowości związanych z funkcjonowaniem instalacji wodno - kanalizacyjnej w lokalu mieszkalnym nr 3 na l piętrze budynku nr [...]. Decyzję tę w dniu [...] stycznia 2004 r. utrzymał w mocy Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego. Wyrokiem z dnia 27 lipca 2005 r., wydanym w sprawie II SA/Go 67/05, tut. Sąd uchylił tę decyzję. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. utrzymał w mocy decyzję organu l instancji. Wskutek zaskarżenia tej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 12 lipca 2006 r. (sygn. akt II SA/Go 111/06) uchylił ją, stwierdzając, iż z akt sprawy wynika jednoznacznie, że postępowanie administracyjne prowadzone było w sprawie nieprawidłowości związanych z funkcjonowaniem instalacji wodno - kanalizacyjnej w lokalu zamieszkałym przez skarżącą i zgodnie z jej wnioskiem badaniem należało objąć również ewentualny wpływ dokonanej adaptacji lokalu nr 1, na funkcjonowanie kanalizacji w lokalu zamieszkałym przez skarżącą. Sąd wskazał, iż badaniem nie objęto ewentualnego związku między przeprowadzoną adaptację lokalu a występującymi nieprawidłowościami w działaniu instalacji wodno - kanalizacyjnej w lokalu skarżącej i nie podjęto żadnych czynności procesowych w celu wyjaśnienia przyczyn tychże nieprawidłowości. Nie przeprowadzono oględzin w lokalu mieszkalnym skarżącej. Nadto organ administracyjny winien przeprowadzić inne czynności dowodowe jakie Strona 1 z 12 II SA/Go 524/09 okażą się konieczne dla ustalenia wskazanych wyżej okoliczności. Przeprowadzenie tych czynności winno doprowadzić do ustalenia czy nie zachodzi niebezpieczeństwo dla ludzi i mienia. Sąd zarzucił także organowi administracyjnemu, iż nie ustalił stron prowadzonego przez siebie postępowania administracyjnego, a z akt sprawy nie wynika kto jest właścicielem lokalu nr 1 oraz - ewentualnie - jego najemcą. Zwrócił także uwagę, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lokalu nr 1 miało wpływ na rozpatrywaną sprawę, albowiem postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na użytkowanie lokalu swoim zakresem obejmowało również kwestie dotyczące prawidłowości wykonania instalacji wodno - kanalizacyjnej. Skargę kasacyjną, złożoną od powyższego orzeczenia przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 11 grudnia 2007 r. (sygn. akt II OSK 1665/06) oddalił. Uzasadniając swoje orzeczenie NSA, niezależnie od rozważań dotyczących podstaw skargi kasacyjnej, wskazał, iż w przypadku niestwierdzenia przez organ nadzoru budowlanego nieprawidłowości wskazanych w art. 66 ust. 1 pkt 1-3 ustawy Prawo budowlane, wydanie decyzji umarzającej postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, narusza art. 105 § 1 kpa, a organ l instancji zobowiązany był, po rozpatrzeniu sprawy, wydać decyzję, w każdym przypadku zawierającą rozstrzygnięcie merytoryczne, a więc nakazującą rozstrzygnięcie stwierdzonych nieprawidłowości, albo odmawiającą wydania takiej decyzji. W tej sytuacji w dniu [...] kwietnia 2008 r. organ II instancji uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] października 2003 r. i przekazał sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia, podkreślając, iż stosownie do art. 153 p.p.s.a. ponownie rozpatrując odwołanie organ odwoławczy jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania zawartymi w w/w wyrokach, a przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ l instancji winien uwzględnić w szczególności treść prawomocnego wyroku WSA w Gorzowie Wlkp. i wyroku NSA. Prowadząc ponownie postępowanie organ l instancji w dniu [...] maja 2008 r. przeprowadził oględziny lokalu skarżącej, stwierdzając iż w łazience przechodzi pion kanalizacyjny żeliwny, do którego podłączone są urządzenia sanitarne (miska ustępowa, wanna, umywalka) z kondygnacji o piętro wyżej. Z lokalu poddanego oględzinom urządzenia sanitarne są podłączone do kanalizacji znajdującej się w lokalu nr 1 położonym na parterze. W protokole oględzin stwierdzono także, iż w Strona 2 z 12 II SA/Go 524/09 trakcie adaptacji lokalu nr 1 w 2000 r. odcięto na wysokości tego lokalu pion kanalizacyjny i odcinkiem poziomym pod stropem kanalizację przeniesiono w inne miejsce, a następnie w piwnicy poprowadzono ją tak, aby włączyć jaw miejscu gdzie pion został odcięty ponad posadzką piwnicy. W obrębie lokalu użytkowego kanalizacja wykonana jest z PCV, a powyżej jest stara, żeliwna. W lokalu nr 3 stwierdzono brak normalnego odpływu z urządzeń sanitarnych (miski ustępowej, wanny, zlewozmywaka) - jest on bardzo utrudniony. Nie stwierdzono zacieków na suficie lokalu na parterze. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2008 r. organ l instancji nałożył na zarządcę budynku - Zarząd Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej obowiązek przedłożenia opinii (sporządzonej przez osobę z uprawnieniami budowlanymi w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń wodociągowych i kanalizacyjnych) dotyczącej sprawności instalacji wodno -kanalizacyjnej, ze wskazaniem przyczyny braku dostatecznego odpływu wody i odpływu ścieków z przyborów sanitarnych zainstalowanych w lokalu nr 3 i jednoczesnym wskazanie sposobu usunięcia nieprawidłowości w tym zakresie. W dniu [...] września 2008 r. zarządca budynku przedstawił opinię techniczną sporządzoną przez inż. S.F. dotyczącą przyczyn braku odpływu ścieków z przyborów sanitarnych w lokalu nr 3 przy adaptacji lokalu nr 1 na lokal usługowy. Opinię opracowano na podstawie projektu budowlanego z 1988 r. adaptacji lokalu nr 1 na lokal użytkowy, inwentaryzacji z 2003 r. instalacji sanitarnych wykonanych podczas adaptacji oraz wizji lokalnej lokalu nr 3, lokalu nr 1 i pomieszczenia piwnicy. Sporządzający opinię stwierdził w niej, iż przy wykonaniu podłączeń z łazienki lokalu nr 3 nie zostały wymienione podejścia, na co nie wyraziła zgody lokatorka. Zaznaczył, iż odpływ ze zlewozmywaka z kuchni pozostał bez zmian (do pionu żeliwnego nad posadzką łazienki) i stwierdził (podczas wizji lokalnej) brak odpływu z muszli ustępowej, z wpustu podłogowego oraz zlewozmywaka, którego odpływ nie był ruszany. Wskazał, iż ze względu na brak dostępu do przewodów PCV pod stropem w lokalu nr 1 wynikający z zabudowy sufitu, nie było możliwości zobaczenia ułożonych rur PCV oraz podejść. Jak wynika z inwentaryzacji wykonanej w 2003 r. zostały one ułożone z prawidłowym spadkiem 3%. Stwierdził także, iż w piwnicy pion i poziom z rur PCV zostały ułożone prawidłowo. We wnioskach końcowych opinii (w czasie wizji) stwierdził, iż odpływ ścieków z przyborów sanitarnych lokalu na II piętrze podłączonych do pionu "z odejściem z Strona 3 z 12 II SA/Go 524/09 obejściem" z rur PCV na parterze nie stwarza żadnych trudności. Natomiast brak odpływu ścieków z przyborów sanitarnych lokalu nr 3 wynika z braku czyszczenia odpływów (syfonów) "co świadczy odpływ ze zlewozmywaka a który nie był przełączony". Sporządzający opinię stwierdził, iż gdyby umożliwiono w czasie przebudowy pionu wykonanie podejść kolana i prostki w stropie z rur PCV do muszli ustępowej i wpustu podłogowego odpływ byłby prawidłowy. Nadto wskazał, że w czasie wizji lokalnej można było odnieść wrażenie, iż lokatorka celowo tak użytkuje przybory sanitarne, aby był z nich utrudniony przepływ, a "w łazience było wyjątkowo niechlujnie i przykre zapachy co nie przeszkadza