II OSK 1651/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia NSA Bożena Walentynowicz po rozpoznaniu w dniu 14 września 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. J. i M. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 października 2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1604/09 o odrzuceniu skargi M. J. i M. J. na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2009 r., znak [...] w przedmiocie nakazu dokonania rozbiórki budynku postanawia oddalić skargę kasacyjną. M. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] lipca 2009 r., znak [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] maja 2009 r. nr [...], nakazującą M. i M. J. dokonanie rozbiórki obiektu wybudowanego na działce nr ew. [...] we wsi K., gm. S. B. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Decyzję z [...] lipca 2009 r., znak [...] nr [...] M. i M. J. otrzymali w dniu 17 lipca 2009 r., co M. J. pokwitowała własnoręcznym podpisem (zwrotne potwierdzenie odbioru znajdujące w aktach administracyjnych sprawy). W dniu 13 sierpnia 2009 r. (data stempla pocztowego) M. i M. J. złożyli bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2009 r., znak [...] nr [...]. Skarga ta wpłynęła do Sądu w dniu 17 sierpnia 2009 r. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w dniu 20 sierpnia 2009 r. przesłano skargę do właściwego organu – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowieniem z dnia 8 października 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, sygn. akt VII SA/Wa 1604/09, odrzucił skargę M. i M. J., jako wniesioną po terminie. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 53 § 1 i art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej ppsa, skargę wnosi się do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny podniósł, że w niniejszej sprawie skarga została co prawda nadana w polskim urzędzie pocztowym w dniu 13 sierpnia 2009 r., lecz skarżący dokonali tej czynności bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, pomijając obowiązek wniesienia skargi za pośrednictwem organu, który wydał zaskarżoną decyzję – w niniejszym przypadku M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W związku z tym Sąd pierwszej instancji stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie dniem wniesienia skargi do Sądu przez skarżącego jest dzień przesłania tejże skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na adres M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, to jest dzień 20 sierpnia 2009 r., który to termin uchybia terminowi zakreślonemu w art. 53 § 1 ppsa. W niniejszej bowiem sprawie termin do złożenia skargi upłynął w dniu 17 sierpnia 2009 r. Od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożyli M. i M. J., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Wniesiono także o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych oraz o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 58 § 1 pkt 2 ppsa poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że podstawę odrzucenia skargi stanowiło stwierdzenie, iż skarga z winy skarżących została wniesiona po terminie, które to stwierdzenie nie uwzględnia faktu, iż skarga została wniesiona już w dniu 13 sierpnia 2009 r., a termin do jej wniesienia upływał dopiero w dniu 17 sierpnia 2009 r. W ocenie skarżących, gdyby Wojewódzki Sąd Administracyjny przesłał skargę niezwłocznie, wówczas termin do jej wniesienia zostałby zachowany, w związku z czym skarżący nie ponoszą winy za przekroczenie terminu do jej wniesienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 ppsa, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skuteczne natomiast zakwestionowanie prawidłowości sprawowanej kontroli przez sąd administracyjny pierwszej instancji jest możliwe w przypadku wskazania przepisów prawa, które naruszył sąd, a następnie powiązanie zarzutów z nimi związanych z odpowiednimi normami prawa procesowego bądź materialnego, które wadliwie zastosowano w postępowaniu administracyjnym, a nadto wykazanie, że mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 ppsa. Na wstępie swych rozważań Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zauważyć, że w myśl art. 98 ppsa, w okresie dwóch lat od dnia 1 stycznia 2004 r., to jest od dnia wejścia w życie powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę wniesioną bezpośrednio do sądu administracyjnego, jeżeli wniesiona została w terminie określonym w art. 53 § 1 ppsa, sąd administracyjny przekazuje organowi, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, ze skutkiem określonym w art. 54 § 1 ppsa to jest tak, jakby była wniesiona za pośrednictwem organu. Oznacza to, że termin złożenia skargi do sądu był początkiem terminu o którym mowa w art. 53 § 1 ppsa. Od 1 stycznia 2006 r. sytuacja uległa zmianie. Wniesienie pisma zawierającego skargę bezpośrednio do sądu zamiast do organu administracji publicznej skutkuje tym, że sąd powinien ją przekazać, zgodnie z art. 54 § 1 ppsa. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd (który w tym wypadku zastępuje działanie skarżącego) do właściwego organu administracji publicznej. Podobne poglądy były formułowane również odnośnie wniesienia skargi kasacyjnej bezpośrednio do Sądu Najwyższego, z pominięciem sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie. W związku z tym uznać należy, że w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę M. i M. J., jako wniesioną po terminie. Z akt niniejszej sprawy wynika bowiem, że decyzję M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] lipca 2009 r., znak [...] nr [...] doręczono skarżącym w dniu 17 lipca 2009 r., w związku z czym 30 – dniowy ustawowy termin zakreślony do złożenia skargi do sądu administracyjnego upływał w dniu 17 sierpnia 2009 r. Skarżący natomiast, choć złożyli skargę w polskim urzędzie pocztowym w dniu 13 sierpnia 2009 r., to jednak zaadresowali ją bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, a nie do organu, który wydał zaskarżoną decyzję. Tym samym nie zastosowali się do wymogu określonego w art. 54 § 1 ppsa. W konsekwencji tego skarga, która wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 17 sierpnia 2009 r., została wysłana do właściwego organu – M. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w dniu 20 sierpnia 2009 r. i tę właśnie datę należy uznać za datę wniesienia skargi przez skarżących. W związku z tym stwierdzić należy, że została ona złożona po terminie. W związku z tym uznać należy, że zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługują na uwzględnienie, a zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie narusza przepisów obowiązującego prawa. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 182 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił, jak w sentencji.