II SA/Wa 960/09

WyrokWSA w Warszawie2009-10-28

Skład orzekający: Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędzia WSA Przemysław Szustakiewicz, Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.)

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy funkcjonariusz Straży Granicznej, który przed wejściem w życie rozporządzenia zmieniającego zasady uposażenia, zajmował stanowisko zaszeregowane do stopnia etatowego majora, może zostać przeniesiony na równorzędne stanowisko zaszeregowane do stopnia kapitana, jeśli nie zaszły przesłanki określone w § 5 tego rozporządzenia (mianowanie na pierwszy stopień w korpusie lub upływ okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu)?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymany nią w mocy rozkaz personalny, uznając, że nie zostały spełnione przesłanki do zmiany stopnia etatowego funkcjonariusza Straży Granicznej. Zgodnie z § 5 rozporządzenia zmieniającego, funkcjonariusze zajmujący stanowiska zaszeregowane do określonych stopni etatowych przed wejściem w życie rozporządzenia, zachowują prawo do tych stopni do czasu mianowania na pierwszy stopień w korpusie lub upływu okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu. Ponieważ te przesłanki nie zaszły, zmiana stopnia etatowego z majora na kapitana była nieuzasadniona.
Stan faktyczny
Skarżący, S. G., został rozkazem personalnym Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej zwolniony z dotychczas zajmowanego stanowiska i mianowany na nowe stanowisko służbowe, co wiązało się ze zmianą jego stopnia etatowego z majora na kapitana. Komendant Główny Straży Granicznej utrzymał w mocy ten rozkaz w drodze decyzji. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak równorzędności stanowisk i pozbawienie możliwości awansowania. Skarżący podniósł, że wskutek zmiany zaszeregowania poniósł krzywdę.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej. Zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Przemysław Szustakiewicz, Andrzej Kołodziej (spr.), Protokolant Eliza Kusy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi S. G. na decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia uposażenia, zwolnienia z zajmowanego stanowiska i mianowania na stanowisko służbowe 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymany nią w mocy rozkaz personalny Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r., 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej rozkazem personalnym Nr [...] z dnia [...] lutego 2009 r. wydanym na podstawie art. 108 oraz 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. z 2005 r. Nr 234, poz. 1997 ze zm.), § 2 ust. 1-3, 6 § 5, § 8 ust. 1- 4 i § 9 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148) w związku z § 3, § 4, § 5 i § 6 rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 150); 1. ustalił S. G. – starszemu specjaliście administratorowi systemu [...] etat: major w 07 grupie uposażenia zasadniczego, od dnia [...] stycznia 2009 r. uposażenie w 07 grupie uposażenia zasadniczego w I kategorii z mnożnikiem 1,71 kwoty bazowej i dodatek służbowy na czas nieokreślony w XII kategorii z mnożnikiem 0,69 kwoty bazowej, pozostałe składniki uposażenia bez zmian; 2. na podstawie art. 36 ust 1 o Straży Granicznej oraz § 2 rozporządzenia Ministra spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej zwolnił go z dniem [...] lutego 2009 r. z ostatnio zajmowanego stanowiska i od dnia [...] lutego 2009 r. mianował na stanowisko służbowe: starszy specjalista administrator systemu [...], etat: kpt. w 07 grupie uposażenia zasadniczego; 3. kwota bazowa została określona w art. 15 ust. 1 pkt 2 lit "d" ustawy budżetowej na rok 2009 z dnia 9 stycznia 2009 r. (Dz. U. Nr 10, poz. 58) w wysokości [...] zł; 4. rozkazowi nadał na podstawie art. 108 § 1 kpa rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu od ww. rozkazu S. G. zarzucił brak równorzędności stanowisk w odniesieniu do stanowiska etatowego oraz pozbawienie go możliwości awansowania do stopnia w korpusie starszych oficerów (majora). Ponadto wskazał na utratę dotychczasowych przywilejów tj. dodatkowej normy zaludnienia oraz zrównanie go z funkcjonariuszami, którym dyscyplinarnie obniżono stopień. Zwrócił też uwagę na możliwość skorzystania przez Komendanta Głównego Straży Granicznej z uprawnienia określonego w art. 107 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, ewentualnie przemianowanie na równoległe stanowisko starszego oficera. Komendant Główny Straży Granicznej decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu podał, że rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 11 lutego 2009 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 150), które weszło w życie z dniem 28 lutego 2009 r., wprowadzono między innymi nowe wartości mnożników kwoty bazowej w poszczególnych kategoriach grup uposażenia zasadniczego, wysokości mnożników kwoty bazowej w poszczególnych kategoriach grup uposażenia zasadniczego oraz wysokości mnożników kwoty bazowej w kategoriach dodatku służbowego albo funkcyjnego, z mocą wsteczną od dnia 1 stycznia 2009 r. (§ 1). Zgodnie z § 2 powyższego rozporządzenia, funkcjonariuszy mianowanych lub powołanych przed dniem jego wejścia w życie na stanowisko służbowe określone w § 1, w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, mianuje się albo powołuje na stanowiska służbowe równorzędne tym stanowiskiem określonym w załączniku nr 7 do niniejszego rozporządzenia. Na podstawie załącznika nr 7, stanowisko starszego specjalisty w Komendzie Oddziału Straży Granicznej przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia zaszeregowane było do stopnia etatowego – mjr w 07 grupie uposażenia, natomiast od dnia 1 stycznia 2009 r. , stanowiskiem równorzędnym jest stanowisko starszego specjalisty, zaszeregowane do stopnia etatowego – kpt. W 07 grupie uposażenia. Organ wskazał, iż zgodnie z § 5 ww. rozporządzenia, funkcjonariusze pełniący służbę w dniu wejścia w życie rozporządzenia na stanowiskach zaszeregowanych do określonych stopni etatowych, zachowują prawo do tych stopni etatowych określonych dla tych stanowisk na podstawie dotychczasowych przepisów, nie dłużej jednak niż do dnia mianowania na pierwszy stopień służbowy w korpusie lub do końca okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu, na który funkcjonariusz został mianowany przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. Odnosząc się do wniosku o zastosowanie w stosunku do odwołującego się uprawnienia z art. 107 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej, Komendant Główny Straży Granicznej wskazał, że przepis ten normuje sytuację, gdy funkcjonariusz został przeniesiony na stanowisko służbowe zaszeregowane do niższej grupy uposażenia, natomiast taka sytuacja nie miała miejsca w stosunku do zainteresowanego. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, S. G. zarzucił jej naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj.: 1. art. 7, 77 § 1 w związku z art. 107 § 3 kpa poprzez uchylenie się od wszechstronnego wyjaśnienia podstawy faktycznej i prawnej wydanego rozstrzygnięcia; 2. art. 11 w związku z art. 107 § 3 kpa poprzez uchylanie się od wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ w toku całego postępowania, a które w konsekwencji prowadziło do braku wymaganego uzasadnienia faktycznego i prawnego decyzji; 3. art. 15 kpa poprzez uchylenie się przez organ II instancji od samodzielnego i wnikliwego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i dokonania ustaleń faktycznych; 4. art. 77 § 1 w związku z art. 7 kpa poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy w zakresie okoliczności podnoszonych przez organ; 5. art. 80 kpa poprzez uchylenie się od wszechstronnego i wnikliwego zgromadzenia zbadania materiału dowodowego, w szczególności w zakresie uznania, iż oba stanowiska są stanowiskami równorzędnymi. Powyższe naruszenie, jak wskazał skarżący, doprowadziło do naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 42, 92. 98 i 107 ustawy o Straży Granicznej przez niewłaściwą wykładnię, która w efekcie doprowadziła do błędnego zastosowania w stanie faktycznym sprawy. Niewłaściwa wykładnia polega zaś na tym, iż rozstrzygnięcie, w wyniku którego obniżono dotychczasowe zaszeregowanie stanowiska służbowego (stopień etatowy – major) do obecnego stanowiska służbowego (stopień etatowy – kapitan) – spowodowało, iż dotknęły go ograniczenia wynikające z aktualnego stanu prawnego (ograniczenie awansowe, utrata dodatkowej normy zaludnienia), co jest dla niego krzywdzące i stanowi naruszenie prawa. Z uwagi na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz utrzymanego nią w mocy rozkazu personalnego Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej, dokonanie oceny prawnej i zawarcie w uzasadnieniu wyroku wskazań co do dalszego postępowania, rozpoznawanej sprawy w trybie uproszczonym, a w przypadku skierowania na rozprawę, rozpoznanie jej również pod nieobecność skarżącego. W obszernym uzasadnieniu skarżący rozwinął podniesione zarzuty ze szczególnym podkreśleniem krzywdy, jakiej doznał w wyniku przeniesienia go na niższe stanowisko służbowe. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne oraz prawne. Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniania pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 1990 r. o Straży Granicznej (Dz. U. Nr 234, poz. 1997 ze zm.) zmiana wysokości uposażenia następuje z dniem zaistnienia okoliczności uzasadniających tę zmianę. Zgodnie zaś z treścią § 2 rozporządzenia zmieniającego, funkcjonariuszy mianowanych albo powołanych przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia na stanowiska służbowe określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 lutego 2008 r. w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. Nr 24, poz. 148), w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego, mianuje się albo powołuje na stanowisko służbowe równorzędne tym stanowiskom określonym w załączniku nr 7 do rozporządzenia zmieniającego. Natomiast stosownie do § 5 tego rozporządzenia funkcjonariusze pełniący służbę w dniu wejścia w życie rozporządzenia na stanowiskach zaszeregowanych do określonych stopni etatowych zachowują prawo do stopni etatowych określonych dla tych stanowisk na podstawie dotychczasowych przepisów, nie dłużej jednak niż do dnia mianowania na pierwszy stopień służbowy w korpusie lub do końca okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu, na który funkcjonariusz został mianowany przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. Natomiast z załącznika nr 7 do rozporządzenia zmieniającego wynika, iż równorzędnym dla stanowiska starszego specjalisty; zaszeregowanego w 07 grupie uposażenia ze stopniem etatowym majora i zajmowanym przed 1 stycznia 2009 r., od 1 stycznia 2009 r. jest stanowisko starszego specjalisty w 07 grupie zaszeregowania, ale ze stopniem etatowym kapitana. Jednakże z treści uzasadnienia decyzji organów obydwu instancji nie wynika, by zostały spełnione przesłanki przewidziane w § 5 rozporządzenia z dnia 11 lutego 2009 r. S. G. nie został bowiem mianowany na pierwszy stopień służbowy w korpusie (posiada obecnie stopień porucznika Straży Granicznej, a więc drugi stopień w korpusie oficerów - art. 59 pkt 4 lit. b ustawy o Straży Granicznej), nie przesłużył również okresu wymaganego do przesłużenia w stopniu, na który został mianowany przed dniem wejścia w życie rozporządzenia zmieniającego. W ocenie Sądu nie zostały zatem spełnione przesłanki wydania rozkazu personalnego w części dotyczącej zmiany skarżącemu stopnia etatowego w związku ze zmianą rozporządzenia w sprawie uposażenia zasadniczego oraz dodatków do uposażenia funkcjonariuszy Straży Granicznej. Treść § 5 rozporządzenia zmieniającego wskazuje, że ustawodawca przewidział czasową ochronę dla funkcjonariuszy Straży Granicznej, którym w związku z wejściem w życie rozporządzenia zmieniającego zmienione powinno być zaszeregowanie stanowiska do niższego stopnia etatowego. Ochrona powyższa powinna trwać do czasu zaistnienia jednej z przesłanek wymienionych w § 5 i omówionych wyżej. Dodać należy, że wbrew twierdzeniom skarżącego, Komendant Główny Straży Granicznej nie mógł zastosować przepisu art. 107 ust. 2 ustawy o Straży Granicznej ponieważ regulacja ta umożliwia Komendantowi Głównego Straży Granicznej wydanie zezwolenia na zachowanie przez funkcjonariusza prawa do zaszeregowania należnego na poprzednio zajmowanym stanowisku, wprawdzie z zachowaniem stopnia związanego z tym stanowiskiem, jednak sytuacja skarżącego nie wyczerpuje dyspozycji powołanego przepisu. Skarżący nie został bowiem przeniesiony na stanowisko służbowe, a jedynie został mianowany na stanowisko w nowej strukturze uposażenia. Nadto, na nowo określonym stanowisku obowiązuje ta sama, co na poprzednio zajmowanym, grupa uposażenia. Wobec tego ochrony przed zmianą stopnia zszeregowania należy szukać w przepisie § 5 rozporządzenia zmieniającego. Odnosząc się natomiast do zarzutów S. G. dotyczących utraty uprawnień w zakresie możliwości awansu na wyższy stopień funkcjonariusza Straży Granicznej, czy też utraty przywilejów związanych ze stanowiskiem zaszeregowanym do korpusu starszych oficerów w postaci dodatkowej normy zaludnienia wyjaśnić należy, że ani kwestie awansu, ani też sprawy mieszkaniowe, nie są przedmiotem niniejszego postępowania. Nadto, nie stanowią praw nabytych, lecz są potencjalną możliwością - a więc przyszłym i niepewnym zdarzeniem. Co więcej, sam ustawodawca w załączniku nr 7 do rozporządzenia zmieniającego określił, które stanowiska są równorzędne względem zajmowanych przed 1 stycznia 2009 r., stąd też ewentualne zarzuty co do ograniczenia praw mogą być rozpatrywane jedynie w postępowaniu ściśle związanym z ograniczeniem lub utratą tych uprawnień. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy administracji publicznej wyjaśnią czy zaistniały wszystkie przesłanki do zmiany skarżącemu stopnia etatowego na zajmowanym stanowisku. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu zaskarżonej decyzji Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło