II FSK 1657/10

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-03-08

Skład orzekający: Bogdan Lubiński, Tomasz Zborzyński, Jan Grzęda

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił postanowienia organów egzekucyjnych, błędnie kwalifikując wniosek strony jako zarzuty zamiast wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego, oraz czy uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że WSA naruszył przepisy postępowania, w tym art. 133 § 1 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 maja 2009 r., co spowodowało odżycie jego bytu prawnego. Ponadto, uzasadnienie wyroku WSA naruszyło art. 141 § 4 p.p.s.a. z uwagi na brak należytego przedstawienia stanu sprawy, zarzutów stron oraz podstawy prawnej rozstrzygnięcia, a także przekroczenie uprawnień kontrolnych poprzez samodzielne ustalenie stanu faktycznego i nakazanie kwalifikacji wniosku strony.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, kwestionując wymagalność obowiązku i brak decyzji administracyjnej stanowiącej podstawę egzekucji. Organy egzekucyjne błędnie zakwalifikowały jej pisma jako zarzuty, co doprowadziło do umorzenia postępowania w sprawie zarzutów. WSA uchylił postanowienia organów, uznając błędną kwalifikację wniosku strony. Dyrektor Izby Skarbowej złożył skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 133 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Bogdan Lubiński (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Tomasz Zborzyński, del. NSA Jan Grzęda, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 kwietnia 2010 r. sygn. akt I SA/Kr 1360/09 w sprawie ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 22 lipca 2009 r. nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym 1) uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, 2) zasądza od M. B. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2010 r., sygn. akt I SA/Kr 1360/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. Przedmiotem rozpoznania Sądu była spawa ze skargi M. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 22 lipca 2009 r. w przedmiocie postępowania egzekucyjnego. Ze stanu sprawy przyjętego przez Sąd pierwszej instancji wnika, że pismem z dnia 6 lutego 2009 r. skarżąca złożyła w trakcie postępowania egzekucyjnego, prowadzonego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w W., wniosek o umorzenie tego postępowania. W uzasadnieniu swojego wniosku wskazała, że Burmistrz Miasta i Gminy N. prowadzi przeciwko niej egzekucję niezgodnie z prawem. Jako podstawę umorzenia postępowania egzekucyjnego wskazała art. 59 § 1 pkt 2, 3, 7 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. - zwanej dalej upea). Wniosek o umorzenie postępowania podtrzymała w piśmie z dnia 16 marca 2009 r. Z uzasadnienia wniosku o umorzenie postępowanie wynika, że kwestionuje ona wymagalność obowiązku określonego w decyzji Burmistrza Miasta i Gminy N., która stanowi podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżąca wskazała również na niezgodność egzekwowanego obowiązku z treścią obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej. Postanowieniem z dnia 25 marca 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w W. odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego, stwierdzając, że egzekwowane zobowiązane jest wymagalne i jest prowadzone zgodnie z treścią obowiązku wskazanego w decyzji stanowiącej podstawę egzekucji. Na skutek złożonego zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w K., postanowieniem z dnia 28 maja 2009 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że podnoszony przez dłużniczkę – M. B. brak wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi, jest podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji. W związku z powyższym nakazał organowi pierwszej instancji wyjaśnienie rzeczywistej woli strony, udzielając jej przy tym odpowiednich wyjaśnień i wskazówek, co do konsekwencji rozpatrzenia żądania w określonym trybie. Podkreślone przy tym zostało, że rolą organu pierwszej instancji jest wyjaśnienie treści żądania strony, a nie kwalifikacja według własnego uznania. Nakazał zatem organowi pierwszej instancji, przed wydaniem ponownego rozstrzygnięcia, przeprowadzenie stosownego postępowania wyjaśniającego, uwzględniającego te okoliczności. W konsekwencji organ pierwszej instancji, pismem z dnia 5 czerwca 2008 r., zwrócił się do strony o sprecyzowanie, czy w złożonym piśmie z dnia 6 lutego 2009 r. chodzi o umorzenie postępowania egzekucyjnego w oparciu o art. 59 upea, czy też jest to zarzut na postępowanie egzekucyjne wynikający z art. 33 tej ustawy. Organ pierwszej instancji wyznaczył przy tym termin do złożenia wyjaśnień oraz określił rygor, jaki zostanie zastosowany w przypadku braku udzielenia odpowiedzi, czyli rozpatrzenie złożonego wniosku, jako wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W odpowiedzi na to wezwanie dłużniczka złożyła w dniu 16 czerwca 2009 r. pismo, z którego wynika, że wnosi ona o zwrócenie się do Burmistrza "o przesłanie decyzji administracyjnej na której to podstawie zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne, które wyjaśni całą filozofię prowadzonej egzekucji". Następnie zostało dodane zdanie: "wynikający z art. 33 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji". Dłużniczka w dalszej części pisma stwierdziła, że po otrzymaniu od Burmistrza decyzji, która stanowi podstawę egzekucji, sytuacja zostanie wyjaśniona i będzie możliwe umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 upea. Po otrzymaniu tej odpowiedzi, Naczelnik Urzędu Skarbowego w W., postanowieniem z dnia 23 czerwca 2009 r., umorzył - jako bezprzedmiotowe - postępowanie w sprawie złożonego w postępowaniu administracyjnym zarzutu. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 22 lipca 2009 r. Uzasadnieniem takiego rozstrzygnięcia, było uznanie, że strona złożyła zarzuty. Zostały one jednak złożone z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego do ich złożenia. W związku z powyższym, postępowanie w sprawie rozstrzygnięcia zarzutów, jest bezprzedmiotowe i jako takie podlega umorzeniu. W skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 22 lipca 2009 r. skarżąca wniosła o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko, kwestionując istnienie decyzji, na podstawie której prowadzone jest postępowanie egzekucyjne. Stwierdziła bowiem, że brak jest decyzji merytorycznej stanowiącej podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Powoływana przez organy decyzja z dnia 9 stycznia 2006 r., jest wyłącznie decyzją określającą naliczanie opłat za czyszczenie szamba i nie jest decyzją administracyjną. Samo wydanie tytułów wykonawczych było bezprawne. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie. Sąd pierwszej instancji – uzasadniając rozstrzygnięcie – stwierdził, że organy egzekucyjne błędnie zakwalifikowały wniosek skarżącej jako zarzuty, nie zaś jako wniosek o umorzenie postępowania. Błędna kwalifikacja spowodowała w konsekwencji wydanie zaskarżonych postanowień w przedmiocie zarzutów, pomimo, że zarzuty nie zostały zgłoszone. Stanowi to rażące naruszenie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgodnie z którymi, organ egzekucyjny może rozpoznać zarzuty, jedynie na wniosek uprawnionej osoby (dłużnika). Organ egzekucyjny nie ma natomiast uprawnień do rozpoznawania zarzutów z urzędu. Sąd wskazał, że organy egzekucyjne zakwalifikowały wniosek skarżącej o umorzenie postępowania egzekucyjnego jako zarzuty, na podstawie pisma strony z dnia 16 czerwca 2009 r. Analiza treści tego pisma, nie pozwala jednak na przyjęcie, że skarżąca uznaje swoje wcześniejsze pisma jako zarzuty, nie zaś jako wniosek o umorzenie postępowania. Skarżąca domagała się w nim zobowiązania wierzyciela do doręczenia decyzji, na podstawie której prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, gdyż to pozwoli na umorzenie postępowania egzekucyjnego. W żadnym fragmencie tego pisma nie znalazło się stwierdzenie, że pierwotny wniosek skarżącej należy traktować jako zarzuty. Wprawdzie treść tego pisma jest nieco chaotyczna i skarżąca zawarła w nim wiele różnych stwierdzeń, między innymi powołała art. 33 upea, nie można jednak zapominać, że powołała w nim również art. 59 tej ustawy. Samo powołanie art. 33 znalazło się w piśmie w kontekście zwrócenia się do wierzyciela o nadesłanie decyzji. Należy zatem stwierdzić, że skarżąca w przepisie art. 33 upea upatrywała podstawy prawnej do zwrócenia się z takim wezwaniem. Skarżąca działa samodzielnie i z treści jej pism wynika, że podchodzi do sprawy niezwykle emocjonalnie. Tym bardziej zatem organy egzekucyjne powinny ostrożnie podchodzić do kwalifikowania określonych oświadczeń strony. W ocenie WSA, nie można