I OZ 795/10

Dnia 20 października 2010 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 20 października 2010 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 sierpnia 2010 roku, sygn. akt II SA/Gl 847/09 o odmowie A. w B. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę J.S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] lipca 2009 roku Nr [...] w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odmówił A. w B. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę J.S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] lipca 2009 roku w przedmiocie wywłaszczenia nieruchomości i odszkodowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wyjaśnił, że wyrokiem z dnia 25 czerwca 2010 r. oddalona została skarga J.S. na opisaną wyżej decyzję Wojewody Śląskiego. Na rozprawie Sąd I instancji postanowił również o oddaleniu wniosku uczestnika postępowania A. w B. z dnia 19 czerwca 2010 r. o odroczeniu rozprawy. Pismem z dnia 8 lipca 2010 r. A. w B. zwróciło się z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia powołanego na wstępie orzeczenia, występując jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Kółko Rolnicze wskazało, że wobec nieotrzymania rozstrzygnięcia w kwestii odroczenia rozprawy było przekonane o uwzględnieniu przez Sąd wniosku z dnia 19 czerwca 2010 r. Nadto uczestnik podniósł, że gdyby został powiadomiony o oddaleniu wniosku o odroczenie rozprawy, to wniosek o uzasadnienie wyroku złożyłby w przewidzianym do tego terminie. Odmawiając przywrócenia terminu Sąd I instancji wyjaśnił, że brak informacji ze strony Sądu o nieuwzględnieniu wniosku o odroczenie rozprawy, a także brak fachowego pełnomocnika w postępowaniu nie zwalniają wnioskodawcy od podjęcia działań procesowych w zawisłej sprawie, a w tym od wystąpienia z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Strona powinna wykazać dbałość o swoje interesy podejmując działania zmierzające do monitowania toku sprawy, zaważywszy, że miała wiedzę o możliwości udostępnienia akt sprawy wraz z aktami administracyjnymi w Wydziale Informacji Sądowej po uprzednim uzgodnieniu terminu. Wskazane we wniosku okoliczności nie są ani nadzwyczajne, ani nagłe, ani też nieprzewidywalne. Sąd I instancji podkreślił, że przy zawiadomieniu o rozprawie strona została pouczona m.in. o doręczeniu z urzędu jedynie uzasadnienia wyroku uwzględniającego skargę, a także o sposobie i terminie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku oddalającego skargę. Sąd I instancji wyjaśnił także, że postanowienie w kwestii odmowy odroczenia rozprawy wpisuje się do protokołu bez spisywania odrębnej sentencji i nie przysługuje na nie zażalenie. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący wskazując, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy uczestnika postępowania, który jest dobrowolnym zrzeszeniem i nie ma etatowej administracji do prowadzenia spraw sądowych. Ponadto wskazał na liczne trudności związane z działalnością kółka, które uniemożliwiły terminowego złożenia wniosku, a ponadto na fakt, że nie poinformowano strony o negatywnym załatwieniu wniosku o odroczenie rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści przepisu art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Sąd I instancji nie był zobowiązany informować strony o odmowie uwzględnienia wniosku o odroczenie rozprawy, a strona nie powinna była zakładać, że wniosek zostanie rozpatrzony pozytywnie, lecz w dniu rozprawy podjąć próbę uzyskania informacji o sposobie jego załatwienia. Takie działanie uchroniłoby stronę z jednej strony przed negatywnymi konsekwencjami uchybienia terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku (o trybie składania takiego wniosku strona została wcześniej pouczona), a z drugiej zaś nie naraziłoby strony na zarzut niedochowania staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. Wbrew twierdzeniom strony uzyskanie prostej informacji o załatwieniu wniosku w Wydziale Informacji Sądowej nie wymaga posiadania przez stronę wyspecjalizowanej administracji. Jednocześnie na uwzględnienie nie zasługują argumenty związane z trudnościami jakich doświadczył uczestnik podczas wykonywania swojej działalności, bowiem nie zostały one podniesione przez uczestnika na etapie składania wniosku. W konsekwencji uznać należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, a wniosek strony nie mógł zostać uwzględniony. Strona nie wykazała bowiem, że uchybienie terminu do złożenia wniosku nastąpiło bez jej winy. Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu.