VII SA/Wa 1031/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-21
Skład orzekający: Jarosław Stopczyński, Mirosława Kowalska, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego (wiaduktu) na zarządcę terenu, na którym obiekt się znajduje, jeśli obiekt ten nie jest drogą publiczną?Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego ma prawo nałożyć obowiązek dostarczenia ekspertyzy stanu technicznego obiektu budowlanego na zarządcę terenu, na którym obiekt się znajduje, jeśli obiekt ten nie jest drogą publiczną. W takim przypadku zarządca terenu jest jednocześnie zarządcą obiektu budowlanego. Obowiązek utrzymania dróg wewnętrznych oraz infrastruktury z nimi związanej, takiej jak wiadukty, spoczywa na zarządcy lub właścicielu terenu, na którym się znajdują.Stan faktyczny
Spółka P. S.A. złożyła skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające na skarżącą obowiązek dostarczenia ekspertyzy oceniającej stan techniczny wiaduktu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów KPA i Prawa budowlanego, kwestionując swoją rolę jako zarządcy obiektu. Sąd rozpoznał sprawę, oddalając skargę.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jarosław Stopczyński (spr.), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2009 r. sprawy ze skargi P. S.A. [...] na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku dostarczenia ekspertyzy skargę oddala
VII SA/Wa 1031/09
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., nr [...] Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), po rozpatrzeniu zażalenia P. S.A. na postanowienie z dnia [...] marca 2009 r. [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, nakładające na skarżącą obowiązek dostarczenia ekspertyzy polegającej na ocenie stanu technicznego i jego przydatności do dalszego użytkowania lub rozbiórki obiektu inżynierskiego - wiaduktu, usytuowanego nad torami linii kolejowej P. – S. na działce nr ew. [...], w terminie do dnia 15 maja 2009 r., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż podstawą nałożenia obowiązku był zły stan techniczny przedmiotowego obiektu budowlanego. W razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, organ nadzoru budowlanego może nałożyć, w drodze postanowienia, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz.
Jak wynika z akt sprawy przedmiotowy wiadukt drogowy jest drogowym obiektem inżynierskim w pasie drogi leśnej wewnętrznej (nie będącej drogą publiczną), zatem nie można stosować przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 2007 r. Nr 19, poz. 115 z późn. zm.), jako podstawy prawnej do nakładania obowiązków na stronę w trybach tam przewidzianych, ponieważ ustawa ta dotyczy jedynie dróg publicznych.
Budowa, przebudowa, remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku - do właściciela tego terenu - art. 8 ust. 2 ww. ustawy.
Dlatego też zdaniem organu II instancji należy stwierdzić, że wiadukt drogowy wchodzący w skład drogi wewnętrznej winien być utrzymywany przez właściciela lub zarządcę terenu na którym został zlokalizowany, a nie przez zarządcę drogi jak ma to miejsce dla dróg publicznych. Bez znaczenia pozostają kwestie umów cywilnoprawnych, zawartych np. z przedsiębiorstwem P. S.A., gdyż badanie treści umów tego rodzaju nie leży w kompetencji organów nadzoru budowlanego, które w swym orzekaniu mają obowiązek respektować stan prawny ujawniony w księdze wieczystej lub w ewidencji gruntów.
Skargę na powyższe postanowienie złożyła spółka akcyjna P. w [...], wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i poprzedzającego go postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, a także o zasądzenie kosztów postępowania.
Skarżąca spółka zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 Kpa w zw. z art. 144 kpa i art. 105 Kpa oraz 6 i 7 Kpa. A także art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna albowiem kwestionowane postanowienie nie narusza prawa.
Artykuł 81 c ust. 2 Prawa budowlanego (ustawa z dnia 7 lipca 1996 r. (Dz. U. nr 156 z 2006 r., poz. 1118 ze zm.) stanowi m. in., że organy nadzoru budowlanego w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego mogą nałożyć w drodze postanowienia na właścicieli lub zarządców obiektu budowlanego obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Pojęcie zarządcy obiektu budowlanego w rozumieniu w/w przepisu nie jest jednak tożsame z pojęciem zarządcy nieruchomości w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. 2004, nr 261, poz 2603 ze zm.). Jeśli jednak obiekt budowlany nie stanowi odrębnego od nieruchomości gruntowej przedmiotu własności wówczas zarządca (właściciel) tej nieruchomości jest jednocześnie zarządcą (właścicielem) obiektu budowlanego. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Sporny wiadukt drogowy znajduje się na działce oznaczonej numerem [...]i pozostaje w użytkowaniu wieczystym P. S.A.
Fakt tego użytkowania jest bezsporny i wynika z decyzji Wojewody [...] z dnia [...] marca 1999 r. ([...]). Wbrew temu co sugeruje skarga wiadukt drogowy o którym mowa nie pozostawał własnością ani też nie był w zarządzie S. [...] wówczas kiedy organy wydawały kwestionowane postanowienie, jak i postanowienie je poprzedzające.
Okoliczności tej nie potwierdza przywoływany przez skarżącą protokół zdawczo-odbiorczy sporządzony w dniu [...] kwietnia 2007 r. ([...]). Wynika z niego bowiem, że S., który reprezentował Starosta [...] przekazał L. trzy działki wśród których nie było działki oznaczonej numerem [...], na której znajduje się sporny obiekt.
Nie może odnieść oczekiwanego przez skarżącą skutku także odwołanie się do nieobowiązujących (w czasie podejmowania kwestionowanych postanowień) przepisów prawa, które w przeszłości kwalifikowały sporny wiadukt jako część dróg publicznych. Oczywistym obowiązkiem organów było bowiem podejmowanie rozstrzygnięć na podstawie przepisów prawa, które wówczas obowiązywały. W tej materii brak jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby w stosunku do obiektu o którym mowa odstępstwo od powyższej reguły (reguły stosowania prawa aktualnego w dacie orzekania).
Z akt sprawy wynika, iż niewątpliwie mamy tu do czynienia z obiektem zlokalizowanym nad torami kolejowymi linii kolejowej relacji P.- S., który znajduje się na działce nr [...] pozostającej w zarządzie skarżącej. Oprócz tego wiadukt ten położony jest w pasie drogi wewnętrznej, która nie może być zaliczona do żadnej z kategorii dróg publicznych o których mowa w art. 5, 6 6a, 7 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. 2007, nr 19, poz. 115 ze zm.).
Z kolei art. 8 ust. 2 w/w ustawy stanowi, że budowa, przebudowa remont, utrzymanie, ochrona i oznakowanie dróg wewnętrznych oraz zarządzanie nimi należy do zarządcy terenu, na którym jest zlokalizowana droga, a w przypadku jego braku do właściciela terenu.
Mając na uwadze powyższy przepis oraz fakt, iż wiadukt znajduje się na działce będącej w zarządzie skarżącej, należy uznać, iż winien on być utrzymywany przez zarządcę tejże działki, jako że nie znajduje się w pasie drogi publicznej.
W ocenie Sądu utrzymanie dróg wewnętrznych oraz infrastruktury z nimi związanej (np. mostów, wiaduktów), o ile znajduje się ona na nieruchomości pozostającej w zarządzie określonego podmiotu, bądź pozostaje jego własnością należy do tego podmiotu.
Podstawą rozstrzygnięcia Sądu jest art. 151 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło