V SA/Wa 1300/09
WyrokWSA w Warszawie2009-12-17
Skład orzekający: Beata Krajewska, Małgorzata Dałkowska - Szary, Joanna Zabłocka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zaświadczenie urzędu celnego wystawienia, potwierdzające wywóz towaru poza obszar celny UE, może stanowić dokument równoważny karcie kontrolnej T5, niezbędnej do wypłaty refundacji wywozowej, jeśli nie potwierdza należytego przedstawienia karty T5 w urzędzie celnym wyprowadzenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaświadczenie urzędu celnego wystawienia, nawet jeśli potwierdza wywóz towaru poza obszar celny UE, nie jest dokumentem równoważnym karcie kontrolnej T5, jeśli nie potwierdza należytego przedstawienia tej karty w urzędzie celnym wyprowadzenia. Wypłata refundacji wywozowej jest ściśle uzależniona od spełnienia wymogów formalnych określonych w prawie wspólnotowym, w tym przedstawienia właściwie potwierdzonej karty T5 lub jej równoważnika.Stan faktyczny
Spółka K. Sp. z o.o. złożyła wniosek o wypłatę refundacji wywozowej do towaru wywiezionego poza obszar UE. Agencja Rynku Rolnego odmówiła wypłaty, ponieważ nie wpłynęła karta kontrolna T5 dotycząca wysyłki. Mimo przedstawienia przez spółkę zaświadczenia Naczelnika Urzędu Celnego w K. potwierdzającego wywóz towaru, organy uznały, że nie jest to dokument równoważny karcie T5, ponieważ nie potwierdza on należytego przedstawienia karty w urzędzie celnym wyprowadzenia. Decyzja odmowna została utrzymana w mocy przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Spółka wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Krajewska, Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska - Szary (spr.), Sędzia WSA Joanna Zabłocka, Protokolant Agnieszka Groszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. w R. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty refundacji wywozowej; oddala skargę
Przedmiotem skargi wniesionej przez K. Sp. z o.o. w R. jest decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] czerwca 2009r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2009 roku odmawiającą wypłaty skarżącej Spółce refundacji wywozowej do wniosku WPR1 o nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 roku.
Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...].06.2008 r. do Agencji Rynku Rolnego wpłynął wniosek spółki "K." Sp. z o.o., zwanej dalej "Przedsiębiorcą", WPR1 o nr [...] (nr [...]z dnia [...].06.2008 r.) o wypłatę refundacji do wywozu [...] kg towaru o kodzie ERN 0203 21 10 9000 dokonanego w związku z uzyskanym pozwoleniem [...] z dnia [...].04.2008 r.
Pismem z dnia 19.09.2008 r. przedsiębiorca został poinformowany, że do ARR nie wpłynęła karta kontrolna T5 dotycząca ww. wysyłki. W piśmie wskazano również, że w przypadku zaginięcia oryginału karty kontrolnej T5, przedsiębiorca może wystąpić o wydanie duplikatu karty T5 ( przy czym decyzję o wystawieniu duplikatu podejmuje urząd celny zgłoszenia, zaś potwierdzenia sekcji J duplikatu - urząd celny wyprowadzenia ) lub zaświadczenia wystawionego przez urząd celny wyprowadzenia, potwierdzającego wywóz towaru poza obszar celny UE. Wskazano, że przedstawienie jednego z wymienionych dokumentów pozwoliłoby na rozliczenie pozwolenia i naliczenie refundacji wywozowej.
W trakcie postępowania przedsiębiorca przesłał do ARR zaświadczenie Nr [...] z dnia [...].11.2008 r. Naczelnika Urzędu Celnego w K. (urzędu celnego zgłoszenia) dotyczące wyprowadzenia towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD nr [...] poza obszar celny Wspólnoty w dniu [...].06.2008 r. oraz postanowienie Naczelnika Urzędu Celnego w K. z dnia [...].12.2008 r. o sprostowaniu z urzędu omyłki pisarskiej w ww. zaświadczeniu. Przedsiębiorca przekazał do ARR również białoruską deklarację importową [...] z dnia [...].06.2008 r. dotyczącą wysyłki towaru oraz korespondencję z Naczelnikiem Urzędu Celnego w B., w której wskazano, że w dniu [...].06.2008 r., w chwili odprawy celnej kierowca nie przedstawił karty kontrolnej T5, co spowodowało, że towar nie został poddany kontroli celnej przy wywozie produktów rolnych kwalifikujących się do objęcia refundacjami. Pismem z 15.12.2008 r. ARR poinformował przedsiębiorcę, że przedstawione przez niego zaświadczenie Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] może stanowić jedynie podstawę do zwolnienia zabezpieczenia pozwolenia, nie stanowi jednak podstawy naliczenia i wypłaty refundacji wywozowej. Wskazano, że w celu naliczenia i wypłaty refundacji przedsiębiorca powinien dostarczyć duplikat karty T5 lub zaświadczenie wystawione przez urząd celny wyprowadzenia, zawierające numer i urząd celny wystawienia tego egzemplarza T5, jak również datę opuszczenia przez produkt obszaru celnego Wspólnoty.
Wobec nie przedstawienia wskazanych dokumentów Prezes Agencji Rynku Rolnego decyzją z dnia [...] kwietnia 2009 r. Nr [...] odmówił wypłaty refundacji do wymienionego wniosku. Jako podstawę prawną decyzji wskazano przepisy art. art. 3 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz. U. Nr 97, poz. 963 ze zm.), art. 11 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1702) w związku z art. 7 ust. 1, art. 8 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. Urz. WE L 102 z 17.4.1999, str. 11 ze zm.):
W uzasadnieniu decyzji podano, że zgodnie z art. 7 ust. 1 rozporządzenia KE nr 800/1999 wypłata refundacji jest uzależniona od przedstawienia dowodu, że produkty, które obejmuje przyjęte zgłoszenie wywozowe, opuściły obszar celny Wspólnoty w niezmienionym stanie w ciągu sześćdziesięciu dni od przyjęcia zgłoszenia.
Zgodnie z art. 8 w/w rozporządzenia dowód, że produkt ten opuścił obszar celny Wspólnoty, przedstawia się poprzez okazanie należycie potwierdzonego oryginału karty kontrolnej T5. Przedsiębiorca razem z towarem winien przedstawić w urzędzie wyprowadzenia oryginał karty kontrolnej T5.
W dniu 2008-12-16 przedsiębiorca przesłał do ARR korespondencję z Naczelnikiem Urzędu Celnego w B., z której wynika, iż w dniu 2008-06-[...] w momencie odprawy celnej w OC K. kierowca nie przedstawił karty kontrolnej T5, co potwierdził również pismem z dnia 2009.02.23 Zastępca Dyrektora IC w B.
Organ podkreślił, ze przepisy prawa wspólnotowego nie przewidują możliwości opatrzenia adnotacjami karty kontrolnej T5 przez urząd celny jej przeznaczenia już po dokonanym wyprowadzeniu z obszaru celnego Wspólnoty towarów wymienionych w karcie. Karta kontrolna T5 potwierdzana jest przy wyprowadzeniu, po zastosowaniu przepisów o kontroli podmiany lub sprawdzeniu plomb zgodnie z art. 10 ust. 2 i 2a rozporządzenia KE nr 2090/2002.
Z powodu nieprzedstawienia przez przewoźnika wraz z towarem oryginału karty kontrolnej T5, nie przeprowadzono w/w czynności kontrolnych, których wyniki mogły wykazać, czy obszar Wspólnoty rzeczywiście opuścił produkt tożsamy pod względem rodzaju i ilości z zadeklarowanym.
Po rozpatrzeniu złożonego w sprawie odwołania, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z z dnia [...] czerwca 2009r. Nr [...], działając na podstawie art. 138 § l pkt l K.p.a., art. 7 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych (Dz. U. z 2007 r. Nr 231, poz. 1702, z późn. zm.) w związku z art. 7 ust. l rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. Urz. UE L 102 z dnia 17.04.1999 r., str. 11, z późn. zm.) utrzymał w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] kwietnia 2009r..
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy szczegółowo opisał dotychczasowy przebieg postępowania oraz przedstawił przepisy prawa wspólnotowego i krajowego, które z uwagi na przedmiot zaskarżonej decyzji mają w sprawie zastosowanie.
Ustosunkowując się do zarzutów skarżącej spółki zawartych w odwołaniu, organ wyjaśnił, że zgodnie z przepisami rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999, a w szczególności art. 7 i 8 Przedsiębiorca winien dołączyć kartę kontrolną T5 do zgłoszenia celnego oraz przedstawić do potwierdzenia w czasie ostatecznego wyprowadzenia przesyłki tj. w dniu [...].06.2008 r.
Karta kontrolna T5 nie została jednak dostarczona do urzędu celnego wyprowadzenia, nie zostały przeprowadzone czynności przewidziane przepisami wspólnotowymi, dotyczące potwierdzenia wyprowadzenia towarów rolnych poza obszar celny Wspólnoty i tym samym karta T5 nie mogła zostać odesłana do ARR.
Pomimo dwukrotnego wezwania Przedsiębiorcy do przedstawienia kart T5 lub dokumentu równoważnego w rozumieniu rozporządzenia 800/1999, przedsiębiorca takich dokumentów nie przedstawił. Organ wskazał, że przedłożone zaświadczenie z dnia [...].11.2008 r. Naczelnika Urzędu Celnego w K. nie jest dokumentem równoważnym karcie kontrolnej T5. Urząd Celny w K. był w przedmiotowej sprawie urzędem celnym wystawienia, nie zaś urzędem celnym wyprowadzenia. Jednak bez względu na powyższe organ wskazał, że zaświadczenie to, mimo wskazania daty wyprowadzenia towaru poza obszar celny UE, nie potwierdza, że egzemplarz kontrolny T5 został należycie przedstawiony w urzędzie celnym wyprowadzenia. To natomiast, jest warunkiem koniecznym do wypłaty refundacji wywozowej do przedmiotowego wniosku WPR1 o nr [...].
Organ podkreślił, że w związku z powyższych nie można zgodzić się z zarzutem strony, że wdając decyzję Prezes Agencji Rynku Rolnego naruszył art. 75 § l K.p.a w zw. z art. 76 § l K.p.a poprzez nieuwzględnienie zaświadczenia z dnia [...].11.2008 r. Naczelnika Urzędu Celnego w K. Dokument ten, pomimo, iż znajduje się w aktach sprawy, nie może stanowić podstawy do wypłaty refundacji, ponieważ nie spełnia wymagań art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 7 K.p.a. organ podkreślił, że zgodnie z art. 7 ust. l ustawy o Agencji Rynku Rolnego i organizacji rynków rolnych, jeżeli przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanową inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji przez dyrektorów oddziałów terenowych oraz Prezesa Agencji, stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § l, art. 77 § l oraz art. 81.
Tym samym zarzuty przedstawione w odwołaniu przedsiębiorcy (oparte właśnie wyłącznie na naruszeniu art. 7 i 75 Kpa) są bezpodstawne i nie zasługują na uwzględnienie, bowiem w przedmiotowej sprawie przepisy te w ogóle nie mają zastosowania, a zatem organ nie był obowiązany (i co więcej - nie mógł) ich stosować.
W odniesieniu do zarzutu zawartego w odwołaniu dotyczącego rzekomych uchybień funkcjonariusza celnego, który nie zażądał od kierowcy wyjaśnień, czy przewożony towar objęty jest procedurą potwierdzenia wywozu wymaganą przy refundacji wywozowych i nie wezwał kierowcy do przedłożenia karty kontrolnej T5, organ zauważył, że dokument T5 nie jest obowiązkowy dla każdej procedury celnej. To w interesie eksportera leży zapewnienie, aby dokument ten został przedstawiony w urzędzie celnym wyjścia oraz aby w przypadku ewentualnych wątpliwości przewoźnik, działający w imieniu i na rzecz eksportera, wyjaśnił zaistniałe nieścisłości.
Organ wskazał ponadto, że zgodnie z wykładnią Komisji Europejskiej nawet w sytuacji, gdy utrata karty kontrolnej T5 wynikała z działań dokonującego wysyłki, pomimo że był on wcześniej właściwie poinformowany przez przedsiębiorcę - eksportera, to eksporter jako osoba, która jest uprawniona do refundacji pozostaje stroną posiadającą zobowiązania wynikające z uczestnictwa w mechanizmie refundacji wywozowych.
Podkreślił także, że zgodnie z art. 52 ust. 4 rozporządzenia 800/1999 działania jakiejkolwiek strony trzeciej mającej bezpośredni lub pośredni związek z formalnościami koniecznymi do wypłaty refundacji są przypisywane beneficjantowi. Wynika to także z motywu 67 preambuły do tego rozporządzenia, zgodnie z którym eksporter powinien być odpowiedzialny w szczególności za działania stron trzecich, które mogłyby umożliwić nienależne otrzymanie dokumentów koniecznych dla wypłaty refundacji. Uchybienie w tym zakresie ewentualnego spedytora czy kierowcy należy zatem zgodnie z ww. przepisami, traktować jako uchybienie wnioskodawcy.
Tym samym, w ocenie organu odwoławczego, nie zostały spełnione wymogi uprawniające do refundacji.
W skardze na powyższą decyzję strona zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, a w szczególności art. 80 K.p.a. w zw. z art. 76 § 1 K.p.a. poprzez pominięcie materiału dowodowego zebranego w sprawie, w tym w szczególności poprzez pominięcie dokumentu urzędowego - zaświadczenia Naczelnika Urzędu Celnego w K. nr [...] oraz art. 107 k.p.a. poprzez brak uzasadnienia faktycznego i prawnego przedmiotowego rozstrzygnięcia.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o stwierdzenie nieważności skarżonej decyzji w trybie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z dyspozycją art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a w przypadku zważenia przez Sąd braku przesłanek stwierdzenia nieważności skarżonej decyzji wniosła o uchylenie skarżonej decyzji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 a)-c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zasądzenia na rzecz skarżącej spółki kosztów niniejszego postępowania.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że decyzja nie zawiera uzasadnienia dla treści wydanego rozstrzygnięcia. Wskazano, iż podstawowym elementem spornym na etapie postępowania administracyjnego pozostawała kwestia przedłożenia karty kontrolnej T5 w urzędzie celnym wyprowadzenia. Skarżąca wielokrotnie wskazywała, iż jedyne uchybienie w ramach przedmiotowej procedury wywozu dotyczyło dyspozycji art. 912C ust. 4 Rozporządzenia Komisji EWG z dnia 2 lipca 1993 roku ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, zgodnie z którym "po spełnieniu wszystkich formalności i umieszczeniu wymaganych adnotacji urząd przeznaczenia odsyła oryginał karty kontrolnej T5 na adres podany w polu B formularza T5". Spółka podnosiła przy tym iż brak jest po jej stronie wiedzy w przedmiocie rzeczonego uchybienia, które w jej ocenie bezsprzecznie miało miejsce w sprawie niniejszej, zwłaszcza wobec faktu, iż wszelkie przedłożone dokumenty jednoznacznie i bezsprzecznie wskazywały, iż eksporter ubiega się o refundację wywozową (fakt bezsporny).
W ocenie skarżącej organ wydający skarżone rozstrzygnięcie powołując się na wyłączenie stosowania przepisów (w tym w szczególności art. 7) kodeksu postępowania administracyjnego nie wyjaśnił spornej okoliczności przyjmując apriorycznie iż ..karta kontrolna T5 nie została jednak dostarczona do urzędu celnego wyprowadzenia" . Na poparcie powyższego nie zostały powołane żadne dowody podobnie jak nie ustosunkowano się w żaden sposób do opozycyjnego, popartego stosownymi dokumentami twierdzenia strony skarżącej, czym naruszono przepisy art. 80 i 107 K.p.a.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w zaskarżonej decyzji.
W piśmie procesowym z 17.09.2009r. skarżąca podtrzymała stanowisko wyrażone w skardze i podniosła m.in., iż karta kontrolna T5 została przedłożona wraz z pozostałymi wymaganymi dokumentami w momencie faktycznego wywozu towaru poza obszar Wspólnoty. Zakwestionowała stanowisko organu wskazujące, że ciężar dowodu w niniejszym postępowaniu spoczywał na stronie, a nie na organie. Powołała się na ogólne reguły postępowania administracyjnego, w tym art.. 222 Ordynacji podatkowej wskazując, że organy orzekające w sprawie nie podjęły wszelkich kroków mających na celu dokładne wyjaśnienie sprawy, czym rażąco naruszyły prawo.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez stronę skarżącą w ww piśmie, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi raz jeszcze szczegółowo przedstawił unormowania prawne dotyczące przyznawania refundacji wywozowych w świetle stanu faktycznego niniejszej sprawy. Wskazał, że w sprawie nie mają zastosowania przepisy Ordynacji podatkowej
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art.145 p.p.s.a. sąd administracyjny może uwzględnić skargę i uchylić zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tak więc nie każde naruszenie przepisów prawa daje podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu na podstawie ww. ustaw, tj. badając zaskarżone orzeczenie pod względem jego zgodności zarówno z przepisami procesowymi, jak i z normami prawa materialnego, Sąd stwierdził, brak jest podstaw do uwzględnienia skargi.
Przystępując do rozstrzygnięcia sprawy w pierwszej kolejności należało ustalić - również w kontekście zarzutów podnoszonych przez skarżącą - przepisy regulujące postępowanie w sprawie refundacji wywozowych.
Zasady dotyczące refundacji wywozowych zostały określone w Rozporządzeniu Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. ustanawiającym wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz.U.UE. L 99.102.22 ze zm.), przywoływanym dalej jako rozporządzenie, które to rozporządzenie ma zastosowanie w stanie faktycznym sprawy.
Zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych obecnie regulują przepisy prawa wspólnotowego określone w rozporządzeniu Komisji (WE) 612/2009 z dnia 7 lipca 2009r. ustanawiającym wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz.U.UE. L 186 z 17.07.2009)).
Rozporządzenie Komisji (WE) nr 800/1999 określa wspólne szczegółowe zasady stosowania refundacji wywozowych do produktów rolnych. Podkreślenia wymaga, że zgodnie z powyższym rozporządzeniem pomoc wspólnotowa w postaci refundacji wywozowej do eksportu produktów rolnych do krajów trzecich jest udzielana jedynie na wniosek eksportera oraz uzależniona jest od spełnienia przez niego określonych warunków ustanowionych m.in. w art. 3, art. 14 ust. 1, art. 15 ust. 3, art. 16, art. 49 ust. 2 rozporządzenia.
Zgodnie zatem z zasadami określonymi w prawie wspólnotowym, aby otrzymać refundację eksporter musi przedstawić Agencji Rynku Rolnego w wymaganym terminie określone dowody potwierdzające spełnienie wymogów uprawniających do otrzymania refundacji. Odpowiedzialność za prawidłowość i rzetelność dokumentów , stanowiących wymagane prawem dowody, składanych organowi w celu otrzymania refundacji ponosi przy tym eksporter stosownie do przepisu art. 52 ust. 4 rozporządzenia.
Z przepisów krajowych, zasady obrotu towarami z zagranicą w zakresie uzupełniającym przepisy prawa wspólnotowego oraz zasady administrowania obrotem towarami z zagranicą zostały uregulowane w ustawie z dnia 16 kwietnia 2004 r. o administrowaniu obrotem towarowym z zagranicą (Dz.U.Nr 97,poz.963 ze zm.) , zwanej dalej ustawą o administrowaniu. Ustawa ta ma więc zastosowanie w rozpoznawanej sprawie.
Zastosowanie w sprawie mają także przepisy ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o Agencji Rynku Rolnego i organizacji niektórych rynków rolnych ( Dz.U.Nr 42,poz.386 ze zm.), zwanej dalej ustawą o ARR. Ponadto w postępowaniu dotyczącym obowiązku zwrotu refundacji wywozowej mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z ograniczeniami wynikającymi z ustawy o administrowaniu obrotem.
Zgodnie z art. 7 ust.1 ustawy o ARR jeżeli przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanowią inaczej, do postępowań w sprawach indywidualnych, rozstrzyganych w drodze decyzji przez dyrektorów oddziałów terenowych oraz Prezesa Agencji, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 7, art. 9, art. 10, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 81. Natomiast zgodnie z art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem, z zastrzeżeniem warunków i zasad określonych w przepisach prawa wspólnotowego, w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem art. 10, art. 57 § 5, art. 58-60, art. 75, art. 76 § 2 i 3, art. 77 § 2-4, art. 78-88 oraz art. 97-103.
Przepis art. 7 ustawy o ARR stanowi, że do postępowań nie stosuje się wymienionych przepisów K.p.a. jeżeli przepisy ustawy albo przepisy odrębne nie stanowią inaczej. Przepisem "stanowiącym inaczej" jest przepis art. 4 ustawy o administrowaniu obrotem. Oznacza to, że w rozpoznawanej sprawie mają zastosowanie przepisy K.p.a. z wyłączeniem przepisów określonych w art. 4 ustawy o administrowaniu, tzn. z wyłączeniem przepisów art.:10, 57§5, art.58-60, 75, 76§2 i §3, 77§2-§4, 78-88, 97-103.
W związku z wyłączeniem stosowania przepisów art. 75, 76§2 i 3, art.77§ 2-4 oraz art. 78-88 K.p.a. w sprawie dotyczącej przyznawania refundacji wywozowej postępowanie dowodowe jest ograniczone do dowodów z dokumentów urzędowych, bez możliwości prowadzenia dowodu przeciwko treści tych dokumentów.
W świetle powołanych przepisów, za trafne należy zatem uznać stanowisko organów orzekających, że w postępowaniu o wypłatę refundacji to eksporter musi przedstawić organowi w określonym terminie konkretne dowody potwierdzające spełnienie wymogów uprawniających do otrzymania refundacji. Ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa zatem na przedsiębiorcy ( eksporterze).
Procedurę wypłaty refundacji wywozowych określają przepisy powołanego rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15.04.1999 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych.
Zgodnie z art. 7 ust. l wymienionego rozporządzenia, wypłata refundacji jest uzależniona od przedstawienia dowodu, że produkty, które obejmuje przyjęte zgłoszenie wywozowe, opuściły obszar celny Wspólnoty w niezmienionym stanie w ciągu sześćdziesięciu dni od przyjęcia zgłoszenia. Dowód ten przedstawia się poprzez okazanie należycie potwierdzonego oryginału karty kontrolnej T5. Wzór karty kontrolnej T5 jak również wymogi dotyczące stosowania i wypełniania karty kontrolnej T5 wynikają z przepisów rozporządzenia Komisji (EWG) NR 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiającego przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny.
Przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 również odnoszą się do karty kontrolnej T5, wskazując wymagania należytego potwierdzenia oraz wypełniania poszczególnych pól tego dokumentu w celu ubiegania się o refundację wywozową (art. 8 rozporządzenia). W szczególności karta kontrolna T5 umożliwia potwierdzenie wyprowadzenia towaru poza obszar celny UE. Potwierdzenia tego dokonują funkcjonariusze służby celnej (urzędu celnego wyprowadzenia), którzy dokonując czynności kontrolnych wskazują, czy obszar Wspólnoty faktycznie opuszcza produkt tożsamy pod względem rodzaju i ilości z zadeklarowanym przez przedsiębiorcę w dokumentach celnych.
W przypadkach gdy karta kontrolna T5 nie zostanie zwrócona do urzędu celnego wyprowadzenia w skutek okoliczności niezależnych od eksportera w terminie trzech miesięcy od dnia jego wystawienia za równoważne, zgodnie z art. 49 ust. 3 akapit trzeci rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999, uważa się świadectwo z urzędu celnego wyprowadzenia zaświadczające, że egzemplarz kontrolny T5 został należycie przedstawiony, zawierające numer i urząd celny wystawienia tego egzemplarza T5, jak również datę opuszczenia przez produkt obszaru celnego Wspólnoty.
Przedstawienie dokumentów równoważnego pozwala na naliczenie i wypłacenie refundacji wywozowej.
Obowiązek stosowania karty T5 wynika również bezpośrednio z krajowych przepisów celnych w szczególności z przepisów rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne z dnia [...] kwietnia 2004 r. (Dz.U. Nr 94, poz. 902, z późn. zm.).
Zgodnie z § 43 wymienionego rozporządzenia Ministra Finansów do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych, które mają zostać wyprowadzone z obszaru celnego Wspólnoty przez urząd celny wyprowadzenia znajdujący się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, należy dołączyć oryginał karty kontrolnej T5 i trzy kopie tej karty lub zestaw składający się z oryginału karty kontrolnej T5 oraz kart T5 bis albo list towarowych T5 i trzy kopie tego zestawu.
Po przyjęciu zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych funkcjonariusz urzędu celnego wywozu dokonuje odpowiednich wpisów na karcie oraz kopiach karty T5 i wydaje te karty zgłaszającemu, zaś jedna kopia karty T5 pozostaje w urzędzie celnym wywozu jako załącznik do zgłoszenia celnego o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych. Oryginał karty T5 i jego pozostałe kopie są dostarczane wraz z towarem do urzędu celnego wyprowadzenia.
Przed opuszczeniem obszaru celnego wspólnoty funkcjonariusz celny urzędu celnego wyprowadzenia dokonuje formalności przewidzianych przepisami wspólnotowymi, a następnie potwierdza wyprowadzenie towaru. Właściwie potwierdzony oryginał T5 odsyłany jest do ARR, druga kopia karty T5 otrzymuje zgłaszający, zaś trzecia kopia karty T5 pozostaje w urzędzie celnym wyprowadzenia.
Zgodnie z § 46 wyżej wymienionego rozporządzenia Ministra Finansów, w przypadku gdy zgłoszenie celne o objęcie procedurą wywozu towarów rolnych, co do których składany jest wniosek o refundację wywozową, jest dokonywane w urzędzie celnym wywozu będącym jednocześnie urzędem celnym wyprowadzenia i towary są bezpośrednio wywożone poza obszar celny Wspólnoty, karty kontrolnej T5 nie dołącza się do zgłoszenia celnego.
W przedmiotowej sprawie urząd celny wywozu nie był jednocześnie urzędem celnym wyprowadzenia. Towar został zgłoszony do wywozu w Urzędzie Celnym w K., natomiast urzędem celnym wyprowadzenia był Urząd Celny w B. Odział Celny w K. Tym samym przedsiębiorca winien dołączyć kartę kontrolną T5 do zgłoszenia celnego oraz przedstawić do potwierdzenia w czasie ostatecznego wyprowadzenia przesyłki tj. w dniu [...].06.2008r.
Karta kontrolna T5 nie została jednak dostarczona do urzędu celnego wyprowadzenia, nie zostały przeprowadzone czynności przewidziane przepisami wspólnotowymi, dotyczące potwierdzenia wyprowadzenie towarów rolnych poza obszar celny Wspólnoty i tym samym karta T5 nie mogła zostać odesłana do ARR.
Pomimo dwukrotnego wezwania przez ARR przedsiębiorcy do przedstawienia karty T5 lub dokumentu równoważnego w rozumieniu rozporządzenia 800/1999, przedsiębiorca takich dokumentów nie przedstawił.
Wbrew stanowisku skarżącego przedłożone zaświadczenie z dnia [...].11.2008 r. Naczelnika Urzędu Celnego w K. wskazujące datę wyprowadzenia towaru poza obszar celny UE nie może być uznane za dokument równoważny karcie kontrolnej T5. Urząd Celny w K. był bowiem w przedmiotowej sprawie urzędem celnym wystawienia, a nie urzędem celnym wyprowadzenia. Ponadto zaświadczenie to nie potwierdza, że egzemplarz kontrolny T5 został należycie przedstawiony w urzędzie celnym wyprowadzenia. To natomiast, jest warunkiem koniecznym do wypłaty refundacji wywozowej do przedmiotowego wniosku WPR1 o nr [...].
W związku z powyższych za nieuzasadniony należy uznać zarzut skarżącego, że wydając decyzje zarówno Prezes Agencji Rynku Rolnego , jak i Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi nie uwzględnili dokumentu urzędowego jakim jest zaświadczenie z dnia [...].11.2008 r. Naczelnika Urzędu Celnego w K., w związku z czym doszło do naruszenia przepisu art. 76 § 1 k.p.a.
Organy dokonały bowiem oceny tego dokumentu w świetle wymogów określonych w przepisach rozporządzenia (WE) 800/1999 i prawidłowo uznały, że dokument ten nie może stanowić podstawy do wypłaty refundacji, ponieważ nie spełnia wymagań art. 49 ust. 3 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 dla dokumentu równoważnego. Za dokument równoważny można bowiem uznać tylko świadectwo z urzędu celnego wyprowadzenia zaświadczające, że egzemplarz kontrolny T5 został należycie przedstawiony, zawierające numer i urząd celny wystawienia tego egzemplarza T5, jak również datę opuszczenia przez produkt obszaru celnego Wspólnoty.
Niezasadne są również zarzuty dotyczące niewyjaśnienia okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Jak wskazano wyżej w świetle powołanych przepisów unijnych i krajowych w postępowaniu o wypłatę refundacji to eksporter musi przedstawić organowi w określonym terminie konkretne dowody potwierdzające spełnienie wymogów uprawniających do otrzymania refundacji.
Niemniej należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie organ pierwszej instancji działał wnikliwie, a przed wydaniem decyzji wyjaśnił stan faktyczny. ARR informowała pisemnie przedsiębiorcę o konieczności przedstawienia karty T5 lub dokumentu równoważnego, analizowała dostarczone przez przedsiębiorcę dokumenty - korespondencję z Urzędem Celnym w B. Oddział Celny w K. (urzędem celnym wyprowadzenia). W piśmie Naczelnika Urzędu Celnego wyprowadzenia z dnia [...].11.2008r. znak [...] wskazano, że w dniu [...].06.2008 r. przy odprawie celnej kierowca przedstawił jedynie dokument karnet TIR o nr [...]. W związku z tym, że nie przedstawiono karty T5, przesyłka nie została poddana kontroli wymaganej dla towarów objętych refundacjami wywozowymi. ARR występowała także do organów celnych o udzielenie stosownych informacji. W piśmie z dnia 29 lutego 2009 znak 300000-IDZW-67813-7/09/MH, w odpowiedzi na pytanie ARR z dnia [...].01.2009 r., Izba Celna w B. wyraźnie wskazała, że przedsiębiorca w momencie odprawy celnej nie przedstawił karty T5. Stan faktyczny sprawy został zatem wyjaśniony, a materiał dowodowy oceniony zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Za nieuzasadniony Sąd uznał także zarzut naruszenia przepisu art. 107K.p.a. Decyzje organów obu instancji zawierają bowiem wnikliwe uzasadnienie faktyczne i prawne, a decyzja organu drugiej instancji w sposób szczegółowy odnosi się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu od decyzji pierwszo instancyjnej.
Z tych względów, na podstawie art.151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd oddalił skargę jako nieuzasadnioną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło