VI SA/Wa 1707/09
WyrokWSA w Warszawie2009-12-01
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Andrzej Czarnecki, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ kontrolny prawidłowo stwierdził zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie w produktach spożywczych, mimo że producent twierdził, iż wyniki badań nie były mu niezwłocznie przekazane, a przedstawione przez niego dowody z innego laboratorium wskazywały na zgodność z deklaracją?Ratio decidendi
Sąd uznał, że producent jest zobowiązany do zapewnienia jakości towaru zgodnie z jego dobrowolną deklaracją, nawet jeśli deklaracja ta opiera się na starszej wersji systemu HACCP. Stwierdzono, że wyniki badań laboratoryjnych wykazały zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie w stosunku do deklaracji producenta, co stanowiło wprowadzenie konsumentów w błąd i naruszenie przepisów prawa żywnościowego. Sąd uznał również, że producent miał możliwość wykonania badań porównawczych wtórników próbek w akredytowanym laboratorium w terminie przydatności do spożycia, a dowody przedstawione po tym terminie nie mogły być rozstrzygające.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, które utrzymały w mocy decyzje Wojewódzkiego Inspektora, stwierdzające zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie w partiach twarogu spożywczego produkowanego przez D. Sp. z o.o. Skarżąca kwestionowała prawidłowość procedury kontroli, brak niezwłocznego poinformowania o wynikach badań oraz przedstawiała dowody z innego laboratorium wskazujące na zgodność produktów z deklaracją. Sąd rozpoznał skargi D. Sp. z o.o. na te decyzje.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. sprawy ze skarg D. Sp. z o.o. z siedzibą w D. na decyzje Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] i nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niespełnienia wymagań zadeklarowanych przez producenta oddala skargi
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 21 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 roku o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 roku Nr 187, poz. 1577, ze zm.) oraz art. 11 ust. 4 ustawy z dnia 5 lipca 2001 r. o cenach (Dz. U. Nr 97, poz. 1050 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania D. Sp. z o.o. z siedzibą w D. (dalej cyt. jako skarżąca), utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] określającą zawyżenie zawartości tłuszczu w suchej masie w porównaniu do wymagań zawartych w opisach produktów zakładowych systemu HACCP oraz w dokumentach zmieniających okresy przydatności do spożycia produkowanych artykułów nabiałowych dla partii Twarogu spożywczego [...], data spożycia [...]marca 2009 r., z partii o masie 350 kg oraz ustalającą stopień wady wymienionej partii produktu na 5 %, utrzymał ww. decyzję w mocy.
Ponadto zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 21 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz art. 11 ust. 4 ustawy cenach (Dz. U. Nr 97, poz. 1050 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...] określającą zawyżenie zawartości tłuszczu w suchej masie w porównaniu do wymagań zawartych w opisach produktów zakładowych systemu HACCP oraz w dokumentach zmieniających okresy przydatności do spożycia produkowanych artykułów nabiałowych dla partii Twarogu spożywczego[...], data spożycia [...] marca 2009 r., z partii o masie 198 kg oraz ustalającą stopień wady wymienionej partii produktu na 5 %, uchylił ww. decyzję w całości i ponownie określił zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie ww. produktu z partii o masie 200 kg oraz ustalił stopień wady wymienionej partii produktu na 5%.
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniach [...], [...] i [...] marca 2009 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych przeprowadzili kontrolę w D.. Sp. z o.o. z siedzibą w D., w zakresie jakości handlowej artykułów mlecznych.
W trakcie działań kontrolnych pobrano urzędowe próbki partii 350 kg Twarogu spożywczego [...], data spożycia do [...] marca 2009 r. oraz partii 200 kg Twarogu spożywczego [...], data spożycia do [...] marca 2009 r., w magazynie wyrobów gotowych do oceny zgodności parametrów organoleptycznych i fizykochemicznych z deklaracją producenta (protokóły pobrania próbek nr [...] i nr [...] z dnia [...] marca 2009 r.). Badania przeprowadzone w Laboratorium Specjalistycznym Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. (sprawozdania z badań nr [...] i nr [...]), wykazały zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie ww. produktów o odpowiednio 3,1 %.oraz 3,0 %. przy uwzględnieniu niepewności pomiaru około 0.2%. Stwierdzona zawartość tłuszczu w suchej masie wynosiła odpowiednio 20.1 % i 20 % przy deklarowanej przez producenta 15 % - 17 % w suchej masie (opis produktów według zakładowego systemu HACCP).
W dniu [...] marca 2009 r. skarżąca zwróciła się do ww. laboratorium z prośbą o interpretację uzyskanych wyników w stosunku do deklaracji jakościowej umieszczonej na opakowaniach przedmiotowych twarogów, tj. procentowej zawartości tłuszczu w produkcie w przedziale 3.5% - 6%. Ponownie przeprowadzono badanie próbek i uzyskano wynik na poziomie 5,48 % tłuszczu w 100 gramach produktu. Jednakże po ponownym przeliczeniu zawartości tłuszczu ogółem na zawartość tłuszczu w suchej masie nie znaleziono podstaw do zmiany interpretacji wyników, gdyż oznaczony parametr zawartości tłuszczu w suchej masie był niezgodny z deklaracją jakościową producenta.
Pismami z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia rodzaju i stopnia wady ww. produktów w zakresie nie spełnienia wymagań w zakresie parametrów fizykochemicznych zawartych w opisie produktu zakładowego systemu HACCP.
W pismach z dnia [...] kwietnia 2009 r. skarżąca podniosła, iż nie poinformowano ją o wynikach badań próbek jej produktów, co pozbawiło ją możliwości obrony poprzez przesłanie zabezpieczonych próbek w okresie ich przydatności do spożycia do innego laboratorium celem porównania wyników.
Decyzjami z dnia [...] kwietnia 2009 r. Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych określił zawyżenie zawartości tłuszczu w suchej masie w porównaniu do wymagań zawartych w opisach produktów zakładowych systemu HACCP oraz w dokumentach zmieniających okresy przydatności do spożycia produkowanych artykułów nabiałowych dla partii ww. produktów oraz ustalił stopień wady wymienionych partii produktów na 5 %. Stwierdzono zawyżoną o odpowiednio 3,1 % i 3,0 % zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie. Organ wskazał, iż ww. partie produktów nie spełniały wymogu określonego w art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, w myśl którego wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania zadeklarowane przez producenta. Odnosząc się do zarzutu o niedoinformowaniu jej o wynikach badań, organ wskazał, iż próbki pobrano na podstawie art. 24 pkt 4 ww. ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Wtórniki próbek pobrano, zabezpieczono i przekazano do dyspozycji kierownictwa zakładu przez inspektorów, zgodnie z dyspozycją § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków pobierania próbek artykułów rolno spożywczych (Dz. U. Nr 59, poz. 526). Organ podniósł, iż nie jest zobowiązany do pobierania wtórników próbek w przypadku towarów nietrwałych mikrobiologicznie, a inspektorzy pobrali je na życzenie producenta. Przedsiębiorca posiadał zabezpieczone wtórniki próbek, mógł więc zlecić badanie do innego laboratorium akredytowanego w terminie ich przydatności do spożycia.
Pismami z dnia [...]maja 2009 r. skarżąca odwołała się od ww. decyzji do Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, wnosząc o uchylenie decyzji I instancji ewentualnie o ponowne rozpoznanie sprawy przy uwzględnieniu zarzutów strony skarżącej. W odwołaniach postawiła zarzut nie zachowania przez organ kontrolujący wymaganych procedur, tj. naruszenie § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków pobierania próbek artykułów rolno-spożywczych oraz braku uzasadnienia dla stawianych jej zarzutów. Skarżąca ponownie podniosła, iż Laboratorium Specjalistyczne w K., stwierdzając nieprawidłowości w trakcie wykonywanych badań przedmiotowych próbek, nie poinformowało niezwłocznie kontrolowanego przedsiębiorcy o ich wynikach. Tym samym podmiot został pozbawiony możliwości obrony, poprzez przesłanie zabezpieczonych wtórników próbek do innego, akredytowanego laboratorium celem porównania wyników badań w okresie przydatności do spożycia kwestionowanych produktów.
Ponadto skarżąca wskazała, iż nie wprowadza konsumenta w błąd co do tożsamości ww. artykułów, w tym ich rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości i pochodzenia, gdyż oznaczona przez laboratorium zawartość tłuszczu w przedmiotowych produktach mieści się w przedziale liczbowym zadeklarowanym przez producenta na opakowaniach jednostkowych badanych produktów.
Przy pismach z dnia [...] czerwca 2009 r. skarżąca przedstawiła dodatkowe dowody w sprawie w postaci sprawozdań z badań oraz orzeczeń laboratorium badawczego E. Sp. z o.o. z siedzibą w H., w których wskazano, że badane artykuły odpowiadają wymaganiom fizykochemicznym według księgi głównej HACCP.
Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych decyzją z dnia [...] lipca 2009 r. utrzymał w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno - Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2009 r. odnoszącą się do partii Twarogu spożywczego [...]. Natomiast rozpoznając odwołanie od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] kwietnia 2009 r. odnoszącą się do partii Twarogu spożywczego [...], w trybie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił decyzję I instancji w całości i orzekł co do istoty sprawy, ponownie określając zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie w partii przedmiotowego artykułu o masie 200 kg. Organ wskazał, iż decyzja I instancji jest obarczona błędem merytorycznym, gdyż przedmiotem tej decyzji jest partia produktu o wielkości 198 kg, natomiast podczas kontroli zakwestionowano partie o wielkości 200 kg.
W uzasadnieniach swych decyzji organ, przytaczając treść art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, art. 5 pkt 3, art. 10 ust. 1, art. 11 ust. 1 ustawy o cenach, art. 5 ust. 1, art. 8 ust. 1, art. 16 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. Urz. WE L. 31 z. 1 lutego 2002. str. 1. z późn. zm.: Dz. Urz. polskie wydanie specjalne, rozdz. 15. t. 6. str. 463 z późn. zm.), podtrzymał argumentację zawartą w decyzjach I instancji.
Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach organ wskazał, że producent, zgodnie z przyjętą przez siebie praktyką, określił parametry jakościowe produktów w zakładowym systemie HACCP zawierającym informację o faktycznej, szczegółowej wielkości parametrów fizycznych i chemicznych, charakteryzujących wprowadzane do obrotu partie towarów. Według zapisów zawartych w zakładowym systemie HACCP "Opis Produktu" wersja 1 z dnia [...] lutego 2008 r. Zawartość tłuszczu w przedmiotowych partiach sera winna stanowić w suchej masie 15% -17% (3.5-6% tłuszczu). Mając powyższe na względzie, strona powinna tak zorganizować proces produkcyjny i kontrole jakości, aby zagwarantować deklarowaną jakość produktów.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2003 r. podniesiono, iż z zapisów zawartych w protokołach kontroli oraz w protokołach z pobrania próbek wynika, że próbki do badań laboratoryjnych zostały pobrane zgodnie z ww. rozporządzeniem.
Ustosunkowując się do zarzutu pozbawienia możliwości obrony, poprzez przesłanie zabezpieczonych wtórników próbek do innego, akredytowanego laboratorium, wskazano, że strona jako producent przedmiotowego sera miała świadomość, iż jest to produkt nietrwały mikrobiologicznie. Posiadając zabezpieczony wtórnik próbki, miała więc możliwość wykonania analiz laboratoryjnych w innym laboratorium akredytowanym w terminie jej przydatności do spożycia. Organ wskazał, iż nie może uwzględnić w postępowaniu odwoławczym dowodów skarżącej przesłanych pismami z dnia [...] czerwca 2009 r. Próbki przekazane do laboratorium badawczego E. Sp. z o.o., były przedmiotem badań w dniu [...] marca 2009 r. Daty minimalnej trwałości przedmiotowych partii wyrobów były przewidziane odpowiednio na [...] i [...] marca 2009 r. W związku z powyższym, badania przeprowadzone po lej dacie nie mogą być rozstrzygające dla spraw.
Ponadto podkreślono, że wyniki ww. badania zostały odniesione do dokumentu nie przedstawionego kontrolującym w toku kontroli tj. Księgi głównej HACCP Roz. 2. wersja 2 z dnia [...] marca 2008 r. Zgodnie z zapisami w protokołach z kontroli, kontrolującym przedstawiono opisy produktów wersja 1 z dnia [...] lutego 2008 r.
Od wymienionych decyzji skarżąca złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargi wnosząc o uchylenie decyzji I i II instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania ewentualnie uwzględnienie stanowiska skarżącej i odstąpienie od prowadzenia postępowania w sprawie oraz jego umorzenie. Decyzjom zarzucono naruszenie:
- art. 3 ust. 5 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, poprzez niesłuszne przyjęcie, iż w badanej partii towaru ujawniono obniżoną jakość handlową rozumianą jako cechy artykułów rolno-spożywczych dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagań wynikających ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji, oznakowania nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi, podczas gdy nie zostało w sprawie udowodnione, aby zaistniały okoliczności które można by kwalifikować jako świadczące o obniżonej jakości handlowej produktów w badanej partii towaru,
- art. 4 ust. 1 o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz art. 11 ustawy o cenach, poprzez niesłuszne uznanie, iż skarżąca dopuściła się naruszenia ww. przepisów i wprowadził na rynek wadliwe towary co stanowić miało jego oszukańcze postępowanie wobec klientów, bowiem cena za wadliwy towar była zawyżona i nie została obniżona, w sytuacji gdy skarżąca nigdy nie dopuściła się powyżej wskazanego naruszenia. Towar sprzedany w okresie przydatności do spożycia, nie został wycofany ze sprzedaży z uwagi na nie poinformowanie jej (w terminie) o rzekomej wadzie jaką miały potwierdzić wyniki badań laboratorium w K.;
- art. 10 ust. 1 ustawy o cenach, poprzez wadliwe uznanie, iż skarżąca nie określiła w sposób dostępny dla kupującego szczegółowej charakterystyki jakościowej towarów. Z zabezpieczonych w czasie kontroli przez inspektorów opakowań produktów wynika, iż producent podaje klientowi pełną i szczegółową informację dotyczącą charakterystyki towaru, która to informacja jest zgodna z wymogami ustawy i odpowiada obligatoryjnym parametrom, tym samym niezasadny jest zarzut, iż konsument nabył towar o właściwościach nie odpowiadających tym, jakich według deklaracji producenta mógł oczekiwać;
- art. 21 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, poprzez niesłuszne uznanie, iż w badanej masie przedmiotowych produktów istniała zawyżona zawartość tłuszczu w suchej masie w porównaniu do wymagań zawartych w opisie produktów zakładowego systemu HACCP oraz w dokumentach zmieniających okres przydatności do spożycia produkowanych artykułów nabiałowych, podczas gdy wszelkie wymagane parametry w badanych partiach produktów zostały zachowane, co potwierdziły badania laboratoryjne zlecone przez stronę skarżącą;
- § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2003 r. poprzez nie poinformowanie kontrolowanego podmiotu, w terminie przydatności do spożycia badanej partii towarów, o wynikach badań pobranych próbek, co skutkowało pozbawieniem jej możliwości poddania badaniom odwoławczym wtórników próbek będących w posiadaniu strony skarżącej. Wskazała, iż nie mając żadnych informacji od organu II instancji co do wyników badań laboratoryjnych, nie miała żadnych podstaw aby wysłać próbki wyrobów do badań arbitrażowych;
- naruszenie art. 23 oraz art. 34 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, poprzez wadliwe prowadzenie przez organy postępowania kontrolnego, a w szczególności wadliwość realizacji procedury dokonywania badań laboratoryjnych zabezpieczonych próbek towaru oraz nieterminowe ujawnienie wyników tych badań podmiotowi kontrolowanemu, a także przyjęcie wadliwej i niekorzystnej dla skarżącej interpretacji pozyskanych wyników badań. tj. odmiennej od interpretacji laboratorium E. Sp. z o.o. Skarżąca wskazała, iż zapisy na etykietach produktów zawierają wyłącznie informacje o tłuszczu całkowitym, natomiast znajdujący się w opisie omawianych produktów zapis o zawartości tłuszczu w suchej masie jest nieaktualny i nie został wykreślony jedynie przez przeoczenie;
- niesłuszne zastosowanie art. 5 ust. 1, art. 8 ust. 1 oraz art. 16 ww. rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. poprzez błędne uznanie, iż skarżąca naruszyła ww. przepis wspólnotowy;
- art. 138 k.p.a. poprzez nierozważenie całego materiału dowodowego w sprawie oraz niezałączenie przez kontrolujących do materiałów sprawy wszystkich dowodów, w tym zabezpieczonych w czasie kontroli przedsiębiorstwa, a mających bezpośredni wpływ na interpretację i ocenę całego materiału dowodowego w sprawie;
- art. 7 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez: niedokładne wyjaśnienie stanu faktycznego, nieuwzględnienie słusznego interesu skarżącej, nieustosunkowanie się do wszystkich zarzutów skarżącej i niepodanie przyczyn, z powodu których jej argumentom odmówiono wiarygodności.
W odpowiedzi na skargi Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wnosił o ich oddalenie. Podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację zaprezentowane w zaskarżonych decyzjach.
Skargi zostały zarejestrowane pod sygn. akt VI SA/Wa 1707/09 i VI SA/Wa 1708/09. Pismami z dnia [...] listopada 2009 r. skarżąca wniosła o rozważenie przez Sąd przeprowadzenia opinii biegłego specjalisty laboranta ds. żywnościowych dla przeprowadzenia analizy zebranych wyników badań prowadzonych przez obydwa laboratoria.
Na rozprawie w dniu 1 grudnia 2009 r. Sąd postanowił w trybie art. 111 § 2 p.p.s.a połączyć sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 1707/09 i VI SA/Wa 1708/09 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia i prowadzić je pod sygnaturą VI SA/Wa 1707/09. Jednocześnie Sąd nie uwzględnił wniosku o powołanie biegłego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną lub postanowienie z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji lub postanowienia. Sąd nie bada więc celowości, czy też słuszności zaskarżonego aktu.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Rozpoznając skargi w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługują one na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 pkt 5 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, jakość handlowa to cechy artykułu rolno-spożywczego dotyczące jego właściwości organoleptycznych, fizykochemicznych i mikrobiologicznych w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarnymi.
Natomiast zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy wprowadzane do obrotu artykuły rolno-spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania, oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Należy mieć również na uwadze, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o cenach, przedsiębiorca ma obowiązek określić, w formie pisemnej, a także, o ile to możliwe, w postaci elektronicznej, w sposób dostępny dla kupującego, szczegółową charakterystykę jakościową towaru.
W ocenie Sądu w świetle przytoczonych wyżej przepisów producent jest zobowiązany do zapewnienia jakości towaru zgodnie z jego dobrowolną deklaracją.
Zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o cenach, przedsiębiorca będący producentem ma obowiązek obniżyć cenę w przypadkach, gdy towar nie posiada wymaganych cech określonych w charakterystyce jakościowej, o której mowa w art. 10 ust. 1, bądź posiada wady polegające na zmniejszeniu ilości, masy lub objętości towaru albo uszkodzenia, chyba że przy dołożeniu staranności wymaganej w stosunkach sprzedaży danego rodzaju nie mógł wiedzieć o wadzie towaru.
W przypadku, gdy przedsiębiorca, będący producentem nie obniżył ceny towaru nieposiadającego cech określonych w charakterystyce jakościowej, mającego wady polegające na zmniejszeniu ilości, masy lub objętości, albo uszkodzenia, zgodnie z art. 11 ust. 4 ustawy o cenach Wojewódzki Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, jako organ nadzoru jest upoważniony do określania rodzaju i stopnia wad oraz uszkodzeń towaru w drodze decyzji administracyjnej.
Ponadto zgodnie z art. 8 ust. 1 rozporządzenia (WE) Nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności, prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną przez nich żywnością. Ma na celu zapobieganie oszukańczym lub podstępnym praktykom, fałszowaniu żywności oraz wszelkim innym praktykom mogącym wprowadzać konsumenta w błąd. W myśl art. 16 ww. rozporządzenia, bez uszczerbku dla bardziej szczegółowych przepisów prawa żywnościowego, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności lub pasz, z uwzględnieniem ich kształtu, wyglądu lub opakowania, używanych opakowań, sposobu ułożenia i miejsca wystawienia oraz informacji udostępnionych na ich temat w jakikolwiek sposób, nie może wprowadzać konsumentów w błąd.
Z powyższych przepisów prawa krajowego i wspólnotowego jednoznacznie wynika, iż przepisy prawa żywnościowego sprzeciwiają się każdej praktyce, m.in. dotyczącej znakowania artykułów rolno-spożywczych, mogącej w jakikolwiek sposób wprowadzić w błąd konsumenta.
W ocenie Sądu bezpodstawne są zarzuty naruszenia przez organ art. 3 pkt 5 oraz art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno – spożywczych, art. 11, art. 10 ust. 1 ustawy o cenach oraz art. 8 ust. 1 i art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002. W przedmiotowych sprawach producent określił parametry jakościowe kontrolowanych produktów w zakładowym systemie HACCP, zawierającym informację o faktycznej, szczegółowej wielkości parametrów fizycznych i chemicznych, charakteryzujących wprowadzane do obrotu partie towarów. W dniu kontroli skarżąca okazała kontrolującym Opisy Produktów zakładowego systemu HACCP w wersji na dzień [...] lutego 2008 r. Producent w stosunku do kontrolowanych produktów zadeklarował w ww. dokumencie, iż zawartość tłuszczu w przedmiotowych produktach winna stanowić w suchej masie 15% -17% (3,5-6% tłuszczu).
Badania pobranych próbek kontrolowanych partii produktów, przeprowadzone w Laboratorium Specjalistycznym Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. wykazały zawyżoną zawartość tłuszczu w suchej masie ww. produktów o odpowiednio 3,1 %.oraz 3,0 % w stosunku do deklarowanej przez producenta zawartości tłuszczu w suchej masie. Zdaniem Sądu bezsporne jest, iż konsument nabył towary o właściwościach nieodpowiadających tym, jakich według deklaracji producenta mógł oczekiwać. Wprowadzając do obrotu towar niezgodny z deklaracją jakościową skarżąca wprowadziła konsumentów w błąd, co stanowiło naruszenie przepisów prawa, w związku z czym organ prawidłowo wydał decyzję w trybie art. 11 ust. 1 ustawy o cenach.
Odnosząc się do argumentu skarżącej, iż zapis w karcie produktu opiera się na nieobowiązujących przepisach, albowiem należy stosować wersję dokumentu HACCP z [...] marca 2008 r., podnieść należy, iż podczas kontroli skarżąca przedstawiła deklarację jakościową w wersji z dnia [...] lutego 2008 r. Ponadto w przedmiotowych Opisach produktów w obydwu wersjach systemu HACCP wskazano w pozycji "Wzór etykiety – znakowanie", iż na opakowaniu jednostkowym podaje się informacje o zawartości tłuszczu w suchej masie.
Ustosunkowując się do naruszenia art. 21 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, wskazać należy, iż przepis ten wskazuje właściwość instancyjną organów Inspekcji Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych i w przedmiotowej sprawie znalazł prawidłowe zastosowanie.
Jakiegokolwiek uzasadnienia pozbawiony jest także zarzut naruszenia art. 138 k.p.a. Obydwie zaskarżone decyzje mieszczą się w katalogu rozstrzygnięć wskazanych w tym przepisie.
Sąd nie podzielił również zarzutu naruszenia przez organ art. 23 i art. 34 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych i § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 marca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad pobierania próbek artykułów rolno-spożywczych. Zgodnie z § 4 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia, pobraną próbkę dzieli się na co najmniej dwie części o porównywalnej masie, tworząc średnie próbki laboratoryjne, które są niezwłocznie pakowane i zabezpieczane. Jedną średnią próbkę laboratoryjną przeznacza się do badań laboratoryjnych, a pozostałe przechowuje się do badań porównawczych. Z zapisów zawartych w protokołach kontroli oraz w protokołach z pobrania próbek wynika, próbki do badań laboratoryjnych zostały pobrane zgodnie z omawianym rozporządzeniem, tj. zostały podzielone na 2 części tworząc 2 średnie próbki laboratoryjne, które zostały zabezpieczone. Jedną średnią próbkę laboratoryjną wraz z protokołem przekazano do laboratorium, a drugą przekazano do dyspozycji kierownictwa zakładu. Skarżąca, posiadając zabezpieczony wtórnik próbki miała możliwość wykonania analiz laboratoryjnych w innym akredytowanym laboratorium w terminie jej przydatności do spożycia. Nadmienić należy, iż strona podpisując protokoły z pobrania próbek nie wnosiła uwag do metodyki pobierania próbek
Ponadto należy się zgodzić z twierdzeniami organu, iż nie mógł on uwzględnić w postępowaniu odwoławczym dowodów strony przesłanych pismem z dnia [...] czerwca 200 r., gdyż próbka przekazana do laboratorium badawczego E. Sp. z o.o., była przedmiotem badań [...] marca 2009 r. Daty minimalnej trwałości przedmiotowych partii produktów były przewidziane odpowiednio na [...] i [...] marca 2009 r. W związku z powyższym, badania przeprowadzone po tej dacie nie mogły być rozstrzygające dla sprawy. Nadmienić należy, iż organ dopuścił co prawda dowód w postaci wyników przeprowadzonego po ww. terminie ponownego przebadania przez laboratorium w K. próbki archiwalnej, jednakże wynik ten był tożsamy z wynikiem badania przeprowadzonego pierwotnie.
Podkreślić także należy, iż wbrew twierdzeniom skarżącej, interpretacja wyników ww. badań przeprowadzona przez Laboratorium Głównego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. była prawidłowa, a metodyka badań została szczegółowo przedstawiona w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji.
W ocenie Sądu poczynione przez organ zarówno I jak i II instancji ustalenia wynikają z zebranego w sprawie materiału dowodowego, zaś dokonana przez ten organ ocena tego materiału w kontekście zastosowanych przepisów prawa nie budzi zastrzeżeń. Organy obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszymi sprawami oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej oraz zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło