I SA/Kr 725/09
WyrokWSA w Krakowie2009-10-20
Skład orzekający: Wojewódzki Sąd Administracyjny Piotr Głowacki, Wojewódzki Sąd Administracyjny Inga Gołowska, Wojewódzki Sąd Administracyjny Agnieszka Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy termin na złożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia, warunkującego wypłatę pomocy finansowej dla gospodarstwa niskotowarowego w kolejnych latach, ma charakter materialnoprawny i nie podlega przywróceniu w trybie art. 58 i 59 k.p.a.?Ratio decidendi
Sąd uznał, że termin na złożenie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia, warunkującego wypłatę pomocy finansowej dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku, ma charakter materialnoprawny. Nie jest to czynność procesowa, a zatem nie podlega przywróceniu w trybie art. 58 i 59 k.p.a. Ponieważ skarżący nie złożył oświadczenia w wymaganym terminie, organy prawidłowo orzekły o wstrzymaniu płatności.Stan faktyczny
Skarżący S. G. ubiegał się o pomoc finansową dla gospodarstwa niskotowarowego. Po przyznaniu płatności, organ I instancji wstrzymał wypłatę w czwartym i piątym roku, ponieważ skarżący nie złożył w terminie wymaganego oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia. Organ II instancji utrzymał decyzję w mocy, wskazując, że skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu. Skarżący wniósł skargę do WSA, przyznając opóźnienie w dostarczeniu dokumentów.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I SA/Kr 725/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2009r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki, Sędziowie: WSA Inga Gołowska, WSA Agnieszka Jakimowicz (spr.), Protokolant: Daniel Marzec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2009r., sprawy ze skargi S. G., na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, z dnia 2 marca 2009 r. Nr [...], w przedmiocie wstrzymania płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w 4 i 5 roku wypłaty płatności, - skargę oddala -
I SA/Kr 725/09
UZASADNIENIE
Wnioskiem z dnia 16 lutego 2005 r. S. G. zwrócił się do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa . o przyznanie pomocy finansowej dla wspierania działalności gospodarstwa niskotowarowego.
W dołączonym do wniosku planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego S. G. zadeklarował przeznaczenie pomocy na ukończenie szkolenia w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 - 2006".
Decyzją z dnia 23 lutego 2006 r., nr [...]Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. rozstrzygnął o przyznaniu wnioskowanej płatności w kwocie 4.818,66 zł na okres pięciu kolejnych lat. W decyzji tej zostało zawarte pouczenie, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich warunkiem płatności w czwartym i piątym roku będzie zrealizowanie zadeklarowanego przedsięwzięcia nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty trzeciej płatności, a także złożenie w ciągu 7 dni po w/w terminie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia wraz z dokumentami potwierdzającymi zrealizowanie przedsięwzięcia.
Następnie decyzją z dnia 29 stycznia 2009 r., nr [...] Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wstrzymał przyznaną uprzednio płatność dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku, z uwagi na to, że beneficjent płatności S. G. nie złożył w terminie oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia.
W odwołaniu od powyższej decyzji strona podniosła, że przeoczyła termin do złożenia żądanego oświadczenia, a w zasadzie nie była świadoma konieczności jego złożenia. Jednocześnie do odwołania S. G. dołączył zaświadczenie nr 1877/05 z dnia 10 listopada 2005 r. wystawione przez Ośrodek Doradztwa Rolniczego w K. o ukończeniu szkolenia w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004 - 2006" oraz oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zadeklarowanych we wniosku i Planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego.
Decyzją z dnia 2 marca 2009 r., nr [...]Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji o wstrzymaniu przyznanej płatności. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia powołując się na przepisy § 8 i 9 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) stwierdził, że aby beneficjent pomocy mógł uzyskać wypłatę w czwartym i piątym roku wypłaty tej pomocy musi wypełnić dwa warunki. Po pierwsze musi zrealizować przedsięwzięcie zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu, po drugie zaś musi złożyć kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, oświadczenie o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Przy czym oświadczenie takie składa się na formularzu udostępnionym przez Agencję, w terminie 7 dni od dnia, w którym upłynął termin do zrealizowania przedsięwzięcia. Jeżeli producent rolny nie dotrzyma powyższych warunków, to wówczas płatność dla gospodarstwa niskotowarowego podlega wstrzymaniu w czwartym i piątym roku jej wypłaty.
Zdaniem organu II instancji, S. G. miał obowiązek złożenia oświadczenia do dnia 16 listopada 2008 r., czego nie uczynił, a zatem decyzja organu I instancji o wstrzymaniu płatności była prawidłowa. W opinii Dyrektora MORAR i MR jedyną przyczyną, która mogłaby spowodować uchylenie decyzji organu I instancji mogłoby być spełnienie przez stronę przesłanek instytucji przywrócenia terminu z art. 58 k.p.a., jednakże strona uchybiając terminowi do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięcia nie złożyła stosownego wniosku o jego przywrócenie, a zatem organ nie mógł zastosować tej instytucji i działać z urzędu.
Od przedmiotowej decyzji skarżący S. G. wniósł lakoniczną skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której nie podał żadnych zarzutów odnośnie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Podniósł jedynie, że odbył szkolenie w odpowiednim terminie przyznając jednak, że dokument potwierdzający uczestnictwo w szkoleniu został do Agencji dostarczony z opóźnieniem.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji w całości podtrzymał swoje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286, poz. 2870 z późn. zm.), w szczególności § 9 ust. 1 oraz § 8 tego rozporządzenia.
Z treści powyższych przepisów wynika, że przesłankami warunkującymi dokonanie wypłaty przyznanej płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności jest zrealizowanie przez producenta rolnego przedsięwzięcia zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego, nie później niż w terminie 6 miesięcy od dnia wypłaty płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w trzecim roku realizacji planu oraz złożenie kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego, oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego w terminie siedmiu dni od dnia, w którym upłynął termin sześciomiesięczny wraz z dokumentami potwierdzającymi ukończenie realizacji przedsięwzięć określonych w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego. Dopiero kumulatywne spełnienie w/w przesłanek warunkuje wypłatę płatności dla gospodarstwa niskotowarowego w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności
W niniejszej sprawie bezsporny jest fakt, iż skarżący nie złożył wymaganego oświadczenia w terminie wskazanym w w/w przepisach, co sam przyznał w złożonej do tut. Sądu skardze. S. G. zobowiązany był dokonać powyższej czynności do dnia 16 listopada 2008 r., a uczynił to dopiero w dniu 2 lutego 2009 r. załączając oświadczenie wraz z zaświadczeniem o ukończeniu szkolenia do odwołania od decyzji z dnia 29 stycznia 2009 r., nr [...]o wstrzymaniu płatności. Zatem nie wypełnił jednej z przesłanek warunkujących wypłatę przyznanej do gospodarstwa niskotowarowego płatności w czwartym i piątym roku wypłaty tej płatności. Z tego względu organy powołując się na treść § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) prawidłowo orzekły o wstrzymaniu płatności w czwartym i piątym roku.
Nie ma zatem znaczenia podnoszona przez skarżącego w skardze okoliczność, iż zrealizował zadeklarowane w planie rozwoju gospodarstwa niskotowarowego przedsięwzięcie, gdyż - jak wskazano wyżej - realizacja przedsięwzięcia jest tylko jednym z warunków kontynuowania płatności, o czym skarżący został pouczony w treści decyzji o jej przyznaniu z dnia 23 lutego 2006 r.
Co do zasady zatem zaskarżona decyzja jest prawidłowa. Nieuprawnione natomiast są rozważania organu II instancji dotyczące możliwości przywrócenia terminu do złożenia oświadczenia o realizacji przedsięwzięcia w trybie przepisów k.p.a.
