III SA/Gl 908/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Golat, Sędzia NSA Ewa Karpińska (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi A.G. – K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie egzekucji należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej uchylono zaskarżone postanowienie. W związku z wniesieniem zarzutów na postępowanie egzekucyjne przez pełnomocnika zobowiązanej A.G., Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z. Inspektorat w T. w dniu [...] wydał: - postanowienie wierzyciela w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne o numerze [...], - postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne o numerze [...], - postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przeciwko A.K. o numerze [...]. Pismem z dnia [...] pełnomocnik zobowiązanej wniósł do Dyrektora Izby Skarbowej zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne z dnia [...] znak [...], argumentując, iż w sprawie nie występowała konieczność uzyskania stanowiska wierzyciela z uwagi na tożsamość organu. Nadto podniósł zarzut przedawnienia należności z uwagi na upływ 5 lat od dnia, w którym składka stała się wymagalna oraz wskazanie nieprawidłowej podstawy prawnej w tytułach wykonawczych, co powodowało konieczność wysłania do zobowiązanej upomnienia. Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w Z. z dnia [...] nr [...] o nieuwzględnieniu zarzutów na postępowanie egzekucyjne. W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 17, art. 18, art. 33 i art. 34 § 5 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.). W uzasadnieniu przedstawił stanowisko pełnomocnika zobowiązanej co do niedopuszczalności egzekucji, a następnie podał, iż po zapoznaniu się z dowodami zgromadzonymi w sprawie organ egzekucyjny stwierdził, że: - pełnomocnik zobowiązanej w dniu [...] zwrócił się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, a podstawę takiego rozstrzygnięcia winien stanowić art. 56 § 1 ustawy egzekucyjnej, - wymieniony przepis został powołany w zaskarżonym postanowieniu Dyrektora Oddziału ZUS w Z. z dnia [...] nr [...], jak również art. 34 § 3 tej ustawy, - wierzyciel w terminie 14 dni przedstawił stanowisko w sprawie zarzutów, co oznacza, iż w rozumieniu art. 34 § 3 ustawy egzekucyjnej nie ma przesłanek do zawieszenia postępowania egzekucyjnego w tym trybie. W konkluzji stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej w K. ostatecznym postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w Z. w dnia [...] nr [...] o oddaleniu zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zadłużonej A.G., "zatem nie wchodzi też w rachubę wnioskowane w omawianym powyżej zażaleniu wstrzymanie postępowania i czynności egzekucyjnych do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie zarzutów". Końcowo podał, że "tutejszy organ wykazawszy powyżej brak podstaw do uwzględnienia zażalenia – postanowił jak we wstępie" i przedstawił stosowne pouczenie o możliwości wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pełnomocnik zobowiązanej wskazał, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 3a, 15 § 1, 27 § 3, 33, 34 i 59 § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego. W uzasadnieniu dowodził, iż niezgodne ze stanem faktycznym jest twierdzenie, że A.G. nie uiściła zobowiązań składkowych za lata [...] z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Zakwestionował skuteczność doręczenia decyzji wymiarowych, konieczność uzyskania stanowiska wierzyciela oraz brak doręczenia upomnienia. Końcowo wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 105 § 1 i 2 Kpa oraz wstrzymanie postępowania egzekucyjnego z comiesięcznego wynagrodzenia za pracę, ponieważ jest to znaczny ciężar dla strony przy bardzo wysokich kosztach utrzymania w W. Odpowiadając na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej uznał zarzuty skargi za bezzasadne i wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik strony skarżącej wnosił i wywodził jak w skardze oraz podał, iż w ZUS toczy się postępowanie odwoławcze, gdyż uznano, że decyzje I instancji nie zostały skutecznie doręczone i nie można było wszcząć egzekucji. Wyjaśnił też, iż nie dostał żadnej informacji o wstrzymaniu postępowania egzekucyjnego, a w zaskarżonym postanowieniu została wadliwie określona strona i we wcześniejszych rozstrzygnięciach powtarzano ten sam błąd. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, ewentualnie wstrzymanie wykonania do czasu rozstrzygnięcia sporu toczącego się przed Sądem Okręgowym. Domagał się też zwrotu kosztów postępowania. Przedstawiciel organu odwoławczego nie był obecny. Wojewódzki Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy wywiódł, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z innych powodów niż naprowadzone w skardze, bowiem zaskarżone postanowienie narusza przepisy postępowania. Podkreślić więc należy, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a jedynym ograniczeniem wynikającym z tego przepisu jest zakaz wydania orzeczenia na niekorzyść skarżącego (§ 2). Natomiast strona skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i w tym zakresie orzeczenie Sądu odpowiada żądaniu skargi. Przystępując zatem do oceny legalności postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...], wskazać należy, iż – jak wynika z sentencji postanowienia – organ ten utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w Z. z dnia [...] nr [...] o nieuwzględnieniu zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Postępowanie to prowadzone było wobec A.G. z tytułu nie uiszczonych zobowiązań składkowych za lata [...] z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Natomiast w uzasadnieniu tego postanowienia rozpatrzył kwestie związane z nieuwzględnieniem wniosku o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Argumentował bowiem, iż po zapoznaniu się z dowodami zgromadzonymi w sprawie organ egzekucyjny stwierdził, że: - pełnomocnik zobowiązanej w dniu [...] zwrócił się o zawieszenie postępowania egzekucyjnego do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia zarzutów na postępowanie egzekucyjne, a podstawę takiego rozstrzygnięcia winien stanowić art. 56 § 1 ustawy egzekucyjnej, - wymieniony przepis został powołany w zaskarżonym postanowieniu Dyrektora Oddziału ZUS w Z. z dnia [...] nr [...], jak również art. 34 § 3 tej ustawy, - wierzyciel w terminie 14 dni przedstawił stanowisko w sprawie zarzutów, co oznacza, iż w rozumieniu art. 34 § 3 ustawy egzekucyjnej nie ma przesłanek do zawieszenia postępowania egzekucyjnego w tym trybie. W konkluzji stwierdził, że Dyrektor Izby Skarbowej w K. ostatecznym postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału ZUS w Z. w dnia [...] nr [...] o oddaleniu zarzutów na postępowanie egzekucyjne prowadzone wobec zadłużonej A.G., "zatem nie wchodzi też w rachubę wnioskowane w omawianym powyżej zażaleniu wstrzymanie postępowania i czynności egzekucyjnych do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie zarzutów". W uzasadnieniu tego postanowienia Dyrektor Izby Skarbowej nie odniósł się do żadnego z zarzutów strony skarżącej podniesionych w piśmie z dnia [...] oraz w zażaleniu z dnia [...] , mimo iż strona jednoznacznie wskazała, iż wnosi zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne z dnia [...] znak [...]. Zdaniem pełnomocnika zobowiązanej w sprawie nie występowała konieczność uzyskania stanowiska wierzyciela z uwagi na tożsamość organu, należności uległy przedawnieniu z uwagi na upływ 5 lat od dnia, w którym składka stała się wymagalna, a w tytułach wykonawczych wskazano nieprawidłową podstawę prawną, co powodowało konieczność wysłania do zobowiązanej upomnienia. W tym stanie rzeczy stwierdzić trzeba, iż rozstrzygnięcie zawarte w sentencji zaskarżonego postanowienia nie zostało w ogóle uzasadnione, a zatem wydane zostało z naruszeniem art. 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) i to w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Nie rozpatrzono bowiem zarzutów pełnomocnika zobowiązanej, który konsekwentnie wskazywał na niedopuszczalność egzekucji. Nadto wątpliwość budzi kompletność akt załączonych do niniejszej sprawy, ponieważ karty ponumerowane są ołówkiem i noszą ślady wielokrotnego poprawiania (np. karty 153, 152, 151 i dalsze). Dodać też trzeba, iż – jak wskazano wyżej – sąd administracyjny bada wyłącznie zgodność z prawem zaskarżonego rozstrzygnięcia, co oznacza, iż nie jest władny do podejmowania odrębnych rozstrzygnięć o charakterze władczym. W tym kontekście wnioski strony skarżącej zawarte w skardze (m.in. o umorzenie postępowania egzekucyjnego) i na rozprawie, uznać należy za bezpodstawne. Uwzględniając zatem powyższe okoliczności, Sąd – działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zaskarżone postanowienie uchylił.