II GSK 189/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Kazimierz Brzeziński po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "K." Sp. z o.o. z siedzibą w Ż. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1792/09 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi "K." Sp. z o.o. z siedzibą w Ż. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2009 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1792/09, odrzucił skargę "K." Sp. z o.o. z siedzibą w Ż. na pismo Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2009 r., nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z budżetu Unii Europejskiej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że Spółka "K." wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na pismo Prezesa ARiMR z dnia [...] września 2009 r., nr [...], stanowiące odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegało pismo Naczelnika Departamentu Obsługi Wniosków i Odwołań ARiMR z dnia [...] czerwca 2009 r., nr [...], będące aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. W związku z powyższym Sąd I instancji odrzucił skargę jako niedopuszczalną, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wiadomo z urzędu, że powołane powyżej pismo Naczelnika Departamentu Obsługi Wniosków i Odwołań ARiMR z [...] czerwca 2009 r. zostało zaskarżone przez Spółkę "K.", jednakże skarga Spółki została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1700/09, z uwagi na uchybienie terminowi do jej wniesienia. "K." Sp. z o.o. z siedzibą w Ż. zaskarżyła postanowienie z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1792/09, skargą kasacyjną wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu Spółka zarzuciła naruszenie: 1. prawa materialnego polegające na: a) błędnej wykładni art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64 z 2007 r., poz. 427 ze zm.), dalej: ustawa o wspieraniu obszarów wiejskich, w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, iż pismo ARiMR z dnia [...] września 2009 r. nie stanowiło poinformowania wnioskodawcy, w formie pisemnej o odmowie przyznania pomocy z podaniem przyczyn odmowy wobec czego nie przysługuje od niego skarga do sądu administracyjnego; c) naruszeniu zasady demokratycznego państwa prawnego skodyfikowanej w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez naruszenie wynikających z niej zasad: ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przezeń prawa, określoności przepisów oraz bezpieczeństwa prawnego i pewności prawa; 2. przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik postępowania to jest: a) niezastosowanie art. 6 p.p.s.a. poprzez zaniechanie wezwania skarżącej do sprecyzowania, czy skarga obejmuje swoim zakresem także pismo ARiMR z dnia [...] czerwca 2009 r. wobec cofnięcia przez K. Sp. z o.o. skargi z dnia 1 września 2009 r.; b) błędne zastosowanie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że zaistniały inne przyczyny, dla jakich wniesienie skargi jest niedopuszczalne, pomimo iż przyczyny takie nie wystąpiły. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Spółka wskazała między innymi na treść pouczenia zawartego w odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, które brzmiało następująco: "Na podstawie art. 53 oraz 54 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), od niniejszego rozstrzygnięcia przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W., ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa, wnoszona za pośrednictwem Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w terminie 30 dni od dnia doręczenia rozstrzygnięcia." Skarżąca podała, że kierując się treścią powyższego pouczenia wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. skarżąc rozstrzygniecie z dnia [...] września 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie zgodzić się należy ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonym postanowieniu Sądu I instancji, zgodnie z którym w rozpoznawanej sprawie zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegało pismo Naczelnika Departamentu Obsługi Wniosków i Odwołań ARMiR z [...] czerwca 2009 r., nr [...], będące aktem z zakresu administracji publicznej, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4, a nie pismo Prezesa ARiMR z dnia [...] września 2009 r., nr [...], stanowiące odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Należy zauważyć, że art. 22 ust. 4 ustawy o wspieraniu obszarów wiejskich, przewiduje możliwość zaskarżenia do sądu administracyjnego informacji o odmowie przyznania pomocy na zasadach i w trybie określonych dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Stosownie do treści art. 52 § 3 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie Spółka spełniła powyższy warunek i w dniu 3 lipca 2009 r. (data stempla pocztowego) skierowała do organu wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie z treścią art. 53 § 2 p.p.s.a., w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie Spółka wystąpiła z wezwaniem o usunięcie naruszenia prawa w dniu 3 lipca 2009 r., a organ udzielił odpowiedzi w dniu [...] września 2009 r., a zatem już po upływie 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Dlatego też, skarga do sądu powinna być wniesiona w terminie 60 dni od dnia wniesienia wezwania. Skarga Spółki "K." na pismo z dnia [...] czerwca 2009 r. została odrzucona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. jako wniesiona z uchybieniem sześćdziesięciodniowego terminu, z pouczeniem o możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Spółka po wniesieniu, z uchybieniem terminu, skargi na podlegające zaskarżeniu do sądu pismo z dnia [...] czerwca 2009 r., wniosła także skargę na odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, która nie podlegała zaskarżeniu. Treść tej skargi w świetle postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1700/09, nie może być odczytana jako skarga na pismo z dnia [...] grudnia 2009 r. W skardze kasacyjnej Spółka wyjaśniła, że kierując się treścią pouczenia zawartego w odpowiedzi z dnia [...] września 2009 r. na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wniosła na tę odpowiedź skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W.. Spółka zarzuciła jednocześnie, że zastosowanie się do błędnego pouczenia nie może powodować negatywnych konsekwencji prawnych dla strony. W rozpoznawanej sprawie kluczowe znaczenie ma aspekt czasowy zaistniałych zdarzeń rodzących skutki prawne. Trzeba zwrócić uwagę, że w dniu wysłania do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa, tj. w dniu 3 lipca 2009 r., rozpoczął bieg sześćdziesięciodniowy termin do wniesienia skargi na pismo z dnia [...] czerwca 2009 r., a upłynął on w dniu 1 września 2009 r. W piśmie ARiMR z dnia [...] czerwca 2009 r. zawarte było pouczenie zgodnie z którym "od niniejszego pisma wnioskodawcy przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. [...]. Skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli odpowiedzi na wezwanie nie udzielono, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa". Mając powyższe na uwadze należy uznać, że strona była prawidłowo pouczona o sposobie i terminie zaskarżenia pisma z dnia [...] czerwca 2009 r. Dopiero po upływie sześćdziesięciodniowego terminu, w którym można było skutecznie wnieść skargę do sądu administracyjnego, strona otrzymała odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zawierającą błędne pouczenie. W związku z tym, że błędne pouczenie strony nastąpiło już po terminie, w którym możliwe było wniesienie skargi do sądu administracyjnego, zarzut Spółki dotyczący, tego, że strona nie może ponosić negatywnych skutków wadliwego pouczenia, należy uznać za nieusprawiedliwiony. Reasumując należy stwierdzić, że zaskarżeniu do sądu administracyjnego podlegało pismo ARiMR z dnia [...] czerwca 2009 r. Postępowanie w sprawie skargi na to pismo zostało prawomocnie zakończone postanowieniem z dnia 8 grudnia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 1700/09, a zarzuty strony odnośnie błędnego pouczenia zawartego w piśmie Prezesa ARiMR z dnia [...] września 2009 r. są chybione z powodów wskazanych powyżej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.