II SA/Kr 1202/09

WyrokWSA w Krakowie2009-11-03

Skład orzekający: Małgorzata Brachel-Ziaja, Kazimierz Bandarzewski, Mirosław Bator

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo organu administracji informujące o braku statusu strony w postępowaniu administracyjnym jest postanowieniem podlegającym zaskarżeniu zażaleniem?
Ratio decidendi
Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują wydawania postanowień w zakresie odmowy uznania osoby za stronę w postępowaniu administracyjnym. Pismo informujące o braku statusu strony nie jest zaskarżalnym postanowieniem. W przypadku kwestionowania przez stronę pozbawienia jej statusu strony, może ona złożyć wniosek o wznowienie postępowania po wydaniu ostatecznej decyzji.
Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o ustalenie warunków zabudowy. W trakcie postępowania inwestor skorygował wniosek, wyłączając z terenu inwestycji działkę bezpośrednio graniczącą z działką T.S. Prezydent Miasta K. pismem poinformował T.S. o braku jego statusu strony w postępowaniu. T.S. wniósł zażalenie na to pismo do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. T.S. złożył skargę do WSA w Krakowie na postanowienie SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Brachel-Ziaja Sędziowie WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) WSA Mirosław Bator Protokolant: Maciej Żelazny po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2009 r. sprawy ze skargi T. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 26 czerwca 2009 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia skargę oddala. Dnia [....] lipca 2007 r. Spółka [....] sp. z o.o. zwróciła się w wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego pod nazwą: "budowa zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z częścią usługowo-handlową z garażami podziemnymi, miejscami postojowymi na zewnątrz, z budową układu drogowego wewnętrznego oraz z dojazdem z ulicy [....] i infrastrukturą techniczną na działkach nr nr [....] , [....] , [....] , etc.... Wnioskiem z dnia [....] .09.2008 r. inwestor skorygował swój ww. poprzedni wniosek w ten sposób, że z obszaru zamierzenia inwestycyjnego wyłączono działkę nr [....] (akta administracyjne sprawy, karta nr 330). Pismem z dnia [....] kwietnia 2009 r. Prezydent Miasta K. zawiadomił T.S. , że w związku ze zmiana wniosku w sprawie ustalenia warunków dla zamierzenia inwestycyjnego pod nazwą "budowa zespołu budynków mieszkalnych wielorodzinnych z częścią usługowo-handlową i garażami podziemnymi oraz budynkami hotelowo-biurowymi z miejscami postojowymi na zewnątrz, z zabudową układu drogowego wewnętrznego na działkach nr nr [....],[....] , [....] , etc.... obr. [....] przy ul. [....] w K. oraz wjazdem z ul. [....] (działka nr ...) i infrastrukturą techniczną na działkach jak wyżej oraz na działce nr [....] i [....] " osobie tej nie przysługuje status strony w tym postępowaniu. Zmiana ta polega na tym, że obecnie działka T.S. bezpośrednio nie będzie juz graniczyć z terenem inwestycji. Planowana inwestycja nie wpłynie na prawa i obowiązki właścicieli działki nr [....] i tym samym nie jest zasadnym dopuszczenie ich do udziału w postępowaniu jako stron. Wyjaśniono, że podstawą do ustalenia statusu strony jest art. 28 K.p.a., który wymaga wykazania istnienia interesu prawnego lub obowiązku danej osoby w zakresie objętym prowadzonym postępowaniem. Wskazano, że decyzja ustalająca warunki zabudowy nie rodzi uprawnień do terenu inwestycji, a wydając taką inwestycję należy uwzględnić ochronę interesów osób trzecich. Podniesiono również, że ewentualne w postępowaniu dotyczącym wydania pozwolenia na budowę będzie badany krąg stron i w tym postępowaniu może T.S. być uznany za stronę. Na to pismo skarżący wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. zażalenie, domagając się przywrócenia mu statusu strony. Podniósł, że stronami w postępowaniach dotyczących ustalania warunków zabudowy mogą być nie tylko właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z obszarem inwestycji, ale również tych działek, które znajdują się w obszarze oddziaływania takiej inwestycji i zależy to od stopnia uciążliwości planowanej inwestycji. Wskazano, że nie uzasadniono należycie podstaw pozbawienia skarżącego statusu strony. Skarżący wskazał na negatywne oddziaływanie przyszłej inwestycji na jego działkę, emisję hałasu, wibracje, powodowanie zanieczyszczenia powietrza oraz promieniowanie jako te czynniki, które związane będą z realizacją zamierzenia inwestycyjnego. Wskazał, że jeżeli skarżący będzie mógł być uznany za stronę w postępowaniu zmierzającym do wydania pozwolenia na budowę, to tym bardziej za taką stronę powinien być uznany w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy. Pozbawienie go przymiotu strony uniemożliwi wniesienia środków zaskarżenia, a sama zmiana obszaru inwestycji stanowi celowe manipulowanie wnioskiem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. postanowieniem z dnia 26 czerwca 2009 r. stwierdził niedopuszczalność zażalenia T.S. . W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że samorządowe kolegia odwoławcze są organami administracji publicznej drugiego stopnia powołanymi na rozpoznawania odwołań od decyzji, zażaleń na postanowienia, żądań stwierdzenia nieważności decyzji lub wznowienia postępowania. Wskazano na pojecie aktu administracyjnego, który określa konkretnego adresata i rozstrzyga o konkretnej sytuacji (podwójna konkretność). Postanowienia rozstrzygają kwestie procesowe. Przepisy K.p.a. nie rozstrzygają o sposobie odmowy uznania danej osoby w postępowaniu administracyjnym. Przyznanie statusu strony nie zależy od uznania organu administracji lecz jest częścią normy materialnego prawa administracyjnego. W razie odmowy przyznania statusu strony w postępowaniu administracyjnym nie wydaje się żadnego aktu administracyjnego. Brak przyznania danej osobie statusu strony nie pozbawi jej możliwości wniesienia odwołania od decyzji kończącej postępowanie administracyjne i po wniesieniu takiego odwołania organ odwoławczy zweryfikuje zasadność pozbawienia danej osoby przymiotu strony. W związku z dokonaniem korekty obszaru objętego zamierzeniem inwestycyjnym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podzieliło pogląd organu I instancji, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o ustalenie warunków zabudowy. Skarżącemu może przysługiwać interes faktyczny, ale nie prawny. Niedopuszczalność zażalenia w tej sprawie wynika z braku przedmiotu zaskarżenia – nie ma zaskarżalnego postanowienia. Żadnego postanowienia o odmowie przyznania skarżącemu statusu strony nie wydał również Prezydent Miasta K. Dnia [....] lipca 2009 r. T.S. wniósł skargę na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, domagając się przywrócenia mu statusu strony w postępowaniu administracyjnym. Skarżący wskazał, że zaskarżone postanowienie narusza art. 28 K.p.a. i art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W uzasadnieniu swojej skargi skarżący podniósł, że dotychczas w postępowaniu administracyjnym uczestniczył on na prawach strony. Inwestor dokonał zmiany wniosku w ten sposób, że wyłączył z terenu inwestycji działkę nr [....] bezpośrednio graniczącą z działką skarżącego nr [....] . Działka nr [....] ma szerokość 10 metrów. Skarżący podał, że otrzymał pismo z Urzędu Miasta K. noszące znamiona postanowienia, które pozbawiło go statusu strony. Na to pismo, błędnie nienazwane postanowieniem wniesiono zażalenie, jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. Ta sytuacja powoduje, że skarżący nie będzie mógł wnieść odwołania od decyzji organu I instancji. W ocenie skarżącego stronami postępowania w sprawie ustalenia warunków zabudowy mogą być nie tylko właściciele nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z terenem inwestycji, ale również inni (dalsi) sąsiedzi. Ustalenie kręgu stron musi nastąpić w związku z zakresem i zasięgiem oddziaływania samego zamierzenia inwestycyjnego. Zamierzenie inwestycyjne, którego warunki będą określane w sprawie, będzie oddziaływało na działkę skarżącego. Skarżący podniósł argumenty przemawiające w jego ocenie za przyznaniem mu statusu strony (pogorszenie komfortu mieszkania, hałas, wibracje, zanieczyszczenie powietrza, promieniowanie). Realizacja tak blisko działki skarżącego infrastruktury doprowadzającej media do wielotysięcznego osiedla domów wielomieszkaniowych będzie oddziaływać na działkę skarżącego i mieszkających tam ludzi. Całą procedurę z pozbawieniem skarżącego statusu strony należy upatrywać w chęci pozbycia się skarżącego jako niewygodnej strony. Ponadto postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy powinno być zawieszone do momentu uchwalenia planu miejscowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, w całości podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarżący z zachowaniem 30-dniowego terminu wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia 26 czerwca 2009 r. sygn. [....] stwierdzające niedopuszczalność zażalenia. Właściwym rzeczowo do rozpoznania niniejszej skargi jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, który w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 P.p.s.a.). W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. nie naruszyło przepisów postępowania administracyjnego. w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd w pełni potwierdza stanowisko zajęte przez organ administracji. Zgodnie z art. 28 K.p.a. strona jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W tej sprawie Sąd nie bada jednak prawidłowości ustalania stron w postępowaniu dotyczącym ustalenia warunków zabudowy dla zamierzenia inwestycyjnego Spółki [....] sp. z o.o. Byłoby to bowiem wkroczenie z oceną w inną sprawę niż objętą skargą. Skarżący bowiem złożył skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na pismo informującego go o braku przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym. Sąd więc w tej sprawie bada tylko to, czy w zakresie nie uznania skarżącego za stronę należało jak twierdzi skarżący – wydać postanowienie, czy też takiego aktu nie wydaje się. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują żadnych podstaw do wydawania postanowień (decyzji lub innych aktów) w zakresie odmowy uznania konkretnej osoby za stronę w zwykłym (jurysdykcyjnym) postępowaniu administracyjnym. Tym samym pismo Prezydenta Miasta K. z dnia [....] kwietnia 2009 r. nie było postanowieniem, które mogło by być zaskarżalne. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują podstawy do wydawania aktów administracyjnych w zakresie uznania danej osoby za stronę lub pozbawienia tego statusu w takich jak w tej sprawie postępowaniach. Wszystkie zaś organy administracji musza podejmować działania na podstawie prawa. Tym samym zasadnie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. stwierdziło niedopuszczalność zażalenia i trafnie wskazało na orzecznictwo sądowe potwierdzające brak podstaw do rozstrzygania o statusie strony (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 czerwca 1986 r., III SA 97/86, opub. w ONSA 1987, nr 2, poz. 46; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 kwietnia 1998 r., IV SA 1643/97, opub. LEX nr 45643; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 października 1998 r., III SA 955191, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 1999 r., III SA 4729/97). Jeżeli dana osoba, która zostałaby pozbawiona statusu strony w postępowaniu administracyjnym tą okoliczność kwestionuje, może złożyć wniosek o wznowienie postępowania (jeżeli kwestionowana decyzja stanie się ostateczna). Sam fakt nieprawidłowego ustalenia kręgu stron jest samodzielną podstawą wznowienia postępowania administracyjnego. Tym samym mając powyższe na uwadze należy wskazać, że w tej sprawie organ administracji i nie naruszył prawa w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia i zgodnie z art. 151 P.p.s.a, skargę skarżącego należało oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło