II SA/Wa 1317/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Kołodziej (spr.), Sędziowie WSA Adam Lipiński, Przemysław Szustakiewicz, Protokolant Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...], 2) zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego W. L. kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Komendant [...] Policji, działając na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.) oraz art. 104 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) - dalej: kpa, decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. nr [...], cofnął W. L. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Pismem z dnia [...] maja 2009 r. W. L. wniósł odwołanie od ww. decyzji, zarzucając jej błędne ustalenie, że należy do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy oraz błędne ustalenie, że w stosunku do jego osoby zachodzi obawa niezgodnego z prawem posiadania i używania broni myśliwskiej. W uzasadnieniu przedmiotowego odwołania wyjaśnił, że orzeczeniem Sądu Rejonowego w N. z dnia [...] czerwca 2007 r. został uznany winnym zarzucanego mu czynu z art. 178a par. 2 kk, tzn., że [...] maja 2007 r. w miejscowości N. kierował rowerem będąc w stanie nietrzeźwości. W ocenie odwołującego się społeczna szkodliwość wymienionego czynu jest znikoma. Podniósł, iż od 1987 r. prowadzi działalność gospodarczą (piekarnię), w związku z czym jest mu niezbędna ochrona osobista, ochrona bezpieczeństwa innych osób oraz mienia, dodając, że w pobliżu jego piekarni znajdują się inne firmy (w tym masarnia, CPN), które często stawały się ofiarami napadów z bronią w ręku, a najbliższy posterunek Policji znajduje się ok. 15 km od miejsca jego zamieszkania. W związku z powyższym ewentualne używanie przez niego broni będzie zgodne z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Komendant Główny Policji, po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, decyzją z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 i art. 268a kpa oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przedmiotowej decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że Komendant [...] Policji wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską W. L. w związku z uzyskaną informacją, że ww. został oskarżony o popełnienie czynu z art. 178a par. 2 kk. W trakcie postępowania organ I instancji uzyskał prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w N. [...] Wydział Grodzki z dnia [...] czerwca 2007 r. sygn. akt [...], uznający W. L. winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a par. 2 kk, tj. że w dniu [...] maja 2007 r. w miejscowości N. kierował po drodze publicznej rowerem będąc w stanie nietrzeźwości (pierwsze badanie 1,05 mg/l, drugie badanie 0,99 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu), za co został skazany na karę grzywny w liczbie 100 stawek dziennych, orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 roku oraz nakazano podać wyrok do publicznej wiadomości poprzez zamieszczenie jego treści na okres 7 dni na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w L. Organ I instancji oceniając cały zebrany materiał dowodowy uznał, że należy zakwalifikować stronę do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, konsekwencją czego było wydanie decyzji cofającej ww. pozwolenie na broń myśliwską. Od przedmiotowej decyzji strona wniosła odwołanie. Zdaniem Komendanta Głównego Policji decyzja organu I instancji jest zasadna, a argumenty strony, zawarte w odwołaniu, nie tworzą podstaw do jej zmiany, czy też uchylenia, dodając, że posiadanie broni jest uprawnieniem wyjątkowym, a osoby, którym ono przysługuje powinny przestrzegać prawa. Organ odwoławczy zaznaczył, iż w przyjętym za podstawę materialnoprawną decyzji przepisie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, katalog przestępstw skutkujących cofnięciem pozwolenia na broń nie obejmuje wprost przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, niemniej jednak nie jest to katalog zamknięty, a przykładowy. Przepis ten stanowi dla organów Policji, właściwych w sprawach pozwoleń na broń, wytyczną interpretacyjną co do przesłanek faktycznych i prawnych sposobu rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Organy te mają prawo i obowiązek uwzględniać wszelkie okoliczności mogące mieć wpływ na rodzaj decyzji kończącej sprawę. Komendant uznał, że ustalone postępowanie strony budzi uzasadnione obawy, że może ona użyć broni w celach sprzecznych z bezpieczeństwem lub porządkiem publicznym, tym bardziej, że ww. czyn nie był jedynym naruszeniem przez stronę prawa. Strona w 2007 r. dopuściła się złamania zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym (dwa wykroczenia) – przekroczyła dozwoloną prędkość oraz kierowała pojazdem nie mając przy sobie wymaganych dokumentów, za co została ukarana mandatem i naliczono jej punkty karne. Organ odwoławczy podkreślił, że W. L. jadąc w stanie nietrzeźwości – a właściwie upojenia alkoholowego – rowerem na drodze publicznej zachował się nieodpowiedzialnie, narażając życie i zdrowie własne, jak i innych uczestników ruchu drogowego. Zachowanie to świadczy o braku wyobraźni strony odnośnie możliwych jego następstw, jak również o braku samokontroli strony spowodowanej wypitym alkoholem. Dodatkowo, jak zaznaczył organ, z materiału dowodowego wynika, że strona będąc pod wpływem alkoholu nie kontrolowała swoich emocji i zachowywała się agresywnie w stosunku do interweniujących policjantów, a okoliczność, że nie nałożono jej kajdanek pozostaje bez znaczenia dla sprawy. Powyższe, w ocenie Komendanta, stanowi podstawę do uznania strony za osobę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, która nie daje gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni. Dopuszczenie się przez stronę tego rodzaju przestępstwa, stwierdzone prawomocnym wyrokiem Sądu, rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może ona korzystać z posiadanej broni, czyli stwarzać zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zdaniem organu odwoławczego, oceny strony w kontekście zachowania jej pozwolenia na broń nie mogą zmienić zarówno pozytywna opinia o stronie w miejscu zamieszkania i kole łowickim, zeznania księdza, albowiem nie uwzględniają one zachowań strony po spożyciu czy nadużyciu alkoholu. To, że strona będąc trzeźwa zachowuje się nienagannie, działa charytatywnie, nie znosi faktu, że jej zachowanie po spożyciu alkoholu jest inne i w ocenie organu ta właśnie okoliczność rodzi obawę, co do bezpiecznego posiadania i używania przez nią broni. Dla oceny postawy życiowej strony ma znaczenie to, że lekceważy ona zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym, nie licząc się z ewentualnymi skutkami swego zachowania, a prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w N., skazujący W. L. za popełnienie przestępstwa z art. 178a par. 2 kk ma charakter wiążący dla ustalenia czy spełniona jest przesłanka art. 18 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Pismem z dnia 16 lipca 2009 r. W. L. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...], zarzucając jej naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 7 kpa w zw. z art. 77 par. 1 kpa oraz art. 80 kpa, poprzez uznanie za udowodniony fakt agresywnego zachowania się strony podczas zatrzymania przez Policję w dniu [...] maja 2007 r., co przesądziło o kwalifikacji zachowania strony jako niedającego gwarancji bezpiecznego posiadania i używania broni; przepisów prawa materialnego, tj.: art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, poprzez przyjęcie, że czyn, za który strona została skazana, wskazany w art. 178a par. 2 kk, jest objęty hipotezą ww. przepisów, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy i że skarżący należy do kręgu osób objętych ww. przepisami oraz że zachodzi obawa użycia broni niezgodnie z przeznaczeniem. Skarżący wniósł o uchylenie obu decyzji (I i II instancji), zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm prawem przypisanych. W uzasadnieniu skargi W. L. podniósł, że organ cofnął mu pozwolenie na broń myśliwską, kierując się nie tylko faktem nietrzeźwości strony ale przede wszystkim, tym że jego zachowanie było agresywne w stosunku do funkcjonariuszy Policji, co, zdaniem skarżącego, zostało ustalone przez organ z naruszeniem przepisów wskazanych w treści art. 7 kpa w zw. z art. 77 par. 1 kpa oraz art. 80 kpa. W ocenie skarżącego czynności przeprowadzone w sprawie przez funkcjonariuszy nie dowodzą ażeby jego zachowanie było agresywne, w związku z czym nie może być przesłanką do stwierdzenia, że stwarza on realne niebezpieczeństwo. Skarżący podniósł, iż organ nie uwzględnił innych dowodów, które wskazują na to, że nie jest on osobą agresywną, takich jak: pozytywna opinia o skarżącym w miejscu zamieszkania, Kole Łowieckim [...], zeznania księdza parafii [...] w B. T. J. Zdaniem W. L. prowadzenie takiego pojazdu jak rower, nawet pod wpływem alkoholu, nie może przesądzać o odebraniu pozwolenia na broń, gdyż trudno taką sytuację uznać za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Podkreślił, że utrzymanie pozwolenia na broń jest uzasadnione tym, że od 1987 r. prowadzi on działalność gospodarczą (piekarnię), w związku z czym niezbędna jest mu ochrona osobista, jak i ochrona bezpieczeństwa innych osób oraz mienia. Powyższe uzasadnia fakt, że w pobliżu piekarni mieszczą się inne firmy, które często stawały się ofiarami napadów z bronią w ręku, a najbliższy posterunek Policji znajduje się ok. 15 km od miejsca jego zamieszkania. Dodał, że w chwili zatrzymania nie posiadał broni, nie stawiał oporu policjantowi, który go zatrzymał, posiada aktualne zaświadczenie o przestrzelaniu broni myśliwskiej i ma warunki do przechowywania wszystkich rodzajów broni. W odpowiedzi na skargę organ podniósł, że podtrzymuje stanowisko zajęte w decyzji z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga oceniana pod tym względem zasługuje na uwzględnienie. Podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), art. 104, art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.). Zgodnie z treścią pierwszego z powołanych przepisów, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Według art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Natomiast w myśl art. 20 cyt. ustawy, cofnięcie pozwolenia na broń, dopuszczenia do posiadania broni oraz unieważnienie karty rejestracyjnej broni pneumatycznej następuje w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie zaś do treści art. 104 kpa, organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, chyba że przepisy kodeksu stanowią inaczej (par. 1 cyt. art.). Decyzje rozstrzygają sprawę co do jej istoty w całości lub w części albo w inny sposób kończą sprawę w danej instancji (par. 2 cyt. art.). Z treści art. 268a kpa wynika, że, organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji nakłada na organy Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w sytuacji zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ww. ustawy. Art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy wymienia osoby, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Użyty w omawianym przepisie zwrot "w szczególności" umożliwia także cofnięcie pozwolenia na broń osobie podejrzanej lub skazanej za przestępstwo innego rodzaju aniżeli przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Przykładem takiego przestępstwa jest czyn z art. 178a par. 2 kk, który ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. Osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (patrz: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. sygn. akt II OPS 4/09). Niemniej jednak w sytuacji gdy mamy do czynienia z przestępstwami innego rodzaju aniżeli wymienione w ww. przepisie, koniecznym jest stwierdzenie, że posiadacz pozwolenia na broń, podejrzany lub skazany za takie przestępstwo, zalicza się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Powyższe nakłada na organ obowiązek wykazania zaistnienia przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ww. ustawy, dotyczącej przewidywanych zachowań posiadacza broni. Dokonując takiej oceny organ powinien wziąć pod uwagę nie tylko czyn, który został zarzucony stronie lub za który została ona skazana, ale również jej dotychczasowe postępowanie, cechy osobowe, opinie o stronie z miejsca zamieszkania i inne okoliczności dające podstawę do wnioskowania o możliwości zaistnienia sytuacji wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Tym samym w sytuacji skazania danej osoby za przestępstwo inne niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu – nie wystarczy samo powołanie się na skazanie danej osoby prawomocnym wyrokiem, czy też prowadzenie wobec niej postępowania karnego, warunkiem cofnięcia pozwolenia na broń jest wykazanie w toku postępowania administracyjnego przez organ, że istnieje związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez posiadacza broni danego przestępstwa, a uzasadnioną obawą użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W rozpoznawanej sprawie przesłanką cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej był fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu za czyn z art. 178a par. 2 kk, tj. za kierowanie po drodze publicznej rowerem będąc w stanie nietrzeźwości. Wyrokiem Sądu Rejonowego w N. [...] Wydział Grodzki z dnia [...] czerwca 2007 r. sygn. akt [...] W. L. został uznany za winnego zarzucanego mu czynu z art. 178a par. 2 kk, tj., że w dniu [...] maja 2007 r. o godz. [...] w miejscowości N., droga nr [...], gm. L., woj. [...], kierował po drodze publicznej rowerem będąc w stanie nietrzeźwości (pierwsze badanie – 1,05 mg/l, drugie badanie – 0,99 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu). Za popełnienie ww. czynu został on skazany na karę grzywny w wymiarze 100 stawek dziennych, orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres 1 roku, sąd nakazał również podać wyrok do publicznej wiadomości. Przestępstwo, za które został skazany skarżący ustawodawca zaliczył do przestępstw przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, a nie do przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, niemniej jednak przedmiotem ochrony tego przepisu jest zdrowie, życie i mienie człowieka. W związku z powyższym popełnienie przez osobę posiadającą pozwolenie na broń tego rodzaju przestępstwa może w konkretnych okolicznościach uzasadniać stanowisko, że osoba taka nie daje gwarancji, iż nie użyje ona broni będąc w stanie nietrzeźwości. Popełnienie tego rodzaju przestępstwa nie może jednak skutkować automatycznym przyjęciem, że w przypadku jego sprawcy zachodzi uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zdaniem Sądu, słusznym było stwierdzenie Komendanta, że organy Policji mają prawo i obowiązek uwzględniać wszelkie okoliczności mogące mieć wpływ na rodzaj decyzji kończącej sprawę. Niemniej jednak błędem było przyjęcie przez organ, że oceny strony w kontekście zachowania jej pozwolenia na broń nie mogą zmienić zarówno pozytywna opinia o stronie w miejscu zamieszkania, kole łowickim, zeznania księdza, gdyż nie uwzględniają one zachowań strony po spożyciu czy nadużyciu alkoholu. W rozpoznawanej sprawie obowiązkiem organu było wykazanie związku między popełnionym przez skarżącego przestępstwem, czasem jaki upłynął od jego skazania, dotychczasowym postępowaniem skarżącego – sposobem życia i zachowania przez okres od momentu skazania, cechami jego charakteru, skłonnością do nadużywania alkoholu, opinią z miejsca zamieszkania, opinią koła łowieckiego, itp., a uzasadnioną obawą użycia przez niego broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, tymczasem organy orzekające w sprawie nie podjęły próby wykazania tego związku. Jak wynika z akt przedmiotowej sprawy skarżący posiada pozytywną opinię, tak w miejscu zamieszkania, Kole Łowieckim [...], którego jest członkiem, pozytywnie wypowiada się o nim również ksiądz miejscowej parafii. Istotne znaczenie ma także udokumentowana w sprawie działalności społeczna i charytatywna skarżącego, której wyrazem są podziękowania i dyplomy. Zdaniem Sądu, przyjęcie, że skarżący może użyć broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego jedynie w oparciu o fakt skazania prawomocnym wyrokiem sądu, nie można uznać za wnikliwą ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego. Wydanie decyzji bez należytej oceny opinii wyrażonych na temat skarżącego, w oderwaniu od cech jego charakteru, sposobu życia i dotychczasowego postępowania, czyni rozstrzygnięcia organów wadliwymi. Rozstrzygając sprawę ponownie organ winien kierować się wykładnią zastosowanych przepisów dokonaną przez Sąd orzekający w sprawie. Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji Sąd orzekł w oparciu o art. 152 powołanej ustawy, natomiast o kosztach orzeczono w oparciu o art. 200 cyt. ustawy.