II SAB/Wa 148/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Eugeniusz Wasilewski, Sędziowie WSA Iwona Dąbrowska, WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Protokolant Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi J. A. na bezczynność Prezesa Rady Ministrów w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. o przyznanie renty specjalnej zobowiązuje Prezesa Rady Ministrów do rozpatrzenia wniosku J. A. z dnia 26 stycznia 2009 r. w terminie 30 dni od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami administracyjnymi W dniu 26 stycznia 2009 r. J. A. wniósł do Prezesa Rady Ministrów pismo zatytułowane "wniosek o przyznanie renty w drodze wyjątku". We wniosku opisał swoje dokonania, uzasadniające zdaniem skarżącego, przyznanie żądanego świadczenia. Skarżący powołał również wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie (powinno być: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie) z dnia 3 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1167/08, stwierdzający nieważność decyzji Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu renty specjalnej. Natomiast w dniu 7 marca 2009 r., drogą elektroniczną, skarżący wystąpił do Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz do Jego zastępcy z prośbą o poparcie, jak wskazał: ponownego wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. o przyznanie renty specjalnej. Prośba ta została przekazana zgodnie z właściwością i wpłynęła do Kancelarii Prezesa w dniu 26 marca 2009 r. Wobec powyższego Prezes Rady Ministrów pismem z dnia [...] kwietnia 2009 r. wyjaśnił J. A., iż wobec stwierdzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nieważności decyzji z dnia [...] maja 2009 r., ostateczna i niepodlegająca weryfikacji w trybie odwoławczym, stała się decyzja z dnia [...] marca 2009 r. odmawiająca przyznania skarżącemu renty specjalnej. Nadto poinformowano skarżącego, że renta specjalna nie ma charakteru roszczeniowego i ustawa nie gwarantuje jej wypłaty, pozostawiając rozstrzygnięcie uznaniowej decyzji Prezesa. W sytuacji skarżącego nie dopatrzono się jednak szczególnych okoliczności, dających podstawę do zmiany stanowiska i uznano sprawę za ostatecznie zakończoną. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. A. podniósł, że Prezes Rady Ministrów nie rozpatrzył jego wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. Wyjaśnił również, że wniosek ten jest nowym wnioskiem o rentę specjalną i powołuje nowe okoliczności, choć odwołuje się do załączników z wcześniej złożonego wniosku. W odpowiedzi na skargę Prezes Rady Ministrów wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w dniu [...] lutego 2009 r. wydał postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia wniosku z dnia 12 kwietnia 2008 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Natomiast wobec wniesienia w dniu 30 marca 2009 r. skargi na powyższe postanowienie oraz w związku z wpłynięciem wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. wezwał skarżącego w dniu [...] kwietnia 2009 r. do sprecyzowania jego intencji. Odpowiedź skarżącego z dnia 5 maja 2009 r., w której wyjaśnił, że skarga z dnia 30 marca 2009 r. została skierowana do Sądu, spowodowała zakwalifikowanie całej korespondencji jako odwołania od postanowienia z dnia [...] lutego 2009 r. i przesłanie wszystkich dokumentów do Sądu. Zdaniem Prezesa nie można przypisać mu zatem bezczynności w przedmiocie rozpatrzenia wniosku J. A. z dnia 26 stycznia 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie, ponieważ Prezes Rady Ministrów, wbrew swoim twierdzeniom, pozostaje w bezczynności w stosunku do wniosku J. A. z dnia 26 stycznia 2009 r. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 82 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm.) Prezes Rady Ministrów w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przyznać emeryturę lub rentę na warunkach i w wysokości innej niż określone w ustawie. Stosownie natomiast do przepisu art. 124 ustawy do postępowania w tym trybie stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) – zwanej dalej kpa, chyba że ustawa stanowi inaczej. Oznacza to, że Prezes Rady Ministrów, podejmując decyzję administracyjną w sprawie świadczenia specjalnego, związany jest regułami postępowania administracyjnego, określającymi jego obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania i orzekania. Zatem w przypadku wniesienia wniosku właściwy organ zobowiązany jest do podjęcia działań zmierzających do jego rozpatrzenia, zgodnie z zasadami procedury administracyjnej, uregulowanymi w Kodeksie postępowania administracyjnego. Analizując akta rozpatrywanej sprawy podnieść należy, że wniosek skarżącego z dnia 26 stycznia 2009 r., pomimo powołania się przez skarżącego na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 1167/08 wyraźnie wskazuje, iż jest to kolejny wniosek o przyznanie renty specjalnej. Za powyższym stanowiskiem przemawia również wniesiona drogą mailową treść prośby do Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz jego zastępcy o poparcie wniosku i pomoc w uzyskaniu renty specjalnej. Sam skarżący podkreślił, że jego wniosek jest ponownym, a więc kolejnym w sprawie, zatem zainicjował odrębne w stosunku do poprzedniego postępowanie administracyjne. Co więcej, w skardze z dnia 30 marca 2009 r. na postanowienie z dnia [...] lutego 2009 r. J. A. również zarzucił Prezesowi Rady Ministrów nierozpoznanie nowego wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. o rentę specjalną, co w połączeniu z treścią pozostałych pism skarżącego przemawia za uznaniem pisma z dnia 26 stycznia 2009 r. za kolejny, nowy wniosek. Nie bez znaczenia dla właściwego rozpoznania sprawy jest także chronologia zdarzeń. Potraktowanie bowiem wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. jako korespondencji dotyczącej postanowienia z dnia [...] lutego 2009 r., a więc wydanego później niż wniesienie wniosku, jest niezrozumiałe, tym bardziej, że J. A. we wniosku w ogóle nie odniósł się do kwestii uchybienia terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie poprzedniej sprawy. W ocenie Sądu nie można również zgodzić się z twierdzeniem Prezesa Rady Ministrów, że organ podjął wszelkie czynności zmierzające do wszechstronnego wyjaśnienia intencji skarżącego. Pismo z dnia [...] kwietnia 2009 r. adresowane do skarżącego jest jedynie wyjaśnieniem stanowiska organu w sprawie. Natomiast w kolejnym piśmie z dnia [...] kwietnia 2009 r. skarżący został wezwany jedynie do potwierdzenia czy przedmiotem skargi z dnia 30 marca 2009 r. jest postanowienie Prezesa Rady Ministrów z dnia [...] lutego 2009 r. Zatem wyjaśnienie kwestii charakteru procesowego wniosku z dnia 26 stycznia 2009 r. zostało pominięte i niewyjaśnione. Dodać jeszcze należy, że brak jest ustawowego ograniczenia ilości wnoszonych wniosków o przyznanie renty specjalnej, stąd przyjąć trzeba, że każdy wniosek musi być rozpatrzony w formie prawem przewidzianej. Natomiast konieczność rozpatrzenia przez organ wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie wyklucza prawa strony do wniesienia ponownego wniosku o przyznanie renty specjalnej. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 149 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji wyroku.