VII SA/Wa 883/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2009 r. sprawy ze skargi M. K. na uchwałę Zarządu [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przeznaczenia do najmu lokalu użytkowego z pominięciem procedury konkursu ofert skargę oddala Uchwałą z dnia [...] (nr [...]) Zarząd Dzielnicy [...] działając na podstawie art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 15 marca 2002r. o ustroju m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 41 poz. 361 ze zm.), § 12 ust. 1 pkt 3 Statutu Dzielnicy [...] stanowiącego załącznik nr 5 do Uchwały Rady Gminy W. z dnia [...] (nr [...]) w sprawie nadania statutów dzielnicom w [...] (ze zm.) w zw. z art. 19 ww. ustawy oraz § 4 ust 1 pkt. 2 Uchwały (nr[...]) Rady [...] z dnia [...] w sprawie zasad najmu i dzierżawy lokali użytkowych w domach wielolokalowych oraz § 16 ust. 1 oraz § 26 ust 1 i 2 Zarządzenia (nr[...]) Prezydenta [...] z dnia [...] w sprawie określenia trybu i czynności związanych z oddawaniem w najem lub dzierżawę lokali użytkowych w domach wielolokalowych oraz zakresu działania i trybu pracy komisji konkursowych - przeznaczył do najmu, z pominięciem, konkursu ofert, lokal w budynku przy ul. [...] na rzecz Niepublicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej – R. K. K. M. "M." s.c. z przeznaczeniem na przychodnię dla dzieci. W uzasadnieniu uchwały wskazano, że w stosunku do nieruchomości na której położony jest ww. budynek, prowadzone jest postępowanie administracyjne w sprawach dawnych nieruchomości hipotecznych z wniosku byłych właścicieli lub ich następców prawnych. W związku z koniecznością uregulowania sytuacji prawnej lokalu, uzasadnione jest podpisanie umowy najmu z pominięciem konkursu ofert. Pismem z dnia 3 stycznia 2008r. M. K. wezwał Zarząd Dzielnicy [...] do uchylenia ww. uchwały wskazując, że ogranicza ona jego uprawnienia do swobodnego dysponowania ww. lokalem użytkowym stanowiącym jego własność. Wskazał również, że Biuro G. w piśmie z 12 października 2005r. poinformowało Burmistrza Dzielnicy [...], że ww. budynek przestał stanowić własność W., co wynika także z zapisów w rejestrze gruntów. Pismem z dnia 28 lutego 2008r. Burmistrz Dzielnicy [...] poinformował M. K., powołując się na Uchwałę Rady [...] z dnia [...] w sprawie zasad najmu i dzierżawy lokali użytkowych w domach wielolokalowych i Zarządzenia Prezydenta Miasta, że z powołanych regulacji wynika cywilnoprawny charakter decyzji dotyczących najmu lokali użytkowych, w związku z czym roszczenia z nimi związane nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Skargę na powyższą uchwałę wniósł M. K. i powołując się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazał, że uchwała jest rozstrzygnięciem z zakresu administracji publicznej. Zdaniem skarżącego, podjęcie ww. uchwały narusza art. 11 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 15 marca 2002r. o ustroju m.st. Warszawy, który stanowi, że "Do zakresu działania dzielnicy należą sprawy lokalne, a w szczególności (...) utrzymywanie i eksploatacja gminnych zasobów lokalowych". Powołanie zatem tego przepisu w podstawie prawnej uchwały w sytuacji, gdy przedmiot uchwały nie należał do gminnego zasobu lokalowego, było błędne. Zgodnie bowiem z ostateczną decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] (nr[...]), stwierdzającą nieważność nabycia przez W. własności budynku przy ul.[...], oraz na podstawie art. 5 dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy, budynek stał się odrębną nieruchomością, której tytuł własności - z wyłączeniem pięciu lokali mieszkalnych sprzedanych przez Skarb Państwa osobom trzecim - należy do skarżącego, jako jedynego spadkobiercy przeddekretowych właścicieli. Pozostawanie zaskarżonej uchwały w obrocie prawnym uniemożliwia skarżącemu swobodne korzystanie z rzeczy będącej jego własnością. W odpowiedzi na skargę Burmistrz Dzielnicy [...] podtrzymał stanowisko przedstawione w piśmie z dnia 28 października 2004 r. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę M. K. uznając, że zaskarżona uchwała nie mieści się w zakresie pojęcia administracji publicznej, gdyż sprawy dot. najmu rodzą bezpośrednio skutki cywilnoprawne. Postanowieniem z dnia [...], po rozpoznaniu skargi kasacyjnej M. K., Naczelny Sąd Administracyjny uchylił ww. postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Na wstępie wyjaśnić trzeba, że zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ppsa, Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, zatem ponowne zarzuty co do kognicji wojewódzkich sądów administracyjnych w niniejszej sprawie nie podlegały ocenie sądu. Sąd odwoławczy stwierdził, że skarga na uchwałę Zarządu Dzielnicy należy do kognicji sądów administracyjnych. Z tej przyczyny sprawa niniejsza podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie z przedstawionych poniżej przyczyn. Sąd miał na uwadze, że z akt administracyjnych wynika, iż sporna nieruchomość objęta była działaniem dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz. 279). Decyzją z dnia [...] Prezydium Rady Narodowej w W. odmówiło dawnym właścicielom domagającym się - na podstawie art. 7 ust. 1 ww. dekretu - przyznania własności czasowej do gruntu położonego przy ul.[...], oraz stwierdziło, że budynek posadowiony na tym gruncie przechodzi na własność Państwa. Następnie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję własną z dnia [...] stwierdzającą nieważność ww. decyzji z [...]. Podkreślenia zatem wymaga, że wejście do obrotu prawnego ww. decyzji ze skutkiem ex tunc spowodowało przywrócenie sprawy do stanu poprzedniego tj. obowiązującego przed wydaniem decyzji z [...], której nieważność stwierdzono. Oznacza to, że wniosek złożony przez poprzedników prawnych skarżącego, w trybie art. 7 ust. 1 ww. dekretu z 1945r. będzie ponownie przedmiotem rozpatrzenia. W konsekwencji, wadą rażącego naruszenia prawa dotknięta była również decyzja "komunalizacyjna" Wojewody W. z dnia [...], w której stwierdzono - w trybie art. 18 ust. 1 z zw. z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191) - nieodpłatne nabycie z mocy prawa przez Dzielnicę Gminę W. prawa własności ww. nieruchomości oraz własności budynku mieszkalnego z wyłączeniem 5 sprzedanych lokali. Skoro bowiem budynek znajdujący się na skomunalizowanej nieruchomości gruntowej nie stanowił własności Skarbu Państwa, to nie mógł podlegać przepisom ww. ustawy z 10 maja 1990r. Z tej przyczyny decyzją z dnia [...] Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził nieważność tejże decyzji w części dotyczącej ww. budynku. Podkreślić jednak trzeba, że pomimo iż w konsekwencji powyższych rozstrzygnięć na podstawie art. 5 ww. dekretu z 1945r. budynki i inne przedmioty pozostały z mocy prawa własnością dotychczasowych właścicieli, a więc w niniejszej sprawie M. K., jako wykazanego następcy prawnego przedmiotowej nieruchomości, to prawo to winno być wykazane w księdze wieczystej. Zgodnie bowiem z art. 1 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz.U. z 2001 r. Nr 124, poz. 1361 ze zm.), podstawą ustalenia stanu prawnego nieruchomości są księgi wieczyste. Należało mieć przy tym na uwadze, że w okolicznościach niniejszej sprawy zastosowanie znajdował § 61 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 17 września 2001 r. w sprawie prowadzenia ksiąg wieczystych i zbiorów dokumentów (Dz.U. Nr 102, poz. 1112 ze zm.) zgodnie z którym do założenia księgi wieczystej dla budynku odpowiadającego warunkom przewidzianym w art. 5 dekretu z dnia 26 października 1945r. niezbędne jest stwierdzenie właściwego organu, że budynek takim warunkom odpowiada. Stosownie do ust. 2. ww. przepisu podstawą oznaczenia budynku, o którym mowa w ust. 1, jest opis i plan inwentaryzacji. Natomiast zgodnie z ust. 3 po oddaniu właścicielowi budynku w użytkowanie wieczyste gruntu, na którym ten budynek się znajduje, księgę wieczystą prowadzoną dla budynku zamyka się, a wszystkie wpisy przenosi się do księgi wieczystej dla gruntu oddanego w użytkowanie wieczyste. W razie odmowy oddania w użytkowanie wieczyste gruntu pod budynkiem, księgę wieczystą dotychczasową zamyka się. Zdaniem Sądu, z przytoczonych wyżej przepisów jednoznacznie wynika, że dopóki w księdze wieczystej nie zostanie ujawnione prawo własności skarżącego do ww. nieruchomości budynkowej, dopóty nie może on skutecznie kwestionować przedmiotowej uchwały Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...], co w konsekwencji oznacza, że do czasu zakończenia ww. postępowania przedmiotowy budynek pozostaje w dyspozycji Gminy. W świetle przedstawionej argumentacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa/orzekł jak w sentencji.