lokatorce.". Uzupełniając [...] grudnia 2008 r. wnioski, sporządzający opinię wskazał, iż ze względu na brak wykonanych nowych podejść do zlewozmywaka, muszli ustępowej i wpustu ściekowego oraz bardzo zarośnięte rury żeliwne "dla prawidłowego odpływu wykonać nowe podejścia z rur PCV". Do opinii dołączono szkice zawierające rzut piwnicy, parteru i mieszkania na l piętrze oraz kserokopię rzutu piętra z projektu budowlanego adaptacji lokalu nr 1 (kanalizacja wód. - kań.), a także kserokopię stwierdzenia przygotowania zawodowego S.F. do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Nadto do akt administracyjnych organ l instancji dołączył wypis z rejestru lokali, z którego wynika, iż właścicielem lokalu nr 1 jest M.J.S. – J., która w złożonym [...] września 2008 r. piśmie wskazała, iż skarżąca nie wyraziła zgody na propozycję wymiany w jej pionie partii rur na nowe, a nieprawidłowości związane z funkcjonowaniem instalacji wód. - kań. w lokalu nr 3 wynikają z zużycia rur. Skarżąca dołączyła do akt także decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 r. stwierdzającą nieważność decyzji udzielającej pozwolenia na użytkowanie lokalu użytkowego po jego przebudowie i adaptacji z powodu braku pozytywnej opinii o stanie przestrzegania przepisów przeciwpożarowych w przedmiotowym obiekcie. Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził brak przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku, dotyczącego usunięcia nieprawidłowości dotyczących stanu technicznego budynku mieszkalnego wielorodzinnego położonego w [...] w zakresie sprawności Strona 4 z 12 II SA/Go 524/09 instalacji wodno - kanalizacyjnej, na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane. Uzasadniając decyzję organ l instancji wskazał, zgodnie z art. 61 pkt 1 Prawa budowlanego właściciel lub zarządca obiektu budowlanego obowiązany jest utrzymywać i użytkować obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art.. 5 ust. 2, tzn. w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej. Pion kanalizacyjny jest wspólną częścią składową budynku mieszkalnego będącego z zarządzie ZGKiM. Z treści dostarczonej przez zarządcę opinii wynika, że odcinek pionu kanalizacyjnego z rur żeliwnych, będącego częścią wspólną instalacji sanitarnej budynku uległ przebudowie podczas adaptacji mieszkania na lokal użytkowy na parterze budynku. Wewnętrzna instalacja odpływowa z wanny, wpustu podłogowego i muszli ustępowej należąca do mieszkania skarżącej przechodzi przez strop pod mieszkaniem i włączona jest do poziomego, lecz ze spadkiem 3 %, odcinka w/w przebudowanej instalacji. Natomiast odpływ ze zlewozmywaka w kuchni jest włączony powyżej podłogi do nie przebudowanej części pionu. Analizując powyższe ustalenia organ l instancji przyjął, że pion instalacji sanitarnej z odcinkami poziomymi będący częścią wspólną budynku wykonany został prawidłowo. Wskazał także, iż w opinii zawarto również uwagę, że z przyborów sanitarnych znajdujących się w mieszkaniu skarżącej brak jest odpływu ścieków, a przyczyną takiego stanu jest brak bieżącej konserwacji polegającej na cyklicznym czyszczeniu odpływów (syfonów). Stwierdzając fakt istnienia w lokalu skarżącej nieprawidłowości związanych z dopływem i odpływem wody i ścieków z przyborów sanitarnych, organ uznał, iż nieprawidłowości te dotyczą wewnętrznej instalacji sanitarnej w obrębie konkretnego lokalu mieszkalnego, a nie części budynku, która stanowi element wspólny budynku. W tej sytuacji właściciel lokalu mieszkalnego zobowiązany jest do usunięcia tych nieprawidłowości w ramach bieżącej konserwacji, a organ nie znalazł podstaw do nałożenia w tym zakresie obowiązku na zarządcę budynku. Powyższą decyzję doręczono skarżącej [...] marca 2009 r. S.Z. w ustawowym terminie złożyła od niej odwołanie, zarzucając jej błędną ocenę okoliczności faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia przez uznanie, że instalacja kanalizacyjna w budynku nie należy do części wspólnych budynku lecz Strona 5 z 12 II SA/Go 524/09 stanowi wyłączny element poszczególnych mieszkań. Wskazała, iż mimo dokonania w 2000 r. przeróbki kanalizacji, do chwili obecnej nikt nie może zobaczyć jak zostało to wykonane, "bo wszystko jest zamurowane i zagraża bezpieczeństwu życia i mienia". Zdaniem skarżącej, oczywistym i nie wymagającym opinii specjalistów jest, że przy spadku 3 % obejście zawierające zakręty nie będzie odbierać nieczystości z muszli ustępowej. Spadek ten jest zbyt mały i mógł być zastosowany jedynie przy nieczystościach płynnych. Wskazała także, iż instalacja w jej mieszkaniu jest sprawna. Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, powołując się na przepisy art. 138 § 2 kpa i art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy - Prawo budowlane, utrzymał w mocy zaskarżaną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ odwoławczy stwierdził, iż niniejsze postępowanie zostało wszczęte w związku z zarzutami skarżącej zawartymi w jej pismach z [...] stycznia i [...] lutego 2003 r., w których S.Z. podniosła, że w związku z demontażem kanalizacji w lokalu usytuowanym pod jej mieszkaniem, występują trudności w odpływie wody z wanny i zlewu. Jej zdaniem przyczyną tych nieprawidłowości były roboty budowlane wykonane samowolnie w związku z adaptacją lokalu, a polegające na przeniesieniu pionu kanalizacyjnego w inne miejsce z jednoczesną wymianą podejść łączących urządzenia sanitarne w jej lokalu z pionem. W toku postępowania organ l instancji ustalił, że roboty związane z adaptacją lokalu na parterze zostały zakończone a inwestor legitymuje się ostateczną decyzją z dnia [...] czerwca 2004 r., którą PINB udzielił pozwolenia na użytkowanie lokalu użytkowego powstałego po przebudowie i zmianie sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego. Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy, a w szczególności opinia techniczna, jednoznacznie i w sposób nie budzący wątpliwości wskazują, iż w/w nieprawidłowości dotyczą wyłącznie lokalu mieszkalnego skarżącej i nie są związane z rzekomymi nieprawidłowościami w stanie technicznym części wspólnej budynku, konkretnie pionu kanalizacyjnego. Organ odwoławczy podkreślił, iż zasadą jest, że przepis art. 66 Prawa budowlanego dotyczy usunięcia wad samego budynku, co w indywidualnych wypadkach nie wyklucza nałożenia obowiązku wykonania określonych prac budowlanych również w lokalach lub lokalu mieszczącym się w tym obiekcie. Ale w ocenie tegoż organu, zaistniała w omawianej sprawie sytuacja nie mogła powodować podstawy do Strona 6 z 12 l SA/Go 524/09 wydania przez powiatowy organ nadzoru budowlanego decyzji w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakazującej właścicielowi (zarządcy) budynku udrożnienia podejść do przyborów sanitarnych zamontowanych w lokalu skarżącej. Indywidualne przybory sanitarne, zamontowane dla potrzeb każdego z lokali, nie stanowią części wspólnych budynku i nie są przeznaczone do wspólnego użytkowania przez wszystkich jego właścicieli. Powyższą decyzję skarżąca otrzymała w dniu 15 czerwca 2009 r. i w ustawowym terminie zaskarżyła ją do tut. Sądu, wnosząc o jej uchylenie ("o jej oddalenie w całości, ponieważ jest to samowola budowlana"). Uzasadniając skargę ponownie podniosła, iż żąda odbudowy pionu kanalizacyjnego na pierwotne miejsce. Pion kanalizacyjny jest częścią wspólną budynku a nie częścią wewnętrzną, do której nikt nie ma dostępu. W uzupełniającym skargę piśmie z dnia [...] lipca 2009 r. skarżąca podniosła, iż po niszczącym demontażu nikt do chwili obecnej nie widział jak jest podłączona kanalizacja sanitarna na parterze z jej mieszkaniem na piętrze. W piśmie stwierdziła także, iż "nikt tam nie ma żadnego wglądu, zabudowali sufitem". Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Sąd bada zgodność z prawem obowiązującym w dniu podjęcia zaskarżonej decyzji. Nadto, zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy te sprawując kontrolę działalności administracji publicznej stosują środki Strona 7 z 12 l SA/Go 524/09 określone ustawą. Środki te określone zostały przez przepisy art. 145 do art. 150 cyt. wyżej ustawy. Przedmiotowa sprawa, jak wynika z powołanych w jej podstawie prawnej przepisów, dotyczy stwierdzenie ewentualnego wystąpienia przesłanek do nałożenia obowiązku na zarządcę budynku, zatem do jej rozpoznania organy obu instancji zastosowały przepisy art. 66 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.). Jednakże oceniając zaskarżoną decyzję należy mieć przede wszystkim na uwadze uregulowania zawarte w art. 153 p.p.s.a., ponieważ wydana ona została wskutek uchylenia poprzedniej decyzji organu odwoławczego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. wyrokiem z dnia 12 lipca 2006 r. (sygn. akt II SA/Go 111/06). Zatem, zgodnie z tym przepisem, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w powyższym wyroku wiążą w sprawie, zarówno Sąd, jak i organ odwoławczy, tj. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdził, iż narusza ona właśnie powołany wyżej art. 153 p.p.s.a., a także art. 77 § 1 i art. 80 kpa. We wspomnianym wyroku Sąd, uchylając zaskarżoną decyzję, zobowiązał Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, analizy całości zgromadzonego materiału dowodowego, kierując się przy tym treścią odwołania, jak i wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne. Sąd nakazał, aby badaniem objąć ewentualny wpływ dokonanej adaptacji lokalu nr 1 na funkcjonowanie kanalizacji w lokalu skarżącej, zarzucając organom, iż badaniem nie objęto ewentualnego związku między tą adaptacją a występującymi nieprawidłowościami w działaniu instalacji u skarżącej ani nie wyjaśniono przyczyn tychże nieprawidłowości. Sąd uznał za konieczne dokonanie oględzin urządzeń wodno - kanalizacyjnych w lokalu skarżącej oraz innych czynności dowodowych jakie okażą się konieczne dla ustalenia w/w okoliczności, co winno doprowadzić do ustalenia czy nie zachodzi niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia. Sąd nakazał również prawidłowe ustalenie stron postępowania - właściciela lub najemcy lokalu użytkowego, a także zwrócił uwagę, że wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na użytkowanie lokalu nr 1 miało wpływ na rozpatrywaną sprawę. Zdaniem Sądu, wydając zaskarżoną decyzję, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wykonał w pełni powyższych wskazań zawartych w wyroku z 12 lipca 2006 r. Strona 8 z 12 II SA/Go 524/09 Na wstępie należy zauważyć, iż w przesłanych Sądowi aktach administracyjnych brak istotnych dla sprawy dokumentów - pism skarżącej z 2003 r. inicjujących postępowanie oraz decyzji PINB z [...] czerwca 2004r. zawierającej pozwolenie na użytkowanie lokalu użytkowego. Brak pism wszczynających postępowanie uniemożliwia jego kontrolę pod kątem wniosków w nich zawartych, a brak w/w decyzji, na którą powołuje się organ odwoławczy wyklucza kontrolę jej wartości dowodowej. Organ nie może powoływać się na dowód, którego brak w aktach sprawy, a Sąd nie może "domyślać się" czy decyzja ta została wydana w następstwie stwierdzenia przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu [...] grudnia 2003r. nieważności decyzji Prezydenta Miasta z [...] września 2000 r. Konsekwencją wyroku tut. Sądu z 12 lipca 2006 r. oraz oddalającego skargę kasacyjną wyroku NSA z 11 grudnia 2007 r. było uchylenie przez Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji organu l instancji z dnia [...] stycznia 2004 r. i nakazanie temuż organowi przy ponownym rozpatrzeniu sprawy wydania merytorycznego rozstrzygnięcia z uwzględnieniem okoliczności wskazanych w decyzji organu II instancji, jak i w wyrokach sądów obu instancji. Wykonując wskazane zalecenia, organ l instancji ustalił właściciela lokalu nr 1, dokonał oględzin lokalu nr 3 oraz nałożył na zarządcę budynku obowiązek przedłożenia opinii technicznej. Dwie pierwsze czynności dowodowe zostały przeprowadzone prawidłowo, natomiast trzeciej dokonano wadliwie już z chwilą wydania postanowienia z dnia [...] czerwca 2008 r. nakładającego na zarządcę budynku - w trybie art. 81 c ust. 2 ustawy Prawo budowlane - obowiązek przedłożenia opinii. Z postanowienia wynika, iż opinia winna dotyczyć sprawności instalacji wodno - kanalizacyjnej, ze wskazaniem przyczyn braku dostatecznego dopływu wody i odpływu ścieków z przyborów sanitarnych zainstalowanych w lokalu mieszkalnym skarżącej z jednoczesnym wskazaniem sposobu usunięcia nieprawidłowości w tym zakresie. W zawartej w w/w postanowieniu tezie dowodowej organ l instancji pominął kwestię, nakazanego przez Sąd w wyroku z 12 lipca 2006 r., badania ewentualnego związku między adaptacją lokalu nr 1 a występującymi w lokalu skarżącej nieprawidłowościami w funkcjonowaniu instalacji wodno -kanalizacyjnej. Zarządca przedłożył żądaną przez PINB opinię techniczną, która została przyjęta bez zastrzeżeń przez organy obu instancji. Z jej treści nie wynika wprost czy Strona 9 z 12 lI SA/Go 524/09 istnieje jakikolwiek związek między adaptacją lokalu nr 1 a nieprawidłowościami w funkcjonowaniu instalacji wodno - kanalizacyjnej w lokalu skarżącej, choć taki wniosek można z treści opinii wyinterpretować. Podkreślenia wymaga przede wszystkim fakt, iż osoba sporządzająca opinię nie ustaliła naocznie stanu podłączeń wykonanych z rur PCV znajdujących się pod sufitem lokalu użytkowego, a dokonanych podczas adaptacji tegoż lokalu czyli podstawowej kwestii niezbędnej do stwierdzenia ewentualnego związku adaptacji lokalu nr 1 z wadliwym funkcjonowaniem instalacji w lokalu skarżącej. Sporządzający opinię stwierdził w niej, iż ze względu na brak, wynikającego z zabudowy sufitu, dostępu do przewodów PCV pod stropem w lokalu usługowym, nie było możliwości zobaczenia ułożonych rur i podejść, przyjmując w tej sytuacji stwierdzenia wynikające z inwentaryzacji powykonawczej z 2003 r. Organy obu instancji pominęły milczeniem zawarte w licznych pismach twierdzenia skarżącej, iż to właśnie wadliwe wykonanie nowych podłączeń skutkuje nieprawidłowościami w odpływie ścieków z jej mieszkania. Nie wzięły także pod uwagę, iż przebudowy instalacji wodno - kanalizacyjnej, jak i samej adaptacji lokalu nr 1, dokonano w 2000 r., a inwentaryzacja powykonawcza została sporządzona w roku 2003, co z dużym prawdopodobieństwem pozwala przypuszczać, iż osoba tej inwentaryzacji dokonująca także zabudowanych podwieszanym sufitem podłączeń nie widziała. Istotny jest również fakt, iż w projekcie adaptacji lokalu nr 1 brak jest opracowania części instalacyjnej wodno -kanalizacyjnej. Zastrzeżenia budzą także inne stwierdzenia zawarte w opinii technicznej, np. że przy wykonywaniu podłączeń z łazienki lokalu nr 3 nie zostały wymienione podejścia, na co nie wyraziła zgody lokatorka. Nie wynika przy tym z opinii, co stanowiło podstawę dokonania takich ustaleń przez osobę opinię sporządzająca. Za niedopuszczalne należy uznać opisywanie przez sporządzającego opinię techniczną swoich "wrażeń" z przeprowadzonej wizji lokalnej i to "wrażeń", które powinny wzbudzić w organach obu instancji wątpliwości co do bezstronności tej osoby. Z opinii wynika, iż inż. S.F. odniósł wrażenie, że lokatorka celowo tak użytkuje przybory sanitarne, aby był z nich utrudniony przepływ, a "w łazience było wyjątkowo niechlujnie i przykre zapachy co nie przeszkadza lokatorce". Trudno wręcz polemizować z tak absurdalnymi stwierdzeniami opinii technicznej, skoro wcześniej sporządzający opinię stwierdził, iż brak odpływu ścieków z łazienki mieszkania Strona 10 z 12 lI SA/Go 524/09 skarżącej wynika z braku czyszczenia syfonów, a nie np. celowego użytkowania przyborów sanitarnych, aby był z nich utrudniony przepływ. Należy podkreślić, iż do obowiązków organów prowadzących postępowanie administracyjne należy ocena czy dana okoliczność mająca znaczenie rozstrzygnięcia sprawy została udowodniona. Oceny takiej organy winny dokonać na podstawie całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego. Jeżeli materiał ten zawiera opinię rzeczoznawcy, organ ma nie tylko prawo, ale i obowiązek zbadać czy przedłożona mu opinia jest zupełna, logiczna i wiarygodna. Takiego badania orzekające w niniejszej sprawie organy obu instancji nie dokonały, naruszając tym samym przepis art. 80 kpa. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że w aktach administracyjnych brak dokumentu potwierdzającego przynależność sporządzającego opinię inż. S.F. do właściwej izby samorządu zawodowego. Obowiązek legitymowania się zaświadczeniem potwierdzającym wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego przewiduje art. 12 ust. 7 Prawa budowlanego (por. wyrok WSA w Lublinie z dnia 28 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Lu 540/07). Zawarte w decyzjach organów obu instancji stwierdzenie, że nieprawidłowości związane z utrudnionym odpływem ścieków z urządzeń sanitarnych w lokalu mieszkalnym skarżącej dotyczą wewnętrznej instalacji sanitarnej w obrębie jej lokalu mieszkalnego, a nie części budynku, która stanowi element wspólny budynku, co zobowiązuje skarżącą do usunięcia nieprawidłowości we własnym zakresie, może zostać sformułowane dopiero po ustaleniu, że wykonane roboty budowlane polegające na wymianie pionu kanalizacyjnego - części wspólnej budynku, zostały wykonane w sposób prawidłowy, a nieprawidłowości w lokalu skarżącej nie zostały tymi robotami spowodowane. Brak wykonania wskazań zawartych w wyroku tut. Sądu z dnia 12 lipca 2006r, a tym samym brak dokładnego i nie budzącego wątpliwości ustalenia stanu faktycznego uniemożliwia wydanie prawidłowej decyzji kończącej postępowanie w sprawie. Zważywszy powyższe Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja narusza przepis art. 153 p.p.s.a. oraz podstawowe reguły postępowania administracyjnego wyrażone w art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 kpa. Strona 11 z 12 II SA/Go 524/09 Organ odwoławczy obowiązany będzie ponownie rozpatrzyć sprawę i wydać decyzję uwzględniając wskazania zawarte w niniejszym wyroku oraz w wyroku tut. Sądu z 12 lipca 2009 r., jak i wyroku NSA z 11 grudnia 2007 r., którymi jest związany. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., określając jednocześnie, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, do czego obligował go przepis art. 152 p.p.s.a. Strona 12 z 12

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło