II SA/Łd 563/09

Dnia 6 października 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 października 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi P. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] znak [...] oraz postanowienie Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] znak [...], 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. na rzecz skarżącego P. D. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. działając na podstawie art.138 § 1 pkt 1 w związku z art. 28, art. 151 § 1 pkt 1 i art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] r. w sprawie ustalenia warunków zabudowy. Z analizy materiałów sprawy wynika, iż po rozpatrzeniu wniosku H. M. z dnia 20 lutego 2008 r. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni do produkcji mas bitumicznych, decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Gminy i Miasta B. ustalił warunki zabudowy dla planowanej inwestycji. W dniu 20 stycznia 2009 r. do Burmistrza Gminy i Miasta B. wpłynęło pismo P. D., w którym podniósł m.in., że jest właścicielem działki położonej w pobliżu działki inwestycyjnej, a pomimo to nie brał udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy co stanowi podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji ustalającej warunki zabudowy. Postanowieniem z dnia [...] r. Burmistrz Gminy i Miasta B. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego wznowił postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni do produkcji mas asfaltowych. Uzasadniając organ wskazał jedynie, iż P. D. wystąpił z pismem, w którym zarzucił, iż nie został uznany za stronę postępowania administracyjnego dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Decyzją z dnia [...] r. Burmistrz Gminy i Miasta B. po przeprowadzeniu wznowionego postępowania zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] r. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni do produkcji mas asfaltowych, na podstawie art. 151 §1 pkt 1 w związku z art. 145 §1 pkt 4 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, iż z uwagi na konieczność zbadania czy wnioskodawca winien być uznany za stronę postępowania administracyjnego zakończonego wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy, postępowanie w sprawie zostało wznowione. Dalej wskazał, iż w ramach czynności wyjaśniających ustalił, iż P.D. jest współwłaścicielem działki nr 63 położonej w B., która nie jest jednak położona w bliskim sąsiedztwie działki inwestycyjnej nr 419/4 i nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Powołując się na wykształcone orzecznictwo organ podniósł, iż przymiot strony przysługuje podmiotom legitymującym się tytułem prawnym do nieruchomości położonych w bezpośrednim sąsiedztwie zamierzonego przedsięwzięcia, gdyż tylko takie są narażone na jego oddziaływanie. Reasumując, organ podkreślił, iż wobec poczynionych ustaleń, brak jest podstaw do uchylenia decyzji ustalającej warunki zabudowy. W odwołaniu od powyższej decyzji P.D. zgłosił szereg zarzutów podważających prawidłowość prowadzenia postępowania zakończonego wydaniem decyzji ustalającej warunki zabudowy. Opierając się na wykształconym orzecznictwie sądowym odwołujący wskazał, iż poprzez wznowienie postępowania organ automatycznie uznał go za stronę tegoż postępowania, w konsekwencji winien był przeprowadzić analizę zasadności podnoszonych przez stronę zarzutów. Przywołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. nie znajdując uzasadnienia dla zarzutów odwołania, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Wskazując na zasadność rozstrzygnięcia Kolegium przywołało dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie w pełni podzieliło stanowisko Burmistrza Gminy i Miasta B. Dodatkowo wyjaśniło, iż wydanie postanowienia o wznowienie postępowania nie świadczy o uznaniu wnioskodawcy za stronę postępowania, jest jedynie aktem procesowych otwierającym postępowanie w sprawie. Organ podkreślił, iż odwołujący nie został uznany za stronę postępowania zakończonego decyzją ustalającą warunki zabudowy, ponieważ jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Z Raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wynika, że oddziaływanie inwestycji w zasadzie zamyka się w granicach terenu działki. Dodał, iż o przymiocie strony nie decyduje jedynie wola danej osoby, czy jej interes faktyczny, a wyłącznie przepis prawa materialnego, na podstawie którego można żądać skutecznie czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby. P. D. zakwestionował prawidłowość powyższej decyzji składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w której powtórzył zarzuty odwołania i podkreślił, iż organ odwoławczy nie rozważył zarzutów stawianych decyzji ustalającej warunki zabudowy. Przytaczając szereg orzeczeń sądów administracyjnych, skarżący wywiódł, iż niesłusznie został wyeliminowany z kręgu stron postępowania tylko z uwagi na ustalenie, na podstawie Raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, iż jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania inwestycji. Powtórzył, iż fakt wydania postanowienia o wznowieniu postępowaniu stanowi o konieczności przeprowadzenia analizy zasadności zarzutów stawianych decyzji ustalającej warunki zabudowy. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu, chociaż nie z przyczyn w niej wskazanych. Sąd administracyjny sprawując sądową kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ) nie jest związany granicami skargi (zgłoszonymi zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną), lecz obejmuje zakresem rozpoznania wszystkie rozstrzygnięcia wydane w danej sprawie administracyjnej (art. 134 i 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , zwanej w dalszej części rozważań p.p.s.a.). Uwzględniając skargę, uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo części, jeżeli stwierdzi m.in. naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Zaskarżona decyzja wydana została w postępowaniu wznowieniowym, będącym trybem nadzwyczajnym umożliwiającym ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ją wydano było dotknięte którąkolwiek z wad, przewidzianych w art. 145 § 1 k.p.a. Ze względu na to, że tryb ten umożliwia wzruszenie decyzji, która na mocy art. 16 § 1 k.p.a. jest objęta zasadą trwałości decyzji ostatecznych, wznowienie postępowania obwarowane jest szczególnymi wymogami formalnymi. Złożenie podania o wznowienie postępowania inicjuje postępowanie wstępne, które powinno zakończyć się załatwieniem sprawy w trybie art. 149 k.p.a. poprzez wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania lub odmowę wznowienia postępowania w drodze decyzji. Przed wydaniem postanowienia o wznowieniu postępowania organ administracji obowiązany jest z urzędu badać istnienie ustawowej podstawy wznowienia oraz zachowanie terminu do złożenia podania. Termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Nie jest wystarczające wykazanie, kiedy strona miała możliwość dowiedzenia się o decyzji, lecz kiedy faktycznie powzięła wiadomość o jej istnieniu i zawartym w niej rozstrzygnięciu. Nie jest zaś wymagane, aby strona dowiedziała się o istnieniu danej decyzji od organu wydającego akt, gdyż informacja ta może pochodzić z innych źródeł. Zachowanie terminu musi udowodnić strona wskazując, kiedy, w jakiej dacie, dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania, ze ścisłością dostateczną do ustalenia, że jej podanie wpłynęło przed upływem terminu jednomiesięcznego, od dnia kiedy dowiedziała się o decyzji . Gdy strona złoży żądanie z uchybieniem terminu określonego w art. 148 k.p.a. i nie ma podstaw do jego przywrócenia następuje odmowa wznowienia postępowania w drodze decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 lipca 1999 r., sygn. akt I SA 1611/98, niepubl., dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX, Lex nr 48572). Wszczęcie zaś postępowania wznowieniowego na żądanie strony, mimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, bowiem godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 976/05, niepubl., dostępny w Lex nr 275519). W rozpoznawanej sprawie, podanie o wznowienie, strona złożyła pismem z dnia 19 stycznia 2009 r., wskazując jako podstawę wznowienia przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Niespornym jest, iż skarżący nie był stroną postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] r. ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni do produkcji mas asfaltowych. Przy czym pismem wcześniejszym z dnia 16 grudnia 2008 r. P. D. zażądał udostępnienia mu kopii wniosku złożonego przez inwestora H. M. o wydanie warunków zabudowy dla tej inwestycji oraz decyzji Burmistrza w tym przedmiocie. Dokumenty te zostały doręczone stronie 29 grudnia 2008 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru k. 34 akt administracyjnych). Burmistrz Gminy i Miasta B. wznawiając postępowanie postanowieniem z dnia [...] r. nie badał, czy strona zachowała termin określony w art. 148 § 2 k.p.a. Akta sprawy nie wskazują, by organ prowadził jakiekolwiek postępowanie wyjaśniające w przedmiocie zachowania terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania. Strona w swoim podaniu nie wykazała zachowania miesięcznego terminu, zaś organ, wbrew ustawowemu obowiązkowi, nie badał tej kwestii z urzędu. Ustalenia wymaga data, w której P. D. dowiedział się o decyzji Burmistrza Gminy i Miasta B. z dnia [...] r. ustalającej warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wytwórni do produkcji mas asfaltowych. W szczególności, czy wiedzę w tym zakresie strona już miała w dacie żądania udostępnienia tej decyzji (pismo z dnia 16 grudnia 2008 r.), czy też dopiero powzięła ją w dacie doręczenia jej tego dokumentu na nośniku elektronicznym (29 grudnia 2008 r.). Ewentualnie, może w innej dacie strona dowiedziała się o decyzji. Okoliczności te nie zostały przez organ wyjaśnione z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a co obligowało Sąd do uwzględnienia skargi. Wobec tego, iż ustalenia wymaga, czy spełnione zostały wymogi formalne do wznowienia postępowania, niezasadnym jest odnoszenie się obecnie przez Sąd do kwestii rozstrzyganych decyzją podjętą na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Mając powyższe na względzie, Sąd w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 oraz art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ar