II OSK 271/10
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-02-25
Skład orzekający: Paweł Miładowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy sprawa dotycząca obniżenia standardu lokalu komunalnego na skutek pozbawienia możliwości korzystania z pomieszczeń przynależnych i pomocniczych, a także ingerencji w instalacje mieszkaniowe, należy do właściwości sądów administracyjnych, czy też jest sprawą cywilnoprawną wynikającą z umowy najmu?Ratio decidendi
Sprawy związane z najmem lokali mieszkalnych, w tym lokali komunalnych, a także kwestie dotyczące standardu tych lokali i korzystania z pomieszczeń przynależnych i pomocniczych, regulowane są umową cywilnoprawną oraz przepisami Kodeksu cywilnego. W związku z tym, nie podlegają one kognicji sądów administracyjnych, które sprawują kontrolę nad działalnością administracji publicznej w zakresie określonym przepisami prawa. Skarga dotycząca takich kwestii podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
M. S. złożyła skargę na brak kontroli Prezydenta Wrocławia w przedmiocie zaniżenia standardu wynajmowanego mieszkania komunalnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę, uznając sprawę za należącą do właściwości sądów cywilnych. M. S. wniosła skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne ustalenie charakteru sprawy jako cywilnoprawnej, mimo że skarżąca domagała się kontroli działalności administracji publicznej.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 29 października 2009 r., sygn. akt II SA/Wr 576/09 o odrzuceniu skargi M. S. na brak kontroli Prezydenta Wrocławia w przedmiocie zaniżenia standardu wynajmowanego mieszkania komunalnego położonego we Wrocławiu przy ul. [...] postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 października 2009 r. sygn. akt II SA/Wr 576/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, odrzucił skargę M. S. na brak kontroli Prezydenta Wrocławia w przedmiocie zaniżenia standardu wynajmowanego mieszkania komunalnego położonego we Wrocławiu przy ul. [...].
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że sprawa niniejsza nie należy do właściwości sądu administracyjnego albowiem kwestie związane z najmem lokali mieszkalnych, w tym możliwością korzystania z pomieszczeń przynależnych i pomocniczych reguluje umowa cywilnoprawna zawarta między stronami. Szczegółowe kwestie związane z najmem oraz użytkowaniem lokali stanowiących mieszkaniowy zasób gminy mają charakter cywilnoprawny.
Na powyższe postanowienie skargę kasacyjną złożyła M. S., wnosząc o "uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy organowi administracji do ponownego rozpoznania". Autor skargi kasacyjnej zarzucił zaskarżonemu orzeczeniu naruszenie przepisów postępowania polegające na ustaleniu, że skarga wniesiona przez stronę dotyczy stosunków cywilnoprawnych wynikających z zawartej umowy najmu lokalu, mimo, że treść skargi strony, jej uzasadnienie, oraz fakty naprowadzone w postępowaniu wskazują, że strona domaga się prawidłowej kontroli działalności administracji publicznej.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że "organ nie tylko doprowadził lokal mieszkalny do obniżonego standardu, lecz wywołał skutki, których następstwem jest pogorszenie stanu zdrowia strony, pogłębienie się stopnia niepełnosprawności.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że w art. 177 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przyjęto domniemanie właściwości sądów powszechnych. Wyjątek od tej reguły zawarty jest w treści art. 184 Konstytucji RP, zgodnie z którym "Naczelny Sąd Administracyjny oraz inne sądy administracyjne sprawują, w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności administracji publicznej (...)"
Rozwinięciem powyższego przepisu jest przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.).
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych).
Zakres kontroli działalności administracji publicznej, wykonywanej przez sądy administracyjne wyznacza natomiast art. 3 § 2 p.p.s.a. zgodnie z którym sądy administracyjne są właściwe do orzekania w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Jak natomiast słusznie uznał Sąd pierwszej instancji, wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie dotyczy aktów, czynności lub bezczynności o jakich mowa w ww. przepisie. W istocie bowiem przedmiotowa sprawa dotyczy obniżenia standardu zajmowanego lokalu komunalnego na skutek pozbawienia skarżącej możliwości korzystania z pralni znajdującej się w budynku oraz "odcięcia z zajmowanego mieszkania przewodu kominowego i przekazania do m. 11 i 12 na III piętrze."
Szeroko rozumiane kwestie związane z najmem lokali mieszkalnych, nie wyłączając lokali komunalnych, reguluje umowa cywilnoprawna zawarta między stronami tej umowy oraz przepisy Kodeksu cywilnego. Tym samym niewadliwie ustalono, że sprawa niniejsza nie podlega kognicji sądów administracyjnych, a co za tym idzie skarga podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a orzekł jak w sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło