I SA/Gd 465/09
WyrokWSA w Gdańsku2009-10-20
Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska, Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia NSA Alicja Stępień
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy powierzchnia plantacji malin, na której nie uzyskano plonów handlowych w roku zawarcia umowy kontraktacyjnej, może zostać objęta umową o przetwórstwo i kwalifikować się do przyznania przejściowej płatności z tytułu owoców miękkich?Ratio decidendi
Sąd uznał, że umowa kontraktacyjna musi zawierać elementy istotne dla umowy dostawy, w tym zobowiązanie do dostarczenia określonego produktu. W przypadku plantacji malin, gdzie w pierwszym roku nie uzyskano plonów handlowych, a umowa nie zawierała zobowiązania do dostarczenia konkretnej ilości owoców, nie można było uznać, że powierzchnia ta została objęta umową o przetwórstwo. Dotacje dotyczą obszarów stanowiących potencjał produkcji, a nie dofinansowania plantacji w okresie poprzedzającym owocowanie.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności do gruntów rolnych, w tym przejściowej płatności z tytułu owoców miękkich. Do wniosku dołączył umowę kontraktacyjną obejmującą truskawki (8,6 ha) i maliny (5,1 ha). Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności do malin i nałożył sankcje, uznając, że powierzchnia malin nie była objęta umową o przetwórstwo, ponieważ w pierwszym roku uprawy nie uzyskano plonów handlowych. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Rolnik zaskarżył decyzje do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów i pominięcie kwestii odrębności wniosków dotyczących truskawek i malin.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Zdzienicka-Wiśniewska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Ewa Kwarcińska, Sędzia NSA Alicja Stępień, Protokolant Sekretarz Sądowy Beata Jarecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 października 2009 r. sprawy ze skargi T. Ł. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 8 maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oddala skargę.
I SA/Gd 465/09
UZASADNIENIE
We wniosku złożonym w dniu 15 maja 2008 r. pan T. Ł. wniósł
o przyznanie płatności do gruntów rolnych na rok 2008. W szczególności wniósł
on o przyznanie jednolitej płatności obszarowej (JPO) do działek rolnych o łącznej powierzchni 235,50 ha, uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych (UPO) do działek rolnych o łącznej powierzchni 173,23 ha
a także o przyznanie przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich (OM)
do powierzchni 13,70 ha. Do wniosku pan T. Ł. złożył w dniu 31 lipca 2008 r. umowę kontraktacyjną nr 3/M/08, zawartą na jeden rok, w dniu 19 czerwca 2008 r. pomiędzy A sp. z o.o. z/s w K. (kontraktującym) a T. Ł. (producentem), z której wynika, że producent posiada grunty, na których zobowiązał się uprawiać i dostarczyć w roku 2008:
- 80 ton truskawek Senga Segana do przemysłu z areału o powierzchni 8,6 ha,
- maliny Polana do przemysłu z areału 5,1 ha (w umowie nie została wpisana ilość ton zakontraktowanego owocu, zaś w rubryce uwagi wpisano, że plantacja została założona jesienią 2007 r.).
Decyzją z dnia 20 lutego 2009 r. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał panu T. Ł. płatności na rok 2008 w wysokości 126.561,81 zł w tym jednolitą płatność obszarową w wysokości 79.907,51 zł i uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w wysokości 46654,30 zł oraz odmówił przyznania przejściowej płatności z tytułu owoców miękkich, nakładając sankcje w wysokości 6.929,27 zł, które będą potrącane z płatności do której jest rolnik uprawniony z tytułu wniosków składanych w ciągu trzech lat kalendarzowych, następujących po roku, w którym stwierdzono niezgodności.
Uzasadniając odmowę przyznania oraz nałożenia sankcji w odniesieniu
do przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich organ wskazał, że powierzchnia deklarowana przez stronę wynosiła 13,70 ha, zaś powierzchnia stwierdzona w czasie kontroli administracyjnej wyniosła 8,60 ha. Obliczona różnica wyniosła 59,30 % powierzchni stwierdzonej, co w oparciu o art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) Nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników, stanowiło podstawę do odmowy przyznania płatności oraz nałożenia sankcji.
Nie zgadzając się z powyższą decyzją pan T. Ł. wniósł odwołanie,
w którym wskazał, że rozstrzygnięcie w części dotyczącej przejściowej płatności
z tytułu owoców miękkich jest niezgodne z dostarczonymi dokumentami,
tj. kontraktem nr 3/M/08 z dnia 19 czerwca 2008 r. na sprzedaż truskawek i malin
z powierzchni 13,70 ha. Podkreślił, że w uzasadnieniu decyzji nie ma odniesienia
do powyższego kontraktu, natomiast zostaje na niego nałożona sankcja za rzekome niezgodności w powierzchniach działek rolnych. Stanowisko takie uważa
za krzywdzące, tym bardziej, że nie została przeprowadzona kontrola na miejscu
w gospodarstwie, która podważyłaby jego oświadczenie, zaś decyzja została podjęta tylko i wyłącznie na podstawie dostarczonych dokumentów. Dodatkowo zarzucił,
że decyzja jest niezgodna z wytycznymi ARiMR znajdującymi się na internetowej stronie organu - w dziale pytań i odpowiedzi oraz w dziale aktów prawnych. Wskazał również na rażące błędy merytoryczne przedmiotowej decyzji – brak spójności
i przejrzystości a także brak logicznego uzasadnienia dla odmowy przyznania płatności z tytułu owoców miękkich i nałożenia sankcji.
Decyzją z dnia 8 maja 2009 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu, przytaczając brzmienie przepisów ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (t.j. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.) organ odwoławczy wskazał, że pan T. Ł., przedłożył Kierownikowi ARiMR umowę kontraktacyjną nr 3/M/08 zawartą
w dniu 19 czerwca 2008 r. Na podstawie tej umowy rolnik zobowiązał się
do dostarczenia kontraktującemu (A sp. z o.o.) 80 ton truskawek, będących plonem z areału 8,6 ha. W umowie została ujęta również posiadana przez stronę powierzchnia 5,1 ha malin, jednakże nie zostało zawarte zobowiązanie
do dostarczenia jakichkolwiek plonów malin do kontraktującego. Zdaniem Dyrektora taki zapis można traktować jedynie jako informację o posiadanej plantacji malin.
W opinii organu nie można uznać, że samo wpisanie powyższej plantacji do umowy bez zobowiązania się do dostarczenia z niej plonów jest równoznaczne z objęciem tejże powierzchni malin umową o przetwórstwo. Organ podkreślił, że przedmiotowa umowa została zawarta na rok. Zgodnie z jej zapisami, twierdzeniami strony
oraz w oparciu o wiedzę z zakresu rolnictwa Dyrektor uznał, że ujęte w niej maliny nie będą owocować w roku 2008, nie zostaną zatem dostarczone do przetwórstwa
w okresie objętym umową, co – w opinii organu – bezsprzecznie wynika z umowy
i zebranego materiału w sprawie. W ocenie organu fakt, że strona zasadziła gatunek malin przeznaczony do przetwórstwa lub też oświadcza, że zostaną one w latach przyszłych przeznaczone do przetwórstwa nie jest decydujący w ramach rozpatrywanej sprawy, gdyż zgodnie z przepisami prawa powyższe okoliczności muszą znaleźć potwierdzenie w zapisach dołączonej do wniosku umowy. Organ wskazał, że wprawdzie w § 6 przedmiotowej umowy rolnik zawarł zobowiązanie
do dostarczenia całkowitej ilości zebranych owoców odpowiadających normie
z zakontraktowanej powierzchni, to bezspornym jest, że nie zbierze on owoców
z plantacji malin i nie dostarczy ich do przetwórstwa w roku obowiązywania umowy, co zostało przewidziane i umieszczone w umowie za obopólną zgodą. Stąd
nie można uznać, że przez zobowiązanie się przez stronę do dostarczenia 0,00 kg malin – maliny te zostały objęte umową o przetwórstwo. W świetle zebranego materiału przedmiotowa umowa dotyczy jedynie sprzedaży truskawek z areału 8,60 ha i jej przedmiotem nie jest sprzedaż malin. Nie jest ona też zobowiązaniem
do realizacji dostawy, o których mowa w art. 171 da rozporządzenia Komisji (WE)
nr 1973/2004 z dnia 29 października 2004 r. i to właśnie z tych powodów powierzchnia ta (5,10 ha malin) nie kwalifikuje się do objęcia jej przejściową płatnością z tytułu owoców miękkich.
Końcowo organ podkreślił, że deklaracja strony przewyższała areał, względem którego rolnik był uprawniony do otrzymania płatności. Ustalona różnica, wynosząca 5,1 ha stanowi 59,30 % powierzchni stwierdzonej, tj. 8,60 ha. W związku
z powyższym zasadnie organ pierwszej instancji zastosował przepis art. 51 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych
w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 ustanawiającym wspólne zasady
dla systemów pomocy bezpośredniej w zakresie wspólnej polityki rolnej oraz określonych systemów wsparcia dla rolników (Dz. Urz. L 141 z 30.4.2004 ze zm.)
i odmówił przyznania przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich na rok 2008 oraz nałożył na rolnika przewidziane prawem sankcje.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pan T. Ł. wniósł o uchylenie powyższej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie dyspozycji art. 7 ust. 3a -4a i art. 18 ust. 1 ustawy
z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 20, poz. 105) poprzez rażąco niewłaściwą interpretację norm w zakresie oceny materiału dowodowego dotyczącego norm niezbędnych do spełnienia w celu uzyskania dopłaty do owoców mięch – malina oznaczonych kodem CN 08102010. Zarzucił nadto pominięcie w rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy kwestii domagania się przyznania płatności bezpośredniej do dwóch niezależnych typów owoców miękkich
tj. truskawek i malin. Jego zdaniem organy z nieznanych powodów potraktowały wniosek o płatność odnośnie malin jako tożsamy z wnioskiem o płatność odnośnie truskawek.
Uzasadniając skargę pan T. Ł. wskazał, że decyzja organu I instancji
nie była uzasadniona w sposób racjonalny i zrozumiały i dopiero z rozstrzygnięcia organu odwoławczego wynika, że u podstaw rozstrzygnięcia legł brak owocowania malin w pierwszym roku uprawy, a zatem była to okoliczność wskazująca
na niedostarczenie tych owoców do przetwórstwa. Zdaniem skarżącego z żadnych przepisów prawa regulujących zasady płatności do owoców miękkich nie wynika,
aby płatności te były uzależniane od wieku plantacji czy też od wielkości zbiorów
z niej uzyskiwanych. Podstawą przyznania płatności do owoców miękkich jest złożenie w odpowiednim terminie wniosku o przyznanie płatności, zawarcie odpowiedniej umowy o przetwórstwo i dołączenie kopii zawartej umowy
do złożonego wniosku. Podkreślił, że językowa wykładnia przepisu art. 110 v ust. 2 rozporządzenia 1782/2003 (zastąpionego art. 98 ust. 2 rozporządzenia nr 73/2009) prowadzi do jedynego uprawnionego wniosku, że warunkiem przyznania pomocy
do owoców miękkich jest, aby zadeklarowany przez wnioskodawcę obszar,
na którym jest produkcja owoców, był objęty umową kontraktacji. Zarówno
w przepisach krajowych jak i wspólnotowych nie ma rozróżnienia na obszar "plonujący" i "nowo nasadzony".
Jest oczywistym, że truskawka plonuje od drugiego roku w zadowalającym zakresie, zaś malina osiąga ten stan po dwóch – trzech latach, wcześniej dając znikome plony. Skarżący wskazał, że jedną z podstawowych reguł interpretacyjnych norm prawnych jest zasada, że tam, gdzie ustawodawca nie wprowadza rozróżnień czy też wyróżnień – tam tez interpretatorowi nie wolno tego czynić. Nie ma żadnych przeszkód w logicznej interpretacji tej wykładni, by stosować ją do prawa wspólnotowego. W odniesieniu do przedmiotowej sprawy zastosowanie powyższej wykładni oznacza, że jeżeli zadeklarowany przez wnioskodawcę obszar uprawy
jest objęty umową kontraktacji, zgodnie z która zobowiązał się on do dostarczenia całkowitej produkcji z tego obszaru, to warunek o którym mowa w art. 110 v ust. 2 rozporządzenia (WE) i ustawy został spełniony. Zakres plonowania i ilość dostarczonego produktu (łącznie z tym, że może być ona również zerowa)
jest zdaniem skarżącego kompletnie bez znaczenia dla skorzystania z przyznania płatności.
Skarżący zarzucił pominięcie w rozpatrywaniu przedmiotowej sprawy kwestii domagania się przez wnioskodawcę przyznania płatności bezpośredniej do dwóch niezależnych typów owoców miękkich tj. truskawek i malin. Ze złożonego wniosku wynika, że dotyczył on truskawek z areału 8,6 ha i niezależnie od truskawek – malin z areału 5,1 ha, zatem nieprawidłowo pozbawiono wnioskodawcę płatności z areału 8,6 ha truskawek. Biorąc pod uwagę areał 8,6 ha oraz wysokość dopłaty 1.358,68 zł za hektar czyni to pozbawienie wnioskodawcy płatności w wysokości 11.684,65 zł.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w granicach swojej właściwości bada zgodność zaskarżanych decyzji z prawem.
W niniejszej sprawie pan T. Ł. do wniosku o płatność obszarową
od owoców miękkich dołączył umowę kontraktacyjną nr 3/M/08 z dnia 19 czerwca 2008 r. zawartą z A Spółką z ograniczoną odpowiedzialnością w K. W treści umowy wskazano, że w roku produkcji – roku 2008 zakontraktowano 80 ton truskawek z areału 8,6 ha i wskazano termin dostaw na miesiące czerwiec i lipiec. Założona jesienią 2007 r. produkcja malin na areale 5,1 ha również została objęta umową z 19 czerwca 2008 r., z tym, że nie podano ilości zakontraktowanych owoców i terminu dostaw.
W § 6 umowy zastrzeżono, że producent zobowiązuje się dostarczyć całkowitą ilość zebranych owoców odpowiadających normie, z zakontraktowanej powierzchni.
Złożony przez skarżącego w dniu 15 maja 2008 r. wniosek o przyznanie płatności zawierał wskazanie działek E2 i E3 o łącznej powierzchni 8,6 ha (plantacja truskawek) oraz działki E4 o powierzchni 5,10 ha (plantacja malin) – oznaczone symbolami OM. W jednym formularzu zostały ponadto zgłoszone wnioski
o przyznanie płatności do innych gruntów – płatności oznaczone jako grupy upraw JPO (płatność obszarowa) i UPO (płatność uzupełniająca).
Okolicznością bezsporną jest zawarcie w umowie z dnia 19 czerwca 2008 r. wszystkich elementów treści wymaganych wskazanymi w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przepisami rozporządzenia w odniesieniu do umowy o przetwórstwo.
Zgodnie z art. 171 da rozporządzenia z dnia 29 października 2004 r.
w przedmiocie szczegółowych zasad stosowania rozporządzenia Rady (WE)
nr 1782/2003 w odniesieniu do systemów wsparcia przewidzianych w tytułach IV
i IVa tego rozporządzenia oraz wykorzystania odłogowanych gruntów do produkcji surowców (Dz. Urz. UE L. 2004.345.1) umowa o przetwórstwo lub zobowiązanie
do dostaw określają co najwyżej nazwy i adresy stron, przedmiotowe gatunki
oraz areał obsadzony każdym gatunkiem, a w stosownych przypadkach zobowiązanie wnioskodawcy do dostarczenia pierwszemu przetwórcy całej zebranej ilości lub minimalnych ilości określonych przez państwa członkowskie.
Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR podkreślił w odpowiedzi na skargę, że przejściowe płatności z tytułu owoców miękkich nie są uzależnione od wieku plantacji ani też wielkości zbiorów z niej uzyskiwanych.
W odwołaniu pan T. Ł. podał, że żadna plantacja owoców miękkich nie daje plonu handlowego w pierwszym roku po posadzeniu, z wyjątkiem plantacji założonej z sadzonek "frigo".
Dokonana przez organy analiza umowy kontraktacji w zakresie truskawek jest prawidłowa. Umowa spełnia wymogi art. 613 kodeksu cywilnego. Kontraktacja jest umową wzajemną, odpłatną, zobowiązującą i konsensualną, której celem jest przeniesienie przez producenta na kontraktującego prawa do określonego w umowie produktu rolnego z chwilą jego wytworzenia. W świetle tego przepisu brak wskazania oznaczonej ilości produktu rolnego określonego rodzaju w umowie jako przedmiot wytworzenia i dostarczenia kontraktującemu czyni zasadnym stwierdzenie, że nie doszło do zawarcia umowy kontraktacji malin. Należy jednak zauważyć, że ocenie powinna być poddana treść czynności prawnej, albowiem o charakterze prawnym umowy nie przesądza nadana jej nazwa. Umowa kontraktacji wykazuje najdalej idące podobieństwo z umową dostawy (art. 605-612 k.c.). Zgodnie z art. 605 k.c. przez umowę dostawy dostawca zobowiązuje się do wytworzenia rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku oraz do ich dostarczenia częściami albo periodycznie, a odbiorca zobowiązuje się do odebrania tych rzeczy i do zapłacenia ceny. W doktrynie zwraca się uwagę na fakt, że w umowie dostawy istnieją elementy typowej umowy o dzieło i umowy kontraktacji, a zarazem dostawę uważa się za odmianę sprzedaży. Umowa dostawy tworzy między stronami stosunek trwały, organizuje ich przyszłą współpracę gospodarczą.
W ocenie Sądu przedłożona przez skarżącego umowa z dnia 19 czerwca 2008 r. nie zawiera elementów istotnych umowy dostawy, albowiem w § 1 wskazano wprawdzie zobowiązanie producenta do uprawiania malin do przemysłu (określając odmiany), a w § 6 producent zobowiązał się dostarczyć całkowitą ilość zebranych owoców odpowiadających normie z zakontraktowanej powierzchni, jednakże
w stosownych rubrykach poprzez ich wykreślenie zawarto zgodne z faktycznym wiekiem plantacji oświadczenie, że plony nie zostaną uzyskane i dostawa
nie nastąpi. Informacja w rubryce "uwagi" o dacie założenia plantacji pozwala
na właściwe odniesienie do rzeczywistej zdolności produkcyjnej. W karcie kontrolnej umowy o przetwórstwo owoców miękkich/zobowiązania do dostarczenia sprawdzający kontroler danych i kierownik BP potwierdzili, że umowa zawiera dane kompletne. W zakresie kontroli oceniano wskazanie nazwy i adresów stron umowy, datę podpisania umowy, dane i adres rolnika wnioskującego o płatności, numer identyfikacyjny rolnika wnioskującego o płatność, gatunki owoców miękkich (truskawka/malina), obszar obsadzony każdym gatunkiem owoców miękkich, podpisy stron umowy. Powyższa kontrola ma wymiar formalny, nie wyklucza oceny istotnych elementów treści umowy w zakresie pozwalającym na stwierdzenie, czy do wniosku dołączono umowę o przetwórstwo albo zobowiązanie do realizacji dostaw.
Podstawę prawną do przyznania przejściowej płatności do owoców miękkich (malin i truskawek) stanowi art. 110v rozporządzenia 1782/2003 oraz art. 7. Rolnicy mogą wnioskować o tę płatność od 2008 r. przejściowo do 2012 r. Płatność z tego tytułu przysługuje rolnikowi, który spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej w danym roku i który prowadzi uprawę malin lub truskawek
na obszarach, których produkcja jest objęta umową przekazania. Rolnik razem
z wnioskiem o przyznanie płatności do gruntów rolnych zobowiązany jest
do załączenia kopii umowy dotyczącej przetwarzania malin lub truskawek. Warunkiem uzyskania płatności do owoców miękkich jest zawarcie umowy
o przetwórstwo lub zobowiązanie do dostawy, jeżeli producent owoców miękkich jest członkiem grupy lub organizacji producentów rolnych, która działa jako zatwierdzony przetwórca owoców miękkich (por. "Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Komentarz" Jerzy Bieluk, Dorota Łobos – Kotowska, Oficyna 2008 – do art. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (t. j. Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051)).
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zawarte zostały stwierdzenia,
że zawarcie umowy na 1 rok i wiek plantacji uzasadniają ustalenie, że maliny
nie będą owocować w roku 2008, zatem nie zostaną dostarczone do przetwórstwa
w okresie objętym umową. W konsekwencji organ stwierdził, że zobowiązanie się przez stronę do dostarczenia malin nie było faktycznie możliwe do wykonania pomimo zapisu w § 6 umowy. W ocenie Sądu ustalenie, że zbiór kształtował się
na poziomie zerowym, znajduje potwierdzenie w zebranym w sprawie materiale dowodowym. Oświadczenie skarżącego zawarte w odwołaniu prawidłowo zostało odczytane jako przyznanie, że w pierwszym roku plantacja malin nie przynosi plonów w ilościach handlowych. Odwołanie do wiedzy z zakresu rolnictwa spełnia wymogi dowodowe, zatem ustalenia w tym zakresie nie są dotknięte wadą dowolności.
W sprawie nie jest kwestionowane, że umowa zawarta została z przetwórnią figurującą w rejestrze zatwierdzonych skupujących i przetwórców owoców miękkich. Zgodnie z art. 7 ust. 3b ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. (Dz. U. z 2008 r., Nr 170, poz. 1051) wymogiem warunkującym uzyskanie przez wnioskującego płatności obszarowej do owoców miękkich jest przedłożenie umowy potwierdzającej zobowiązanie do przetwarzania lub zobowiązanie do dostawy: kategorie umów kwalifikowanych, których przedmiotem jest produkt (maliny lub truskawki) uzyskany
z danego obszaru. Powołany przepis w ust. 3a zawiera bezpośrednie odesłanie
do art. 110 v ust. 1-3 rozporządzenia Rady (WE)nr 1782/2003 z 29 września 2003 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników (...) (Dz. Urz. UE L. z 21 października 2003 r., nr 270, poz. 1 ze zm.). Zgodnie z art. 110 v ust. 1 i 2 przejściowa pomoc obszarowa ma zastosowanie w odniesieniu
do truskawek i malin, pomoc udzielana jest jedynie w odniesieniu do obszarów, których produkcja objęta jest umową dotyczącą przetwarzania na jeden z tych produktów. W świetle tego przepisu organy decydujące o przyznaniu pomocy obszarowej są zobowiązane do ustalenia, czy na obszarze wskazanym we wniosku jest prowadzona produkcja i uzyskany produkt.
W niniejszej sprawie organy dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś skarżący nie podjął próby dowodzenia, że z plantacji malin założonej w roku 2007 uzyskał w roku 2008 plony uzasadniające ustalenie
w zakresie produkcji inne niż poczynione przez organy. Przekonanie strony skarżącej, że płatność stanowi pomoc obszarową, nie uwzględnia precyzyjnie określonych w powołanych przepisach wymogów prowadzenia produkcji i uzyskania określonego produktu. Przepisy powołane nie mogą stanowić podstawy udzielenia pomocy w odniesieniu do obszarów na etapie zagospodarowywania w okresie poprzedzającym ich zdolność produkcyjną w zakresie uprawy truskawek i malin.
W powołanym przepisie art. 171 d rozporządzenia Komisji Europejskiej
z 29 października 2004 r. w przedmiocie szczegółowych zasad stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1782/2003 zawarte zostały definicje pojęć "wnioskodawca", "pomoc", "pierwszy przetwórca", "odbiorca". W definicjach odniesiono się do kryterium użytkowania surowców rolnych i obrotu owocami faktycznie wyprodukowanymi. W złożonym przez skarżącego na rozprawie w dniu
20 października 2009 r. piśmie Dyrektora Departamentu Płatności Bezpośrednich Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 maja 2009 r. udzielona została odpowiedź na pytanie zawierające w opisie stanu faktycznego przywołanie dołączenia do wniosku umowy kontraktacji malin. W odpowiedzi wyraźnie wskazano, że warunek, o którym mowa w art. 110 v ust. 2 rozporządzenia 1782/2003 jest spełniony, jeżeli zadeklarowany przez wnioskodawcę obszar jest objęty umową kontraktacji i wnioskodawca zobowiązał się do dostarczenia całkowitej wyprodukowanej z tego obszaru ilości owoców do kontraktacji. W piśmie (str. 3) wyraźnie wskazano, że zadeklarowany przez wnioskodawcę obszar, na którym prowadzona jest produkcja owoców, powinien być objęty umową kontraktacji.
W świetle powyższego stanowisko strony, że wystarczy wskazanie obszaru plantacji w stanie wegetacyjnym nie umożliwiającym uzyskanie produktu rolnego, jest nieprawidłowe. Zasadnie wywodzi Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Rozwoju i Modernizacji Rolnictwa, że dotacje dotyczą obszarów stanowiących potencjał produkcji owoców miękkich, nie zaś dofinansowanie plantacji w czasie poprzedzającym owocowanie.
W ocenie Sądu nie jest również uzasadnione twierdzenie, że skarżący złożył dwa odrębne wnioski o przyznanie płatności obszarowej do owoców miękkich: odrębnie od truskawek, odrębnie od malin. W powołanym przepisie art. 7 ust. 3a jako kryterium pomocy wskazano złożenie wniosku o płatność obszarową do owoców miękkich. Wniosek niezależnie od tego, czy dotyczy produkcji truskawek, czy malin podlega oznaczeniem kodem OM. W objaśnieniach części IX formularza wniosku stwierdzono, że wniosek o przyznanie płatności grupy upraw oznacza się kodem OM w przypadku ubiegania się o przyznanie przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich. W pkt. 1 objaśnień podano, że grupę upraw, do której rolnik ubiega się
o przyznanie płatności do gruntów rolnych oznacza się symbolem OM w przypadku ubiegania się o przyznanie przejściowych płatności z tytułu owoców miękkich.
Poszczególne płatności są przyznawane kwotowo w odniesieniu do grup odpowiadającym kategoriom tytułów prawnych wskazanych w ustawie. Konsekwentnie w odniesieniu do określonej przez podmiot wnioskujący grupy upraw (owoce miękkie obejmujące truskawki i maliny) organ dokonuje oceny zgodnie
z art. 51 rozporządzenia Komisji Europejskiej z 21 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad wdrażania wzajemnej zgodności modulacji
oraz zintegrowanego systemu administracji kontroli przewidzianych
w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 (...) (Dz. Urz. UE L.2004.141.18.). Zgodnie z powołanym przepisem kontroli podlega obszar zadeklarowania danej grupy upraw, zatem w niniejszej sprawie zasadne było porównanie zadeklarowanego obszaru 13,7 ha z obszarem stwierdzonym 8,6 ha. Rachunkowe wyliczenie zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jest matematycznie poprawne. Organy prawidłowo zastosowały sankcję wykluczenia z otrzymania pomocy.
W niniejszej sprawie strona nie została wezwana do złożenia wyjaśnień, jednakże z uwagi na złożone w sprawie wnioski i oświadczenia uchybienie nie mogło mieć istotnego wpływu na treść orzeczenia. Strona w złożonym odwołaniu przedstawiła swoje stanowisko procesowe.
Z tych względów uznając skargę za bezzasadną Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło