III SA/Wr 399/09

WyrokWSA we Wrocławiu2009-11-09

Skład orzekający: Anna Moskała, Magdalena Jankowska-Szostak, Małgorzata Malinowska-Grakowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy płatności rolnośrodowiskowe za realizację pakietu rolnictwa ekologicznego mogą być przyznane według stawki z certyfikatem zgodności, jeśli certyfikat został uzyskany po zakończeniu sezonu wegetacyjnego i sprzedaży plonów?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że płatności rolnośrodowiskowe nie mogą być przyznane według stawki z certyfikatem zgodności, jeśli certyfikat został uzyskany po zakończeniu sezonu wegetacyjnego i sprzedaży plonów. Produkty rolne mogą być sprzedawane jako ekologiczne dopiero po uzyskaniu stosownego certyfikatu, a płatności przyznawane są do powierzchni działek, a nie plonu.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych. Po korektach i zmianach we wniosku, organy przyznały płatności, jednak skarżący kwestionował sposób naliczenia płatności za konkretną działkę, twierdząc, że realizował pakiet bez certyfikatu, mimo że certyfikat uzyskał po zakończeniu sezonu wegetacyjnego. Organy odwoławcze utrzymały w mocy decyzję organu pierwszej instancji, przyznając płatność według stawki z certyfikatem.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Moskała Sędzia WSA Magdalena Jankowska-Szostak (sprawozdawca) Sędzia WSA Małgorzata Malinowska-Grakowicz Protokolant Jolanta Ryndak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 28 października 2009 r. sprawy ze skargi T. G. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu przedsięwzięć rolnośrodowiskowych za rok [...] I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W. na rzecz T. G. kwotę 100 (słownie: sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] roku T G (zwany dalej skarżącym) złożył w kancelarii Biura Powiatowego ARiMR w O wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok [...]. Wniosek obejmował: • pakiet rolnictwo ekologiczne realizowany w wariantach: S02b01 trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota [...] zł, S02d01 uprawy sadownicze, w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota płatności [...] zł. • pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych - wariant PO Ib pomaturalne łąki dwukośne na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota płatności [...] zł. Skarżący zadeklarował również, że wnioskuje o podwyższoną płatność z tytułu realizacji pakietów na obszarze NATURA 2000. W trakcie trwania postępowania wyjaśniającego i w związku z wykrytymi nieprawidłowościami we wniosku skarżący złożył na wezwanie Kierownika Biura Powiatowego w dniach [...] i [...] r. korekty do wniosku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i popraw dobrostanu zwierząt. W dniach [...] i [...] r. zostały złożone przez skarżącego zmiany dotyczące zadeklarowanych powierzchni w ramach zobowiązań rolnośrodowiskowych. W dniu [...] r. do Biura Powiatowego ARiMR w O wpłynął wykaz z jednostki certyfikującej [...] Sp. z o.o., z którego wynika, że gospodarstwo skarżącego spełniło w [...] r. wymogi rolnictwa ekologicznego na powierzchni [...] ha w ramach wariantu S02b01, [...] ha w ramach wariantu S02b02 oraz na powierzchni [...] ha w ramach wariantu S02d01. W dniu [...] r. producent złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w O zmianę do wniosku deklarując ostatecznie realizację w roku [...] następujących wariantów: • pakiet rolnictwo ekologiczne realizowany w wariantach: S02b01 trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota [...] zł, S02b02 trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota [...] zł oraz S02d01 uprawy sadownicze, w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota płatności [...] zł., • pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych - POlb wariant pomaturalne łąki dwukośne na obszarze [...] ha, wnioskowana kwota płatności [...] zł. Skarżący zadeklarował również, że wnioskuje o podwyższoną płatność z tytułu realizacji pakietów na obszarze NATURA 2000. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w O działając na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej (Dz.U. Nr 229, poz. 2273 ze.zm.), § 11 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. Nr 174, poz. 1809 ze. zm.) oraz art. 104 k.p.a. – po rozpatrzeniu wniosku skarżącego o przyznane płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego i poprawy dobrostanu zwierząt za rok [...] – orzekł o przyznaniu mu płatności rolnośrodowiskowej w łącznej wysokości [...] zł., zgodnie z deklaracją strony zawartą w zmianie do wniosku złożoną przez skarżącego w dniu [...] r. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie kwestionując ją w części dotyczącej naliczenia płatności za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...], obręb S o pow. [...] ha. Zdaniem skarżącego za tę powierzchnię płatność powinna być wyliczona jak w przypadku realizacji pakietu łąki ekologiczne bez certyfikatu, a nie jak przyjęto to w decyzji - łąki ekologiczne z certyfikatem. Podniósł, że w momencie składania pierwotnego wniosku o płatność, nie posiadał jeszcze certyfikatu, zatem wskazywał w nim na realizację pakietu S02b01 (wariant trwałe użytki zielone bez certyfikatu). Certyfikat uzyskał dopiero w [...] r. (powinno być [...] – przyp. Sądu), więc przez cały sezon wegetacyjny praktycznie realizował "pakiet bez certyfikatu", zaś plon z certyfikatem będzie mógł sprzedać dopiero w [...] roku. Mając natomiast na uwadze okres ważności certyfikatu - od [...] r. do [...] r. – poddał w wątpliwość prawidłowość rozstrzygnięcia, co do tego, że w roku [...] realizował na spornej działce pakiet z certyfikatem. Dodał, że organ I instancji w uzasadnieniu decyzji nie odniósł się do tej kwestii i wniósł aby organ II instancji umożliwił mu złożenie wyjaśnień. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, wyjaśniając że skarżący w dniu [...] r. złożył do organu pierwszej instancji, tzw. wniosek kontynuacyjny o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt na rok [...] obejmujący: • pakiet rolnictwo ekologiczne realizowany w wariantach: trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha; uprawy sadownicze, w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha; • pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych realizowany w wariancie półnaturalne łąki dwukośne na obszarze [...] ha. • podwyższoną płatność z tytułu realizacji pakietów na obszarze Natura 2000. Organ zaznaczył, że wnioskodawca składał dwukrotne korekty oraz trzykrotne zmiany do wniosku. W dniu [...] r., zmieniając wniosek, ostatecznie zadeklarował w roku [...] realizację następujących wariantów: • pakiet rolnictwo ekologiczne realizowany w wariantach: trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha; trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) na obszarze [...] ha; uprawy sadownicze, w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) na obszarze [...] ha • pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych realizowany w wariancie półnaturalne łąki dwukośne na obszarze [...] ha. Podobnie jak poprzednio producent zawnioskował również o podwyższoną płatność z tytułu realizacji pakietów na obszarze Natura 2000. W rezultacie decyzja organu pierwszej instancji wydana została, po rozpatrzeniu wniosku w przedstawionej wyżej wersji. Rozstrzygając sprawę organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z punktem 1 ust. 1 załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady nr 2092/91/EWG z dnia 24 czerwca 1991 r. w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz.Urz.WE L 198 z 22 lipca 1991 ze zm.) zasady określone w art. 6 ust. 1 lit a, b i d, a zwłaszcza w załączniku nr 1, należy stosować na gruntach podlegających okresowi przestawiania zazwyczaj przez co najmniej dwa lata przed siewem lub, w przypadku łąki, przez co najmniej dwa lata przed wykorzystaniem ich do produkcji pasz ekologicznych lub, w przypadku upraw wieloletnich, innych niż rośliny łąkowe, co najmniej trzy lata przed pierwszym zbiorem produktów, zgodnie z art. 1 ust. 1 lit. a. Okres przestawiania rozpoczyna się nie wcześniej niż w dniu zgłoszenia przez producenta działalności zgodnie z art. 8 i udostępnienia przez niego gospodarstwa do kontroli, zgodnie z art. 9. Zdaniem organu II instancji certyfikat zgodności z dnia [...] r. w zakresie produkcji metodami ekologicznymi, upoważnia do umieszczania na płodach rolnych wytworzonych w okresie wegetacyjnym w roku [...] nazwy "Produkt rolnictwa ekologicznego – system kontroli (WE)". Organ odwoławczy wskazał również na § 11 przywołanego już wyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. zauważając, że powierzchnię działek rolnych użytkowanych rolniczo, rodzaj uprawy oraz status poszczególnych działek, producent rolny deklaruje we wniosku z własnej inicjatywy i własnoręcznym podpisem potwierdza prawdziwość tych danych, poświadczając również, że znane są mu zasady realizacji programu rolnośrodowiskowego. W niniejszej sprawie płatność z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych została naliczona, na podstawie wniosku złożonego przez skarżącego oraz klasyfikacji gospodarstw z jednostki certyfikującej [...] z Z – wykaz producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku [...], zgodnie z ustawą z dna 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz.U Nr 93, poz. 898 ze zm.). W wykazie tym, jednostka certyfikująca potwierdziła, że skarżący spełnia wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym w roku [...] na wnioskowanej do płatności powierzchni. Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem skarżący w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł o uchylenie decyzji, zarzucając organowi II instancji: nieuwzględnienie przy wydawaniu decyzji certyfikatu ze wskazaną datą jego ważności; błędną ocenę materiału dowodowego przez "ukrycie", że korektę wniosku zawierającą zmianę wariantu S01b na S02b skarżący złożył na wyraźne i jednoznaczne wezwanie organu; naruszenie art. 9 k.p.a. przez błędne pouczenie, co do należytego sposobu wypełnienia wniosku i stwierdzenie, że w przypadku odmowy złożenia korekty wniosku i pozostawienia dla działki nr [...] wariantu S01b, strona utraci płatność dla tej działki. Zdaniem skarżącego, organ dokonał również błędnej wykładni prawa uznając, że producent może sprzedawać produkty jako ekologiczne, gdy zostały one wyprodukowane w okresie, gdy gospodarstwo nie miało jeszcze certyfikatu. Podniesiono też zarzut podjęcia rozstrzygnięcia na podstawie zapisów dokumentów wytworzonych przez jednostkę certyfikującą, która nie jest uprawniona do orzekania oraz na podstawie wniosku strony, którego zmiana została wymuszona. W uzasadnieniu skargi strona podkreślała, że w dacie pierwotnego wniosku zawarta w nim deklaracja, była zgodna ze stanem faktycznym i prawnym, gdyż w tym czasie nie posiadał certyfikatu. Jednostka certyfikująca wystawiała go w dniu [...] r. a doręczyła mu na początku [...] tego roku, a więc, po zakończeniu sezonu uprawowego i sprzedaniu produkcji z tego sezonu bez certyfikatu. Wskazując na datę ważności certyfikatu skarżący podnosił, że nadzorem certyfikacyjnym objęta jest tylko produkcja z tego okresu. Jego zdaniem organ mylnie uznał, że certyfikat ekologiczny działa z mocą wsteczną. Skarżący dodał również, że przepisy unijne nie wykluczają dłuższego okresu przestawiania gospodarstwa na produkcję metodami ekologicznymi niż minimalne 2 lata. Okres ten, kończy się wraz z wydaniem certyfikatu. Jeśli więc uzyskał certyfikat w [...], to jest oczywiste, że produkcja w poprzednim okresie – czyli całym sezonie uprawowym [...] – prowadzona była bez certyfikatu zgodności. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację i wywody prawne zawarte w zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia [...] r. wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżoną decyzję, szczegółowo wskazując podstawy zapadłego rozstrzygnięcia orz wytyczne dla organów administracyjnych. Decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W – po rozpoznaniu odwołania skarżącego z dnia [...] r. Nr [...] o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych – uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji wskazując, że najistotniejszą kwestią w sprawie jest ustalenie czy organ przyznający płatność prawidłowo ustalił, że skarżący w roku [...] realizował na powierzchni [...] ha pakiet SO2b02. Decyzją nr [...] z dnia [...] r. o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w O przyznał skarżącemu płatność za rok [...] w łącznej wysokości [...] zł w tym z tytułu: • p01 - utrzymanie łąk ekstensywnych kwotę w wysokości [...] zł. • p01b-półnaturalne łąki dwukośne o stawce [...] zł. za powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] zł. • p01b (n 2000) -półnaturalne łąki dwukośne o stawce [...] zł. za powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] zł; • s02 - rolnictwo ekologiczne kwotę w wysokości [...] zł., • s02b01-trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) o stawce [...] z: powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] zł; • s02d01-uprawy sadownicze w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) o stawce [...] zł. za powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę wysokości [...] zł; • s02b01 (n 2000) - trwałe użytki zielone (bez certyfikatu zgodności) o stawce [...] zł z powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] zł (słownie [...] zł. [...] gr.); • s02b02 (n 2000) – trwałe użytki zielone (z certyfikatem zgodności) o stawce [...] zł -powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] z; • s02d01(n 2000)-uprawy sadownicze w tym jagodowe (bez certyfikatu zgodności) o stawce [...] zł. za powierzchnię uwzględnioną w płatności [...] ha/rok kwotę w wysokości [...] zł. W uzasadnieniu decyzji Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w O wskazał, iż ze względu na fakt uczestnictwa spornej działki nr [...] w programie rolnośrodowiskowym - pakiet rolnictwo ekologiczne od [...] r., uwzględniwszy datę zgłoszenia działalności w rolnictwie ekologicznym oraz fakt, iż płatność udzielana przez ARiMR przyznawana jest do powierzchni działek, a nie plonu, w oparciu o zapisy zawarte w ppkt 1.1 i 1.3 Załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady nr 2092/91/EWG z dnia 24 czerwca 1991 r. w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz. Urz. WE L 198, 22.07.1991 ze zm.), przysługuje do niej płatność wg stawki jak dla łąk trwałych z certyfikatem zgodności. Od decyzji nr [...] z dnia [...] r. o przyznaniu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych skarżący wniósł w dniu [...] r. odwołanie podnosząc, że organ I instancji wydał zaskarżoną decyzję z naruszeniem prawa materialnego i procesowego. Strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, ponieważ organ I instancji nie zebrał właściwie materiału dowodowego, nie pouczył strony właściwie co do jej praw i obowiązków oraz nie wezwał jej do złożenia korekty wniosku, twierdząc, iż strona powinna złożyć zmianę do wniosku. Skarżący nie zgadza się z faktem, iż do części gruntów została mu przyznana płatność według stawki dla upraw z certyfikatem zgodności, bowiem certyfikat uzyskał dopiero we [...] r. czyli po okresie wegetacyjnym - po zebraniu i sprzedaży plonów. Ponadto wskazał, iż w dniu złożenia wniosku dane w nim zawarte były zgodne ze stanem faktycznym, bowiem nie posiadał jeszcze certyfikatu, natomiast fakt uzyskania go w terminie późniejszym nie nakłada na niego obowiązku do złożenia zmiany. Dalej podniósł, iż organ I instancji szantażem zmusił go do złożenia zmiany, grożąc odmową płatności, a jednocześnie przerzucając odpowiedzialność za ustalenie właściwego wariantu na wnioskodawcę. Zdaniem skarżącego Kierownik BP ARIMR w O błędnie ustalił, iż po dwóch latach realizacji programu na łąkach wnioskodawca zobowiązany jest uzyskać certyfikat, ponieważ żaden przepis prawa tak nie stanowi, dlatego też wnosi o odrzucenie złożonej zmiany do wniosku i rozpatrzenie sprawy w oparciu o wniosek pierwotny. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w O nie znalazł podstaw do uznania odwołania skarżącego za zasadne, nie wydał nowej decyzji w sprawie na podstawie art. 132 k p a i w dniu [...] r. przekazał odwołanie do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR we W. Organ II instancji powiadomił producenta rolnego o wszczęciu postępowania w jego sprawie oraz o możliwości składania wyjaśnień i zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. W dniu [...] r. Dyrektor DOR we W skierował do skarżącego wezwanie w trybie art. 50 § 1 kpa, w którym strona została zobowiązana do przedłożenia kopii następujących dokumentów: • załącznika do Certyfikatu Nr: [...] z dnia [...] r. wydanego przez J C [...] Sp. z o.o. dotyczącego ilości certyfikowanych produktów, • rejestru działań agrotechnicznych za rok [...] przedstawiony J C . W odpowiedzi na powyższe, strona przesłała rejestr działań agrotechnicznych oraz protokół nr [...] z dnia [...] r. z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi. Nie dostarczony został załącznik do Certyfikatu, bowiem strona wskazała, iż JC [...] Sp. z o.o. nie przesłała jej takiego dokumentu, jednocześnie domniemając, że załącznikiem tym jest protokół z kontroli. W dniu [...] r. pismo z prośbą o przekazanie organowi II instancji ww. załącznika przesłano do JC [...] Sp. z o.o. w Z. Ze względu na niezebranie całości materiału dowodowego pismem z dnia [...] r. poinformowano stronę o przedłużeniu terminu wydania decyzji w postępowaniu odwoławczym, ustalając go ostatecznie na dzień [...] r. W dniu [...] r. do DOR ARiMR we W wpłynęło pismo z JC [...] Sp. z o.o. z dnia [...] r. (znak [...]), w którym jednostka ta informuje, iż do certyfikatu nr [...] z dnia [...] r. nie został wydany załącznik, ponieważ dokument ten określa jakie produkty i w jakiej ilości gospodarstwo może wprowadzić do obrotu jako ekologiczne, natomiast w gospodarstwie skarżącego brak było takich produktów. Decyzją z dnia [...] r. Nr [...] organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. Nr [...] o przyznaniu skarżącemu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowaych za rok [...]. Od niniejszej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu podnosząc w szczególności, że organ powinien zbadać jaki pakiet był zrealizowany w [...] r. na spornej działce – pakiet SOb01 (w okresie przestawienia), czy też pakiet SOb02 (z certyfikatem). W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej (§ 1), przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 przywołanego przepisu). Sądy administracyjne kierując się kryterium legalności dokonują zatem oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Rozpoczynając rozważania nad zgodnością z prawem zaskarżonej decyzji w pierwszej kolejności należy wskazać, że rozpoznawana sprawa była już przedmiotem rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt [...] – ma mocy art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) - uchylił decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we W z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, zawierając szczegółowe wskazania co do dalszego postępowania. W myśl art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (por. S. Hanausek (w:) W. Siedlecki (red.), System..., s. 319). Wobec powyższego ponowne rozpoznanie sprawy przez sąd administracyjny ogranicza się do kontroli, czy organy administracji prawidłowo uwzględniły wytyczne zawarte w poprzednim wyroku, oraz oceny ewentualnych nowych okoliczności, które zaistniały już po wydaniu wyroku. Te natomiast kwestie, które były już przedmiotem oceny Sądu, i co do których Sąd nie dopatrzył się uchybień w działaniu organu administracji, ponownie oceniane być nie mogą. Stosownie do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA we Wrocławiu organy administracyjne miały przede wszystkim dokonać ustaleń mających na celu jednoznaczne stwierdzenie, czy skarżący w [...] roku dla spornej działki [...] o pow. [...] ha realizował pakiet SO2bO2 (trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności), czy też program SO2b01 (trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności). W zaskarżonej decyzji organ II instancji, utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] r. Nr [...] o przyznaniu skarżącemu płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowaych za rok [...] przyjął, że strona skarżąca w roku [...] realizowała na pow. [...] ha pakiet rolnictwo ekologiczne w wariancie trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności (SO2bO2). Tymczasem bezspornym jest, że J C [...] na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] r. wystawiła dla gospodarstwa skarżącego certyfikat Nr [...], określając okres jego ważności od dnia [...] r. do [...] r. Skarżący certyfikat ten uzyskał na początku [...] r. W konsekwencji powyższego w dacie złożenia wniosku z dnia [...] r. skarżący bezsprzecznie nie posiadał certyfikatu zgodności, a zatem prawidłowo zadeklarował na spornej działce [...] o pow. [...] ha realizację pakietu rolnictwo ekologiczne, trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności. Po drugie organy administracyjne miały określić dla w/w spornej działki faktyczny okres konwersji (przestawienia) – jak wskazał bowiem Sąd - ani na podstawie akt sprawy, ani też z decyzji organu I i II instancji nie można było ustalić kiedy w zasadzie skarżący zgłosił jednostce certyfikującej zamiar rozpoczęcia produkcji ekologicznej. Tymczasem stosownie do treści art. 6 ustawy o rolnictwie ekologicznym, producent zamierzający podjąć działalność w zakresie rolnictwa ekologicznego zgłasza zamiar prowadzenia takiej działalności wybranej upoważnionej jednostce certyfikującej i wojewódzkiemu inspektorowi jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych. Powyższa reguła odpowiada też art. 8 i 9 rozporządzenia Rady EWG nr 2092/91/EWG. Według zaś pkt 1.1. załącznika nr I do tego rozporządzenia, najwcześniej z datą zgłoszenia i poddania się kontroli rozpoczyna się okres konwersji (przestawiania), w którym na działkach musiały być zwyczajowo stosowane zasady określone w art. 6 ust. 1 lit. a, b, d oraz w przywołanym załączniku. Okres konwersji wynosi przynajmniej dwa lata przed wysiewem lub w przypadku łąki, co najmniej dwa lata przed jej wykorzystaniem jako paszy z rolnictwa ekologicznego. W zaskarżonej decyzji organ II instancji ustalił, z jednej strony że "ze zgromadzonej w sprawie dokumentacji wynika, że skarżący dokonał zgłoszenia gospodarstwa do działalności ekologicznej do W I J H A R–S we W w dniu [...] r., wówczas też wyraził gotowość udostępnienia go systemowi kontroli wykonywanej przez JC". Z drugiej zaś, organ II instancji wskazał, że "działka rolna o powierzchni [...] ha położona na działce ewidencyjnej nr [...] (a zatem działka sporna) jako ekologiczna łąka trwała zgłoszona została przez K G wnioskiem w dniu [...] r., a następnie w wyniku przejęcia posiadania działka ta weszła w skład gospodarstwa skarżącego" a zatem "okres konwersji w przypadku działki [...] zakończony został z dniem [...] r.". Powyższe - co dalej jak potwierdził organ II instancji (w istocie wbrew swemu rozstrzygnięciu) dowodzi - że "w dniu złożenia wniosku strona nie posiadała certyfikatu", oraz że okres przestawienia trwał od [...] r. do dnia [...] r. W okresie tym natomiast producent pomimo tego, że już stosował metody produkcji ekologicznej, to nie mógł uzyskanych w tym czasie płodów sygnować i sprzedawać jako produkty ekologiczne. Dopiero zaś z chwilą zakończenia się okresu przestawienia ([...] r.), aczkolwiek dopiero po uzyskaniu certyfikatu ([...] r.) skarżący mógł "wyprodukowaną łąkę" wykorzystać jako paszę znakowaną czyli jako produkt ekologiczny. Powyższe znalazło zresztą potwierdzenie nie tylko w treści oświadczenia skarżącego z dnia [...] r. wskazującego, że "działka rolna [...] została skoszona na początku [...] r., a uzyskany plon sprzedany został jako niecertyfikowany ekologicznie, po cenach uwzględniających brak w tym czasie certyfikatu", lecz również w treści zaskarżonej decyzji organu II instancji. Organ ten stwierdził bowiem, że J C samowolnie przesunęła termin wydania certyfikatu poza okres przewidziany prawem (minimalny okres dwuletni, bez wydania stosownej decyzji). Powyższe zaś, a zatem data wystawienia certyfikatu oraz termin jego dostarczenia ([...] rok) rzeczywiście - jak dalej skonstatował organ – "mogło uniemożliwić skarżącemu sprzedaż płodów jako certyfikowane". Ponadto jak dalej stwierdził organ, w piśmie nr [...] JC oświadczyła, że "ze względu na brak w gospodarstwie skarżącego produktów wprowadzonych do obrotu jako ekologiczne, nie został mu wydany załącznik (...). Skoro zatem w rozpoznawanej sprawie produkcja rolna zakończyła się zbiorem plonów i wprowadzeniem produktów do obrotu, przed przyznaniem tego certyfikatu (skarżący skosił działkę na początku [...] r., a zatem bezspornie przed faktycznym uzyskaniem certyfikatu) to podnieść należy, że skarżący nie mógł sygnować ich jako produkty ekologiczne. To zaś nakazywałoby przyjąć, że produkcja dokonana była w warunkach uprawniających do zastosowania stawek płatności dla wariantu bez certyfikatu zgodności (podobnie WSA w Szczecinie w wyroku z dnia [...] r., [...] nie publik.). Po trzecie organy administracyjne miały ustalić, czy okoliczność, że skarżący uzyskał certyfikat przed wydaniem decyzji organu I instancji, niemniej jednak dopiero na początku [...] roku, miała wpływ na sposób obliczenia płatności za rok [...], a w konsekwencji na wysokość przyznanej pomocy. Wysokość stawki podstawowej, stanowiącej podstawę dla ustalenia wysokości płatności rolnośrodowiskowej w ramach pakietu rolnictwo ekologiczne, zróżnicowana została bowiem w zależności od tego, czy produkcja rolna danej uprawy lub użytku prowadzona była z certyfikatem, czy też bez certyfikatu potwierdzającego jej zgodność z wymogami przywoływanego już rozporządzenia wspólnotowego z 1991r. Pojęcie produkcji obejmuje zaś wszystkie czynności wykonywane w gospodarstwie rolnym zaangażowanym w produkcję, pakowanie i wstępne etykietowanie produktów produkcji ekologicznej wytwarzanych w tym gospodarstwie (patrz art. 4 pkt 2 rozporządzenia Rady (EWG)2092/91 z dnia 24 czerwca 1991 r.). Etapem końcowym tak ujmowanej produkcji ekologicznej jest więc wprowadzenie do obrotu jej produktów (płodów rolnych przetworzonych lub nie) jako produktów ekologicznych. Możliwość takiego wprowadzenia następuje natomiast bezspornie z chwilą – co już wielokrotnie zostało w niniejszej sprawie podkreślone - kiedy rolnik uzyska stosowne potwierdzenie jej zgodności – czyli certyfikat. Skoro zatem skarżący certyfikat zgodności uzyskał dopiero w [...] roku, to oczywistym jest, że z wynikających z tego uprawnień mógł skorzystać dopiero po tej dacie. Zatem również z tej przyczyny uzasadnione wydaje się być stanowisko skarżącego, że ze względu na datę uzyskania certyfikatu i okres jego ważności, przez cały [...] rok realizował pakiet bez certyfikatu, zaś plon z certyfikatem będzie mógł sprzedać dopiero w [...] roku. Zresztą podkreślenia wymaga, że stosownie do treści ppkt 1.1 i 1.3 Załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady nr 2092/91/EWG z dnia 24 czerwca 1991 r. w sprawie produkcji ekologicznej produktów rolnych oraz znakowania produktów rolnych i środków spożywczych (Dz. Urz. WE L 198, 22.07.1991 ze zm.), płatność udzielana przez ARiMR w ramach programów rolnośrodowiskowych przyznawana jest do powierzchni działek, a nie plonu. Mając powyższe na względzie Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku. Klauzula zawarta w pkt II wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu w sposób uwzględniający skargę, przepisu art. 152 p.p.s.a. Podstawę do orzeczenia kosztów stanowią natomiast przepisy art. 200 przywołanego aktu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło