III SA/Gl 1055/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędzia WSA Mirosław Kupiec, Protokolant sekr. sąd. Marta Lewicka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi H. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych oddala skargę. Zaskarżonym tu postanowieniem z [...] Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. umorzył postępowanie odwoławcze zainicjowane odwołaniem H.S. od postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z [...] nr [...] o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego na czas od [...] do [...]. W uzasadnieniu swego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej w K. stwierdził, że postępowanie egzekucyjne w stosunku do H.S. prowadzone jest na podstawie tytułu wykonawczego wystawionego przez wierzyciela - Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. i dotyczy niepodatkowej należności budżetu państwa za lipiec 2007 r. w wysokości [...] wraz z odsetkami. Postępowanie to było wielokrotnie zawieszane w związku z wniesieniem przez H.S. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję, na podstawie której wystawiony został tytuł wykonawczy. Jednym z postanowień Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego było postanowienie z [...]. Tym postanowieniem postępowanie zostało zawieszone na czas od [...] do [...]. Pismem z [...], nadanym w Urzędzie Pocztowym C. [...] dnia [...], zobowiązany H.S. wniósł zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego, twierdząc w nim, że postępowanie to powinno być zawieszone do czasu zakończenia sprawy przed WSA w Warszawie. [...] Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. wydał kolejne postanowienie o zawieszeniu postępowania, tym razem do [...]. Orzekając w dniu [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. uznał, że postępowanie odwoławcze stało się bezprzedmiotowe i dlatego umorzył je z mocy art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W skardze na to postanowienie H.S. stwierdził, że istnieje podstawa faktyczno-prawna do nadania biegu odwołaniu i nie zgadza się na umorzenie postępowania odwoławczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zajął w tej sprawie następujące stanowisko. Ocenie zgodności z prawem poddane zostało w niniejszej sprawie postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. o umorzeniu postępowania odwoławczego z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Jako podstawę prawną tego orzeczenia organ wskazał art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 138 § 1 pkt 3 K.p.a. pozwala na umorzenie postępowania odwoławczego ale nie określa jego przyczyn, w związku z tym w każdej indywidualnej sprawie należy ustalić konkretną przyczynę umorzenia postępowania odwoławczego, mając na uwadze art. 105 § 1, który mówi generalnie o podstawie umorzenia postępowania, jaką jest jego bezprzedmiotowość i posiada następującą treść: Gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji państwowej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Kluczową zatem rolę dla wyniku tej sprawy ma wyjaśnienie pojęcia bezprzedmiotowość postępowania, który nie znalazł ustawowego wyjaśnienia w przepisach K.p.a. Niewątpliwie jednak wyjaśnienie tego termin ten musi być wiązane z samym przedmiotem postępowania, którego brak oznaczać będzie ową bezprzedmiotowość. Przedmiotem postępowania administracyjnego, zgodnie z art. 1 pkt 1 K.p.a., jest indywidualna sprawa administracyjna rozstrzygana w drodze decyzji administracyjnych. W sytuacji zatem, gdy sprawa ta traci charakter indywidualnej sprawy administracyjnej, bądź gdy okaże się, że nigdy charakteru takiego nie posiadała, zachodzi jej bezprzedmiotowość, która powoduje konieczność umorzenia całego postępowania. W niniejszej sprawie mamy jednak do czynienia z umorzeniem postępowania odwoławczego, a więc nie całego postępowania, a jego wydzielonej części, jaką jest postępowanie odwoławcze, zainicjowane wniesieniem przez stronę środka odwoławczego od orzeczenia wydanego w pierwszej instancji. Przedstawione tu zatem wywody co do bezprzedmiotowości postępowania w ogóle należy przetransponować na grunt postępowania odwoławczego. W ten sposób rozumując Sąd uznał, że bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego zachodzi wówczas, gdy objęte środkiem odwoławczym orzeczenie utraciło swój byt prawny lub gdy z jakichkolwiek przyczyn orzeczenie organu odwoławczego nie może już wywrzeć wpływ na bieg postępowania w indywidualnej sprawie administracyjnej, co też miało miejsce w rozstrzyganej tu sprawie. W chwili, gdy organ odwoławczy przystąpił do oceny postanowienia organu pierwszej instancji, ustał wywołany nim skutek w postaci zawieszenia postępowania. Postępowanie pozostawało jednak dalej w fazie zawieszenia mocą kolejnego postanowienia organu pierwszej instancji. Jakiekolwiek orzeczenie organu odwoławczego w stosunku do postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego z [...] nie mogło w żaden sposób wpłynąć na bieg całego postępowania. Postępowanie odwoławcze stało się tym samym bezprzedmiotowe i prawidłowym było jego umorzenie. Na marginesie należy zwrócić uwagę skarżącego na fakt, iż zawieszenie postępowania egzekucyjnego postanowieniem z [...] nastąpiło na mocy art. 56 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a więc na żądanie wierzyciela, które zostało uwzględnione. Zobowiązanemu nie przysługuje prawo żądania zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Mając to wszystko na uwadze Sąd oddalił skargę H.S. z mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).