I OW 180/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak, , , po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. a Zarządem Powiatu w L. o wskazanie organu właściwego do wypłaty odszkodowania postanawia: odrzucić wniosek Pismem z dnia 1 października 2009 r., Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. a Zarządem Powiatu w L. w przedmiocie wskazania organu właściwego do "wypłaty odszkodowania", w sprawie z wniosku E. T. o naprawę szkody powstałej w jej samochodzie wskutek złej nawierzchni drogi. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2009 r., znak: [...], Zarząd Powiatu w L. przekazał Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad w. W. wniosek E. T. w sprawie powstania szkody w samochodzie osobowym na odcinku drogi powiatowej. Organ wskazał, że przedmiotowy odcinek drogi, na którym doszło do zdarzenia, znajduje się na działce nr [...], której zarządcą wg decyzji Wojewody Dolnośląskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. jest Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad i jest organem właściwym do rozpatrzenia sprawy. Postanowieniem z dnia [...] września, znak: [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. stwierdziło niedopuszczalność zażalenia Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. na powyższe postanowienie z dnia [...] sierpnia 2009 r. W uzasadnieniu postanowienia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w L. wskazało, że w rozpatrywanej sprawie Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w W. zażaliła się na postanowienie Zarządu Powiatu w L. z dnia [...] sierpnia 2009 r., wydane na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.), które wiąże organ wskazany jako właściwy, bowiem legitymację zażaleniową w rozumieniu art. 1 pkt 1 i 2 K.p.a., posiadają jedynie podmioty mające interes prawny, tj. strony postępowania oraz podmioty dysponujące analogicznymi jak strony uprawnieniami. W powyższych okolicznościach faktycznych i prawnych, Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad, wystąpił z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego podnosząc, że pomimo, że Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad ma w trwałym zarządzie w/w działkę, to za stan techniczny nawierzchni drogi powiatowej odpowiada jej zarządca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na mocy art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) "Sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej". Rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego następuje w drodze postanowienia, przez wskazanie organu właściwego do załatwienia konkretnej sprawy administracyjnej. Przechodząc do złożonego w niniejszej sprawie wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, Naczelny Sąd Administracyjny w pierwszej kolejności zobowiązany był zbadać jego dopuszczalność. Merytoryczne rozpoznanie wniosku jest możliwe dopiero wtedy, gdy wniosek jest dopuszczalny (por. postanowienie NSA z dnia 12 sierpnia 2005 r., sygn. akt II OW 25/05, ONSAiWSA 2006/1/5). Dopuszczalność ta jest oceniana w świetle pozytywnego wymogu sformułowanego w art. 64 § 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz braku negatywnych przesłanek dopuszczalności określonych w art. 58 § 1 i 2 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Badając dopuszczalność wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego stwierdzić należy, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest niedopuszczalny. Przedmiotem żądania strony wnioskującej jest bowiem wskazanie organu właściwego do "wypłaty odszkodowania" z tytułu szkody wyrządzonej w samochodzie osobowym wnioskującej w postępowaniu administracyjnym. Zobowiązanie do odszkodowania, będące następstwem działań lub zaniechań, z których szkoda wynikła, nie podlega kontroli sądów administracyjnych, co oznacza, że nie można doszukiwać się podstaw do wskazania organu właściwego do spełnienia żądania wnioskodawcy. Sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych. W niniejszej sprawie zachodzi przesłanka do odrzucenia wniosku określona w art. 58 § 1 pkt 6 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem wniosek jest niedopuszczalny ze względu na brak przedmiotu sprawy, możliwej do załatwienia przez organy administracji w formie podlegającej kontroli sądu administracyjnego. Spór kompetencyjny, co do zasady, zachodzi w rozstrzyganiu konkretnej sprawy przez organ administracji i jako taki winien podlegać załatwieniu w drodze aktu administracyjnego, bądź w innej prawnej formie działania, podlegającej kontroli sądu administracyjnego, tymczasem sprawa nie ma charakteru sprawy administracyjnej, a wobec tego nie jest dopuszczalne orzekanie w tej sprawie przez sąd administracyjny. W tym stanie rzeczy należało uznać, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego jest niedopuszczalny i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 powołanej ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.