II SA/Lu 610/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Wiśniewski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec, Sędzia NSA Leszek Leszczyński, Protokolant Stażysta Magdalena Markowska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 27 listopada 2009 r. sprawy ze skargi H. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności zażalenia w sprawie pozostawienia bez rozpoznania skargi dotyczącej niezachowania warunków zabudowy oddala skargę Pismem z dnia 21 kwietnia 2009 r. H. P. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "A. – M. D.’’ złożył do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę w przedmiocie niezachowania warunków zabudowy działki nr 153/3, ustalonych decyzją Burmistrza Miasta nr [...], z dnia [...] dla B. i Z. S. W kolejnym piśmie z dnia 8 czerwca 2009 r. wnioskodawca podkreślił, że art. 63 Konstytucji RP pozwala każdemu składać petycje, wnioski i skargi w interesie publicznym, własnym lub innej osoby, za jej zgodą, do organów władzy oraz do organizacji i instytucji społecznych w związku z wykonywaniem przez nie zadaniami zleconymi z zakresu administracji publicznej. Tryb rozpatrywania petycji, wniosków i skarg określa ustawa. Wnioskodawca wyjaśnił, że przyjmowanie i koordynowanie rozpatrywania skarg i wniosków powierza się wyodrębnionej komórce organizacyjnej lub imiennie wyznaczonym pracownikom. Zwrócił także uwagę na konieczność zapewnienia prawidłowego przyjmowania i załatwienia skarg oraz wniosków obywateli zgodnie z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2008 r. w sprawie organizacji, przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków (Dz.U Nr 5, poz. 46). Podkreślił, że z jego skargi wynika nienależyte wykonanie obowiązków przez uczestników procesu budowlanego. Pismem z dnia 9 czerwca 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił B. i Z. S. o wszczęciu postępowania w sprawie warunków budowy budynku mieszkalnego i garażu na działce nr [...]. Ten sam organ, w tym samym dniu wezwał H. P. do uzupełnienia skargi z dnia 13 maja 2009 r. (data wpływu skargi do organu) poprzez dokładne sprecyzowanie jej przedmiotu, zastrzeżeń do pracy organu lub pracowników oraz oczekiwań co do sposobu załatwienia sprawy. Organ podniósł, że zgodnie z art. 227 kpa przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesu skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwienie spraw. Natomiast zgodnie z art. 241 kpa przedmiotem wniosku mogą być w szczególności sprawy ulepszenia organizacji, wzmocnienia praworządności, usprawnienia pracy i zapobieganie nadużyciom, ochrony własności, lepszego zaspokajania potrzeb ludności. W piśmie z dnia 19 czerwca 2009 r. H. P. wyjaśnił, że skarga obejmuje naruszenie praworządności poprzez niezachowanie warunków zabudowy określonych wskazaną decyzją z dnia 23 grudnia 2005 r. przez uczestników procesu budowlanego. Stwierdził, że oczekuje rozpatrzenia skargi zgodnie z przepisami kpa oraz wspomnianego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków. Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie w sprawie naruszenia warunków budowy budynku jednorodzinnego i garażu na działce nr [...] przy ulicy B. w T. L., natomiast postanowieniem z dnia [...] r. w oparciu o art. 123 kpa i 64 § 2 kpa pozostawił bez rozpoznania skargę z dnia 13 maja 2009 r. Organ wyjaśnił, że skarga nie posiada cech środka prawnego uregulowanego w przepisach kpa lub w procedurach szczególnych. Musi zawierać zarzut wadliwej działalności organu lub jej pracownika. Ponieważ wspomniana skarga nie zawiera takich zarzutów, organ nie potraktował jej jako podstawy do uruchomienia odrębnego samoistnego postępowania skargowego, ale jako wniosek o rozpatrzenie sprawy naruszenia przez B. i Z. S. przepisów prawa, w tym przypadku warunków decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...]. W tym zakresie jednak umorzono postępowanie w sprawie. Stąd też organ uznał za właściwe pozostawienie wniesionej skargi bez rozpoznania. Po rozpoznaniu zażalenia H. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Organ odwoławczy wyjaśnił, że stosownie do art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienie stronie służy zażalenie, gdy kodeks tak stanowi, bądź, gdy jest to regulowane przepisami prawa materialnego. W przypadku zastosowania art. 64 § 2 kpa brak jest ustawowych zapisów o możliwości zaskarżenia wydanego na tej podstawie postanowienia. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego H. P. zarzucił organom obu instancji naruszenie art.63 Konstytucji RP przez uchylenie się od rozpatrzenia skargi, art. 223 § 1 kpa poprzez błędną kwalifikację skargi jako wniosku oraz art. 7, 8, 9 i 10 § 1 kpa przez naruszenie ogólnych zasad postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący ponownie podniósł, że domagał się sprawdzenia zachowania wymogów decyzji o warunkach zabudowy z dnia [...] wydanej na rzecz B. i Z. S. Według skarżącego wniesiona przez niego skarga do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego precyzowała, czego się domaga. Uchylenie się zatem od jej rozpatrzenia jest naruszeniem art. 63 Konstytucji RP i art. 233 kpa. Skarżący podkreślił, że zmiana przeznaczenia działki nr [...] z terenu usług przemysłowych na teren pod budowę mieszkalną jednorodzinną i wybudowanie budynku mieszkalnego przy niezachowaniu warunków ustalonych wspomnianą decyzją, doprowadziło w jego mniemaniu do naruszenia praworządności i jego interesu, jako prowadzącego myjnię samochodową na sąsiedniej działce nr [...]. Skarżący podniósł, że decyzje związane z budową budynku mieszkalnego i garażu na działce [...] są wadliwe. Wątpliwości budzi zgodność budowy z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zmianami) oraz z art. 61 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zmianami ). Skarżący stwierdził, że "zgodnie z § 11 cytowanego rozporządzenia budynki z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinny być wznoszone poza zasięgiem zagrożeń i uciążliwości określonych w odrębnych przepisach, przy czym dopuszcza się wznoszenie budynków w tym zasięgu pod warunkiem zastosowania środków technicznych zmniejszających odporność budynku na te zagrożenia i uciążliwości, jeśli nie jest to sprzeczne z warunkami ustalonymi dla obszarów ograniczonego użytkowania określonych w przepisach odrębnych’’. W ocenie skarżącego naruszenie przepisów prawa wskazał Sąd Rejonowy w T. L. w postanowieniu z dnia [...]. dotyczącym odmowy wszczęcia postępowania w sprawie poświadczenia nieprawdy w decyzji o warunkach zabudowy nr [...]. Powołanych uwarunkowań nie wzięły jednak pod uwagę organy, uchylając się od rozpatrzenia skargi. Skarżący podkreślił, że obecnie inwestor zmusza go do dostosowania prowadzonej działalności do wymagań wynikających ze wspomnianych wyżej przepisów inicjując kontrole rożnych organów. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 141 § 1 kpa na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi. Przepisy wspomnianej ustawy nie przewidują możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie o pozostawieniu bez rozpoznania skargi wniesionej w trybie art. 233 kpa. Stąd też Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie stwierdził niedopuszczalność tego środka zaskarżenia. Zwrócić należy uwagę, że kodeks postępowania administracyjnego w ogóle nie przewiduje takiej formy sposobu załatwienia skargi jaką przyjął organ I instancji. Art. 238 kpa stanowi wyraźnie, że załatwienie skargi następuje przez zawiadomienie skarżącego o sposobie jej załatwienia. Zawiadomienie powinno zawierać oznaczenie organu od którego pochodzi, wskazanie w jaki sposób skarga została załatwiona oraz podpis z podaniem nazwiska i stanowiska służbowego osoby upoważnionej do załatwienia skargi. Zawiadomienie o odmownym załatwieniu skargi powinno zawierać ponadto uzasadnienie faktyczne i prawne. Usprawiedliwieniem dla organu I instancji nie może być okoliczność, że decyzją z dnia [...] umorzone zostało postępowanie w sprawie dotyczącej naruszenia warunków zabudowy spornego budynku mieszkalnego i garażu na działce nr [...]. W żadnym razie wspomniana decyzja nie zwalniała organu z udzielenia odpowiedzi na skargę, a tym bardziej nie uzasadniała pozostawienia skargi bez rozpoznania. Podkreślić należy, że wspomniane zawiadomienie jest czynnością materialno – techniczną, nie podlegającą ocenie przez sąd administracyjny (post. NSA z dnia 9 grudnia 1999 r. III SAB 7/99 ONSA 2001/1/27). Brak zawiadomienia o sposobie załatwienia skargi może być natomiast przedmiotem kolejnej skargi, która ma za przedmiot właśnie sposób rozpoznania skargi, w tym zachowania właściwości organu do jej załatwienia. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami) skargę należało oddalić.