II OZ 52/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 1322/09 o odrzuceniu wniosku H. Z. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi H. Z. na decyzję Wojewody M. z dnia [...] 2009 r., znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie Postanowieniem z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 1322/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił wniosek H. Z. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi H. Z. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] 2009 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Uzasadniając powyższe orzeczenie Sąd pierwszej instancji podał, iż zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 27 sierpnia 2009 r. oraz 31 sierpnia 2009 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez złożenie jej 9 odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem oraz wezwano do uiszczenia wpisu sądowego od w wysokości 500 zł. – w terminie 7 dni, od dnia doręczenia wezwań, pod rygorem odrzuceniem skargi. Wezwania zostały po dwukrotnym awizowaniu (w dniach: 4 września 2009 r. i 11 września 2009 r.) zwrócone przez pocztę do tut. Sądu z adnotacją "zwrot nie podjęto w terminie". Sąd przyjął, iż wezwania zostały skutecznie doręczone w dniu 18 września 2009 r. (art. 73 § 4 p.p.s.a.). W dniu 21 października 2009 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, jednocześnie przedkładając 9 odpisów skargi oraz dowód wpłaty w wysokości 500 zł. Wskazała, że w okresie od 19 sierpnia 2009 r. do 23 września 2009 r. przebywała z chorym mężem w szpitalu poza miejscem zamieszkania. Sama również była pacjentką szpitala. O korespondencji dowiedziała się kiedy wróciła do domu ale myślała, że skoro nie została jej doręczona, to otrzyma ją ponownie. Dopiero kiedy od znajomego dowiedziała się, że sąd nie może ponownie wysłać korespondencji natychmiast, tj. w dniu 19 października 2009 r. zapoznała się z aktami w sądzie i złożyła przedmiotowy wniosek. Przytaczając treść art. 87 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uznał wniosek skarżącej za spóźniony. Zdaniem Sądu dniem, w którym skarżąca dowiedziała się o uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi był dzień powrotu skarżącej ze szpitala i dowiedzenie się o nieudanej próbie doręczenia jej poleconej przesyłki sądowej, tj. 23 września 2009 r. Zatem od tego dnia należy liczyć siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi. Termin ten upłynął w dniu 30 września 2009 r., natomiast skarżąca złożyła przedmiotowy wniosek dopiero w dniu 21 października 2009 r. W ocenie Sądu okoliczność, że skarżąca nie wiedziała, iż w takim przypadku przesyłkę uznaje się za doręczoną i nie wysyła się jej ponownie, nie może stanowić usprawiedliwienia dla prawie miesięcznej bezczynności. Dokładając należytej staranności skarżąca, mając świadomość nieznajomości prawa powinna była podjąć czynności mające na celu uzyskanie wiedzy w zakresie skutków prawnych nie odebrania awizowanej przesyłki. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła H. Z., wnosząc o jego uchylenie i zmianę. Skarżąca wskazała, że w dniu, który Sąd przyjął za dzień w którym dowiedziała się o uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, tj. w dniu 23 września 2009 r. dowiedziała się jedynie, że była do niej przesyłka polecona. Podała, że na awizie poczta nigdy nie oznacza nadawcy przesyłki. Ponieważ termin odbioru przesyłki już minął, była przekonana, że nadawca prześle list ponownie. Z uwagi na chorobę męża, dopiero po kilku dniach udała się na pocztę i dowiedziała kto był adresatem przesyłki. Jednakże nie mogła dowiedzieć się co było przedmiotem kierowanej przesyłki. Z uwagi na stan zdrowia męża oraz odległość do Sądu w Krakowie w dniu 19 października 2009 r. skarżąca udała się do Sądu aby dowiedzieć się co było przedmiotem kierowanej korespondencji i dopiero wówczas dowiedziała się, że Sąd wzywał ją do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu, które niezwłocznie uzupełniła i złożyła wniosek o przywrócenie terminu. Naczelny Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a." - jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a.: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4). Zgodnie z dyspozycją art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie ustawodawca w art. 88 p.p.s.a. postanowił, iż spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu Sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Wnioskiem spóźnionym jest wniosek złożony z uchybieniem terminu wskazanego w art. 87 § 1 p.p.s.a., a więc złożony po upływie siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Fakt spóźnienia musi wyraźnie wynikać z treści wniosku. Sąd nie prawa domniemywać, że strona uchybiła terminowi w tej, a nie w innej dacie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji daty 23 września 2009 r. jako daty ustania przyczyny uchybienia terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu od skargi budzi poważne wątpliwości. Podnieść należy, iż w tym dniu skarżąca jedynie dowiedziała się, że była do niej kierowana korespondencja. Jednakże z awiza nie wynikało, kto był adresatem przesyłki. Tym samym skarżąca mogła przypuszczać, iż przesyłka zostanie do niej wysłana ponownie. W momencie, gdy skarżąca dowiedziała się kto jest adresatem przesyłki oraz, że przesyłka nie zostanie do niej wysłana ponownie udała się do Sądu w dniu 19 października 2009 r. w celu uzyskania informacji co było przedmiotem kierowanej do niej korespondencji. Skarżąca wskazywała, iż opieka nad obłożnie chorym mężem oraz odległość do Sądu pierwszej instancji od miejsca zamieszkania skarżącej uniemożliwiły jej wcześniejsze udanie się do Sądu. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca uprawdopodobniła okoliczności wskazujące zachowanie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.) Należy przyjąć, iż H. Z. o uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi dowiedziała się dopiero w dniu, w którym zjawiła się w Sądzie, tj. w dniu 19 października 2009 r. Zatem termin do złożenia przedmiotowego wniosku biegł od dnia 20 października 2009 r. i upłynął w dniu 26 października 2009 r. W takiej sytuacji brak było podstaw do odrzucenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wniosku skarżącej o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu. Sąd winien był rozpatrzyć wniosek merytorycznie badając zasadność przywrócenia terminu, mając na uwadze okoliczności wskazane przez skarżącą. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie o art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.