Instytucja przywrócenia terminu uregulowana w art. 58 i 59 k.p.a. ma na celu ochronę jednostki przed negatywnymi skutkami uchybienia terminu dla podjęcia czynności procesowej przez stronę lub uczestnika postępowania. Dotyczy zatem tylko i wyłącznie terminów o charakterze procesowym. Są to terminy przewidziane dla dokonania czynności procesowej w toku określonego postępowania. Instytucji tej nie można natomiast stosować do terminów materialnoprawnych. Przy czym w orzecznictwie przyjmuje się, że te przepisy, które dotyczą przesłanek, treści, powstania, zmian lub zgaśnięcia prawa czy roszczenia materialnego należą do przepisów materialnoprawnych (por. wyrok NSA z dnia 24 listopada 1994 r., SA/Ka 1230/94, LEX nr 26528).
W tym kontekście należy zatem rozstrzygnąć, czy przewidziany w § 8 ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie gospodarstw niskotowarowych objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. nr 286, poz. 2870 z późn. zm.) obowiązek złożenia kierownikowi biura powiatowego Agencji, właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania producenta rolnego w terminie siedmiodniowym oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego jest czynnością procesową, a więc czy wszczyna postępowanie lub stanowi czynność dokonywaną w ramach toczącego się postępowania, czy też jest czynnością mającą wpływ na powstanie i treść, zmianę lub wygaśnięcie prawa lub roszczenia materialnego.
Analiza cytowanego przepisu prowadzi do wniosku, że czynność polegająca na złożeniu w przewidzianym terminie stosownego oświadczenia jest jedną z materialnoprawnych przesłanek warunkujących uzyskanie w czwartym i piątym roku wypłaty przyznanego na mocy wcześniejszej decyzji świadczenia. Zatem złożenie oświadczenia w terminie, o którym mowa w cytowanych przepisach ani nie wszczyna postępowania administracyjnego, ani też nie jest czynnością dokonywaną w ramach takiego toczącego się już postępowania. Nie jest to zatem czynność procesowa, albowiem pozostaje poza tokiem jakiejkolwiek procedury, poza tokiem postępowania. Przyznanie płatności w drodze decyzji na okres pięciu kolejnych lat kończy bowiem postępowanie wszczęte wnioskiem producenta rolnego, zaś nie wypełnienie obowiązku wskazanego w § 8 ust. 2 w zw. z ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. stanowi podstawę do wszczęcia z urzędu kolejnego postępowania zmierzającego do wstrzymania dalszych wypłat płatności dla gospodarstwa niskotowarowego. Zatem złożenie, względnie nie złożenie oświadczenia decyduje o sytuacji materialnoprawnej producenta rolnego. Złożenie oświadczenia jest jednym z warunków materialnoprawnych decydujących o kontynuowaniu wypłaty przyznanego świadczenia w czwartym i piątym roku, a więc o realizacji wynikającego z wcześniejszej decyzji uprawnienia. Nie wpływa natomiast na sytuację podatnika w postępowaniu administracyjnym. Stąd siedmiodniowy termin do złożenia oświadczenia o zrealizowaniu przedsięwzięć zgodnie z planem rozwoju gospodarstwa niskotowarowego ma charakter terminu materialnoprawnego i jako taki nie podlega przywróceniu w trybie art. 58 i 59 k.p.a.
Niezależnie jednak od powyższego z akt sprawy wynika, że skarżący nie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu w trybie cytowanych przepisów, a zatem rozważania organu II instancji, jakkolwiek niepoprawne w ocenie Sądu, nie miały wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) stanowi, że kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. W związku z tym, zgodnie z art. 145 § 1 tejże ustawy, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo też do naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności orzeczenia.
Mając powyższe na względzie należy uznać, że zaskarżona decyzja jak również poprzedzające je rozstrzygnięcie Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa nie naruszają prawa w zakresie, który powodowałby konieczność wyeliminowania ich z obrotu prawnego.
Mając powyższe na względzie orzeczono jak w sentencji w oparciu o art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 z późn. zm.).
-----------------------
2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło