IV SA/Po 545/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie WSA Bożena Popowska (spr.) WSA Izabela Kucznerowicz Protokolant referent Joanna Andrzejak po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 05 listopada 2009 r. sprawy ze skargi A. S-M., M. S-K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie podziału nieruchomości oddala skargę /-/I. Kucznerowicz /-/P. Miładowski /-/B. Popowska Burmistrz [...] (dalej Burmistrz) postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. rn [...], działając na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie podziału działki ewidencyjnej [...] położonej w [...], stanowiącej własność G. O. W uzasadnieniu wskazał, że zgodnie z art. 97 § 1 pkt 4 kpa, organ administracji zawiesza prowadzone postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Ze względu na zaistniały spór co do przebiegu granicy pomiędzy działkami ewidencyjnymi nr [...] i nr [...] sprawa została przekazana do Sądu Rejonowego w [...], w celu ustalenia przebiegu granicy. Na powyższe postanowienie zażalenie złożył L. S., ojciec i pełnomocnik współwłaścicielek działki nr [...]: M. S–K. i Anny S-M. Pełnomocnik wskazał, że postępowanie zawieszono przedwcześnie, bowiem "zagadnienie wstępne, o którym mowa w postanowieniu, zostało rozstrzygnięte przez uprawnianych geodetów (...)". Zatem Burmistrz winien wydać niezwłocznie decyzję, a jako organ wyższego stopnia wskazać Sąd Rejonowy w [...]. W zażaleniu. Wskazał również, iż właścicielki działki nr [...] nie otrzymały uchylonej decyzji Burmistrza z dnia [...] lipca 2007 r. zatwierdzającej podział nieruchomości o nr [...]. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej Kolegium), działając na podstawie art. 138 § 2 kpa uchyliło zaskarżone postanowienie i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Kolegium wskazało, że postanowienie organu I instancji nie może się ostać z powodów innych niż wskazane w zażaleniu. Z treści postanowienia, ani z przedłożonych akt nie wynika, aby wskazana w zaskarżonym postanowieniu sprawa zawisła przed sądem powszechnym, brak jest co najmniej kopii pozwu z prezentatą". Organ nie miał zatem możliwości zweryfikować stanu faktycznego. Natomiast w przypadku, gdy postępowanie zostało wszczęte z urzędu Burmistrzowi wolno, z przyczyn opisanych w art. 97 kpa, zawiesić toczące się postępowanie. Na opisane postanowienie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył L. S. Powołując się na obowiązujące przepisy wskazał, iż Kolegium winno zażądać brakujących dokumentów z sądu powszechnego lub z urzędu gminy, zatem sprawę rozpatrzono powierzchownie. Świadczy o tym także błąd w uzasadnieniu postanowienia, polegający na wadliwym wskazaniu nazwy Miasta ([...] zamiast [...]). Być może Kolegium rozpatrzyło sprawę nie dotyczącą zażalenia złożonego przez pełnomocnika. Zagadnienie wstępne, o którym mowa w postanowieniu organu I instancji, zostało rozstrzygnięte przez uprawnianych geodetów, co powinno być zakończone decyzją administracyjną, stwierdzającą stan rzeczy. Pełnomocnik zarzucił także organowi brak doręczenia decyzji z dnia [...] lipca 2007 r. (prawidłowo z [...] lipca 2007 r.) o podziale działki nr [...], przez co skutkuje brakiem możliwości zaskarżenia tego podziału do Sądu. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, powtarzając argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Pismami z dnia [...] lipca 2009 r. oraz z dnia [...] lipca 2009 r. uczestniczka postępowania, G. O., wskazała, iż sprawę wznowienia kamienia granicznego może rozpoznać tylko Sąd Rejonowy w [...], stąd zasadne jest zawieszenie postępowania administracyjnego przez organ administracji i instancji, a Skarżący ma na celu przewlekanie sprawy administracyjnej. Sprawa wznowienia kamienia granicznego dotyczy gruntów uczestniczki postępowania moich gruntów, a Kolegium pomija Ją jako stronę i właścicielkę gruntów sprzedanych Burmistrzowi w [...], na których to gruntach powstała przepompownia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, chodzi o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji, nie zaś według kryteriów słuszności. Przedmiotem postępowania administracyjnego, podlegającego niniejszej kontroli sadowoadministarcyjnej, jest zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie podziału działki nr [...], stanowiącej własność G. O. Postępowanie zostało wszczęte z urzędu przez Burmistrza i po raz pierwszy zawieszone postanowieniem Burmistrza z dnia [...] lipca 2007 r. na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 oraz art. 101 kpa, z uwagi na toczące się przed Sądem Rejonowym w [...] postępowanie o wznowienie kamienia granicznego z powództwa G. O. przeciwko właścicielom nieruchomości sąsiednich. Po oświadczeniu G. O. o cofnięciu pozwu, Burmistrz [...] wydał decyzję z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] zatwierdzającą podział przedmiotowej nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...]. Decyzja ta została uchylona decyzją SKO w Poznaniu z dnia [...] września 2007 r. nr [...]. Kolegium przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji wskazując, że Burmistrz ten nie podjął zawieszonego postępowania, a zatem rozstrzygniecie było niedopuszczalne. Po podjęciu postępowania G. O. pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. oświadczyła, iż wycofuje swoje oświadczenie z dnia [...] lipca 2007 r. "w kwestii dotyczącej wydania decyzji zatwierdzającej podział działki [...]". Burmistrz pismem z dnia [...] maja 2008 r. zwrócił się do G. O. o zajęcie stanowiska w związku z dokonaniem wznowienia zniszczonego znaku granicznego i pouczył, że – jeżeli nie zgadza się Ona z nowym położeniem znaku, to może zwrócić się do Sądu Rejonowego w [...] o rozstrzygniecie sprawy. Jako podstawę materialnoprawną wskazano art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027 ze zm.). W tych okolicznościach Burmistrz postanowieniem z dnia [...] lutego 2009 r. zawiesił postępowanie administracyjne w sprawie podziału działki nr [...]. Odnosząc się do motywu uchylenia postanowienia pierwszoinstancyjnego, Sąd podziela pogląd prawny Kolegium dotyczący rozumienia dyspozycji art. 97 § 1 pkt 4 kpa. Przez pojęcie zagadnienia wstępnego rozumie się sytuacje, w których wydanie orzeczenia merytorycznego w sprawie będącej przedmiotem postępowania przed właściwym organem, uwarunkowane jest uprzednim rozstrzygnięciem wstępnego zagadnienia prawnego. Ocena zaś tego zagadnienia wstępnego, gdyby ono w sobie mogło być przedmiotem odrębnego postępowania, należy ze względu na jego przedmiot do kompetencji innego organu państwowego niż ten, przed którym toczy się postępowanie w głównej sprawie. Organ winien ustalić związek przyczynowy pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej a zagadnieniem wstępnym (B. Adamiak [w:] J. Borkowski, B. Adamiak. Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. 8 wydanie. Wydawnictwo C.H. Beck. Warszawa 2006 s. 447-448 i cytowane przez Autorkę poglądy doktryny). Wobec wymogów, wynikających z art. 97 ust. 1 Kpa, nie sposób przyjąć, iż ogólnikowy argument, zawarty w postanowieniu organu I instancji ("sprawa została przekazana do Sądu Rejonowego w [...] w celu ustalenia przebiegu granicy") jest wystarczający. Zwłaszcza, że z wcześniejszej dokumentacji wynika, iż przed Sądem Rejonowym w [...] prowadzone było postępowanie "o wznowienie kamienia granicznego" z powództwa G. O. przeciwko właścicielom nieruchomości sąsiednich, a następnie G. O. pozew cofnęła. W związku z powyższym, Sąd wyraża pogląd, iż nie ma racji strona skarżąca, twierdząc, że "zagadnienie wstępne, o którym mowa w postanowieniu, zostało rozstrzygnięte przez uprawnianych geodetów (...), którzy to w sposób jednomyślny wyznaczyli punkt graniczny i został on zaznaczony wbitym metalowym kołkiem w posadzce przepompowni." Rzecz w tym, iż pojawiły się wątpliwości co do przebiegu granicy pomiędzy działką [...] i działką [...] (k-73). Spór między sąsiadami: stroną skarżącą i G. O. dotyczy położenia znaku granicznego pomiędzy obu działkami. Obrazowo przedmiot sporu przedstawia szkic geodezyjny (k 61). W piśmie z dnia [...] grudnia 2008 r. pełnomocnik pisze: "wskutek prac związanych z budową przepompowni firma zewnętrzna na zlecenie Urzędu Miasta i Gminy w [...] dokonała budowy przepompowni na działkach moich córek," oraz: "wnoszę o uregulowanie spraw własnościowych w związku z budową przepompowni (...)" W tym miejscu należy wyjaśnić, iż spory dotyczące prawa własności mają charakter cywilno-prawny, i postępowanie administracyjne nie stanowi właściwego trybu dla ich rozpatrzenia. Pogląd co do cywilistycznej natury sprawy położenia znaków został wyrażony zresztą przez Sąd Rejonowy w [...] w piśmie do Burmistrza z [...] marca 2009 r. Stronami takiego postępowania są właściciele sąsiadujących ze sobą działek. Wobec powyższego, należy zgodzić się z organem I instancji, iż; "nie może zakończyć postępowania podziałowego działki [...] mającego na celu (...) wydzielenie działki pod przepompownię ścieków, dopóki nie zostanie ustalona granica pomiędzy działkami [...] i [...] (...)" (pismo z [...] marca 2009 r. k-83). W ocenie Sądu organ I instancji, zawieszając postępowanie, musi jednak wykazać, zgodnie z wymogami art. 97 par. 1 pkt 4 Kpa, iż przesłanka, na którą się powołuje, faktycznie ma miejsce. Odnośnie pozostałych zarzutów strony skarżącej, Sąd zauważa, iż decyzja Burmistrza z dnia [...] lipca 2007 r. zatwierdzająca podział nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją SKO w Poznaniu z [...] września 2007 r. W związku z tym nie podlega ona kontroli sądowoadministracyjnej w tym postępowaniu. Na marginesie Sąd wskazuje, że z akt administracyjnych sprawy wynika, iż po wydaniu przez Kolegium zaskarżonej do Sądu decyzji, postępowanie administracyjne zostało zawieszone postanowieniem Burmistrza z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...]. Zawieszając postępowanie Burmistrz powołał się na wystąpienie, przez G. O. , do Sądu Rejonowego w [...] o wznowienie postępowania sądowego sygn. [...] w celu ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działkami [...] i [...]. Na wskazane postanowienie zażalenie wniósł L. S. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd postanowił, jak w sentencji. /-/ I. Kucznerowicz /-/ P. Miładowski /-/ B. Popowska