IV SA/Wa 1602/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Łukasz Krzycki, Sędziowie Sędzia WSA Jakub Linkowski, Sędzia WSA Tomasz Wykowski (spr.), Protokolant Marcin Lesner, po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2009 r. na rozprawie sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa M. Sp. z o.o. z siedzibą w G. na pismo Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] lipca 2009 r. Nr [...] w przedmiocie : odmowy udzielenia dopłaty do demontażu pojazdów p o s t a n a w i a odrzucić skargę W dniu 26 sierpnia 2009 r. Przedsiębiorstwo M. Spółka z o.o. z siedzibą w G., zwane dalej "skarżącą", wniosło skargę na pismo Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w W., zwanego dalej "Funduszem" z dnia [...] lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia dopłaty do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji przeprowadzonego w roku 2008, zarzucając mu w szczególności naruszenie art. 410 a ust. 1-3 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150 z późn. zm.), zwanej dalej "Poś". W uzasadnieniu skargi podniesiono m. in., że skarżąca wypełniła wymagane art.410a Poś warunki otrzymania dopłaty do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, a przepis ten oraz przepisy rozporządzenia z dnia 5 sierpnia 2008 r. w sprawie szczegółowych warunków przeznaczania wpływów pochodzących z opłat w zakresie recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. z 2008 r. Nr 147, poz. 932) nie upoważniają Funduszu do odmowy przyznania dopłaty w przypadku, gdy występują niezgodności form sprawozdania wymaganego ustawą o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, jeżeli sprawozdanie to zawiera wszystkie dane niezbędne do dokonania przez organ wymaganych prawem wyliczeń wysokości dopłaty. W skardze stwierdzono również, że pisma Funduszu o przyznaniu bądź odmowie przyznania dopłat do demontażu winny być kwalifikowane jako decyzje, albowiem rozstrzygają one sprawę konkretnego adresata, władczo i jednostronnie przesądzając o jego indywidualnych uprawnieniach wynikających z ustawy. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, stwierdzając, że Fundusz nie jest organem administracji publicznej, w związku z czym nie jest upoważniony do podejmowania w trybie kpa, bez umocowania ustawowego jakichkolwiek działań, a samo dofinansowanie następuje w drodze umowy cywilnoprawnej dotacji na podstawie art. 411 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 8 Poś. Sygn. akt IV SA/Wa 1602/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art.184 zdanie pierwsze Konstytucji RP sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie kontrolę działalności administracji publicznej. Zgodnie zaś z art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga podlega odrzuceniu, albowiem jej wniesienie było niedopuszczalne z uwagi na fakt, że w sprawach dotyczących udzielania dopłat do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji Funduszowi nie przysługują kompetencje organu administracji publicznej. Sygn. akt IV SA/Wa 1602/09 Zgodnie z art.410a ust.1 Poś przedsiębiorcy prowadzącemu stację demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji Fundusz udziela dopłat do prowadzonej działalności, po spełnieniu określonych prawem warunków, w tym dotyczących zasad udzielania pomocy publicznej. Z §3 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków przeznaczania wpływów pochodzących z opłat w zakresie recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji, wydanego na podstawie art.410b Poś wynika natomiast, że finansowanie dopłat do demontażu pojazdów następuje w formie dotacji na podstawie kompletnego i prawidłowo wypełnionego wniosku o udzielenie dopłaty, złożonego przez przedsiębiorcę prowadzącego stację demontażu. Listę przedsiębiorców prowadzących stacje demontażu uprawnionych do otrzymania dopłat udostępnia się w terminie do dnia 30 kwietnia na stronie internetowej Funduszu. Stosownie zaś do art.411 ust.8 dofinansowania w formie dopłat do działań recyklingowych udziela się na podstawie umowy cywilnoprawnej dotacji. Z treści cytowanych przepisów, jak również i z innych unormowań prawnych regulujących materię recyklingu pojazdów, nie wynika, aby ustawodawca łączył złożenie wniosku o udzielenie dopłaty do demontażu pojazdów z wydaniem decyzji administracyjnej czy podjęciem innego aktu lub czynności o charakterze administracyjnoprawnym. Powyższe dotyczy również przypadków odmowy udzielenia dopłaty. Jedynymi prawnie przewidzianymi działaniami, do których ustawodawca upoważnił w przedmiotowym zakresie Fundusz są zatem, zgodnie z powyżej cytowanymi przepisami: upowszechnianie w drodze publikacji internetowej wyników analiz badań formalno-prawnych dokumentów nadesłanych przez przedsiębiorców oraz zawarcie umowy dotacji o dopłatę z przedsiębiorcami, którzy przysłali terminowo poprawnie wypełnione dokumenty. Jak słusznie zauważa w odpowiedzi na skargę Fundusz, za powyżej przestawionym stanowiskiem przemawia również wykładnia systemowa prawa dotyczącego działań Funduszu jako osoby prawnej, wpisanej w krąg podmiotów finansów publicznych, ponieważ ustawodawca tam, gdzie uznał to za zasadne, normą prawną rangi ustawowej nadał mu status organu z przymiotem wydawania decyzji administracyjnych. Powyższe zachodzi tylko w jednym przypadku, a mianowicie w art. 87 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 2005 r., Nr 228, poz. 1947 z późn. zm.), odnoszącym się do opłat eksploatacyjnych, ustawodawca wskazał jako organ decyzyjny Prezesa Zarządu Narodowego Funduszu, a nie organ ustawowy, którym jest zarząd. Wychodząc z Sygn. akt IV SA/Wa 1602/09 założenia racjonalnego ustawodawcy, z powyższego wywieść należy zatem, że do spraw z zakresu recyklingu ustawodawca nie upoważnił Funduszu do takiego działania. W związku z powyższym podnieść należy, że w sprawach związanych z udzieleniem bądź odmową udzielenia dopłaty do demontażu pojazdów wycofanych z eksploatacji, posiadający osobowość prawną państwowy fundusz celowy (art. 400 ust.2 Poś), jakim jest Fundusz, nie uzyskuje na mocy jakichkolwiek przepisów prawa statusu organu administracji publicznej, w tym również statusu organu administracji publicznej w znaczeniu funkcjonalnym. Zauważyć należy również, że z przepisów Poś nie wynika, aby Fundusz lub jego organy wewnętrzne wykonywały funkcje zlecone z zakresu administracji publicznej. Z systematyki tej ustawy wynika natomiast, że Fundusz nie został zakwalifikowany przez ustawodawcę ani do kategorii organu administracji, ani do kategorii organu ochrony środowiska. Z punktu widzenia ustawy jest on instytucją ochrony środowiska. Ponadto podzielając pogląd zaprezentowany przez Krzysztofa Gruszeckiego w komentarzu do art. 400 powyżej cytowanej ustawy (patrz Komentarz do art. 400 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska {w:} K. Gruszecki, "Prawo ochrony środowiska" Komentarz, Lex, 2008, wyd. II.) podnieść należy także, że o przynależności Funduszu do systemu organów administracji publicznej nie przesądzają również więzi organizacyjno-prawne, jakie istnieją między tym Funduszem, a sprawującym nad nim nadzór Ministrem Środowiska. Wniesienie skargi na pismo takiego podmiotu w rozumieniu art. 3 P.p.s.a. jest zatem niedopuszczalne. Zauważyć należy również, że przedsiębiorca, któremu odmówiono dofinansowania za dany rok, może dochodzić swoich ewentualnych roszczeń na drodze cywilnoprawnej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 orzekł jak w sentencji.