II SA/Wa 935/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk, Sędziowie WSA Anna Mierzejewska spr., Joanna Kube, Protokolant Dorota Kwiatkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 października 2008 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Aresztu Śledczego w P. nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej w W. decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2008 r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 1980 r. Nr 9, poz. 26 ze zm.) oraz art. 88 ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (t.j. Dz. U z 2002 r. Nr 207, poz. 1761) w związku z § 3 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego (Dz. U Nr 132, poz. 1234), po rozpatrzeniu odwołania M. P. od decyzji Dyrektora Aresztu Śledczego w P. z dnia [...] kwietnia 2008 r. o odmowie przyznania równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego za lata 2005, 2006, 2007, postanowił utrzymać zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że Dyrektor Aresztu Śledczego w P. odmówił M. P. przyznania równoważnika za lata 2005, 2006, 2007 za remont lokalu mieszkalnego w miejscowości P., ul. [...], będącego własnością jego rodziny, argumentując to tym, iż nie posiada on lokalu mieszkalnego, a w takim przypadku przysługuje równoważnik za brak lokalu mieszkalnego, a nie równoważnik za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Od decyzji zainteresowany złożył odwołanie, wnosząc o zmianę rozstrzygnięcia organu I instancji, uzasadniając, że zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Dalej organ odwoławczy podkreślił, że M. P. w lokalu położonym w P. przy ulicy [...], w okresie objętym żądaniem, zamieszkiwał w charakterze członka rodziny. Zgodnie z art. 89 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej, funkcjonariuszowi w służbie stałej przysługuje równoważnik pieniężny z tytułu braku mieszkania, jeżeli on sam lub jego małżonek nie posiadają lokalu mieszkalnego lub domu, a także jeżeli nie przydzielono funkcjonariuszowi kwatery tymczasowej. W sytuacji, gdy funkcjonariusz Służby Więziennej lub jego małżonek posiada lokal mieszkalny lub dom, to eliminuje się go z kręgu uprawnionych do tego świadczenia. W takim przypadku przysługuje mu zgodnie z art. 88 § 1 ustawy o Służbie Więziennej równoważnik za remont tego lokalu. Tak samo nie przysługuje funkcjonariuszowi Służby Więziennej prawo do otrzymania równoważnika za remont lokalu, gdy ustalone zostanie w postępowaniu, iż on takiego lokalu nie posiada. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podniósł, że prawo do równoważnika pieniężnego przysługuje mu na podstawie art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej. Przepis ten stanowi, że równoważnik pieniężny przysługuje za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego bez żadnych dodatkowych warunków. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 13 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) do rozpoznawania sprawy właściwy jest wojewódzki sąd administracyjny, na którego obszarze właściwości ma siedzibę organ administracji publicznej, którego działalność została zaskarżona. Natomiast zgodnie z treścią art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej funkcjonariuszowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Szczegółowy tryb przyznawania i wypłaty oraz zwrotu nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 24 czerwca 2003 r. w sprawie równoważnika pieniężnego przysługującego funkcjonariuszom Służby Więziennej za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Ani przepisy powołanej ustawy, ani żaden z przepisów rozporządzenia nie upoważniają do przyjęcia, że równoważnik pieniężny przysługuje za remont lokalu zajmowanego wyłącznie na podstawie tytułu prawnego. Gdyby taki był zamiar prawodawcy, wynikałoby to z wyraźnie brzmiącego przepisu prawa, tak jak ma to miejsce w przepisach regulujących prawo policjanta do równoważnika za remont zajmowanego lokalu (§1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego - Dz. U. Nr 100, poz. 919). Przepisy ustawy o Służbie Więziennej, jak i przepisy rozporządzenia wykonawczego nie dają też podstaw do rozróżnienia sytuacji zajmowania lokalu od zajmowania części lokalu. Zważyć należy, że zgodnie z art. 6 kpa organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa (zasada praworządności). Wszelkie zabiegi interpretacyjne prowadzące do sformułowania dodatkowych przesłanek pozytywnych lub negatywnych, mających w konsekwencji doprowadzić do pozbawienia obywateli praw przyznanych im przez ustawę, nie są dopuszczalne. Pogląd taki wyraził Sąd Najwyższy w uzasadnieniu uchwały składu siedmiu sędziów tego Sądu z dnia 13 lutego 1996 r., sygn. akt III AZP 23/95/OSN 1996/15/205/. W świetle powyższego okoliczność, że skarżący zamieszkuje w lokalu mieszkalnym stanowiącym własność jego rodziców nie może stanowić negatywnej przesłanki dla przyjęcia, że zajmuje on lokal mieszkalny w rozumieniu art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej. Tym samym okoliczność ta nie mogła stanowić przeszkody do przyznania mu świadczenia, o którym mowa w tym przepisie. W tej sytuacji należało uznać, że odmawiając skarżącemu przyznania równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego przez niego i członków jego rodziny lokalu mieszkalnego, organy orzekające naruszyły w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, zasadę wyrażoną w art. 6 kpa, jak również przepis art. 80 kpa przez błędną ocenę materiału dowodowego, a także normę prawa materialnego – art. 88 ust. 1 ustawy o Służbie Więziennej przez jego wadliwe zastosowanie. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.