II SA/Wa 822/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Lipiński (spr.), Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, Bronisław Szydło, Protokolant Joanna Głowala, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2009 r. sprawy ze skargi M. S. na stanowisko Centralnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] kwietnia 2009 r. w przedmiocie oceny zdolności do służby: - oddala skargę M. S. orzeczeniem Regionalnej Komisji Lekarskiej Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w G. z dnia [...] listopada 2008 r. został uznany za trwale niezdolnego do służby - kat. "D". Wobec wymienionego orzeczono [...] grupę inwalidzką. Komisja uznała, że rozpoznane u niego schorzenie nie pozostaje w związku ze służbą. Od powyższego orzeczenia M. S. wniósł odwołanie, w którym żądał uznania stwierdzonego schorzenia za pozostające w związku ze służbą. Centralna Komisja Lekarska ABW orzeczeniem z dnia [...] kwietnia 2009 r. – zwanym stanowiskiem, na zasadzie § 26 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy ABW i AW, emerytów i rencistów UOP, ABW i AW (Dz. U. Nr 160, poz. 1552, ze zm.), uchyliła zaskarżone orzeczenie Regionalnej Komisji Lekarskiej w G. i zarządziła ponowne przeprowadzenie czynności orzeczniczych przez Regionalną Komisję Lekarską ABW Nr [...] w W. W uzasadnieniu swojego stanowiska Centralna Komisja Lekarska ABW wskazała, że ocena o stanie zdrowia pacjenta została wydana przez RKL w G. na podstawie opinii lekarskiej wystawionej przez lekarza prowadzącego pacjenta, co naruszyło zasadę bezstronnego prowadzenia procesu orzeczniczego a nadto stwierdziła, iż M. S. wymaga przeprowadzenia dodatkowych badań specjalistycznych koniecznych do obiektywnej oceny jego stanu zdrowia. Powyższe stanowisko CKL ABW (zwane także orzeczeniem) zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez M. S., który wnosił o stwierdzenie nieważności tego rozstrzygnięcia, jako wydanego z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 Kpa tj. z rażącym naruszeniem prawa, polegającym na orzekaniu przez Komisję w zakresie niebędącym przedmiotem odwołania skarżącego. W ocenie skarżącego takie rozstrzygniecie w swojej istocie pogorszyło sytuację strony odwołującej się od orzeczenia Regionalnej Komisji Lekarskiej, co jest niedopuszczalne. Centralna Komisja Lekarska powinna jedynie rozpatrzyć sprawę w aspekcie zarzutów odwołania – to jest ewentualnego związku schorzenia ze służbą. Skarżący wskazywał także na naruszenia przepisów od art. 6 do art. 14 Kpa, polegających przede wszystkim na niewykazaniu w uzasadnieniu dlaczego opinia na temat jego zdrowia sporządzona przez prowadzącego go lekarza jest w ocenie organu niemiarodajna, skoro jest jedynie powtórzeniem epikryzy ze Szpitala MSWiA w J. W dalszym piśmie procesowym z dnia [...] września 2009 r., zwanym oświadczeniem, skarżący rozszerzył zarzut skargi o naruszenie przez organ art. 138 Kpa w związku z przytoczonym w zaskarżonym rozstrzygnięciu przepisem § 26 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego stanowiska argumentację i nadto podkreślając, iż przepisy regulujące działalność orzeczniczą Komisji Lekarskich ABW - rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy ABW i AW, emerytów i rencistów UOP, ABW i AW - zawierają swoiste uregulowania, które wyłączają stosowanie przepisów Kpa. Nadto, rozstrzygnięcia tych komisji stanowią zagadnienia wstępne, stanowiące podstawę do wydania konkretnych decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) do rozpoznania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. W niniejszej sprawie sądem tym jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Natomiast zgodnie z treścią art. 3 § 1 pkt 4 powyższej ustawy, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości również poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem innych niż określone w pkt 1-3 powyższego przepisu aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Takim właśnie aktem, o którym mowa w tym przepisie jest zaskarżone w niniejszej sprawie stanowisko Centralnej Komisji Lekarskiej ABW. Podkreślić tu wszakże należy iż, wojewódzki sąd administracyjny nie orzeka, co do istoty sprawy w zakresie danego przypadku, lecz jedynie kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w kontrolowanym postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Analizowana pod tym kontem skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Niniejszą sprawę można rozpatrywać jedynie w oparciu o przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r. w sprawie orzekania o inwalidztwie funkcjonariuszy ABW i AW, emerytów i rencistów UOP, ABW i AW (Dz. U. Nr 160, poz. 1552, z późn. zm.), zwanym dalej rozporządzeniem. Przepisy te określają w sposób wystarczający zagadnienia proceduralne niezbędne do orzekania w tych sprawach. Posiłkowo istotne tu być mogą niektóre przepisy ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, ABW, AW (...) oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.) określającej zasady podlegania, zwolnionych ze służby funkcjonariuszy, zaopatrzeniu emerytalnemu z tytułu wysługi lat lub w przypadku całkowitej niezdolności do służby oraz przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 kwietnia 2003 r. w sprawie oceny zdolności fizycznej i psychicznej do służby w ABW (Dz. U. Nr 88, poz. 809 ze zm.). Zatem trafnie twierdzi pełnomocnik organu, iż odmiennie sformułowane przepisy regulujące określony tryb postępowania, zawarte w rozporządzeniu, wyłączają stosowanie Kpa bez konieczności wyraźnego uchylenia ich mocy obowiązującej. Zgodnie z orzeczeniem Trybunatu Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. (K 36/00) "orzeczenie komisji lekarskiej stanowi rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego", które jest podstawą do wydania właściwej, przepisanej prawem decyzji. Dopiero na etapie postępowania związanego z wydaniem tej właściwej decyzji administracyjnej będą miały zastosowanie przepisy Kpa. Dlatego też, szereg instytucji prawnych określonych przepisach Kpa (np. wznowienie postępowania, czy stwierdzenie nieważności) nie ma zastosowania w procedurze orzekania przed tymi Komisjami. Centralna Komisja Lekarska ABW, działając w trybie § 26 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 sierpnia 2003 r., była władna uchylić zaskarżone orzeczenie wydane przez Regionalną Komisję Lekarską i zarządzić przeprowadzenie określonych czynności orzeczniczych. Takie sformułowanie brzmienia stanowiska CKL (rozporządzenie dla orzeczenia organu II instancji przyjmuje określenie "stanowisko") wynika wprost z załącznika nr 8 do przedmiotowego rozporządzenia, który z kolei wskazuje zamknięty katalog rozstrzygnięć tego organu. Podkreślić tu nadto należy, iż uprawnienia kontrolne CKL w stosunku do orzeczeń podległych im Komisji Lekarskich są znacznie szersze niż organu II instancji w rozumieniu przepisów Kpa. Orzeczenie wypracowane przez Komisje Lekarskie stanowić będzie podstawę do wydawania decyzji przez inne organy, stąd też powinno być stabilne i pewne. Skarżący twierdzi, iż stanowisko Centralnej Komisji Lekarskiej ABW z dnia [...] kwietnia 2009 r. rażąco narusza prawo, gdyż rozstrzyga sprawę w szerszym zakresie niż jego odwołanie i dlatego należy stwierdzić nieważność tego rozstrzygnięcia. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, twierdzenie to jest błędne. Skarżący zakwestionował prawidłowość orzeczenia organu I Instancji, żądając jego zmiany w określonej części. Jednakże zaskarżone orzeczenie stanowi całość i jego dzielenie na dowolne części nie jest tu dopuszczalne. Omawiane rozporządzenie przewiduje tu jedynie dwa rodzaje rozstrzygnięć – dwa rodzaje stanowisk CKL. Organ II instancji albo utrzymuje w mocy orzeczenie RKL, albo uchyla je i zarządza ponowne przeprowadzenie czynności orzeczniczych przez organ I instancji (porównaj załącznik nr 8 do rozporządzenia). Brak tu zatem nawet teoretycznie, takiej możliwości rozstrzygnięcia, jakiej domagał się w odwołaniu skarżący. CKL jest uprawniona jedynie albo do zaakceptowania w całości orzeczenia RKL, albo do jego uchylenia w całości i nakazania ponownego przeprowadzenia czynności orzeczniczych. Zatem rozstrzygniecie, które ostatecznie zapadło w dniu [...] kwietnia 2009 r. jest najbliższe żądaniu skarżącego. Tak więc, niezależnie już od przedstawionych poprzednio wywodów, żądania skargi w tym aspekcie sprawy są chybione. Nadto, rozpatrując sprawę CKL dopatrzyła się istotnego naruszenia zasad orzekania przez RKL w G., na co wskazała w uzasadnieniu swojego stanowiska z dnia [...] kwietnia 2009 r. Te naruszenia to: oparcie zaskarżonego orzeczenia o opinię innego lekarza, nie zaś o opinię wypracowaną na podstawie własnych badań i obserwacji poczynionych przez Komisję i bezkrytyczne przyjęcie takiej prywatnej opinii innego lekarza prowadzącego zainteresowanego. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzut wskazany w stanowisku CKL jest trafny proceduralnie. Bowiem to Rejonowa Komisja Lekarska ma dokonać badań i ewentualnie obserwacji zainteresowanego i na tej podstawie dokonać swojej oceny stanu zdrowia. Oceny stanu zdrowia dokonane przez innych lekarzy, czy też epikryzy ze szpitali, mogą stanowić jedynie materiał pomocniczy do wypracowania własnej opinii lekarskiej przez RKL, a nie podstawę orzeczenia. Do tych materiałów pomocniczych powinni odnieść się członkowie RKL formułując swoje stanowisko w sprawie oceny zdrowia zainteresowanego. Zasadnie zatem CKL stwierdziła naruszenie zasady bezstronności tej Komisji w uzasadnieniu swojego stanowiska z dnia [...] kwietnia 2009 r., co w konsekwencji uzasadniało zmianę właściwości terytorialnej RKL, zobowiązanej do przeprowadzenia czynności orzeczniczych. Po drugie CKL uznała, że prawidłowa ocena stanu zdrowia M. S. wymaga przeprowadzenia dodatkowych badań specjalistycznych, co wskazuje na niekompletność zgromadzonego w sprawie materiału do wydania orzeczenia o stanie zdrowia zainteresowanego. Powołanie się na tę okoliczność przez organ II instancji w wystarczający sposób, niezależnie od wyżej wskazanych przyczyn, uzasadnia prawidłowość stanowiska z dnia [...] kwietnia 2009 r. Reasumując, należy stwierdzić, że Centralna Komisja Lekarska przeprowadziła postępowanie dotyczące wydania orzeczenia na podstawie i zgodnie z przepisami zawartymi w rozporządzeniu regulującym szczegółowo tryb postępowania komisji lekarskich w zakresie objętym lekarskim procesem orzeczniczym. Orzeczenie CKL ABW wydane zostało na właściwym druku określonym w załączniku nr 3 do rozporządzenia i zawiera szczegółowe uzasadnienie stanowiska Komisji. Natomiast zarzuty skargi są chybione. Dlatego, mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 132 i art. 151 przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, orzekł jak w sentencji.