II OSK 379/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2011-02-25

Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Anna Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy działalność polegająca na patroszeniu ryb w sklepie detalicznym, a następnie ich sprzedaży konsumentom finalnym, podlega obowiązkowi zatwierdzenia przez właściwy organ na podstawie rozporządzenia (WE) nr 853/2004, a w konsekwencji czy brak takiego zatwierdzenia uzasadnia nałożenie kary pieniężnej?
Ratio decidendi
Działalność polegająca na patroszeniu ryb w sklepie detalicznym i ich sprzedaży konsumentom finalnym jest uznawana za handel detaliczny, który zgodnie z art. 1 ust. 5 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 nie podlega obowiązkowi zatwierdzenia przez właściwy organ. W związku z tym, brak zatwierdzenia takiej działalności nie stanowi podstawy do nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 26 ust. 1 pkt 1a ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego.
Stan faktyczny
Spółka "T" Sp. z o.o. prowadziła w sklepie detalicznym działalność polegającą na patroszeniu ryb i ich sprzedaży konsumentom. Organy weterynaryjne nałożyły na spółkę karę pieniężną za prowadzenie tej działalności bez wymaganego zatwierdzenia, powołując się na rozporządzenie (WE) nr 853/2004. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że działalność ta stanowi handel detaliczny i nie podlega zatwierdzeniu. Podkarpacki Wojewódzki Lekarz Weterynarii wniósł skargę kasacyjną, zarzucając błędne zastosowanie prawa materialnego i ustalenie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędzia NSA del. Anna Żak /spr./ Protokolant: asystent sędziego Dorota Chromicka po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2011 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 października 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 320/09 w sprawie ze skargi "T" Sp. z o.o. w K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w K. z dnia [...] lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę kasacyjną. II OSK 379/10 UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 13 października 2009 r. w sprawie II SA/Rz 320/09 po rozpoznaniu skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii w Krośnie z dnia [...] lutego 2009 r., Nr WIW hig. 4020/2/09 w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za prowadzenie działalności bez zatwierdzenia uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Lekarza Weterynarii w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2008 r., Nr [...]. Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] grudnia 2008r Powiatowy Lekarz Weterynarii w Rzeszowie nałożył na [...] Polska Sp. z o.o. z siedzibą w K. – dalej też jako spółka [...], karę pieniężną w wysokości 1000 złotych, z tytułu prowadzenia działalności polegającej na patroszeniu ryb w sklepie tej spółki położonym w Rzeszowie przy ul. [...] bez zatwierdzenia, wymaganego na podstawie art.4 ust.2 rozporządzenia WE nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającym szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego/ Dz.U. UE L.2004,139,55) - dalej jako rozporządzenie (WE) nr 853/2004. Po rozpatrzeniu odwołania spółki [...], Podkarpacki Wojewódzki Lekarz Weterynarii w Krośnie decyzją z dnia [...] lutego 2009r. na podstawie art.138 § 1 pkt.1 k.p.a. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji wskazując, że zgodnie z art. 4 ust.2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik nr III, nie mogą podejmować działalności bez zatwierdzenia właściwego organu. Niesporne jest, że odwołujący się nie posiada decyzji o zatwierdzeniu działalności polegającej na patroszeniu ryb na stoisku rybnym. W związku z tym zgodnie z art. 27 i 26 ust.1 pkt.1a ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego i §1 pkt.1a rozporządzenia rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006 r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenie przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego zakład ten podlega karze pieniężnej z uwagi na nieprzestrzeganie przepisów rozporządzenia nr 853/2004. Spółka [...] wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie zarzucając decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii naruszenie prawa materialnego poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów rozporządzenie WE nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady , w szczególności art. 1 ust. 5 oraz art. 4 ust. 2. a także naruszenia art. 1 Rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r., art. 61 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Dodatkowo strona skarżąca wskazała na naruszenia przepisów procesowych, w szczególności art. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz art. 3 ustawy o Inspekcji Weterynaryjnej. Podniosła także naruszenie Rozporządzenia WE nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych prowadzonych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostami zwierząt i art. 1 i art. 2 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie powołanym na wstępie wyrokiem, uchylił na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U nr 153, poz.1270 ze zm,) – dalej jako p.p.s.a., zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że przedmiotem sporu jest ustalenie na jakiej podstawie prawnej może być prowadzona w sklepie spółki [...] działalność polegająca na filetowaniu i patroszeniu ryb. Organy obu instancji przyjęły, że tego typu czynności wchodzą w zakres regulacji odnoszących się do żywności pochodzenia zwierzęcego, a to oznacza, że ten typ działalności podlega reglamentacji rozporządzenia (WE) nr 853/2004, w związku z tym patroszenie i filetowanie ryb wymaga wcześniejszego zatwierdzenia, którego skarżąca nie posiada, zatem podlega karze pieniężnej. Strona skarżąca wywodziła, że działalność, w zakresie której wymierzono grzywnę, nie mieści się we wskazanym rozporządzeniu (WE) nr 853/2004 r., a konsekwencją przyjęcia, że patroszenie ryb w sklepie detalicznym nie podlega tej regulacji jest stwierdzenie, że objęta skarżoną decyzją kara administracyjna została nałożona nielegalnie. Konsekwencją wykluczenia objętej skargą działalności z zakresu obowiązywania w/w rozporządzenia jest to, że skarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Lekarza Weterynarii w Rzeszowie z dnia [...] grudnia 2008 r., wydane zostały przez organ niewłaściwy, gdyż w takim zakresie powinien działać organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a nie Inspekcji Weterynaryjnej. W ocenie Sądu stanowisko skarżącego zasługuje na akceptację, ponieważ zaskarżona decyzja narusza przepisy rozporządzenia (WE) nr 853/2004. Organy weterynaryjne mogłyby działać w sprawie tylko przy założeniu, że działalność wykonywania przez skarżącą podlega przepisom tego rozporządzenia, ale tak nie jest. Następnie Sąd wskazał, że w zakresie bezpieczeństwa żywności i żywienia obowiązują dwa akty unijne, które określają warunki jakie muszą być spełnione, by żywność zachowywała parametry określone przepisami prawa. Aktem podstawowym i normującym te kwestie generalnie jest rozporządzenie (WE) nr 852/2004 Parlamentu UE i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych (Dz.UE.L.04.139.1 ze zm.) - dalej jako rozporządzenie (WE) nr 582/2004. Ustawodawstwo unijne jako szczególny rodzaj żywności traktuje produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których istnieje regulacja zawarta w rozporządzeniu (WE) nr 853/2004 ustanawiająca szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego. Zdaniem Sądu przepis art. 1 ust. 5a rozporządzenia (WE) nr 853/2004 wyłącza zastosowanie przepisów w/w aktu do handlu detalicznego, o ile prowadzona działalność nie ma na celu dostawy żywności do innego zakładu. Odniesienie tych regulacji do stwierdzonego w czasie kontroli stanu faktycznego musi prowadzić do przyjęcia, że patroszenie ryb w sklepie skarżącej związane było z prowadzeniem stoiska rybnego i sprzedażą tych produktów konsumentom, a więc prowadzeniem działalności detalicznej. Ustalenie takie nie dawało podstaw do stosowania w stosunku do tej działalności przepisów rozporządzenia (WE) nr 853/2004. Zakłady prowadzące wskazany rodzaj działalności nie podlegają zatwierdzeniu. Wniosek taki wynika a contrario z art. 4 ust. 2 tego rozporządzenia. Za trafny Sąd uznał zarzut skargi wskazujący na naruszenie przepisów rozporządzenia (WE) nr 852/2004. W ocenie Sądu naruszenie tych przepisów polegało na ich niezastosowaniu, gdyż w sytuacji objętej skarżonymi decyzjami wobec nie stosowania rozporządzenia nr 853/2004, znajdowały zastosowanie przepisy tego aktu. Jednak trudno zgodzić się ze stanowiskiem, że organy naruszyły konkretne przepisy, gdyż nie stosowały wszystkich. Sąd stwierdził, że skarżone decyzje naruszają przepisy w zakresie właściwości organów, przy czym wskazał, że nie można przyjąć, że w sprawie wydały decyzję organy niewłaściwe. Organy weterynaryjne działają w zakresie spraw, które prawo im przydziela do załatwiania, jednak w niniejszej sprawie ich działanie jest skutkiem niewłaściwego zastosowania, przepisów materialnych, które określają właściwość. Sąd uznał, że wskazanie naruszenia prawa nie dawały podstaw do zastosowania przepisów rozporządzenia w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego, a to oznacza, że decyzje nakładające takie kary są niezgodne z prawem i podlegają uchyleniu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Podkarpacki Wojewódzki Lekarz Weterynarii zarzucając: - naruszenie przepisów prawa materialnego tj. rozporządzenia (WE) nr 853/2004 parlamentu Europejskiego i Rady z dna 29 kwietnia 2004r. poprzez przyjęcie, że przepisy tego rozporządzenia nie mają zastosowania do działalności polegającej na patroszeniu ryb bezpośrednio na stoisku w hipermarkecie bez wymaganego zatwierdzenia, - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia poprzez przyjęcie, że kwestionowana działalność polegała na filetowaniu ryb bezpośrednio na stoisku w hipermarkecie, gdy tymczasem działalność ta polegała na patroszeniu ryb bezpośrednio na stoisku bez wymaganego zatwierdzenia tego rodzaju produkcji. W związku z tym wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że Sąd błędnie przyjął, naruszenie przepisów o właściwości organów. Podniesiono, że zgodnie z treścią art.4 ust.2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik nr III do rozporządzenia nie mogą podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia przez właściwy organ, a stosowne do art.5 ust.1 pkt.3 ustawy z dnia 29 stycznia 2009r. o inspekcji weterynaryjnej, organem właściwym jest powiatowy lekarz weterynarii. Przesądza o tym także treść art.3.ust.2 pkt.5 lit.a ustawy o inspekcji sanitarnej. Patroszenie ryb nie mieści się w pojęciu handlu detalicznego, ale jest etapem produkcji, a więc przetwarzania produktów pochodzenia zwierzęcego. O takim rozumieniu patroszenia ryb przesądza przepis art.5 pkt.1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o produktach pochodzenia zwierzęcego, w myśl którego produkcją w rozumieniu ustawy jest co najmniej jedna z następujących czynności: pozyskiwanie chów, wytwarzanie, oczyszczanie, rozbiór, przetwarzanie, pakowanie, transport. Stosownie do art. 4 ust.1b rozporządzenia (WE) nr 853/2004 przedsiębiorstwa sektora spożywczego wprowadzają do obrotu produkty pochodzenia zwierzęcego wyłącznie w przypadku, gdy zostały one przygotowane oraz poddane obróbce w zakładach zarejestrowanych przez właściwy organ lub gdy jest to wymagane zgodnie z ust.2 zatwierdzonych zgodnie z art.1 ust.5 b rozporządzenia. Skarżący podniósł, że działalność polegająca na patroszeniu ryb na stoisku stanowi działalność o jakiej mowa w art.13 ust.1 i 2 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego, co oznacza, że mają do niej zastosowanie wymogi dotyczące zatwierdzenia, tymczasem sąd I instancji wadliwie przyjął, że chodzi o filetowanie ryb, która to czynność nie jest nie stanowi części produkcji i nie mają do niej zastosowania wymogi dot. zatwierdzania. Patroszenie ryb jest etapem związanym z rozbiorem i przygotowanie do dalszej obróbki. W odpowiedzi na skargę kasacyjną [...] Sp. z oo z siedzibą w K. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej jako bezzasadnej lub o jej odrzucenie z uwagi na wadliwe sformułowanie zarzutów skargi kasacyjnej oraz wniosła o zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona. Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, będąc związany jej zarzutami biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeśli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. ( w rozpoznawanej sprawie ich brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej i wyłącznie w granicach wyżej określonych może rozpatrywać wniesioną skargę kasacyjną. Strona, która kwestionuje orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego wnosząc skargę kasacyjną obowiązana jest wskazać przepisy prawa materialnego lub przepisy postępowania, które jej zdaniem zostały naruszone (art. 174 pkt.1 i 2 p.p.s.a). W niniejszej sprawie strona skarżąca podała, że opiera skargę kasacyjną na obu podstawach kasacyjnych. Zarzut naruszenia przepisów postępowania ma polegać, zdaniem autora skargi kasacyjnej, na przyjęciu przez Sąd, I instancji, że kwestionowana działalność polegała na filetowaniu ryb bezpośrednio na stoisku w sklepie, gdy tymczasem działalność ta polegała na patroszeniu ryb bezpośrednio na stoisku bez wymaganego zatwierdzenia tego rodzaju produkcji. Formułując zarzut naruszenia prawa materialnego wskazano naruszenie przepisów rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego poprzez przyjęcie, że przepisy tego rozporządzenia nie mają zastosowania do działalności polegającej na patroszeniu ryb bezpośrednio na stoisku w hipermarkecie, prowadzonej bez wymaganego zatwierdzenia. Powołując zarzut naruszenia przepisów postępowania (art.174 pkt.2 p.p.s.a), skarżący nie wskazał jednak, które konkretnie przepisy postępowania przy procedowaniu naruszył Sąd I instancji. Wątpliwości w tym zakresie nie usuwa także uzasadnienie skargi kasacyjnej, w którym nie wskazano przepisów postępowania, którym miałby uchybić Sąd I instancji. Naruszenie przepisów postępowania może odnosić się zarówno do przepisów regulujących postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym jak i przepisów regulujących postępowanie przed organami administracji publicznej. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzutami skargi kasacyjnej wymaga ich prawidłowego sprecyzowania i uzasadnienia, dlatego został wprowadzony w art. 175 § 1 p.p.s.a. obowiązek sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (adwokata lub radcę prawnego). Autor skargi kasacyjnej nie wskazując przepisów postępowania w ramach zarzutu z art.174 pkt.2 p.p.s.a uniemożliwił Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu dokonanie jego oceny, co czyni ten zarzut bezskutecznym. Ubocznie tylko należy dodać, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika wprost, że sąd oceniał działalność zakładu polegającą na patroszeniu i filetowaniu ryb na stoisku w hipermarkecie a nie jak twierdzi się w skardze kasacyjnej - na filetowaniu ryb. Odnośnie zarzutu naruszenia prawa materialnego z uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika, iż strona skarżąca uważa, że działalność prowadzona w hipermarkecie spółki [...] polegająca na patroszeniu ryb, a następnie ich sprzedaż w sklepie w [...] nie może być uznana za handel detaliczny, lecz jest etapem produkcji, a więc przetwarzania produktów pochodzenia zwierzęcego, w związku z czym podlega zatwierdzeniu. Ponieważ spółka [...] nie posiada zatwierdzenia tej działalności podlega karze pieniężnej. Zdaniem skarżącego kasacyjnie o takim rozumieniu czynności patroszenia ryb przesądza przepis art.5 pkt.1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2006r., nr 17, poz.127 ze zm.), w myśl którego produkcją w rozumieniu ustawy jest co najmniej jedna z następujących czynności: pozyskiwanie, chów, wytwarzanie, oczyszczanie, rozbiór, przetwarzanie, pakowanie, transport. Zgodnie zaś z art.4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004 zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik III do rozporządzenia, nie mogą podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia przez właściwy organ. Taki wniosek wynika także zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną z treści art.4 ust.1 w/w rozporządzenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo przyjął, chociaż swojego stanowiska szerzej nie uzasadnił, iż w rozpoznawanej sprawie nie było podstaw do nałożenia na spółkę [...] kary pieniężnej z powodu braku zatwierdzenia działalności polegającej na patroszeniu ryb na stoisku rybnym a następnie sprzedaży tych produktów konsumentom, ponieważ była to działalność detaliczna, nie podlegająca zatwierdzeniu przez organy inspekcji weterynaryjnej. Podstawą prawną wymierzenia spółce [...] w rozpoznawanej sprawie kary pieniężnej był przepis art. 26 ust.1 pkt.1 a ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. z 2006r., nr 17, poz.127 ze zm.), który stanowi : kto prowadząc przedsiębiorstwo sektora spożywczego: a) nie wykonuje obowiązków lub narusza wymagania: – w zakresie dotyczącym produktów pochodzenia zwierzęcego, określone w rozporządzeniu nr 852/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 14 ust. 2 tego rozporządzenia, lub – określone w rozporządzeniu nr 853/2004 lub w przepisach Unii Europejskiej wydanych w trybie art. 12 ust. 2 tego rozporządzenia, lub- weterynaryjne określone w ustawie lub przepisach wydanych na jej podstawie, podlega karze pieniężnej do wysokości nieprzekraczającej trzydziestokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. O wysokości wymierzonej [...] kary orzeczono na podstawie obowiązującego w dacie wydania decyzji §1 pkt 1a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 grudnia 2006r. w sprawie wysokości kar pieniężnych za naruszenia przepisów o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U.z 2007r., nr 2 , poz.22 ze zm), z którego wynika, że kara pieniężna za naruszenia, o których mowa w art. 26 ust. 1 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego wynosi za prowadzenie produkcji w zakładzie, który podlega zatwierdzeniu zgodnie z art. 4 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 853/2004, bez tego zatwierdzenia albo warunkowego zatwierdzeni do 30 dni - od 1.000 zł do 10.000 zł. Tak więc niewątpliwie, w rozpoznawanej sprawie, co wynika z wyżej powołanych przepisów prawnych, wymierzono spółce [...] karę pieniężną z powodu naruszenia przepisów rozporządzenia (WE) nr 853/2004 polegającego na braku zatwierdzenia przez właściwy organ działalności w postaci patroszeniu ryb w sklepie [...] (na stoisku rybnym) i sprzedawaniu tych produktów konsumentom. Skarżący kasacyjnie twierdzi, iż czynność taka zgodnie z art.5 pkt.1 ustawy o produktach pochodzenia zwierzęcego jest produkcją w postaci przetwarzania, co rodzi obowiązek zatwierdzenia przez właściwy organ zgodnie z w/w rozporządzeniem. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż błędne jest powoływanie się w tej sprawie przez skarżącego kasacyjnie, na definicję pojęcia produkcji wynikającą z przepisów krajowych. Kara pieniężna została nałożona na spólkę [...] z powodu naruszenia warunków rozporządzenia (WE) nr 853/2004, dlatego też, to przepisy tego rozporządzenia będą wymagały analizy i definicje legalne wynikające z tego aktu bądź aktów, do których odsyła to rozporządzenie, będą miały zastosowanie do rozstrzygnięcia tej sprawy. Zgodnie zatem z treścią art. 1 pkt 5 a rozporządzenia (WE) nr 853/2004 - w przypadku braku sprzecznych wskazań, niniejsze rozporządzenie nie ma zastosowania do handlu detalicznego. Wyjątek przewiduje pkt.5 lit.b tego artykułu stanowiąc, że przepisy tego rozporządzenia mają jednak zastosowanie do handlu detalicznego, jeżeli wykonywane czynności mają na celu dostawę żywności pochodzenia zwierzęcego do innego zakładu, chyba że: przedmiotowe czynności polegają wyłącznie na przechowywaniu i transporcie, w którym to przypadku mają jednak zastosowanie szczególne wymogi dotyczące temperatury ustanowione w załączniku III lub dostawa żywności pochodzenia zwierzęcego z zakładu detalicznego realizowana jest wyłącznie do innych zakładów detalicznych oraz, zgodnie z prawem krajowym, stanowi działalność marginalną, lokalną i ograniczoną. Z kolei przepis art.4 ust.2 tego rozporządzenia dotyczący rejestracji i zatwierdzania zakładów stanowi: bez uszczerbku dla art. 6 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 852/2004, zakłady poddające obróbce produkty pochodzenia zwierzęcego, dla których wymogi ustanawia załącznik III niniejszego rozporządzenia, nie mogą podejmować działalności do czasu uzyskania zatwierdzenia właściwego organu zgodnie z ust. 3 niniejszego artykułu, z wyjątkiem zakładów zajmujących się wyłącznie: produkcją podstawową, transportem, przechowywaniem produktów, które nie muszą być przechowywane w pomieszczeniach o kontrolowanej temperaturze lub działalnością związaną z handlem detalicznym, inną niż ta podlegająca zakresowi niniejszego rozporządzenia na mocy art. 1 ust. 5 lit. b). Analiza powyższych przepisów prowadzi do wniosku, że przepisy rozporządzenia (WE) nr 853/2004 nie mają zastosowania do handlu detalicznego, poza przypadkami wskazanymi w art. 1 pkt 5 b, które w rozpoznawanej sprawie nie mają miejsca. Z cyt. wyżej art.4 ust.2 wynika natomiast, że zatwierdzeniu właściwemu organowi nie podlega zakład zajmujący się wyłącznie działalnością związaną z handlem detalicznym inną niż ta podlegająca zakresowi tego rozporządzenia na mocy art. 1 ust.5 b. Skarżący kasacyjnie nie zauważył, że w/w rozporządzenie odsyła w art.2 pkt.1 i 2 do stosowania dla celów rozporządzenia definicji podanych w rozporządzeniu (WE) nr 178/2002 i w rozporządzeniu (WE) nr 852/2004. Rozporządzenie (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002r. ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności ( Dz.U.UE.L.02.31.1 ze zm.) w art. 3 pkt.7 podaje definicję handlu detalicznego – "handel detaliczny oznacza obsługę i/lub przetwarzanie żywności i jej przechowywanie w punkcie sprzedaży lub w punkcie dostaw dla konsumenta finalnego; określenie to obejmuje terminale dystrybucyjne, działalność cateringową, stołówki zakładowe, catering instytucjonalny, restauracje i podobne działania związane z usługami żywnościowymi, sklepy, centra dystrybucji w supermarketach i hurtownie". Z kolei przetwarzanie, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust.1 lit.m rozporządzenia (WE) nr 852/2004 Parlamentu UE i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie higieny środków spożywczych oznacza każde działanie, które znacznie zmienia produkt wyjściowy, w tym ogrzewanie, wędzenie, solenie, dojrzewanie, suszenie, marynowanie, ekstrakcję, wyciskanie lub połączenie tych procesów. Rozporządzenie (WE) nr 582/2004 podaje także w art.2 ust.1 lit n, definicję produktu nieprzetworzonego – "produkty nieprzetworzone oznaczają środki spożywcze, które nie podlegają przetwarzaniu, i obejmują produkty, które zostały rozdzielone, podzielone na części, przecięte, pokrojone, pozbawione kości, rozdrobnione, wygarbowane, skruszone, nacięte, wyczyszczone, przycięte, pozbawione łusek, zmielone, schłodzone, zamrożone, głęboko zamrożone lub rozmrożone. Przenosząc powyższą definicję na grunt niniejszej sprawy, stwierdzić należy, że z ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy, niepodważonego przez wnoszącego skargę kasacyjną wynika, iż na stoisku rybnym w sklepie spółki [...] patroszono ryby, a następnie produkt ten w postaci wyczyszczonej (wypatroszonej) ryby sprzedawano konsumentom finalnym. Taką działalność uznać należy z kolei w świetle powołanej wyżej definicji w art. 3 pkt.7 rozporządzenia (WE) nr 178/2002, za handel detaliczny nie podlegający zatwierdzeniu przez właściwe organy na gruncie w/w regulacji rozporządzenia (WE) nr 853/2004. Skoro za handel detaliczny uznaje się m.in. obsługę i/lub przetwarzanie żywności i jej przechowywanie w punkcie sprzedaży dla konsumenta finalnego i określenie to obejmuje restauracje i podobne działania związane z usługami żywnościowymi, sklepy, centra dystrybucji w supermarketach i hurtownie, to nie powinno budzić wątpliwości, że sprzedaż wyczyszczonej ryby w sklepie, konsumentowi finalnemu temu pojęciu odpowiada. W przypadku wątpliwości, kryterium decydującym o zakwalifikowaniu danych czynności do handlu detalicznego będzie dostarczenie żywności pochodzenia zwierzęcego - konsumentowi finalnemu. Za takim poglądem przemawia także okoliczność, że w preambule rozporządzenia nr 583/2004 w pkt.12 stwierdzono, iż wymogi rozporządzenia nr 852/2004 są w zasadzie wystarczające dla zapewnienia bezpieczeństwa żywności w zakładach prowadzących handel detaliczny związany z bezpośrednią sprzedażą lub dostawą żywności pochodzenia zwierzęcego konsumentowi końcowemu, a niniejsze rozporządzenie powinno mieć w zasadzie zastosowanie do działalności hurtowej, to znaczy gdy zakład detaliczny prowadzi działalność ukierunkowaną na dostawę żywności pochodzenia zwierzęcego do innego zakładu. W rezultacie prowadzona przez spółkę [...] działalność polegająca na oczyszczeniu ryb w sklepie celem ich sprzedaży konsumentowi finalnemu nie będzie podlegała zatwierdzeniu przez organ weterynaryjny, dlatego nie było podstaw do wymierzenia tej spółce kary pieniężnej w oparciu o art. 26 ust.1 pkt.1 a w/w ustawy z dnia 16 grudnia 2005r. o produktach pochodzenia zwierzęcego. Podkreślić należy, że brak obowiązku zatwierdzenia omawianej tu działalności, prowadzonej w sklepie spółki [...] nie wyłącza możliwości przeprowadzenia czynności kontrolnych przez organy inspekcji weterynaryjnej na podstawie przepisów wspólnotowych, czy na podstawie krajowych przepisów "prawa żywnościowego". Organy inspekcji weterynaryjnej mają szerokie kompetencje określone w przepisach prawa upoważniające do kontroli żywności pochodzenia zwierzęcego i tak na m.in. z mocy przepisu art. 3 ust.2 pkt.5 b ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. z 2010r. nr 112, poz.744) inspekcja sprawuje nadzór nad bezpieczeństwem produktów pochodzenia zwierzęcego, w tym wymaganiami weterynaryjnymi nie tylko przy ich produkcji, umieszczaniu na rynku, ale także przy sprzedaży bezpośredniej, także na podstawie ustawy z dnia 10 grudnia 2003 r. o kontroli weterynaryjnej w handlu (Dz.U.04.16.145) organy inspekcji weterynaryjnej są upoważnione do kontroli produktów pochodzenia zwierzęcego. Z tych wszystkich względów, skoro także zarzut naruszenia prawa materialnego okazał się nieuzasadniony , Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a oddalił skargę kasacyjną. .

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło