I OSK 165/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-05-17

Skład orzekający: Ewa Dzbeńska, Jan Paweł Tarno, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przyznanie usług opiekuńczych w wymiarze 3 godzin dziennie od lutego do kwietnia 2009 r. osobie wymagającej pomocy przy obsłudze pieca centralnego ogrzewania, a nie stałej 8-godzinnej opieki, stanowi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przyznanie usług opiekuńczych w wymiarze 3 godzin dziennie od lutego do kwietnia 2009 r. było prawidłowe, ponieważ stan zdrowia skarżącej nie uzasadniał przyznania stałej 8-godzinnej opieki. Ustawa o pomocy społecznej nie określa dobowego wymiaru usług opiekuńczych, a ich zakres i wymiar muszą być adekwatne do ustawowego celu pomocy i indywidualnej sytuacji osoby potrzebującej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania T. W. usług opiekuńczych w wymiarze 8 godzin dziennie. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy, która przyznała usługi opiekuńcze w wymiarze 3 godzin dziennie od lutego do kwietnia 2009 r. Skarżąca domagała się przyznania usług na dłuższy okres i w większym wymiarze, argumentując, że wymaga stałej 8-godzinnej opieki. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska Sędziowie Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. WSA Marian Wolanin (spr.) Protokolant Maciej Kozłowski po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 września 2009 r. sygn. akt II SA/Lu 267/09 w sprawie ze skargi T. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych oddala skargę kasacyjną Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 września 2009 r. sygn. akt II SA/Lu 267/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] marca 2009 r. nr [...] w przedmiocie usług opiekuńczych. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. Decyzją z dnia [...] marca 2009 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...] lutego 2009 r. o przyznaniu T. W. usług opiekuńczych od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r. w wymiarze 3 godzin dziennie ustalając, iż pełna odpłatność za usługi opiekuńcze wynosi 8,00 zł za godzinę, z czego kwotę 4,80 zł za godzinę pokrywa T. W. Organ pierwszej instancji określił również zakres przedmiotowy tych usług, jako obejmujący pomoc przy paleniu w piecu c.o., pomoc w prowadzeniu gospodarstwa domowego i zakupy w najbliższym sklepie w czasie zaostrzenia choroby. Organ ten orzekł także o odstąpieniu od żądania zwrotu wydatków, gdyż stanowiłoby to nadmierne obciążenie dla T. W. W toku postępowania organ pierwszej instancji ustalił, że wnioskodawczyni prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe i utrzymuje się z emerytury w wysokości 556,02 zł oraz zasiłku celowego z przeznaczeniem na zakup żywności w wysokości 200,00 zł miesięcznie przyznanego na okres od 1 sierpnia 2008 r. do 31 grudnia 2008 r. Wnioskodawczyni wymaga leczenia z powodu astmy oskrzelowej i systematycznego przyjmowania lekarstw, a jej miesięczne wydatki z tytułu zakupu leków, opłat za energię elektryczną oraz za wywóz śmieci wynoszą ok. 260 zł miesięcznie. Organ wskazał, że wnioskodawczyni zajmuje pokój oraz pomieszczenie gospodarcze, w którym znajduje się piec c.o., ogrzewający również korytarz, pokój wnioskodawczyni oraz pokój zajmowany przez męża T. W., z którym pozostaje ona w separacji. W związku zaś z wątpliwościami dotyczącymi zaświadczenia lekarskiego z dnia [...] października 2008 r., organ pierwszej instancji wystąpił do Gminnego Ośrodka Zdrowia w N. o ich wyjaśnienie. W odpowiedzi uzyskano zaświadczenie lekarskie z dnia [...] stycznia 2009 r., z którego wynika, że T. W. ze względu na stan zdrowia wymaga pomocy innych osób w czynnościach związanych z obsługą pieca centralnego ogrzewania, może wymagać pomocy w robieniu zakupów oraz pracach domowych związanych z zakurzeniem w czasie zaostrzenia dolegliwości oraz nie wymaga stałej, 8-godzinnej opieki osób drugich. W ocenie organu odwoławczego, trzy godziny usług opiekuńczych w zakresie wskazanym w decyzji organu pierwszej instancji powinno zaspokoić potrzeby odwołującej się. Prawidłowo przyznano odwołującej się świadczenie do [...] kwietnia 2009 r., gdyż do tego dnia uzasadnione jest palenie w piecu centralnego ogrzewania, a ponadto ze względów organizacyjnych nie jest możliwe przyznawanie usług do [...] września 2010 r., jak tego domaga się strona. Ustawa o pomocy społecznej nie wskazuje, na jaki okres świadczenie winno być przyznawane i z reguły okres ten uzależniony jest od przyjętej organizacji pracy organu pomocy społecznej wynikającej z konieczności dokonania określonych czynności w związku z udzielaniem tej formy pomocy oraz zawartych umów z firmami świadczącymi usługi. Organ jest zobowiązany przyznać każdorazowo świadczenie na dalszy okres, o ile nadal osoba zainteresowana będzie spełniała kryteria ustawowe warunkujące przyznanie usług opiekuńczych i wystąpi z właściwym wnioskiem (najlepiej przed upływem okresu na który zostało przyznane świadczenie dla zachowania ciągłości świadczenia). Składając wniosek może zwrócić się o przyznanie usług na dłuższy okres, zaś organ przyznający je powinien rozważyć taką ewentualność i o ile nie będzie przeszkód natury organizacyjnej może taką prośbę uwzględnić, jednakże przyznanie usług na okres krótszy niż oczekiwany nie stanowi naruszenia prawa i nie może skutkować uchyleniem bądź zmianą takiej decyzji. Oddalając skargę T. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w wyroku z dnia 30 września 2009 r. sygn. akt II SA/Lu 267/09 wskazał, iż pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości (art. 2 ust. 1 ustawy). Rodzaj, forma i rozmiar świadczeń z pomocy społecznej powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy, a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 3 i 4 ustawy). Jedną z form pomocy społecznej jest świadczenie niepieniężne w postaci usług opiekuńczych. W świetle dokonanych ustaleń prawidłowe jest stanowisko organów administracji, że w przypadku skarżącej uzasadnione jest przyznanie usług opiekuńczych w wymiarze 3 godzin dziennie od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] kwietnia 2009 r. Usługi opiekuńcze przyznawane są osobom, które wymagają zarówno pomocy w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych, jak i opieki higienicznej oraz zaleconej przez lekarza pielęgnacji. Skarżąca nie jest osobą wymagającą stałej pomocy w zaspokajaniu codziennych potrzeb życiowych. Nie wymaga też opieki higienicznej i pielęgnacji zaleconej przez lekarza. Stan zdrowia skarżącej nie pozwala jedynie na wykonywanie pewnych czynności, w szczególności związanych z obsługą pieca centralnego ogrzewania, nie ma zatem potrzeby przyznawania skarżącej usług opiekuńczych w celu stałej, codziennej pomocy w zaspokajaniu podstawowych potrzeb życiowych. W pełni zatem uzasadnione było przyznanie skarżącej pomocy w formie usług opiekuńczych we wskazanym w decyzji organu pierwszej instancji wymiarze. Organ pierwszej instancji nie naruszył prawa zwracając się do Gminnego Ośrodka Zdrowia w N. o wyjaśnienie wątpliwości wynikających z dokumentacji lekarskiej złożonej przez skarżącą. W aktach sprawy znajdowały się bowiem trzy zaświadczenia lekarskie wydane przez tego samego lekarza rodzinnego, różniące się treścią. Zaświadczenie z dnia [...] października 2008 r., stwierdza, iż skarżąca "wymaga pomocy przy paleniu w piecu", zaświadczenie z dnia [...] października 2008 r. stwierdza, że zgodnie z orzeczeniem o stopniu niepełnosprawności z dnia [...].09.2008 r. skarżąca "wymaga opieki osób drugich na 8 godzin dziennie", natomiast zaświadczenie z dnia [...] stycznia 2009 r., stwierdza, że "według wywiadu od pacjentki, wymaga ona pomocy w wymiarze 8 godzin dziennie". Prawidłowo postąpił zatem organ zwracając się do Gminnego Ośrodka Zdrowia w N. o precyzyjne wskazanie zakresu i wymiaru usług opiekuńczych, których przyznania wymaga stan zdrowia skarżącej. Jak wynika z kolejnego zaświadczenia z dnia [...] stycznia 2009 r., lekarz rodzinny - ten sam, który wystawiał wskazane wyżej zaświadczenia - stwierdził, iż skarżąca "ze względu na stan zdrowia wymaga pomocy osób drugich w czynnościach związanych z obsługą pieca centralnego ogrzewania (przynoszenie materiału opałowego, palenie w piecu). Doraźnie w razie zaostrzeń dolegliwości może wymagać pomocy w robieniu zakupów oraz pracach domowych związanych ze zwiększonym zakurzeniem (sprzątanie mieszkania). Nie wymaga stałej 8-godzinnej opieki osób drugich". Prawidłowe jest zatem stanowisko organów administracji, iż stan zdrowia skarżącej nie uzasadniał przyznania usług opiekuńczych w wymiarze 8 godzin dziennie, żądanym przez skarżącą. Przyznanie usług opiekuńczych na podstawie art. 50 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej nie jest obligatoryjne, ponieważ przepis ten oparty jest na konstrukcji uznania administracyjnego, co oznacza przyznanie organowi administracji pewnego stopnia swobody przy podejmowaniu decyzji, pozwalającej na wybór spośród kilku prawnie dopuszczalnych wariantów rozstrzygnięć tego, który organ uważa z najbardziej właściwy. Organy administracji wyczerpująco i przekonująco uzasadniły, dlaczego nie zachodzą podstawy do przyznania skarżącej pomocy w formie usług opiekuńczych w wyższym wymiarze. Skarżąca nie jest osobą samotną w rozumieniu ustawy. W myśl art. 6 pkt 9 ustawy o pomocy społecznej osoba samotna to osoba samotnie gospodarująca, niepozostająca w związku małżeńskim i nieposiadająca wstępnych ani zstępnych. Skarżąca jest mężatką, ale pozostaje z mężem w separacji, nie ma więc w jej przypadku zastosowania art. 50 ust. 1 ustawy, obligujący organ do przyznania usług opiekuńczych osobie samotnej. Piec centralnego ogrzewania służy nie tylko skarżącej, ale ogrzewa także pomieszczenia zajmowane przez jej męża, Z. W. Palenie w piecu centralnego ogrzewania nie obciążą zatem wyłącznie skarżącej. Doliczenie do miesięcznego dochodu skarżącej zasiłku celowego w wysokości 200 zł nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia. Organ odstąpił bowiem od żądania zwrotu wydatków na przyznane usługi opiekuńcze. Niemniej jednak, zgodnie z art. 8 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej, do dochodu nie wlicza się jedynie jednorazowego pieniężnego świadczenia socjalnego, wliczeniu podlegają natomiast świadczenia przyznane na dłuższe okresy, stanowiące stałe, dodatkowe źródło dochodów. Skarżąca otrzymuje stałą pomoc w innej formie. Jak wynika z akt administracyjnych skarżącej przyznano świadczenie z pomocy społecznej w formie zasiłku celowego w okresie od 1 lipca do 31 grudnia 2008 r. oraz od dnia 1 stycznia 2009 r. do 30 czerwca 2009 r. w wysokości 200 zł miesięcznie z przeznaczeniem na zakup żywności. Skarżąca ma poza tym stałe źródło dochodu w postaci emerytury, przekraczającej ustawowe kryterium dochodowe. Skarżąca nie jest zatem pozbawiona środków na zapewnienie sobie własnym staraniem pomocy w wymiarze przekraczającym zakres przyznanych usług opiekuńczych, jeżeli rzeczywiście taka potrzeba w określonych sytuacjach będzie zachodziła. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 30 września 2009 r. wniosła T. W. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 1 §1 i §2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art 3 §1 i §2 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z powodu nienależytej kontroli organów administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem, w efekcie czego naruszono prawo materialne (rozstrzygające o uprawnieniach skarżącej) z powodu błędnej jego wykładni, przez przyjęcie, że stała (ciągła, nieustanna, bez przerwy) 8 godzinna opieka na dobę jest równoznaczna z niewątpliwie należną skarżącej opieką 8 godzinną w ciągu doby, co stanowi naruszenie art. 50 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r., przez błędne zaaprobowanie instytucji uznania administracyjnego i zaaprobowanie faktu, że Wojewoda Lubelski przyznał, iż wydająca decyzję w pierwszej instancji organu administracji p.o. Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej nie posiadała wymaganych kwalifikacji na podstawie art. 22 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż Sąd pierwszej instancji niewłaściwie skontrolował działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji SKO oraz poprzedzającej jej decyzji Wójta Gminy N. Uznaniowy charakter decyzji nie wyklucza wprawdzie sam przez się sądowej kontroli, ale zakres tej kontroli znacznie ogranicza, tzn. ogranicza się do kontroli zgodności decyzji z normami dopełnienia. Sprowadza się ona zasadniczo do badania, czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem, z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej, zarówno przepisów szczegółowych, jak i zasad ogólnych. Sąd kontroluje, czy w toku tego postępowania podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego, czyli nie nosi cech dowolności. Sam wybór rozstrzygnięcia, dokonywany w kryteriach słuszności i celowości, pozostaje już poza kontrolą sądowoadministracyjną. Sądowa kontrola tego rodzaju orzeczeń obejmuje samo postępowanie poprzedzające jego wydanie, ale już nie rozstrzygnięcie będące wynikiem dokonania przez właściwy organ wyboru jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy. Sąd administracyjny nie jest bowiem władny kwestionować celowości rozstrzygnięcia organu, jeżeli organ administracji państwowej wydając decyzję rozważył wszystkie okoliczności i postępowanie prowadził zgodnie z regułami kpa. Kontrola pod opisanym względem zachowania przepisów postępowania nie jest jednak jedynym kryterium ustalenia, czy organ prawidłowo wykorzystał przysługujące mu uznanie. Kontrola polega też na sprawdzeniu, czy organ podejmując decyzję oparł się na właściwym przepisie prawa materialnego. Decyzje uznaniowe są więc badane pod tym kątem, czy organy administracji orzekające w sprawie prawidłowo zinterpretowały i zastosowały przepisy prawa na podstawie należycie ustalonego stanu faktycznego. Zakres swobody organu administracji wynikający z przepisów prawa materialnego, jest ograniczony ponad to ogólnymi zasadami postępowania administracyjnego, określonymi w art. 7 kpa. W toku postępowania organy administracji publicznej, zwłaszcza w dziedzinie tak zwanego prawa ubogich, powinny stać na straży praworządności i podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy orzekające w sprawie tego jednak nie zrobiły, a Sąd pierwszej instancji nie zarzucił decyzjom organów orzekających w sprawie dowolności w tak zwanym uznaniu administracyjnym, zarówno w aspekcie uwzględnienia całokształtu okoliczności faktycznych, jak w aspekcie skontrolowania legalności decyzji, pod kątem czy nie naruszono swobodnej oceny dowodów. Należy zgodzić się z Sądem, iż trzy zaświadczenia wydane w krótkim odstępie czasu przez tego samego lekarza, rzeczywiście różnią się treścią. W sensie logicznym nie wykluczają się jednak, lecz są ze sobą zgodne. Pierwsze zaświadczenie stwierdza, że skarżąca "wymaga pomocy przy paleniu w piecu", drugie zaświadczenie stwierdza, że ,,wymaga opieki na 8 godzin dziennie", trzecie zaś zaświadczenie, w zgodzie z poprzednimi dwoma stwierdza expressis verbis, iż skarżąca "ze względu na stan zdrowia wymaga pomocy osób drugich w czynnościach związanych z obsługą pieca centralnego ogrzewania (przenoszenie materiału opałowego, palenie w piecu). Nie wymaga stałej 8 godzinnej opieki osób drugich." Zaświadczenie drugie jest więc zgodne z wydanym kilka dni później zaświadczeniem trzecim i stanowi jedynie, jego doprecyzowanie. Skarżąca wymaga 8 godzinnej pomocy przy paleniu w piecu, nie wymaga natomiast, aby była to opieka stała. Trudno sobie bowiem wyobrazić sytuację, w której opiekunka stale (tj. ciągle, bez przerwy) w ciągu 8 godzin pali w piecu, a ciepło jest przez całą dobę. Sąd więc błędnie przyjął, że opieka 8 godzinna jest równoznaczna stałej opiece 8 godzinnej. Takie rozumowanie, stoi w sprzeczności zarówno z ustawą, zasadami wykładni, jak i z elementarnymi zasadami logiki języka polskiego. Błędne ustalenie stanu taktycznego, stanowi więc naruszenie art. 50 ust. 2 ustawy o pomocy społecznej, przez przekształcenie instytucji uznania administracyjnego w dowolność. Konieczność stałego korzystania z usług opiekuńczych obejmujących m. in. pomoc przy paleniu w piecu c.o. wynika także z orzeczenia Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o niepełnosprawności w Lublinie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej ppsa, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 ppsa. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu pierwszej instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. Zgodnie z 50 ust. 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2008 r. Nr 115, poz. 728, ze zm.), usługi opiekuńcze lub specjalistyczne usługi opiekuńcze mogą być przyznane również osobie, która wymaga pomocy innych osób, a rodzina, a także wspólnie niezamieszkujący małżonek, wstępni, zstępni nie mogą takiej pomocy zapewnić. Treść powołanego przepisu, którego naruszenie zarzucono w skardze kasacyjnej, nie określa dobowego wymiaru czasu wykonywania usług opiekuńczych przyznawanych w ramach pomocy społecznej. Za chybiony należy zatem uznać zarzut błędnej wykładni tego przepisu w sposób określony w skardze kasacyjnej, jakoby oczekiwana przez skarżącą opieka w ramach usług opiekuńczych w wymiarze 8 godzin w ciągu doby została uznana za stałą opiekę, a jako stała opieka miałaby skarżącej nie przysługiwać. Z art. 50 ust. 5 powołanej ustawy wynika, iż ośrodek pomocy społecznej, przyznając usługi opiekuńcze, ustala ich zakres, okres i miejsce świadczenia. Ustalanie dobowego wymiaru czasu wykonywania usług opiekuńczych musi być zatem wynikiem oceny całokształtu okoliczności, w jakich znalazła się osoba wymagająca takiej opieki Udzielanie usług opiekuńczych stanowi bowiem jedną z ustawowych form pomocy społecznej, dlatego ich wymiar czasowy musi być adekwatny do ustawowego celu tej pomocy określonego w art. 2 ust. 2 i w art. 3 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, według których pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości, i dlatego pomoc ta wspiera osoby i rodziny w wysiłkach zmierzających do zaspokojenia niezbędnych potrzeb i umożliwia im życie w warunkach odpowiadających godności człowieka. Również z art. 3 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej wynika, iż rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy. Rolą organów orzekających o udzieleniu jednej z form pomocy społecznej jest więc przede wszystkim zidentyfikowanie sytuacji życiowej i bytowej osoby ubiegającej się o taką pomoc, aby na tej podstawie dokonać oceny, jaka forma tej pomocy i w jakim rozmiarze będzie wystarczająca do zrealizowania ustawowego celu tej pomocy. W zaskarżonym wyroku prawidłowo oceniono działania organów orzekających w dokładnym wyjaśnieniu sytuacji życiowej i zdrowotnej skarżącej dla ustalenia wymiaru przyznanych usług opiekuńczych. Jakkolwiek w uzasadnieniu skargi kasacyjnej kwestionuje się ustalenia faktyczne organów orzekających i ich aprobatę przez Sąd pierwszej instancji, to jednak nie znalazło to właściwego odzwierciedlenia w sformułowaniu zarzutu kasacyjnego naruszenia stosownego przepisu postępowania sądowoadministracyjnego. Przyjęcie przez Sąd błędnych ustaleń faktycznych nie może bowiem stanowić – jak zarzucono to w skardze kasacyjnej – naruszenia art. 50 ust. 2 ustawy prawo o pomocy społecznej, jako przepisu prawa materialnego. Według art. 174 pkt 1 ppsa, zarzutem kasacyjnym naruszenia prawa materialnego może być bowiem błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie takiego przepisu. Aprobowanie przez Sąd pierwszej instancji błędnych ustaleń faktycznych może być natomiast kwalifikowane jedynie w ramach zarzutu kasacyjnego określonego w art. 174 pkt 2 ppsa, jako naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wprawdzie w skardze kasacyjnej zarzucono także naruszenie art. 1 §1 i §2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych w zw. z art 3 §1 i §2 pkt 1 ppsa, lecz są to przepisy określające jedynie zakres kompetencji sądów administracyjnych, dlatego nie można ich traktować, jako przepisów samodzielnie określających tok postępowania sądowoadministracyjnego. Ocena naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego jest zaś dopuszczalna dopiero wtedy, gdy stan faktyczny sprawy nie jest kwestionowany, ponieważ zarzut błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania przepisu prawa materialnego można odnosić jedynie do niekwestionowanych okoliczności stanu faktycznego. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło