VII SA/Wa 1173/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Ewa Machlejd, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] z dnia [...] maja 2009 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego [...] na rzecz skarżącej H. B. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SA/Wa 1173/09 UZASADNIENIE Decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2009 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] orzekając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa w zw. z art. 105 § 1 Kpa utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. (znak: [...]), umarzającą postępowanie w sprawie wyrażenia zgody na nawiezienie gruntu pochodzącego z wykopów pod fundamenty na działkę nr [...] w [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż wnioskiem z dnia 28 marca 2006 r. H. B. wystąpiła o "wydanie zgody na dokonanie zwózki ziemi na działkę nr [...] położoną w [...], gmina [...]". Decyzją Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. Starosta [...] umorzył postępowanie wszczęte powyższym wnioskiem, po uznaniu, iż "żaden przepis powszechnie obowiązującego prawa nie nakłada na Starostę obowiązku merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy dotyczącej wyrażenia zgody na podniesienie terenu działki poprzez nawiezienie ziemi w drodze decyzji". Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] postępowanie w niniejszej sprawie stało się zgodnie z treścią art. 105 § 1 Kpa bezprzedmiotowe, bowiem brak jest przepisów mogących stanowić podstawę zezwolenia - w drodze decyzji administracyjnej - na nawiezienie ziemi na teren działki. Skargę na powyższą decyzję złożyła B. i wniosła o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając skargę argumentowała, iż decyzję w jej sprawie organy powinny wydać w dwa tygodnie i zezwolić jej na zwózkę ziemi z ograniczeniami zawartymi w ustawie o ochronie przyrody. Nie zgodziła się ze stanowiskiem SKO dopuszczającym ominięcie w wypadku wystąpienia pewnych trudności kompetencyjnych procedur przewidzianych w Kpa. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna w stopniu uzasadniającym konieczność uchylenia zarówno decyzji zaskarżonej jak i decyzji ją poprzedzającej. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na proceduralną wadliwość obu w/w decyzji. Artykuł 105 § 1 Kpa będący podstawą rozstrzygnięcia organów obu instancji pozwala na umorzenie postępowania ale jedynie wówczas gdy stało się ono z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Owa bezprzedmiotowość zachodzi jednak wtedy gdy sprawa, która miała być załatwiona w drodze decyzji albo nie miała charakteru sprawy administracyjnej jeszcze przed datą wszczęcia postępowania, albo utraciła taki charakter w jego toku. Inaczej mówiąc gdy organ stwierdzi brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Zupełnie inaczej sytuacja wygląda gdy w toku prowadzonego postępowania administracyjnego organy dojdą do przekonania, że albo: 1) nie są właściwe w sprawie, albo 2) brak jest ustawowej przesłanki uwzględnienia żądania zgłoszonego we wniosku. W sytuacji wskazanej w punkcie pierwszym obowiązkiem organu jest przekazanie podania (wniosku) do organu właściwego. Takie przekazanie następuje w drodze postanowienia na które służy zażalenie (art. 65 § 1 Kpa). Możliwe jest też taka sytuacja, że organ niewłaściwy do którego podanie wniesiono nie może ustalić (na podstawie danych w nim zawartych) organu właściwego. Wówczas podanie należy zwrócić wnoszącemu. Taki zwrot następuje w drodze postanowienia na które służy zażalenie (art. 66 § 3 Kpa). W sytuacji o której mowa w punkcie drugim mamydo czynienia co najwyżej z bezzasadnością żądania strony, nie zaś z bezprzedmiotowością postępowania w rozumieniu art. 105 § 1 Kpa. Oznacza to konieczność załatwienia sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty. W uzasadnieniu wyroku z dnia 9 listopada 1995 r., sygn. akt III ARN 50/95, OSNAPiUS nr 11/1996 poz. 150 Sąd Najwyższy podkreślił, że ze względu na ustrojową zasadę prawa strony do merytorycznego rozpatrzenia jej żądania w postępowaniu administracyjnym i prawa do rozstrzygnięcia sprawy decyzją art. 105 § 1 Kpa nie może być interpretowany rozszerzające Przepis ten ma bowiem zastosowanie tylko w tych sytuacjach, w których w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania. W sprawie będącej przedmiotem oceny Sądu organ pierwszej instancji procedował ponad dwa i pół roku. Wydał w międzyczasie dwie decyzje, które zostały uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...]. Mało tego do udziału w postępowaniu dopuszczono organizację społeczną (Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony [...]). Na żadnym etapie postępowania o którym wyżej mowa nie była podnoszona kwestia bezprzedmiotowości postępowania, co wynika w sposób nie budzący wątpliwości także z wytycznych zawartych w uzasadnieniach rozstrzygnięć organu II instancji. W tym stanie rzeczy nie do przyjęcia jest rozstrzygnięcie SKO (wydane w przedmiotowej sprawie po raz trzeci) w którym tenże organ akceptuje decyzję Starosty N. umarzającą postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości. Nie do zaakceptowania jest również decyzja wydana przez tegoż starostę w I instancji. Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 145 § 1 pkt 1 lit. c a także art. 152 oraz art. 200 ppsa.