III SA/Wa 1296/09

WyrokWSA w Warszawie2009-12-15

Skład orzekający: Małgorzata Długosz-Szyjko, Bożena Dziełak, Sylwester Golec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta o ustaleniu podatku od nieruchomości na rok podatkowy, wydaną w sytuacji, gdy organ pierwszej instancji wydał dwie odrębne decyzje dotyczące tego samego roku podatkowego i tego samego podatnika, narusza prawo materialne, w szczególności art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który nakazuje ustalenie podatku od nieruchomości jedną decyzją obejmującą wszystkie przedmioty opodatkowania dla danego roku podatkowego. Wydanie przez organ pierwszej instancji dwóch odrębnych decyzji dotyczących tego samego roku podatkowego i tego samego podatnika stanowi naruszenie tego przepisu, które miało wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. ustalającą podatek od nieruchomości na 2009 r. w wysokości 465 zł. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów dotyczących podatku od nieruchomości oraz utrudnienia w korzystaniu z nieruchomości spowodowane działaniami lub zaniechaniami organów samorządowych. Sąd uznał, że organ pierwszej instancji wydał dwie odrębne decyzje dotyczące podatku od nieruchomości na rok 2009 dla tego samego podatnika, co stanowi naruszenie art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz stwierdzenie, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Małgorzata Długosz-Szyjko, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Sędzia WSA Sylwester Golec (sprawozdawca), Protokolant Alicja Bogusz, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi G. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] maja 2009 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości za 2009 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie może być wykonana w całości. Zaskarżoną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie decyzją z dnia [...] maja 2009 r. ([...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej "SKO") działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm., dalej jako "O.p.") i art. 1 i 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79 poz. 856 ze zmianami), po rozpatrzeniu odwołania B. i G. M. (dalej "Skarżący") z dnia [...] lutego 2009 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] w sprawie ustalenia podatku od nieruchomości na 2009 r. w wysokości 465 zł. Z akt sprawy wynika, iż Prezydent Miasta P. działając na podstawie art. 21 § 1 pkt 2, art. 207, art. 210, art. 220, art. 223 i art. 224 O.p., art. 2, art. 3, art. 4, art. 6 pkt 1- 7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2006 r., Nr 121, poz. 844 ze zm., dalej jako "u.p.o.l."), uchwały Nr 414/XXIX/08 Rady Miasta P. z dnia 25 listopada 2008 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości oraz zwolnień od tego podatku, decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] ustalił małżonkom B. i G. M. podatek od nieruchomości w kwocie 465 zł, płatny w czterech ratach. Skarżący w odwołaniu z dnia 17 lutego 2009 r. decyzji organu pierwszej instancji zarzucili naruszenie prawa materialnego - art. 6 ust. 3 u.p.o.l. przez błędną jego wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie art. 123 i art. 200 § 1 O.p. Uzasadniając zarzuty zawarte w odwołaniu podnieśli, że korzystanie z budynków, których dotyczy decyzja jest utrudnione, bowiem Urząd Miejski nie utwardził drogi wewnątrzosiedlowej. Ponadto nie zapewnił nie tylko optymalnych, ale nawet minimalnych warunków użytkowania tych budynków z uwagi na niezlikwidowanie, mimo wielokrotnych interwencji podatników zaplecza Bazy Magazynowo-Sprzętowej ZHU B., która znajduje się w sąsiedztwie nieruchomości podatników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2001 r., Nr 79 poz. 856 ze zm.) decyzją z dnia [...] maja 2009 r. Nr [...] orzekło utrzymać w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja zasługiwała na uwzględnienie. W ocenie organu zastosowano prawidłowe stawki podatku od nieruchomości, a decyzja została oparta na ustalonym w 2008 r. stanie faktycznym wynikającym ze złożonego przez Skarżących wykazu nieruchomości. Z wykazu wynikało, iż Skarżący posiadali podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości budynek mieszkalny - garaż w budynku mieszkalnym o powierzchni 101,60 m², budynki mieszkalne - dom mieszkalny 473,60 m², budynki mieszkalne - dom mieszkalny o powierzchni 160 m² oraz grunty pozostałe - tereny mieszkaniowe 732 m². Organ I instancji zastosował stawki podatku wynikające z uchwały nr 414/XXIX/08 Rady Miasta P. z dnia 25 listopada 2008 r. w sprawie określenia stawek podatku od nieruchomości tj. 0,49 zł za 1 m2 w budynkach mieszkalnych i 0,23 zł za 1 m2 gruntów, stosownie do postanowień art. 6 ust. 7 u.p.o.l. i postanowień art. 21 § 1 pkt 2 O.p. Zdaniem SKO w sprawie nie doszło do naruszenia art. 200 § 1 O.p., gdyż § 2 pkt 1 tego artykułu wskazuje, iż uprawnienie strony zostaje zawieszone, gdy w sprawie ustalenia zobowiązania podatkowego nie zachodzi potrzeba wszczynania postępowania podatkowego z uwagi na niezmieniony stan faktyczny, a zobowiązanie podatkowe ustalane jest corocznie. SKO wskazało, że nie naruszono art. 6 ust. 3 u.p.o.l., gdyż ustalając podatek od nieruchomości na 2009 r. organ pierwszej instancji orzekł przy niezmienionym stanie faktycznym. Nie uległa zmianie podstawa opodatkowania w stosunku do deklarowanej przez Skarżących. Odnosząc się od innych zarzutów zawartych w odwołaniu dotyczących zgłaszanych przez skarżących utrudnień z korzystania nieruchomości wyjaśniło, że nie mają one wpływu na obowiązek podatkowy. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2009 r. SKO sprostował oczywistą omyłkę pisarską w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] maja 2009 r. przez dodanie w zdaniu na stronie drugiej uzasadnienia zwrotu "nie" przed słowami "zasługuje na uwzględnienie". W skardze wniesionej na decyzję SKO z dnia [...] maja 2009 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie G. M. zarzucił zaskarżonej decyzji niezgodność z prawem bez wskazania naruszeń przepisów i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania. Skarżący wniósł o dołączenie do akt sprawy wyroku WSA w Warszawie z dnia 12 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 2190/07. W uzasadnieniu Skarżący wskazał na niekonsekwencję SKO, gdyż sentencji decyzji z dnia [...] maja 2009 r. orzekło o utrzymaniu w mocy decyzji organu pierwszej instancji, a w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jednoznacznie stwierdziło, iż po zapoznaniu się z aktami sprawy, zaskarżoną decyzją i wniesionym odwołaniem uznało, iż zasługuje ono na uwzględnienie. Zdaniem skarżącego skoro odwołanie zasługiwało na uwzględnienie, to decyzja organu I instancji powinna być uchylona. Zdaniem Skarżącego gdy administracja samorządowa nie wywiązuje się ze swoich obowiązków, jednym ze sposobów jest odmowa płacenia podatku. Stwierdził, że okoliczność posiadania nieruchomości nie rodzi tylko obowiązków po jego stronie, ale i samorządu. Skarżący podkreślił, że podatki muszą być ekwiwalentnie, a nie płacone w sytuacji kiedy nie można w sposób zgodny z art. 5 Kodeksu Cywilnego korzystać z nieruchomości. Skarżący podnosił, że w wyroku sygn. akt VII SA/Wa 2190/07 Sąd wskazał, że kwestie podnoszone w sprawie, której wyrok ten dotyczył winny zostać załatwione w innym postępowaniu. Zdaniem Skarżącego jednym ze sposobów załatwienia tych kwestii jest odmowa płacenia podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie w całości podtrzymując dotychczasową argumentację. W piśmie procesowym z dnia [...] listopada 2009 r. Skarżący podniósł zarzut naruszenia art. 6 ust. 3 u.p.o.l. Dodatkowo Skarżący opisał utrudnienia i uciążliwości zakłócające korzystanie z posiadanej nieruchomości, które powodują obniżenie jej wartości. Wskazał, iż nie zmodernizowana ewidencja gruntów i budynków spowodowała wydanie błędnych decyzji określających wysokość podatku. Zarzucił pominięcie przez organy art. 63 ust. 3 w związku z art. 36 ust. 1 pkt 1 ustawy z 2003 r. o planowaniu przestrzennym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: P.p.s.a.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie tego przepisu Sąd rozpoznając skargę może przy wydawaniu wyroku uwzględnić także te naruszenia przepisów występujące w rozpoznawanej sprawie, które nie zostały wskazane w skardze. Korzystając z tego uprawnienia Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 7 u.p.o.l. Przepis ten stanowi, że "Podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, z zastrzeżeniem ust. 11, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Podatek jest płatny w ratach proporcjonalnych do czasu trwania obowiązku podatkowego, w terminach: do dnia 15 marca, 15 maja, 15 września i 15 listopada roku podatkowego". Z dosłownego brzmienia tego przepisu wynika, że podatek od nieruchomości wymierzany jest jedną decyzją obejmującą przedmioty opodatkowania. Posłużenie się przez ustawodawcę w powołanym przepisie pojęciem "przedmioty opodatkowania" wskazuje na to, że decyzja wymiarowa w zakresie podatku od nieruchomości znajdującego się we właściwości tego samego organu powinna obejmować swym zakresem wszystkie przedmioty opodatkowania. W ocenie Sądu na podstawie tego przepisu organ podatkowy jeżeli jest właściwy do wymiaru podatku od nieruchomości z tytułu przysługującego podatnikowi prawa własności kilku nieruchomości ma obowiązek dokonać wymiaru tego podatku w jednej decyzji wydanej na rok podatkowy. Przy opisanym ukształtowaniu treści przepisu art. 6 ust. 7 u.p.o.l. wydanie w takiej sytuacji kilku decyzji i wskazanie w sentencji tych decyzji, że są to decyzje ustalające podatek od nieruchomości na rok podatkowy, skutkować może zapłatą przez podatnika zobowiązania ustalonego tylko jedną z tych decyzji i odmową zapłaty pozostałych zobowiązań z powołaniem się przez podatnika na zarzut wykonania decyzji ustalającej podatek od nieruchomości na rok podatkowy. Sądowi z urzędu jest wiadomo, że w sprawie o sygnaturze akt III SA/Wa 1297/09 została zaskarżona decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] stycznia 2009 r. nr [...] na podatek od nieruchomości na rok 2009. W aktach administracyjnych dołączonych do tej sprawy znajduje się kopia tej decyzji (karta 3 akt administracyjnych). Z treści sentencji tej decyzji wynika, że dotyczy ona podatku od nieruchomości na rok 2009 należnego od Skarżącego i jego żony B. M. Z decyzji wynika, że podatek ten został wymierzony od innej nieruchomość niż nieruchomość opodatkowana decyzją na podatek od nieruchomości na rok 2009, zaskarżoną w niniejszej sprawie. Z tego względu Sąd uznał, że w rozpoznanej sprawie Prezydent Miasta P. dnia [...] stycznia 2009 r. wydał w stosunku do Skarżącego i jego żony dwie decyzje na podatek od nieruchomości obejmujące dwie różne podstawy opodatkowania. W tym stanie rzeczy Sąd uznał, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 6 ust. 7 u.p.o.l., które miało wpływ na wynik sprawy. Odnosząc się do zarzutów Skargi Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę stwierdził, że okoliczność powoływane w skardze oraz w toku postępowania podatkowego świadczyć mogą o tym, że Prezydent Miasta P. i Rada miasta P. nie wykonują w sposób właściwy funkcji zarządcy gruntów należących do Miasta P. jako jednostki samorządu terytorialnego, w szczególności ulic prowadzących do nieruchomości skarżącego, przez co utrudniają mu korzystanie z jego nieruchomości, jednakże okoliczności te nie mają wpływu na wymiar podatku od nieruchomości. Wśród przepisów u.p.o.l. brak jest norm prawnych, które pozwalałyby na dokonanie obniżonego wymiaru podatku, ze względu na okoliczności które wskazywał w niniejszej sprawie Skarżący. Tego rodzaju okoliczności mogą uzasadniać istnienie po stronie Skarżącego ważnego interesu podatnika w umorzeniu podatku od nieruchomości na podstawie art. 67 § 1 pkt 3 O.p. Dlatego zdaniem Sądu Skarżący powinien rozważyć możliwość złożenia przez niego wniosku o umorzenie podatku od nieruchomości za rok 2009. Złożenie tego wniosku powinno nastąpić po prawomocnym zakończeniu niniejszego postępowania oraz postępowania o sygnaturze akt III SA/Wa 1297/09. W sprawie nie doszło do naruszenia art. art. 63 ust. 3 w związku z art. 36 ust. 1 pkt 1 z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( t. jedn. D. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.), gdyż wskazane przepisy nie obejmują swym zakresem podatku od nieruchomości. Przepisy te regulują kwestię odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości, wskutek wydania decyzji o warunkach zabudowy. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sygn. akt VII SA/Wa 2190/07 Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie znany jest z urzędu i z tego względu nie było konieczności włączania go do akt niniejszej sprawy. Wyrok ten nie dotyczy podatku od nieruchomości stanowiącej przedmiot opodatkowania w niniejszej sprawie. Wyrokiem tym Sąd ocenił legalność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w sprawie umorzenia postępowania administracyjnego prowadzonego w przedmiocie legalności ogrodzenia. Z tych względów Sąd uznał, że wyrok ten nie miał znaczenia dla niniejszej sprawy. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i art. 152 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło