II OW 70/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.) sędzia del. NSA Wiesław Morys Protokolant Anna Połoczańska po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa Wielkopolskiego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Starostą Obornickim a Marszałkiem Województwa Wielkopolskiego w sprawie uzgodnienia projektu decyzji o ustalenie warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki o nr ewid. [...], położonej w miejscowości R. w gminie Oborniki oraz budowy zjazdu indywidualnego z drogi powiatowej o nr ewid. działki [...] postanawia: wskazać Starostę Obornickiego jako organ właściwy do rozpoznania wniosku Burmistrza Obornik z dnia 6 kwietnia 2009r. o uzgodnienie projektu decyzji. Pismem z dnia 10 lipca 2009 r. nr DR.I.6060-35/09, Marszałek Województwa Wielkopolskiego zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy nim a Starostą Obornickim. Postanowieniem znak: GN.6018/144/2009 z dnia 12 maja 2009 r., Starosta Obornicki przekazał Marszałkowi Województwa Wielkopolskiego, jako organowi właściwemu do uzgodnienia przedmiotowego projektu w zakresie ochrony gruntów rolnych i leśnych, wniosek Burmistrza Obornik w sprawie uzgodnienia projektu decyzji nr [...] o ustaleniu warunków zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego wolnostojącego na terenie działki o nr ewid. [...] położonej w miejscowości R., gmina Oborniki oraz budowy zjazdu indywidualnego z drogi powiatowej o nr ewid. działki [...]. Marszałek Województwa Wielkopolskiego stanął jednakże na stanowisku, iż organem właściwym uzgadniającym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest właściwy miejscowo starosta powiatu, o czym stanowi art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 2 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.). Uzgodnienie starosty nie zastępuje zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze i nieleśne. Ustosunkowując się do stanowiska Starosty Obornickiego, zgodnie z którym, art. 7 ust. 2 pkt 1 oraz art. 7 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jest podstawą działania Marszałka Województwa, stwierdził on, iż te przepisy dotyczą zupełnie innego trybu uzgodnienia, związanego z uchwalaniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i dlatego nie może mieć zastosowania. Przytoczono także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 2088/05, w którym Sąd uznał, iż "w myśl art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art. 64 ust. 1 ustawy z 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, gdy inwestycja dotyczy gruntów wykorzystywanych na cele rolne, właściwym w sprawie jest generalnie właśnie starosta". Postanowieniem z dnia 21 lipca 2009 r., sygn. akt IV SA/Po 533/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, powołując art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zgodnie z którym do rozstrzygania sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz sporów kompetencyjnych miedzy organami tych jednostek a organami administracji rządowej właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny. W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, Starosta Obornicki pismem z dnia 17 listopada 2009 r. wniósł o uznanie, iż organem właściwym w przedmiotowej sprawie jest Marszałek Województwa Wielkopolskiego. Zdaniem Starosty Obornickiego, stanowisko Marszałka "jest być może prawidłowe w świetle literalnej wykładni prawa, jednakże może także budzić wątpliwości w świetle obowiązujących przepisów prawa i ich wykładni celowościowej". Starosta przekazał wniosek Burmistrza Obornik o wydanie opinii Marszałkowi, ponieważ zwarty obszar działek sąsiednich dotychczas wyłączonych z produkcji rolnej w R., wliczając w to działkę nr [...], przekracza 0,5 ha (stosownie do treści art. 7 ust. 2 pkt 1 w zw. z ust. 4 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych). W przypadku zwartego obszaru projektowanego do przeznaczenia nierolniczego przekraczającego 0,5 ha, przekazanie przez Burmistrza Obornik do starosty a nie do Wojewody, powoduje ominięcie procedury uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego dla miejscowości R. Gdy teren objęty był uprzednio zgodą na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych, uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, które następnie utraciły moc (art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), organ właściwy obowiązany jest wyrazić pozytywną opinię odnośnie przedsięwzięcia wiążącego się z wyłączeniem gruntów z produkcji, gdyż merytorycznie problematyka zasadności przeznaczenia gruntów na inne cele została już rozstrzygnięta. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do regulacji art. 53 ust. 4 pkt 6 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), decyzję o warunkach zabudowy, w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne w rozumieniu przepisów o gospodarce nieruchomościami, wydaje się po uzgodnieniu z organami właściwymi w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych. Uzgodnienia dokonuje się w trybie art. 106 Kodeksu postępowania administracyjnego. Z powołaniem się na te przepisy organ właściwy do załatwienia sprawy o ustaleniu warunków zabudowy wystąpił o uzgodnienie decyzji przez organ współdziałający, którym w tym przypadku jest organ właściwy w sprawach ochrony gruntów rolnych i leśnych. Organem tym w świetle regulacji art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 121, poz. 1266 ze zm.) jest starosta, chyba że przepisy tej ustawy stanowią inaczej. Przepisów takich nie sposób się dopatrzeć w odniesieniu do kompetencji, o której mowa. Co prawda w art. 7 ust. 2 pkt 1 i 4 ww. ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych stanowi się, że przeznaczenie gruntów rolnych stanowiących użytki rolne klas I–III, jeżeli ich zwarty obszar projektowany do zmiany przeznaczenia przekracza 0,5 ha wymaga uzyskania zgody Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej, po wyrażeniu opinii przez marszałka województwa, ale z tej regulacji w żadnym razie nie można wyciągać wniosku o właściwości marszałka województwa w przedmiotowej sprawie. Po pierwsze marszałek województwa nie ma w tej mierze władczych uprawnień, a po drugie uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 6 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie można utożsamiać ze sprawą zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, o której mowa w art. 7 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, ponieważ zgoda ta jest związana ze zmianą przeznaczenia gruntów w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Oznacza to, że organem właściwym do uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne jest organ określony w art. 5 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, a więc starosta, ponieważ przepis ten stanowi, że organem właściwym w sprawach ochrony gruntów rolnych jest starosta, jeżeli przepisy tej ustawy nie stanowią inaczej. Odmienne stanowisko wyrażone w tej mierze przez Starostę Obornickiego nie jest przekonywujące. Z przytoczonych względów należało wskazać Starostę Obornickiego jako organ właściwy do rozpoznania sprawy w zakresie zajęcia stanowiska w związku z wystąpieniem o uzgodnienie decyzji o warunkach zabudowy w zakresie ochrony gruntów rolnych. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.