przy tym zapominać, że organ pierwszej instancji formułując wezwanie z dnia 5 czerwca 2009 r. pouczył ją, że brak wyjaśnienia w określonym terminie spowoduje uznanie pierwotnego pisma, jako wniosku o umorzenie postępowania. Tymczasem organy egzekucyjne w żadnym fragmencie uzasadnienia swoich rozstrzygnięć, nie wyjaśniły, z którego fragmentu pisma skarżącej wynika, że traktuje ona swój pierwotny wniosek jako zarzuty. Gdyby zatem nawet przyjąć, że z treści pisma wyjaśniającego skarżącej, nie wynika bezpośrednio czego się ona domaga, to organ pierwszej instancji powinien postąpić zgodnie z pouczeniem i potraktować pierwotne pismo jako wniosek o umorzenie postępowania. Na marginesie Sąd zaznaczył, że organ pierwszej instancji formułując wezwanie o wyjaśnienie charakteru pisma, nie wypełnił w całości wytycznych określonych w postanowieniu z dnia 28 maja 2009 r. Uchylając bowiem postanowienie o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego, Dyrektor Izby Skarbowej nakazał organowi pierwszej instancji wezwanie strony do sprecyzowania charakteru pisma z równoczesnym "udzieleniem jej odpowiednich wyjaśnień i wskazówek, co do konsekwencji rozpatrzenia żądania w określonym trybie". Jak jednak wynika z treści wezwania organu pierwszej instancji, wytyczne te nie zostały zrealizowane. Pomimo tego organ drugiej instancji w zaskarżonym postanowieniu w żaden sposób się do tego nie ustosunkował. Zdaniem WSA, takie działania organów podatkowych naruszają zasady praworządności, pogłębiania zaufania do organów Państwa oraz obowiązku informowania, określone w art. 7, 8 i 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. - zwanej dalej Kpa) i mające zastosowanie w sprawie na podstawie art. 18 upea. Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy egzekucyjne powinny prawidłowo zakwalifikować wniosek skarżącej jako wniosek o umorzenie postępowania i wydać w tym przedmiocie postanowienie. Odnosząc się do zaprezentowanego w odpowiedzi na skargę poglądu co do zasadności wniosku o umorzenie postępowania Sąd wskazał, że Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, iż skoro skarżąca mogła złożyć zarzut nieistnienia obowiązku, to nie może już na obecnym etapie domagać się umorzenia postępowania z tego samego powodu. Organ stwierdził zatem, że skoro pewna okoliczność uniemożliwiająca prowadzenie postępowania egzekucyjnego istniała na etapie możliwości składania zarzutu i nie została zgłoszona, to strona traci możliwość jej zgłoszenia na późniejszym etapie. Nawet zatem gdyby taka okoliczność stanowiła podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego, strona nie może jej już skutecznie podnieść. Zdaniem WSA, wypowiedzią taką wprowadza swoistą prekluzję dla podnoszenia określonych okoliczności, choćby mogły one stanowić podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd uznał pogląd ten za dyskusyjny, stwierdził jednak, że nie może w tym miejscu wyrazić wiążącego stanowiska, gdyż wobec braku wyrzeczenia przez organy egzekucyjne w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, nie jest to przedmiotem rozpoznania przez Sąd. Sąd mógłby się bezpośrednio odnieść do tego zarzutu jedynie wówczas, gdyby organy egzekucyjne odmówiły umorzenia postępowania egzekucyjnego i wskazały jako przesłankę odmowy umorzenia, opisaną powyżej przesłankę. Powyższy wyrok został zaskarżony w całości skargą kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej, który wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na rzecz organu podatkowego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym koszów zastępstwa prawnego wg norm przepisanych, zarzucił: - naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.174 pkt ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.), polegającym na naruszeniu przez Sąd: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art.133 § 1 p.p.s.a., art. 134 § 1, art. 135 oraz art. 151 p.p.s.a., polegające na uchyleniu postanowienia przez Sąd pomimo nienaruszenia przez organ przepisów postępowania mogących mieć wpływ na wynik sprawy, to jest art. 7, art. 8, art. 9 Kpa w związku z art. 18 upea. Gdyby Sąd dokonał prawidłowej oceny postanowień pod względem zgodności z przepisami postępowania i dokonał oceny prawidłowych ustaleń faktycznych poczynionych przez organy oraz przeanalizował całość akt stwierdziłby, że postanowienia nie naruszają prawa. Sąd błędnie przyjął, że z pism skarżącej wnoszonych w toku postępowania nie wynika, iż złożony przez nią wniosek należy traktować jako zarzuty. Tymczasem skarżąca - jak wynika z akt administracyjnych i pism przez nią wnoszonych - podnosiła okoliczność braku wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi, czyli podstawę zarzutu wymienioną w art. 33 pkt 1 upea. Skarżąca podnosiła bowiem brak decyzji merytorycznej stanowiącej podstawę do prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd nie zbadał tego faktu, a przecież brak wymagalności obowiązku spowodowany brakiem istnienia decyzji merytorycznej powinien stanowić właśnie podstawę zarzutu z art. 33 pkt 1 upea. Strona podnosiła okoliczności prawne i faktyczne istniejące - jej zdaniem - w momencie doręczenia tytułu wykonawczego. Dyrektor Izby Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 28 maja 2009 r. uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. z dnia 25 marca 2009 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Tego postanowienia kasacyjnego organu drugiej instancji Sąd nie uchylił zatem pozostaje ono w obrocie prawnym. Tymczasem skoro Sąd dokonał w postępowaniu tym ustaleń faktycznych, że strona złożyła wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 upea, to Sąd na podstawie art. 135 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. powinien uchylić również postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia z dnia 28 maja 2009 r. Z treści uzasadnienia wyroku wynika, że postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w W. było prawidłowe. Stąd postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej jako logiczna konsekwencja stanowiska Sądu naruszało prawo i powinno być wyeliminowane z obrotu. Po prawidłowo przeprowadzonej kontroli zaskarżonej decyzji Sąd stwierdziłby brak naruszeń przepisów postępowania przez organ i na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, czego nie uczynił. Sąd nie przeanalizował całości akt i zebranego materiału dowodowego, nie dokonał kontroli zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu administracji, nie dokonał też oceny decyzji na podstawie stanu faktycznego istniejącego w chwili wydawania postanowienia. Sąd nie przeprowadził prawidłowej kontroli dokonanych przez organy ustaleń faktycznych. Gdyby taką kontrolę przeprowadził to stwierdziłby, że organy nie dopuściły się naruszeń prawa, a zatem brak jest podstaw do uchylenia postanowienia. Sąd nie oparł się na materiale dowodowym zebranym przez organy. Zakres rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny jest kształtowany w oparciu o materiał faktyczny i dowodowy, który legł u podstaw wydania zaskarżonego aktu administracyjnego. Zadaniem Sądu administracyjnego jest ustalenie, czy zebrany w postępowaniu podatkowym materiał dowody jest pełny, czy został prawidłowo oceniony i czy jest wystarczający do wydania postanowienia. Sąd tym zadaniom w niniejszej sprawie nie sprostał. Tym samym nie przeprowadził prawidłowej kontroli sądowoadministracyjnej. 2) art. 141 § 4 p.p.s.a. brak powołania jako podstawy prawnej rozstrzygnięcia art. 33 pkt 1 upea. Zdaniem organu, przepis ten powinien być w niniejszej sprawie powołany jako postawa rozstrzygnięcia. Przedmiotem rozpoznania była właśnie skarga na postanowienie organu drugiej instancji utrzymującej w mocy postanowienie organu pierwszej instancji o umorzeniu postępowania w sprawie złożonego zarzutu. Sąd w ogóle nie przeanalizował istotnej okoliczności, że skarżąca podnosiła brak wymagalności obowiązku objętego tytułami wykonawczymi. Kwestionowała bowiem treść obowiązku wynikającego z decyzji wierzyciela. Sąd w uzasadnieniu nie przeanalizował dlaczego ta kwestia nie może być zbadana w ramach zarzutu. Tym bardziej brak wymagalności obowiązku oznacza przecież brak podstaw do wystawienia tytułu wykonawczego. Sąd nie odniósł się w ogóle do okoliczności, że decyzja takowa istnieje i funkcjonuje w obrocie prawnym. Z treści uzasadnienia nie wiadomo, czy w sprawie ma zastosowanie art. 59 upea, a jeżeli tak to, która jednostka redakcyjna tego przepisu. Czy przepis ten stanowił podstawę prawną rozstrzygnięcia. Z jednej strony Sąd nakazał zakwalifikować wniosek skarżącej jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego (str. 6 uzasadnienia), a z drugiej brak jest powołania art. 59 jako ewentualnej podstawy rozstrzygnięcia oraz wskazania formy naruszenia tego przepisu. Wobec milczenia w tym zakresie uzasadnienia pozwala wysnuć logiczny wniosek, że do naruszenia tego przepisu nie doszło, skoro Sąd nie zarzucił organom jego niezastosowania. Bardzo lakoniczne powoływanie się na przepisy art. 7, art. 8 i art. 9 Kpa, bez wskazania formy naruszeń tych przepisów w ramach tego konkretnego postępowania zakończonego wydaniem zaskarżonego postanowienia, będącego przedmiotem kontroli sądowej, nie pozwala poznać i zweryfikować prawidłowości wskazanych przez Sąd naruszeń przepisów prawa. Organ nie zgadza się ze stanowiskiem Sądu, że nie występuje zamknięty termin na zgłaszanie zarzutów na okoliczności, które istnieją - zdaniem zobowiązanego - w momencie doręczenia mu tytułu wykonawczego stanowiące podstawę zarzutu. Termin ten wynika z art. 27 § 1 pkt 9 upea. Tego przepisu Sąd nie powołał jako odstawy prawnej, co stanowi również naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. Prawidłowo sporządzone uzasadnienie zawierałoby prawidłowy wniosek, że postanowienia organów są zgodne z prawem. Sąd błędnie zakwalifikował pismo skarżącej jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego i tym samym ustalił samodzielnie istotny element stanu faktycznego, a taka kwalifikacja nie stanowi wskazań co dalszego trybu postępowania, lecz jest elementem stanu faktycznego badanego przez organy i taka treść wskazań narusza art. 141 § 4 zd. 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Podzielić należy zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. W art. 133 § 1 p.p.s.a. określono moment, w jakim sąd wydaje wyrok, a także określa moment decydujący i miarodajny dla oceny stanu prawnego i faktycznego sprawy poddanej jego kontroli i wyjątek od zasady rozpoznawania spraw na rozprawie (por. T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz - Wyd. Prawnicze LexixNexis, Warszawa 2005, s. 420-426). Z przepisu tego wynika również obowiązek Sądu ograniczenia się przy orzekaniu (poza wyjątkiem wynikającym z art. 106 § 3 p.p.s.a.) do materiału dowodowego zawartego w aktach sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2007 r., sygn. akt I FSK 410/07, opubl. w LEX pod nr 400471). W niniejszej sprawie zgodzić się należy z argumentami środka odwoławczego, że Sąd pierwszej instancji uchylając zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, nie uwzględnił przy rozpatrywaniu sprawy postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 28 maja 2009 r. A zatem odżył byt prawny wymienionego postanowienia. Tym samym zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. jest trafny. Należy także podzielić zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. z przyczyn podanych w uzasadnieniu skargi kasacyjnej. Przepis ten określa wymogi, jakim winno odpowiadać uzasadnienie wyroku. Musi ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów skargi, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną i jej wyjaśnienie. W ramach pierwszego z elementów sąd winien nie tylko opisać dotychczasowy przebieg sprawy, w tym ustalenia dokonane przez organy podatkowe, ale również je ocenić, tak, by było oczywiste, jaki stan faktyczny został przyjęty przez Sąd jako podstawa faktyczna rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2005 r., sygn. akt FSK 2123/04, opubl. w ONSAiWSA z 2006 r., nr 1, poz. 9). Uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada powyższym wymogom. Sąd pierwszej instancji przedstawił bowiem przebieg sprawy, uznając, że wytyczne wynikające z postanowienia nie zostały zrealizowane, co skutkowało naruszeniem przepisów art. 7, art. 8 i art. 9 kpa. Pomimo naruszenia wymienionych przepisów sam dokonał ustaleń faktycznych, nakazując przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zakwalifikować wniosek skarżącej jako wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Powyższe można zakwalifikować jako naruszenie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 p.p.s.a. i tym samym przekroczenie uprawnień kontrolnych, wynikających z powołanych regulacji. W związku z powyższym nie jest możliwe prześledzenie toku rozumowania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a tym samym kontrola instancyjna wyroku. Wobec stwierdzenia, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 oraz art. 203 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło