I SA/Wa 1078/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-13
Skład orzekający: Maria Tarnowska, Elżbieta Sobielarska, Bogdan Wolski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej, odmawiając przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, narusza przepisy prawa, jeśli strona nie została prawidłowo pouczona o możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania i o skutkach podejmowanych czynności, a organ sam nie wszczął postępowania z urzędu mimo istnienia przesłanek do jego wznowienia?Ratio decidendi
Organ administracji publicznej, odmawiając przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, narusza przepisy prawa, jeśli strona nie została prawidłowo pouczona o możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania i o skutkach podejmowanych czynności, a organ sam nie wszczął postępowania z urzędu mimo istnienia przesłanek do jego wznowienia. W takiej sytuacji, gdy prawo obywatela zostaje naruszone wskutek błędu organu, a organ proceduje, trzymając się wyłącznie literalnego brzmienia wniosku strony i nie informując jej o istniejących możliwościach ochrony jej uprawnień, zaskarżone postanowienie powinno zostać uchylone.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Skarżąca domagała się wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2003 r., wskazując na ujawnienie nowych okoliczności i błędów w poprzednich decyzjach. Kolegium odmówiło przywrócenia terminu, uznając, że strona nie uprawdopodobniła braku winy i nie wykazała istnienia obiektywnych przeszkód do dochowania terminu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów kpa, w tym zasad praworządności i pouczania stron.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2007 r.; stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej J. C. kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Sobielarska Sędzia WSA Bogdan Wolski Protokolant Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2009 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] marca 2007 r. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej J. C. kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...] maja 2007 r. nr [...], po rozpatrzeniu wniosku J. C. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z [...] marca 2007 r. nr [...] o odmowie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] - utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. podało, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r. nr [...] stwierdziło, że orzeczenie administracyjne Prezydium Rady Narodowej w W. z dnia [...] czerwca 1951 r.[...], odmawiające H. B. i M. C. przyznania prawa własności czasowej do gruntu nieruchomości [...] położonej przy ul. [...] wydane zostało z rażącym naruszeniem prawa, jednakże ze względu na wywołanie przez nie nieodwracalnych skutków prawnych odmówiono stwierdzenia jego nieważności w tej części, natomiast w stosunku do części przedmiotowej nieruchomości gruntowej wchodzącej obecnie w skład działek oznaczonych nr ewid. [...] stwierdzono nieważność tego orzeczenia, a następnie decyzją [...] utrzymano w mocy poprzednie rozstrzygnięcie.
Dnia 25 listopada 2004 r. J. Cz. złożyła wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki w decyzji nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] Kolegium odmówiło sprostowania omyłki w trybie art. 113 kpa, a po rozpatrzeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, postanowieniem z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] utrzymało w mocy powyższe rozstrzygnięcie.
W dniu 24 marca 2005 r. J. C. złożyła wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...].
Decyzją z dnia [...] września 2005 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] kwietnia 2003 r., decyzja ta została doręczona stronie w dniu [..] października 2005 r.
W dniu 27 października 2005 r. J. C. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2005 r. nr [...], w piśmie tym zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania.
Kolegium decyzją z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] utrzymało w mocy swoją decyzję z dnia [...] września 2005 r., a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi J. C. na tę decyzję, wyrokiem z dnia 21 grudnia 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 842/06 uchylił zaskarżoną decyzję uzasadniając to faktem, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpatrzyło merytorycznie sprawę bez uprzedniego rozpatrzenia prośby o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd zalecił Kolegium, aby "rozpoznając ponownie sprawę w pierwszej kolejności rozpatrzył prośbę J. C. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Ostateczne postanowienie w tej kwestii organ będzie miał na uwadze rozpatrując wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] września 2005 r."
Postanowieniem z [...] marca 2007 r. nr [...] Kolegium odmówiło przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy złożyła J. C., wskazując we wniosku, że skoro jej wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki nie mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, Kolegium winno jej wniosek uznać za wniosek o wznowienie postępowania.
W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że przedmiotem orzekania niniejszym postanowieniem jest jedynie sprawa przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, a Kolegium działa jako organ I instancji, zatem ponowne rozpatrzenie sprawy jest zgodne z art. 59 § 2 kpa.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. stwierdziło, że przez uchybienie terminu rozumie się niedopełnienie w ustalonym przez prawo bądź w wyznaczonym przez organ administracji państwowej okresie albo w wyznaczonej przez
taki organ konkretnej dacie określonej czynności procesowej, której niedopełnienie w terminie wywołuje dla zainteresowanego ujemne skutki procesowe.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uznało, iż w związku z wnioskiem J. C. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania należy zbadać, czy zachodzą ustawowe przesłanki do jego przywrócenia.
Zdaniem organu, w art. 58 kpa zostały ustanowione cztery przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie. Pierwszą przesłanką jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku swojej winy. Strona powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkoda nie do przezwyciężenia.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. J. C. nie uprawdopodobniła braku swojej winy. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez stronę zainteresowaną zalicza się, np., zdarzenie losowe takie jak powódź, pożar, przerwa w komunikacji czy nagła choroba, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą.
Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Przywrócenie nie jest wiec dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa, a J. C. nie wykazała, że niemożliwe było złożenie wniosku w terminie. W listopadzie 2004 r. J. C. dowiedziała się, że dawna nieruchomość hipoteczna [...] wchodzi w skład pięciu, a nie czterech działek, którą to okoliczność J. C. wskazuje obecnie jako przesłankę, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 kpa. Jednakże składając do Kolegium swój wniosek w listopadzie, J. C. domagała się wydania postanowienia o sprostowaniu oczywistej omyłki. Zatem nie niemożność złożenia wniosku, lecz dokonanie wyboru niewłaściwego trybu postępowania w istocie było przyczyną uchybienia terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
J. C. nie spełniła wymienionych w artykule 58 kpa przesłanek, bowiem nie uprawdopodobniła braku swojej winy, nie wskazała przyczyny, która w
Sygn. akt I SA/Wa 1078/
ocenie składu orzekającego Kolegium uzasadniałaby przywrócenie terminu do złożenia wniosku.
Druga przesłanka została spełniona, ponieważ J. C. złożyła wniosek o przywrócenie terminu, natomiast nie uczyniła tego "w terminie siedmiu dni od ustania przeszkody do dotrzymania terminu", bowiem obiektywnie rzecz biorąc, zdaniem organu, przeszkody takie tak naprawdę nie istniały, a w każdym razie nie zostały przez stronę wskazane.
W związku z tym, iż J. C. nie spełniła pierwszej przesłanki, o której mowa w art. 58 kpa, zaś o spełnieniu trzeciej nie można mówić wobec braku obiektywnych przeszkód do dochowania terminu, a tylko łączne spełnienie wszystkich przesłanek pozwala organowi odwoławczemu na przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, orzeczono jak w sentencji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., odnosząc się do treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazało, że organ administracji obowiązany do przestrzegania zasad wskazanych w art. 7, 8 i 9 kpa, działa w zakresie wskazanym przez stronę w jej żądaniu. Jeżeli więc strona składa żądanie sprostowania oczywistej omyłki, organ nie może domyślać się, że w istocie treść żądania jest inna, a strona domaga się, jak w tym przypadku, wznowienia postępowania. Wniosek J. C. z dnia 22 listopada 2004 r. jest jednoznaczny - J. C. wniosła o "sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej". Nie jest to ani wniosek o wznowienie postępowania, ani, jak sugerowałby akapit 4 wniosku z dnia 4 kwietnia 2007 r. - wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie.
Ustawodawca zakreślił w art. 148 § 1 kpa miesięczny termin do skutecznego złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Strona może wnieść o przywrócenie tego terminu, jeżeli w dochowaniu go przeszkodziła obiektywna okoliczność. Natomiast zmiana przez stronę zakresu żądania i to po upływie długiego czasu, J. C. wniosek o sprostowanie oczywistej omyłki złożyła w listopadzie 2004 r., a wniosek o wznowienie w dniu 24 marca 2005 r. - nie jest przyczyną, o jakiej mowa w art. 59 kpa.
Przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku, jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu najeży przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi. Jednocześnie z wniesieniem podania należy dopełnić czynności, dla której był określony termin - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2000 r. I SA/Gd 794/99.
Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, w przypadku gdy przesłanki z art. 58 § 1 i 2 kpa nie są spełnione łącznie - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku I SA/Gd 1946/97.
W świetle art. 58 § 1 kpa organ przywraca termin na prośbę zainteresowanego, zainteresowany musi wykazać istnienie okoliczności faktycznych uzasadniających brak jego winy w uchybieniu terminu, a rzeczą organu jest ocena tego braku - stosownie do zasad obowiązujących w postępowaniu administracyjnym i z uwzględnieniem obiektywnego miernika staranności wymaganego od strony należycie dbającej o swoje interesy - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 7 maja 2002 r. II SA/Lu 105/2001.
Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożyła J. C..
Zarzucając naruszenie art. 58 § 1 kpa w zw. z art. 147 i art. 148 § 1 kpa oraz art. 8 i art. 9 w zw. z art. 7 i 77 kpa - skarżąca domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia z dnia [...] maja 2007 r. oraz postanowienia z dnia [...] marca 2007 r.
Skarżąca podniosła, że skoro w ocenie Kolegium okoliczności wskazane przez skarżącą mogły wpłynąć na uzupełnienie a nawet zmianę decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. oraz decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r, to tym samym Kolegium zobowiązane było do wznowienia z urzędu postępowania w sprawie, w celu usunięcia ujawnionych błędów w decyzjach administracyjnych. Jednakże Kolegium nie tylko nie wykonało płynącego z art. 147 w związku z art. 7 i 77 kpa obowiązku wznowienia postępowania z urzędu, ale też odmówiło wznowienia postępowania na skutek wniosku złożonego przez stronę.
Skarżąca podkreśliła, że wniosek z dnia 22 listopada 2004 r., w którym skarżąca domagała się skorygowania wadliwej decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r. złożony został z zachowaniem miesięcznego terminu od otrzymania pisma Urzędu W.,
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
datowanego na dzień 5 listopada 2004 r. Nie można uznać takiego działania strony jako braku należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych.
Złożenie wniosku o wznowienie postępowania dopiero w marcu 2005 r. było konsekwencją odmowy skorygowania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzji z dnia [...] kwietnia 2003 r. w trybie art. 113 kpa, a nie zaniechaniem. Wniosek o wznowienie postępowania został złożony w krótkim odstępie czasu od otrzymania postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającego sprostowania omyłki.
Skarżąca podniosła, że z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia z dnia [...] maja 2007 r. jednoznacznie wynika, że podstawą odmowy przywrócenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze terminu do złożenia wniosku był brak obiektywnych przeszkód do dochowania terminu, a nie niewskazanie przyczyny, która uzasadniałaby przywrócenie terminu (str. 3 uzasadnienia).
Skarżąca przytoczyła wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 sierpnia 1999 r., IV SA 1313/97, LEX nr 47878, w uzasadnieniu którego sąd ustalił wiążącą wykładnię powołanych zasad postępowania, określonych w art. 7, 8 i 9 kpa: "Należy pamiętać, że zgodnie z art. 7, 8 i 9 kpa na organie ciążą określone obowiązki, a w szczególności organ winien czuwać nad tym, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa i powinien w tym celu udzielać niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Nade wszystko jednak należy pamiętać, że w toku postępowania organ stoi na straży praworządności. Na podstawie podań, wniosków strony organ musi ustalić istotę żądań tam zawartych, aby strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa. Cytowanie przez stronę przepisów i odwoływanie się do orzecznictwa, nie musi jeszcze świadczyć o znajomości prawa, gdyż strona może błędnie rozumieć znaczenie przepisów".
Zdaniem skarżącej, w świetle przedstawionych okoliczności faktycznych i stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego odmowa wznowienia postępowania z urzędu jak i przede wszystkim odmowa przywrócenia stronie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, stanowi rażące naruszenie zasady praworządności.
Działanie organu administracji doprowadziło do sytuacji, w której skarżąca zawiadamiając Samorządowe Kolegium Odwoławcze o ujawnieniu błędu w decyzjach i wskazując nowe istotne dla rozstrzygnięcia sprawy dowody - w terminie
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
wynikającym z obowiązujących przepisów - pozbawiona została prawa do
zweryfikowania nowych dowodów w świetle art. 145 § 1 pkt 5 kpa.
Skoro Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nie może potraktować
pierwotnego wniosku strony o skorygowanie błędnych decyzji jako wniosku o
wznowienie postępowania, to powinno, zdaniem skarżącej, pozytywnie rozpatrzyć
prośbę strony o przywrócenie terminu do złożenia wniosku, czuwając nad tym, aby
strona nie poniosła szkody.
W świetle przedstawionych okoliczności faktycznych i cytowanego stanowiska
Naczelnego Sądu Administracyjnego odmowa przywrócenia stronie terminu do
złożenia wniosku o wznowienie postępowania stanowi rażące naruszenie zasady
praworządności, a żądanie przez skarżącą uchylenia zaskarżonego postanowienia
Samorządowego Kolegium Odwoławczego jest w pełni uzasadnione.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał
stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów
administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje kontrolę
działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co
oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy
organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym
mieć wpływ na wynik sprawy.
2. Niniejsza sprawa została już rozpoznana przez Wojewódzki Sąd
Administracyjny w Warszawie, który wyrokiem z dnia 20 grudnia 2007 r. sygn. akt I
SA/Wa 1300/07 oddalił skargę, stwierdzając w uzasadnieniu, iż niezasadny jest zarzut
skarżącej, że skoro Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie potraktowało jej wniosku
o sprostowanie oczywistej omyłki pisarskiej jako wniosku o wznowienie postępowania,
to z tego względu powinno pozytywnie rozpatrzyć jej prośbę o przywrócenie terminu do
złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Sąd stwierdził również, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. wnikliwie i wszechstronnie rozpatrzyło stan faktyczny oraz szczegółowo wyjaśniło motywy, jakimi się kierowało przy rozstrzyganiu sprawy, i przekonująco uzasadniło swoje postanowienia, nie naruszając przy tym granic swobodnej oceny dowodów.
3. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2009 r. I OSK
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
610/08, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej J. C. od powyższego wyroku - uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że rozdział 2 Kodeksu postępowania administracyjnego zawiera ogólne zasady postępowania, których przestrzeganie jest obowiązkiem organów administracyjnych przy prowadzeniu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Organy administracji publicznej winny w tej sytuacji przy procedowaniu w niniejszej sprawie mieć na uwadze treść zarówno art. 8 jak i art. 9 kpa. Art. 8 kpa stanowi, że organy administracji publicznej obowiązane są prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów Państwa oraz świadomość i kulturę prawną obywateli. Nie jest kwestionowany fakt, że decyzja kończąca postępowanie, o którego wznowienie ubiega się skarżąca jest najprawdopodobniej wadliwa. Ujawnione w tej sprawie nowe okoliczności są istotne i jak wynika z akt sprawy nie były znane (chociaż przy zachowaniu zasad określonych w art. 7 kpa znane być powinny) organom w dacie wydawania decyzji z [...] grudnia 2002 r. Zaistniała zatem przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, a wznowić postępowanie można zarówno na wniosek strony jak i z urzędu. Organ działając zatem zgodnie z art. 9 kpa, powinien był ustalić, jaka intencja w istocie przyświecała skarżącej przy składaniu wniosku z dnia 25 listopada 2004 r. o sprostowanie decyzji pouczając ją o skutkach podejmowanych czynności. Wniosek ten powinien po jego sprecyzowaniu zostać potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania lub stać się sygnałem, że decyzja z dnia [...] grudnia 2002 r. jest wadliwa, co wymaga wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu. Brak jest w aktach sprawy dowodu doręczenia postanowienia SKO w W. z dnia [...] lutego 2005 r. utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie sprostowania oczywistej pomyłki pisarskiej. Tymczasem data doręczenia tego postanowienia była datą, w której ustała ostatecznie przyczyna uchybienia terminu do złożenia prośby o jego przywrócenie, o której mowa w art. 58 § 2 kpa. Dopiero wówczas bowiem skarżąca mogła uznać, że jej wniosek o sprostowanie decyzji nie mógł być uwzględniony i sięgnąć po inne przysługujące jej środki prawne.
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
Postanowienia z dnia [...] grudnia 2004 r. i [...] lutego 2005 r. dotyczące odmowy sprostowania decyzji powinny zresztą zawierać pouczenie o możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania i terminach, w których mógł on być złożony.
Nie do zaakceptowania w państwie prawa jest sytuacja kiedy prawo obywatela, jak w niniejszej sprawie, zostaje naruszone wskutek błędu organu a następnie organ z naruszeniem art. 8 i 9 kpa proceduje, trzymając się wyłącznie literalnego brzmienia wniosku skarżącej i sam nie wszczynając postępowania z urzędu, i równocześnie nie informuje obywatela o istniejących możliwościach ochrony jego uprawnień.
4. Wyrokiem tym niniejszy skład orzekający był związany z mocy art. 190 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi,
zgodnie z którym sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią
prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Dokonując zatem oceny zaskarżonego postanowienia, Sąd, będąc związany wykładnią prawa dokonana w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, a równocześnie podzielając tę opinię w zupełności, uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżone jak również poprzedzające postanowienie narusza przepisy prawa.
5. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia [...]
maja 2007 r. utrzymało w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przywrócenia
terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej
ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...]
kwietnia 2003 r.
Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zarówno zaskarżone jak również poprzedzające je postanowienie naruszają prawo.
Sąd nie podziela stanowiska organu wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu.
Należy przede wszystkim stwierdzić, że jak wynika z uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie jest kwestionowany fakt, że decyzja kończąca postępowanie, o którego wznowienie ubiega się skarżąca, jest najprawdopodobniej wadliwa.
Ujawnione w tej sprawie nowe okoliczności są istotne, i jak wynika z akt sprawy nie były znane (chociaż przy zachowaniu zasad określonych w art. 7 kpa znane być powinny) organom w dacie wydawania decyzji z dnia [...] grudnia 2002 r. Oznacza to, że
Sygn. akt I SA/Wa 1078/09
zaistniała przesłanka wznowienia postępowania określona w art. 145 § 1 pkt 5 kpa, a postępowanie można wznowić zarówno na wniosek strony jak i z urzędu.
Zdaniem Sądu, organ działając zatem zgodnie z art. 9 kpa, powinien ustalić, jaka intencja w istocie przyświecała skarżącej przy składaniu wniosku z dnia 25 listopada 2004 r. o sprostowanie decyzji, pouczając ją o skutkach podejmowanych czynności.
Wniosek skarżącej powinien po jego sprecyzowaniu zostać potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania lub stać się sygnałem, że decyzja z dnia [...] grudnia 2002 r. jest wadliwa, co wymaga wszczęcia postępowania wznowieniowego z urzędu.
W aktach sprawy brak jest dowodu doręczenia postanowienia SKO w W. z dnia [...] lutego 2005 r. utrzymującego w mocy postanowienie o odmowie sprostowania oczywistej pomyłki pisarskiej. Tymczasem data doręczenia tego postanowienia była datą, w której ustała ostatecznie przyczyna uchybienia terminu do złożenia prośby o jego przywrócenie, o której mowa w art. 58 § 2 kpa. Dopiero wówczas bowiem skarżąca mogła uznać, że jej wniosek o sprostowanie decyzji nie mógł być uwzględniony i sięgnąć po inne przysługujące jej środki prawne. Postanowienia z dnia [...] grudnia 2004 r. i [...] lutego 2005 r. dotyczące odmowy sprostowania decyzji powinny zresztą zawierać pouczenie o możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania i terminach, w których mógł on być złożony.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podkreśla, za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że nie do zaakceptowania w państwie prawa jest sytuacja kiedy prawo obywatela, jak w niniejszej sprawie, zostaje naruszone wskutek błędu organu a następnie organ z naruszeniem art. 8 i 9 kpa proceduje, trzymając się wyłącznie literalnego brzmienia wniosku skarżącej i sam nie wszczynając postępowania z urzędu, i równocześnie nie informuje obywatela o istniejących możliwościach ochrony jego uprawnień.
6. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. ponownie rozpoznając sprawę weźmie pod uwagę powyższe stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zgodne ze stanowiskiem Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartym w uzasadnieniu wyroku wydanego w niniejszej sprawie.
7. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.
U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło