VII SA/Wa 1722/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi O. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala Sygnatura akt VII SA/Wa 1722/09 Uzasadnienie Starosta L. decyzją nr [...] wydaną [...] sierpnia 2008 r. na podstawie art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane zatwierdził projekt budowlany i udzielił Polskiej T. sp. z o.o. w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej wraz z kontenerem technicznym, ogrodzeniem oraz przyłączem energetycznym na działkach nr ew. [...], [...], [...] w miejscowości Ł., gmina M. Wniosek o wszczęcie postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności wyżej wymienionej decyzji złożyło Ogólnopolskie Stowarzyszenie P. z siedzibą w R. zarzucając organowi, iż decyzja nie określiła w sposób właściwy inwestycji, której dotyczyła oraz , że została wydana bez decyzji środowiskowej. Wojewoda [...] i postanowieniem wydanym [...] marca 2009 r. na podstawie art. 31 § 2 kpa wszczął z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności, a następnie decyzją znak: [...] wydaną [...] maja 2009 r. odmówił stwierdzenia nieważności w/w decyzji Starosty L. W uzasadnieniu organ podniósł, że decyzja wydająca pozwolenie na budowę zatwierdzała jednocześnie projekt budowlany określający ilość planowanych anten, ich typy - wobec czego bezzasadny jest zarzut braku określenia inwestycji. W ocenie organu decyzja kontrolowana nie jest dotknięta żadną z wad wskazanych w art. 156 § 1 kpa. Odwołanie od tej decyzji wniosło Stowarzyszenie "P." Po rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją znak: [...] wydaną [...] sierpnia 2009 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 kpa uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że stosownie do treści art. 31 § 1 kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Stosownie do art. 28 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane przepisu art. 31 § 1 kpa nie stosuje się w postępowaniach w sprawie pozwolenia na budowę. Wyjątek od tej zasady przewiduje dodany przez art. 140 pkt. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko art. 28 ust. 4 Prawa budowlanego stanowiący, że przepis art. 28 ust. 3 nie znajduje zastosowania w postępowaniu o pozwolenie na budowę jeśli to postępowanie wymaga udziału społeczeństwa. W takim przypadku jeśli organizacje, które powołując się na cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony. Z art. 88 ust. 1 i art. 90 ust. 1 pkt. 1 w/w ustawy wynika, że w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę udział społeczeństwa jest wymagany wyłącznie w przypadku ponownego przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, która jest dokonywana w ściśle określonych przypadkach. Zdaniem organu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę przedmiotowej inwestycji nie jest postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa , a tym samym art. 31 § 1 kpa nie znajduje zastosowania. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosło Stowarzyszenie "P.". Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciło organowi naruszenie art. 7, 8, 9, 11, 31 § 2, 77 i 107 § 3 kpa. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. W rozpoznawanej sprawie takie naruszenia nie wystąpiły, dlatego skargę należało uznać za niezasadną. Przedmiotem kontroli sądu jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2009 r. wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt. 2 kpa uchylająca decyzję organu I instancji odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w przedmiocie pozwolenia na budowę i umarzająca postępowanie organu I instancji z uwagi na brak po stronie wnioskującego o stwierdzenie nieważności Stowarzyszenia P. interesu prawnego koniecznego dla skutecznego prawnie wszczęcia postępowania nadzorczego. Jak wynika z treści przepisu art. 31 § 1 pkt. 1 kpa organizacja społeczna może w sprawie dotyczącej innej osoby występować z żądaniem wszczęcia postępowania jeżeli jest to uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i gdy przemawia za tym interes społeczny. Ograniczenie tej ogólnej zasady dotyczącej możliwości wniesienia żądania wszczęcia postępowania administracyjnego i udziału w tym postępowaniu na prawach strony zawiera art. 28 ustawy z 7 lipca 1994 .- Prawo budowlane. Zapis art. 28 w ustępie trzecim zawiera regulację wyłączającą stosowanie w postępowaniu zmierzającym do wydania pozwolenia na budowę art. 31 kpa. Brzmienie tego przepisu zostało nadane ustawą z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U Nr 80, poz. 718).Wyłączenie organizacji społecznych z postępowania o wydanie pozwolenia na budowę nie ma charakteru absolutnego z tej przyczyny, że organizacje te mogą brać udział w postępowaniu na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i ustawy Prawo ochrony środowiska. Przepis w/w art. 28 Prawa budowlanego został po raz kolejny zmieniony dodanym przez art. 140 pkt. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U z 2008 r., nr 199, poz. 1227 ze zm.) – ustępem czwartym, który stanowi że przepisów ust. 2 i 3 nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę wymagającym udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W takim przypadku stosuje się art. 44 w/w ustawy. Z powyższego wynika, że zasadą jest wyłączenie udziału organizacji społecznych ze wszystkich postępowań prowadzonych w sprawie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego) z wyjątkiem postępowań w tym przedmiocie wymagających udziału społeczeństwa, w których organizacje te powołując się na swoje cele statutowe mogą uczestniczyć na prawach strony i służy im prawo wniesienia odwołania i skargi do sądu administracyjnego nawet wtedy gdy nie brały udziału w postępowaniu. Przepisy powołane wyżej wyraźnie sprecyzowały sytuacje, w których możliwy jest udział w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę organizacji społecznej – warunkiem tego udziału jest ustalenie, że postępowanie to wymaga udziału społeczeństwa zgodnie z przepisami w/w ustawy z 3 października 2008 r. Postępowanie nadzorcze jakie swoim wnioskiem chciałoby zainicjować skarżące stowarzyszenie nie należy do tego rodzaju postępowań. Jest to odrębne postępowanie administracyjne, które ma na celu jedynie skontrolowanie wydanej w postępowaniu zwykłym decyzji celem ustalenia czy nie jest ona dotknięta którąkolwiek z wad wymienionych w art. 156 § 1 kpa. Postępowanie nadzorcze jest całkowicie nową sprawą administracyjną, która stanowi formę nadzoru , a organ w tym postępowaniu rozpatruje sprawę wyłącznie w granicach określonych przez przepis art. 156 § 1 kpa, co oznacza że nie jest władny rozpatrywać sprawy co do jej istoty czyli rozstrzygać żadnej kwestii merytorycznej. Organ ma w tym postępowaniu przeprowadzić postępowanie wyjaśniające jedynie dla ustalenia czy stan faktyczny przyjęty przy wydaniu badanej decyzji odpowiada prawdzie w świetle istniejącego materiału dowodowego, przy czym organ nie ma możliwości poszerzenia materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie może również dokonać uzupełniających ustaleń faktycznych. Biorąc pod uwagę powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.