III SO/Kr 14/09
PostanowienieWSA w Krakowie2009-10-23
Skład orzekający: Referendarz Sądowy Grzegorz Karcz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli nie wzbudza wątpliwości sądu i pozwala ocenić jej możliwości płatnicze?Ratio decidendi
Oświadczenie strony o stanie majątkowym jest wystarczające do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli pozwala sądowi na ocenę jej rzeczywistych możliwości płatniczych i nie wzbudza istotnych wątpliwości. W przypadku emerytki z niewielkim świadczeniem, którego większość pochłaniają bieżące koszty utrzymania, a posiadany majątek stanowi niezbędne zabezpieczenie, można przyznać prawo pomocy bez wzywania do składania dodatkowych oświadczeń czy przedkładania dokumentów.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. W oświadczeniu podała, że nie posiada osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, posiada dom z mieszkaniem i nieruchomość rolną, nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Jej miesięczne dochody wynoszą 675 zł z emerytury, którą przeznacza na bieżące wydatki.Rozstrzygnięcie
Przyznano wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolniono ją od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie - Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 23 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. M. o przyznanie prawa pomocy postanawia: przyznać wnioskodawczyni prawo pomocy w zakresie częściowym i zwolnić ją od kosztów sądowych.
Wnioskodawczyni w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagała się zwolnienia od kosztów sądowych.
Objaśniając swoją sytuację rodzinną uwidoczniła brak osób pozostających z nią we wspólnym gospodarstwie domowym.
Określając swój majątek podała, że w jego skład wchodzi dom o powierzchni 50 m2 z 31 metrowym mieszkaniem oraz nieruchomość rolna o powierzchni 0,1136 ha. Nie posiada zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych.
Stałe miesięczne dochody swego gospodarstwa domowego skarżąca oszacowała na kwotę 675 zł otrzymywanej emerytury.
Uzasadniając swoje starania zaakcentowała, że emeryturę przeznacza na comiesięczne płatności tj. prąd, telefon, abonament, zakup leków oraz wyżywienie i środki czystości.
Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje:
Stosownie do art. 252 ppsa w związku z art. 246 §1 pkt. 1 osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym o ile - poza samym wnioskiem (art. 243 ppsa) - złoży również oświadczenie którym wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Oświadczenie to zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne" (art. 252 ppsa) przy czym owa dokładność stopniowana jest przekonaniem sądu, że strona podnoszone przez siebie okoliczności "wykazała". Zgodnie natomiast z art. 255 ppsa jeżeli oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych względnie wzbudzi wątpliwości można zażądać od strony dodatkowych oświadczeń oraz przedłożenia dokumentów źródłowych. Zestawienie tych przepisów pozwala dojrzeć przyjętą przez ustawodawcę konstrukcję prawną, która opiera się na założeniu, że jeżeli oświadczenie strony pozwala na zorientowanie się w rzeczywistej sytuacji strony i nie wzbudza ono jakichś istotnych wątpliwości to tym samym nie ma obowiązku wzywania strony o składanie dodatkowych oświadczeń i przedkładanie dokumentów źródłowych. Konkludując należy stwierdzić, że jeżeli na podstawie przyjętego oświadczenia sąd dojdzie do przekonania, że ma do czynienia z osobą "biedną" w potocznym tego słowa znaczeniu lub jeśli stwierdzi, że wymagane koszty postępowania pozostają w takiej dysproporcji z deklarowanym przez nią stanem majątkowym, że strony nie będzie stać na ich poniesienia to może wydać rozstrzygniecie bez konieczności prowadzenia dalszych czynności.
Odnosząc te uwagi do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o jakim mowa w art. 252 ppsa wskazując na swoją aktualną sytuację. Oświadczenie to należy uznać za wystarczające do oceny jej aktualnych możliwości płatniczych. Wnioskodawczyni nie należy do osób bogatych. Tak bowiem należy postrzegać emerytkę z niewielkim świadczeniem, którego znaczną część biorąc pod uwagę aktualne ceny choćby nośników energii pochłaniają bieżące koszty utrzymania. Oczywistym jest, że pozostałe środki wystarczają wnioskodawczyni na opędzenie najbardziej podstawowych potrzeb. Ujawniony przez wnioskodawczynię majątek nie sprzeciwia się takiemu oglądowi. Trudno bowiem wymagać od wnioskodawczyni wyzbycia się tegoż celem zdobycia środków na koszty sądowe gdyż prowadziłoby to w istocie do pozbawienia wnioskodawczyni koniecznego utrzymania. Zarazem z zasad doświadczenia życiowego wynika, że osoba starsza powinna dysponować pewnym zabezpieczeniem na wypadek poważniejszych powikłań zdrowotnych nawet gdy Państwo deklaruje powszechny oraz bezpłatny dostęp do służby zdrowia. Pozostaje bowiem cały szereg kosztów dodatkowych choćby na część leków nierefundowanych czy zaordynowanej diety. Trudno też czynić emerytce zarzuty, że nie stara się poprawić swej sytuacji własnym staraniem. Wreszcie bieżące dochody wnioskodawczyni nie za bardzo pozwalały jej poczynić stosownych oszczędności.
Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 246 §1 pkt. 1 ppsa w związku z art. 245 §2 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło