I OSK 229/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-07-22

Skład orzekający: Jan Kacprzak, Jolanta Rajewska, Monika Nowicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na decyzję o zwolnieniu ze służby w Policji, nie dopuszczając dowodu z dokumentu (zwolnienia lekarskiego) i opierając się jedynie na twierdzeniach organu, mimo że skarżący działał samodzielnie i miał problemy zdrowotne?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uznając, że sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności poprzez zaniechanie przeprowadzenia dowodu uzupełniającego z dokumentu (zwolnienia lekarskiego) i nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego. Sąd pierwszej instancji powinien był dopuścić dowód z dokumentacji dotyczącej zwolnienia lekarskiego i ocenić legalność decyzji po przeprowadzeniu postępowania dowodowego.
Stan faktyczny
M. S. został zwolniony ze służby w Policji na podstawie orzeczenia Komisji Lekarskiej o trwałej niezdolności do służby. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów dotyczących zwolnienia ze służby, w tym art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, twierdząc, że zaprzestał służby z powodu choroby przed wydaniem orzeczenia i przedstawił zwolnienie lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, nie dopuszczając dowodu z okazanego zwolnienia lekarskiego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz M. S. kwotę 474 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Kacprzak, Sędzia NSA Jolanta Rajewska, Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.), Protokolant Ewelina Ryszka, po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 listopada 2009r. sygn. akt II SA/Wa 1051/09 w sprawie ze skargi M. S. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2009r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz M. S. kwotę 474 (czterysta siedemdziesiąt cztery) złote tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 13 listopada 2009 r. (sygn. akt II SA/Wa 1051/09) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] maja 2009 r. [...] utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r. [...] wydaną w przedmiocie zwolnienia ze służby w Policji. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach sprawy: Wojewódzka Komisja Lekarska MSWiA w W. orzeczeniem z dnia [...] lutego 2009 r. [...], zatwierdzonym w dniu [...] marca 2009 r. przez Okręgową Komisję Lekarską MSWiA w W, uznała M. S. za całkowicie niezdolnego do służby w Policji i zaliczyła go do trzeciej grupy inwalidów. Następstwem tego Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] marca 2009 r. - wydanym na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji – zwolnił policjanta ze służby z dniem 23 marca 2009 r. i rozkazowi temu nadał rygor natychmiastowej wykonalności. W odwołaniu od w/w decyzji M. S. zarzucił organowi pierwszej instancji naruszenie art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, poprzez jego niezastosowanie oraz naruszenie § 23 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, zgodnie z którym przełożony po otrzymaniu orzeczenia Komisji Lekarskiej o trwałej niezdolności do służby policjanta niezwłocznie powinien zwolnić go od zajęć służbowych, czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. Rozpoznając sprawę w trybie instancji odwoławczej, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] maja 2009 r. utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Głównego Policji podnosząc, że trwała niezdolność do służby w Policji, orzeczona przez Komisję Lekarską, obligowała organ do zwolnienia funkcjonariusza ze służby, zgodnie z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Natomiast art. 43 ust. 1 tej ustawy, jak i § 23 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. nie miały w sprawie zastosowania, gdyż M. S., w okresie poprzedzającym wydanie orzeczenia Komisji Lekarskiej, nie przedstawił przełożonym zaświadczenia lekarskiego o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby ani nie przebywał na zwolnieniu lekarskim również w dniu zwolnienia ze służby. Wskazane w odwołaniu przepisy - jak wywodził Minister - służą wyłącznie tym policjantom, którzy od jakiegoś czasu nie pełnili służby z powodu choroby i następnie wobec których Komisja Lekarska stwierdziła ich trwałą niezdolność do służby. Z kolei, zaprzestanie służby z powodu choroby następuje z dniem wskazanym w stosownym zaświadczeniu lekarskim (zwalniającym ze służby). Stan trwałej niezdolności do służby, stwierdzony orzeczeniem Komisji Lekarskiej nie był natomiast jednoznaczny z zaprzestaniem służby z powodu choroby. Orzeczenie Komisji Lekarskiej rozstrzyga bowiem o przydatności do służby, nie zaś o występowaniu choroby - w rozumieniu art. 43 ust. 1 ustawy o Policji. Od wyżej przedstawionej decyzji M. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze podniósł, że - wbrew stanowisku Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji - zaprzestał pełnienia służby z powodu choroby przed wydaniem orzeczenia Komisji Lekarskiej bo przed i w dniu stawienia się na Komisję Lekarską był zwolniony przez lekarza od zajęć służbowych, zatem organ błędnie przyjął, iż w sprawie zachodziły warunki do zwolnienia skarżącego ze służby w Policji w trybie natychmiastowym. Skarżący wskazywał, iż w okresie 12 miesięcy poprzedzających zwolnienie ze służby nie korzystał, mimo choroby, z długotrwałego zwolnienia lekarskiego od zajęć służbowych, natomiast przed i w dniu stawienia się przed Komisją Lekarską był zwolniony przez lekarza od zajęć służbowych (w dniach od [...] do [...] lutego 2009 r.). Następnie przebywał na urlopie wypoczynkowym w dniach [...] oraz [...] marca 2009 r. Na rozprawie skarżący okazał kserokopie zwolnienia lekarskiego, z którego wynikało, że w wyżej wskazanym okresie był niezdolny do pracy i oświadczył, iż wówczas pozostawał w miejscu zamieszkania. Twierdził, że powyższe zwolnienie złożył w dniu [...] lutego 2009 r. w Komendzie Głównej Policji. Ponadto M. S. zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 43 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy o Policji przez błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisu art. 43 ust. 1 ustawy, jak również twierdził, że organ naruszył przepisy postępowania mające wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 7, 8, 9, 10, 75 i 77 § 1, art. 78 i 80 k.p.a. Odpowiadając na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wnosił o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Oddalając skargę – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że nie zasługiwała ona na uwzględnienie. Sąd podniósł, że materialno-prawną podstawę zwolnienia M. S. ze służby w Policji stanowił art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji, który to przepis nakłada na organ obowiązek zwolnienia ze służby policjanta, w stosunku do którego Komisja Lekarska orzekła trwałą niezdolność do służby. Organ byłby natomiast zobligowany do zastosowania w niniejszej sprawie dobrodziejstwa z art. 43 ust. 1 omawianej ustawy, gdyby przed wydaniem rozkazu personalnego o zwolnieniu, przed wydaniem orzeczenia Komisji Lekarskiej, policjant korzystał ze zwolnienia lekarskiego tj. zaprzestał służby z powodu choroby. W ocenie Sądu konstrukcja przepisu art. 43 ust. 1 ustawy o Policji stanowi koniunkcję dwóch przesłanek: zaistnienia któregokolwiek ze stanów opisanych w art. 38 ust. 4 albo w art. 41 ust. 1 pkt 1 lub pkt 2 ustawy i jednoczesnego zaprzestania służby przez policjanta z powodu choroby. Do skarżącego miała zastosowanie przesłanka określona w art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy - w postaci orzeczenia Komisji Lekarskiej, jednakże - dla zastosowania wobec niego dobrodziejstwa omawianej wyżej normy ochronnej - musiałby istnieć zbieg tej przesłanki z przesłanką zaprzestania służby z powodu choroby, czyli policjant w tym przypadku musiałby faktycznie korzystać ze zwolnienia lekarskiego. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego w analizowanej sprawie nie wystąpiła przesłanka wskazana w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji, bowiem nie można przyjąć, aby datą początkową okresu ochronnego była data wydania orzeczenia przez Komisję Lekarską. Sąd podkreślił przy tym, że w orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, iż okres ochronny w tego rodzaju sprawach liczony jest od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, a więc od daty wskazanej w stosownym zaświadczeniu lekarskim - zwolnieniu lekarskim. W rezultacie Sąd podzielił stanowisko organu, że ochrona przewidziana w art. 43 ust. 1 ustawy o Policji służy wyłącznie tym policjantom, którzy od jakiegoś czasu nie pełnili służby z powodu choroby, a następnie komisja lekarska stwierdziła ich trwałą niezdolność do służby w Policji. Ponadto Sąd Wojewódzki stwierdził, że zgodnie z treścią § 17 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. w sprawie szczegółowych praw i obowiązków oraz przebiegu służby policjantów, dokumentem usprawiedliwiającym nieobecność policjanta w służbie z powodu choroby jest zaświadczenie lekarskie o czasowej niezdolności do służby z powodu choroby. Nie tylko w trosce o stan zdrowia, ale także w trosce o odpowiednią jakość pełnionej służby, obowiązkiem policjanta, wobec którego lekarz stwierdził stan choroby, jest niezwłoczne powiadomienie o tym fakcie przełożonego. Sąd podniósł, iż w niniejszej sprawie skierowanie na badanie przez Komisję Lekarską, w celu określenia stanu zdrowia policjanta, zostało wydane na wniosek zainteresowanego. M. S. nie przedstawił też organowi zaświadczenia o czasowej niezdolności do służby, który to fakt organ podkreślał w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji a potwierdzeniem tego stanowiska – zdaniem Sądu Wojewódzkiego – była okoliczność, że w treści odwołania wniesionego od rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2009 r., M. S. nie powołał się na okoliczność przedstawienia przełożonemu w dniu [...] lutego 2009 r. zwolnienia lekarskiego, stwierdzającego niezdolność do służby w okresie od dnia [...] lutego 2009 r. do dnia [...] lutego 2009 r., ale ograniczył się jedynie do zarzutu niezastosowania przez organ l instancji art. 43 ust. 1 ustawy o Policji i § 23 w/w rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 września 2002 r. Sąd Wojewódzki stwierdził przy tym, że nie było w sprawie istotne, dlaczego skarżący nie okazał przełożonemu rzeczonego zaświadczenia lekarskiego, faktem było natomiast, że w okresie bezpośrednio poprzedzającym wydanie orzeczenia przez Komisję Lekarską, jak i w okresie wydawania rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby, M. S. nie zaprzestał jej pełnienia z powodu choroby. Sam natomiast fakt – zdaniem Sądu - orzeczenia przez Komisję Lekarską o całkowitej niezdolności do służby nie wystarczał do uznania, iż policjant korzysta ze zwolnienia lekarskiego. Co innego bowiem stwierdza orzeczenie Komisji Lekarskiej a co innego - zaświadczenie o czasowej niezdolności do służby. W złożonej od powyższego wyroku skardze kasacyjnej M. S., wskazując jako podstawę kasacyjną art. 173 w związku z art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 177 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: 1. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1.1. naruszenie art. 106 § 3 i § 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 227 i art. 241 k.p.c. poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez sąd dowodów uzupełniających z dokumentów i oparcie się jedynie na twierdzeniach strony przeciwnej, choć przeprowadzenie dowodu nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie; 1.2. naruszenie art. 141 § 4 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi a także art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) poprzez przedstawienie sprawy niezgodnie ze stanem faktycznym oraz oddalenie skargi, pomimo naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania; 1.3. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c oraz art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym i art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, a także art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 8, art. 9, art. 10, art. 78 i art. 81 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie zarzutu zawartego w skardze a dotyczącego wadliwego przeprowadzenia postępowania w sprawie, w szczególności poprzez nieudzielenie informacji skarżącemu i w konsekwencji pozbawienia go realnej możliwości uczestniczenia w postępowaniu; 1. 4. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 3 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi a także art. 1 § 2 Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 141 § 4 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z art. 75 § 1 i 2 oraz art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów, wyrażającej się w błędnym przyjęciu, że orzeczenie Komisji Lekarskiej nie stanowi dowodu choroby - w rozumieniu art. 43 ust 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990r. o Policji (tekst jednolity: Dz. U. 2007 r. Nr 43 poz. 277, ze zm.); 1.5. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez rozpatrzenie sprawy bez zgromadzenia pełnego materiału dowodowego, to jest bez kompletnych akt sprawy (w szczególności bez listy obecności wnoszącego skargę za okres bezpośrednio poprzedzający orzeczenie komisji lekarskiej oraz zaświadczeń lekarskich zwalniających wnoszącego skargę z zajęć służbowych w okresie bezpośrednio poprzedzającym orzeczenie komisji lekarskiej); 2. naruszenie prawa materialnego tj. : 2.1. naruszenie art. 43 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji poprzez błędną wykładnię i w konsekwencji niezastosowanie w przedmiotowej sprawie przepisu art. 43 ust. 1 w/w ustawy, mimo zaistnienia hipotezy warunkującej jego zastosowanie. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne skarżący wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie wraz z zasądzeniem kosztów postępowania kasacyjnego lub ewentualnie ( w razie stwierdzenia braku naruszenia przepisów postępowania) – o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podnoszono w szczególności, że M. S. na rozprawie sądowej w dniu 13 listopada 2009 r. okazał kserokopię zwolnienia lekarskiego, z którego treści wynikało, iż w okresie od dnia [...] do dnia [...] lutego 2009 r. przebywał na zwolnieniu lekarskim i oświadczył, że wówczas przebywał w miejscu zamieszkania a zwolnienie to w dniu [...] lutego 2009 r. złożył w Komendzie Głównej Policji. Kserokopię w/w zwolnienia wraz (z otrzymaną w okresie późniejszym) kserokopią listy obecności za miesiąc luty 2009 r., skarżący otrzymał przy tym z zasobów Wydziału Ogólnego Biura Łączności i Informatyki Komendy Głównej Policji, co świadczyło o tym, że przedmiotowe zwolnienie lekarskie było w istocie przedłożone organowi. Ponadto wskazywano, że M. S. do dnia wniesienia skargi działał samodzielnie, bez pomocy profesjonalnego pełnomocnika, co miało znaczenie w kontekście wypowiedzi Sądu Wojewódzkiego, że zainteresowany nie powoływał się wcześniej ( w odwołaniu) na fakt przebywania na zwolnieniu lekarskim. Skarżący kasacyjnie podkreślał też, że Sąd Wojewódzki wydał zaskarżony wyrok w oparciu jedynie o twierdzenia strony przeciwnej i niekompletne akta administracyjne, które powinny zawierać oryginały wszystkich dokumentów, stanowiących dowody w sprawie. Niespełnienie tych wymagań skutkuje tym, że Sąd - nie będąc w stanie wyjaśnić nasuwających się wątpliwości - nie mógł uznać za udowodnione okoliczności, na które powołuje się organ administracji. W przedmiotowej sprawie – wywodził skarżący kasacyjnie - organy administracji nie wskazały w swoich rozstrzygnięciach wszystkich dowodów oraz nie przekazały wraz ze skargą kompletnych akt osobowych wnoszącego skargę (obejmujących listę obecności skarżącego za okres bezpośrednio poprzedzający orzeczenie komisji lekarskiej oraz zaświadczeń lekarskich zwalniających go z zajęć służbowych w okresie bezpośrednio poprzedzającym orzeczenie komisji lekarskiej) , a co za tym idzie Sąd - na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie - nie był w stanie ocenić, czy organy posiadały wystarczającą wiedzę dotyczącą faktu przebywania przez M. S. na zwolnieniu lekarskim. Poza tym wnoszący skargę kasacyjną twierdził, że Sąd Wojewódzki odniósł się jedynie do wybranych przez siebie zarzutów będących przedmiotem skargi, nie ustosunkował się zaś do zarzutu przeprowadzenia postępowania w sposób sprzeczny z zasadą informowania i pogłębiania zaufania obywateli do administracji publicznej, prowadzenia postępowania bez zasadniczego udziału skarżącego i z pominięciem zgłaszanych przez niego wniosków dowodowych. Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego skarżący podnosił, że zgodnie z treścią art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy o Policji policjanta zwalnia się ze służby w przypadku orzeczenia trwałej niezdolności do służby przez komisję lekarską, przy czym, mając na względzie art. 43 ust 1 ustawy o Policji, zwolnienie policjanta ze służby na podstawie art. 38 ust. 4 oraz art. 41 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 2 pkt 1 i 4 nie może nastąpić przed upływem 12 miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby, chyba że policjant zgłosi pisemnie wystąpienie ze służby. Zdaniem skarżącego zaskarżony wyrok niesłusznie zawężał rozumienie tego przepisu wyłącznie do policjantów, którzy od jakiegoś czasu nie pełnili służby z powodu choroby, a następnie komisja lekarska stwierdziła ich trwałą niezdolność do służby. Odpowiedź na skargę kasacyjną nie została wniesiona. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej. Skargę tę należało uznać za uzasadnioną, choć nie z wszystkimi, podniesionymi w niej zarzutami można się zgodzić. Ponadto, w przypadku skutecznego wniesienia zarzutu naruszenia przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, w postaci niewyjaśnienia przez Sąd pierwszej instancji w sposób prawidłowy stanu faktycznego – a co w tej sprawie miało miejsce - wypowiadanie się przez Naczelny Sąd Administracyjny o zasadności, dokonanej w zaskarżonym wyroku wykładni prawa materialnego i jego zastosowaniu, trzeba uznać za przedwczesne. Odnosząc się zatem do zarzutów obrazy przepisów postępowania stwierdzić należy, iż zgodnie z art. 106 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Treść tego przepisu wskazuje zatem, że dopuszczenie dowodu z dokumentu w postępowaniu przed sądem administracyjnym może nastąpić na wniosek strony lub z urzędu a samo postępowanie dowodowe jest fakultatywne tj. pozostawione ocenie Sądu. Ocena ta jednak nie może być dowolna. Jak wynikało z akt Sądu Wojewódzkiego, i na co słusznie zwrócono uwagę w skardze kasacyjnej na rozprawie przed Sądem Wojewódzkim w dniu 13 listopada 2009r. skarżący okazał kserokopię zwolnienia lekarskiego, wystawionego przez lekarza psychiatrę – G. W. z Przychodni Zdrowia Psychicznego Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w W.. Treść jego wskazywała, że w okresie od dnia [...] do dnia [...] lutego 2009 r. ( data orzeczenia Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej MSWiA w W.) przebywał na zwolnieniu lekarskim i oświadczył, że wówczas przebywał w miejscu zamieszkania a zwolnienie to w dniu [...] lutego 2009 r. złożył w Komendzie Głównej Policji. Sąd Wojewódzki, choć nie dopuścił formalnie dowodu z dokumentu okazanego przez skarżącego, w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do tej kwestii odniósł się stwierdzając, że w sprawie nie było istotne, dlaczego skarżący nie okazał przełożonemu powyższego zwolnienia lekarskiego, faktem natomiast było, iż ( cyt.): "w okresie bezpośrednio poprzedzającym wydanie orzeczenia przez komisję lekarską, jak i w okresie wydawania rozkazu personalnego o zwolnieniu ze służby, M. S. nie zaprzestał jej pełnienia z powodu choroby". Sąd Wojewódzki przyjął bowiem za prawidłowe ustalenia organu, że skarżący nie korzystał w omawianym okresie czasu ze zwolnienia lekarskiego. Powyższy wniosek Sąd wysnuł z faktu, że w treści odwołania, które składał M. S. w postępowaniu administracyjnym, nie podnosił on okoliczności, że korzystał ze zwolnienia lekarskiego. Tego rodzaju postępowanie należy uznać za nieprawidłowe. Uszło uwagi Sądu, że w postępowaniu przed organami skarżący działał samodzielnie a jednocześnie - przyczyną wystawienia w/w zwolnienia lekarskiego, jak również podstawą orzeczenia Komisji Lekarskiej z dnia [...] lutego 2009 r. o całkowitej niezdolności do służby policjanta, były zaburzenia zdrowia psychicznego. W takiej sytuacji analiza postępowania strony dokonywana przez Sąd powinna ten fakt uwzględniać. Obowiązkiem Sądu było też w takim przypadku prowadzenie postępowania w sposób szczególnie rozważny i wnikliwy. W szczególności, ustalenia faktyczne nie mogły opierać się jedynie na twierdzeniach organu, nawet jeśli postępowanie strony nie było w pełni oczywiste. Wadliwość ustaleń dokonanych przez Sąd wydaje się zaś dodatkowo potwierdzać dołączona do skargi kasacyjnej kserokopia listy obecności w Wydziale Ogólnym Biura Łączności i Informatyki Komendy Głównej Policji za luty 2009 r., z której – jak twierdził skarżący kasacyjnie – wynika, że w okresie od [...] do [...] lutego 2009 r. korzystał ze zwolnienia lekarskiego. Powyższe prowadzi do wniosku, że zarzuty zawarte w skardze kasacyjnej a dotyczące postępowania dowodowego (art. 106 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 227 i 241 k.p.c.) i nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego ( art. 141 § 4 w/w ustawy ) należało uznać za zasadne. Nietrafnym natomiast okazał się zarzut naruszenia art. 1 § 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazane wyżej przepisy należą do kategorii przepisów o charakterze ustrojowym i wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącego kasacyjnie, nie może być utożsamiane z uchybieniem powołanym normom. Przepisy te zakreślają jedynie właściwość sądów administracyjnych, stanowiąc, że sądy te sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Nie ma zaś żadnych podstaw do przyjęcia, iż Sąd Wojewódzki nie dokonał takiej kontroli albo, że ocenę swoją oparł na innym kryterium niż zgodność zaskarżonej decyzji z prawem. W związku z powyższym przepisy te mogłyby być naruszone tylko wtedy, gdyby skarga w ogóle nie została przez Sąd rozpoznana, albo rozpoznanie jej opierałoby się na innych kryteriach, niż tych, które określone w art. 1 § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Natomiast zgodzić się trzeba ze skarżącym kasacyjnie, iż zarzut zgłoszony w skardze do Sądu Wojewódzkiego a dotyczący uchybienia przez organy w toku postępowania administracyjnego przepisom art. 8, 9, 10, 78 i 81 k.p.a. nie został przez Sąd pierwszej instancji należycie rozważony, zwłaszcza w kontekście wyżej omówionych problemów zdrowotnych policjanta. Niezasadnym było powołanie w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 54 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Przepis ten stanowi, że organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Regulacja ta odnosi się zatem do zupełnie odmiennego stanu faktycznego. Dotyczy bowiem sytuacji, gdy po wpłynięciu do organu skargi, organ w ogóle nie przekazuje jej Sądowi wraz z aktami administracyjnymi. W niniejszym zaś przypadku skarżący kasacyjnie zarzucał Sądowi Wojewódzkiemu, że kontrolując zaskarżoną decyzję, nie dostrzegł, iż postępowanie administracyjne przeprowadzono nierzetelnie, bez wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, z pominięciem dowodów, z których wynikał odmienny stan faktyczny. Tak sformułowany zatem zarzut mieści się w kategorii nieprawidłowego ustalenia stanu faktycznego. Za niezasadny też trzeba było uznać zarzut naruszenia przez Sad Wojewódzki art. 75 § 1 i 2 oraz art. 80 k.p.a. rozumianych jako naruszenie przez Sąd swobody oceny dowodów. Ocena taka, w postępowaniu przed sądem administracyjnym, jest bowiem – po myśli art. 106 § 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - dokonywana na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego a nie administracyjnego. Przedwczesnym było ustosunkowywanie się do zarzutu naruszenia przez zaskarżony wyrok art. 145 § 1 pkt 1 lit c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż treść wyroku będzie uzależniona od wyników postępowania przeprowadzonego ponownie przez Sąd Wojewódzki. Rozpoznając bowiem ponownie sprawę Sąd winien dopuścić uzupełniający dowód z dokumentacji związanej ze zwolnieniem lekarskim M. S. za okres [...] luty 2009 r. na okoliczność ustalenia, czy zwolnienie to zostało przedłożone przez skarżącego w jego miejscu pracy. Następnie, mając na uwadze wyniki przeprowadzonego postępowania dowodowego, Sąd Wojewódzki oceni legalność zaskarżonej decyzji. Biorąc pod uwagę, że skarga kasacyjna miała usprawiedliwione podstawy, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 185 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego ( obejmującego także koszt dojazdu M. S. do Sądu - w kwocie [...] zł. ) oparto na przepisie art. 203 pkt 1 w/w ustawy procesowej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło