IV SA/Wa 857/09

WyrokWSA w Warszawie2009-09-25

Skład orzekający: Wanda Zielińska-Baran, Grzegorz Czerwiński, Małgorzata Małaszewska-Litwiniec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie pisma osobie zamieszkującej pod tym samym adresem co adresat, ale niebędącej z nim spokrewnionej ani zamieszkującej razem, może być uznane za skuteczne doręczenie w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i Prawa pocztowego?
Ratio decidendi
Doręczenie pisma osobie, która nie jest przedstawicielem ustawowym ani pełnomocnikiem adresata, ani osobą pełnoletnią zamieszkującą razem z adresatem, nie może być uznane za skuteczne doręczenie. W przypadku wynajmowania mieszkania, osoba wynajmująca nie jest osobą zamieszkującą razem z najemcą w rozumieniu przepisów o doręczeniach. Skuteczne doręczenie następuje z datą faktycznego otrzymania pisma przez adresata, co wpływa na ocenę zachowania terminu do wniesienia środka odwoławczego.
Stan faktyczny
Minister Skarbu Państwa postanowieniem zwrócił wniosek M. W. o wypłatę rekompensaty, uznając sprawę za właściwą dla sądu powszechnego. M. W. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, argumentując, że przesyłka z postanowieniem została odebrana przez osobę nieuprawnioną podczas jego nieobecności spowodowanej chorobą za granicą. Minister odmówił przywrócenia terminu, uznając, że M. W. nie dopełnił obowiązku ustanowienia pełnomocnika lub zawiadomienia o zmianie adresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił postanowienie Ministra, uznając doręczenie za nieskuteczne.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Skarbu Państwa.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Czerwiński (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Protokolant Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2009 r. sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Ministra Skarbu Państwa z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu - uchyla zaskarżone postanowienie - Postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 roku, Nr [...] Minister Skarbu Państwa zwrócił wniosek M. W. w sprawie wypłaty rekompensaty w kwocie 100 000 zł jako wniesiony w sprawie, w której właściwy jest sąd powszechny. Od powyższego postanowienia wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy złożył M. W. Wraz z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy M. W. złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia środka odwoławczego. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu stwierdził, że w dniu 3 marca 2009 roku wyjechał na [...] w odwiedziny do swojej córki. Z powodu choroby wizyta przedłużyła się do dnia 23 marca 2009 roku, kiedy to wrócił do obecnego miejsca zamieszkania. W tym czasie otrzymał awizowaną przesyłkę z Ministerstwa, którą grzecznościowo, nie mając do tego upoważnienia odebrała osoba, od której wynajmuje mieszkanie. Przesyłkę wręczyła mu po powrocie z [...]. Z tych powodów nie mógł zachować terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 roku, Nr [...] Minister Skarbu Państwa odmówił M. W. przywrócenia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy. W uzasadnieniu postanowienia Minister Skarbu Państwa stwierdził, że postanowienie o zwrocie wniosku doręczone zostało M. W. w dniu 12 marca 2009 roku. Przesyłka odebrana została przez I. P. w miejscu wskazanym przez wnioskodawcę do doręczeń przesyłki listowej. Wyjeżdżając za granicę wnioskodawca powinien ustanowić pełnomocnika do prowadzenia sprawy. Jeśli pełnomocnika takiego nie ustanowił, to zgodnie z art. 41 § 1 k.p.a. powinien zawiadomić organ prowadzący postępowanie o każdej zmianie adresu. Wnioskodawca nie dopełnił tego obowiązku, a było to konieczne zwłaszcza w sytuacji, gdy jego pobyt nieoczekiwanie uległ przedłużeniu z powodu choroby. We wniosku o przywrócenie terminu wnioskodawca nie uprawdopodobnił zaistnienia faktów będących przesłanką do stwierdzenia braku winy w uchybieniu terminowi do wystąpienia z wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy. Sygn. akt IV SA/Wa 857/09 Na powyższe postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył M. W. podnosząc zarzut naruszeni art. 58 k.p.a. poprzez uznanie, że uchybienie terminowi do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nastąpiło z jego winy. Skarżący stwierdził, że jego wyjazdy za granicę są krótkotrwałe i nie ma potrzeby zlecania komukolwiek prowadzenia swoich spraw. Pobyt u córki był dłuższy z powodu przedłużającej się choroby, której nie mógł przewidzieć ani zaplanować. Zdaniem skarżącego organ administracji powinien przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od starszego schorowanego człowieka nie znającego prawa i zasad postępowania w urzędach kraju, w którym mieszka od niedawna. Nadto skarżący podniósł, że osoba której doręczono przesyłkę, nie była osobą uprawnioną do odbioru pisma, o której mowa w art. 43 k.p.a. Zdaniem skarżącego nawet gdyby uznać, że była ona osobą uprawnioną do odbioru przesyłki, to należało zawiadomić o tym adresata umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub jeżeli jest to niemożliwe w drzwiach mieszkania. Tymczasem zawiadomienia takiego nie było co oznacza, że doręczenie było nieprawidłowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego postanowienia z prawem materialnym i procesowym. Zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 58 § 1 k.p.a. Z treści wskazanego przepisu wynika, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Przepis ten ma zastosowanie wówczas, gdy nastąpiło uchybienie przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej i wnosi ona o jego przywrócenie. Tymczasem w rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Przesyłka zawierająca odpis postanowienia z dnia [...] lutego 2009 roku została przesłana skarżącemu na adres: Z., ul. [...]. Przesyłka ta została awizowana z powodu niezastania adresata. Skarżący nie odebrał tej przesyłki osobiście. Odebrała ją właścicielka mieszkania przy ul. [...] w Z. – I. P. Odebranie przesyłki przez te osobę w dniu 12 marca 2009 roku nie może być uznane za doręczenie przesyłki skarżącemu. Sygn. akt IV SA/Wa 857/09 Z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 roku Prawo pocztowe (Dz. U. z 2008 roku, Nr 189, poz. 1159 - tekst jednolity ze zm.) wynika, że przesyłkę doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej. Z art. 26 ust. 2 wymienionej wyżej ustawy wynika natomiast, że przesyłka, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia: 1. adresatowi: a) do jego oddawczej skrzynki pocztowej, b) w placówce operatora, jeżeli podczas próby doręczenia przesyłki adresat był nieobecny pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej albo doręczenie za pomocą oddawczej skrzynki pocztowej nie jest możliwe, c) w miejscu uzgodnionym przez adresata z operatorem; 2. przedstawicielowi ustawowemu adresata lub pełnomocnikowi adresata: a) pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej, a) w placówce operatora; 3. osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce operatora zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego: a) pod adresem wskazanym na przesyłce, przekazie pocztowym lub w umowie o świadczenie usługi pocztowej, a) w placówce operatora; 4. osobie uprawnionej do odbioru przesyłek w urzędzie organu władzy publicznej, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 roku o ochronie informacji niejawnych, jeżeli adresatem przesyłki jest dany organ władzy publicznej 5. osobie uprawnionej do odbioru przesyłek w podmiotach będących osobami prawnymi lub jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej, jeżeli adresatem przesyłki jest: a) dana osoba prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, Sygn. akt IV SA/Wa 857/09 b) niebędąca członkiem organu zarządzającego albo pracownikiem danej osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej osoba fizyczna w niej przebywająca; 6. kierownikowi jednostki lub osobie fizycznej przez niego upoważnionej, jeżeli adresatem przesyłki jest osoba fizyczna przebywająca w jednostce, w której ze względu na charakter tej jednostki lub powszechnie uznawany zwyczaj doręczenie przesyłki adresatowi jest znacznie utrudnione lub niemożliwe. Awizowana przesyłka nie została wydana adresatowi. Osoba odbierająca przesyłkę z pewnością nie była przedstawicielem ustawowym skarżącego ani jego pełnomocnikiem. Nie można też uznać jej za osobę pełnoletnią zamieszkałą ze skarżącym. Skarżący bowiem, jedynie wynajmuje mieszkanie od I. P. W tej sytuacji skarżący nie może ponosić negatywnych konsekwencji wydania kierowanej do niego korespondencji osobie nieuprawnionej. Za datę doręczenia skarżącemu odpisu postanowienia z dnia [...] lutego 2009 roku uznać należy datę faktycznego jego otrzymania, to jest dzień 23 marca 2009 roku. Wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy został przesłany Ministrowi Skarbu Państwa przesyłką pocztową nadaną w dniu 26 marca 2009 roku. Wniosek ten został więc złożony w terminie określonym w art. 141 § 1 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a. i art. 144 k.p.a. Rozpoznawanie przez Ministra Skarbu Państwa wniosku o przywrócenie terminu było w tej sytuacji bezprzedmiotowe. Postępowanie w tym przedmiocie jako bezprzedmiotowe powinno zostać umorzone na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., który przez analogię ma zastosowanie również do spraw rozstrzyganych postanowieniami. Biorąc pod uwagę podwody, które były podstawą uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia za zbędne uznać należy odnoszenie się do argumentów skarżącego mających świadczyć o istnieniu przesłanek do przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego. Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 lit. c Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153 poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło